ଅଥ ତୃପ୍ତେନ ମାଂସସ୍ଯ ଜ୍ଞାତସ୍ତେନ ରସୋ ଦ୍ଵିଜାଃ
ଖାଇ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହେବା ପରେ, ସେ ଦ୍ୱିଜନେ ମାଂସର ସ୍ୱାଦ ଚିହ୍ନିଲେ।
ଯସ୍ମାନ୍ମାଂସଂ ତ୍ଵଯା ଦତ୍ତ୍ଵା ଵ୍ରତଭଂଗଃ କୃତୋ ମମ
'ତୁମେ ମୋତେ ମାଂସ ଦେଇଥିବାରୁ, ମୋର ବ୍ରତ ଭଙ୍ଗ ହୋଇଗଲା।'
ତତଃ ସ ଭୂପତିର୍ଭୀତଃ ପ୍ରଣମ୍ଯ ଚ ମୁନୀଶ୍ଵରମ୍
ତାପରେ ଭୟଭୀତ ରାଜା ମୁଣ୍ଡ ନମାଇ ମୁନିଶ୍ୱରଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କଲେ।
ତଵ କ୍ଷୁତ୍କ୍ଷାମକଣ୍ଠସ୍ଯ ମଯା ଭକ୍ତିଃ କୃତା ମୁନେ
'ମୁନି, ତୁମେ ଭୁଖରେ ଦୁଃଖିତ ଥିଲେ, ତେଣୁ ଭକ୍ତି ସହିତ ମୁଁ ସେବା କରିଥିଲି।'
ତସ୍ମାତ୍କୁରୁ ପ୍ରସାଦଂ ମେ ଭକ୍ତସ୍ଯ ଵିନତସ୍ଯ ଚ
'ଏହିପାଇଁ, ମୁଁ ଯିଏ ଭକ୍ତି ଓ ନମ୍ରତା ସହିତ ରହିଛି, ମୋତେ କୃପା କର।'
ଵିଶେଷେଣ ଵ୍ରତସ୍ଯାଂତେ ଚାତୁର୍ମାସ୍ଯୋଦ୍ଭଵସ୍ଯ ଚ
ବିଶେଷକରି ବ୍ରତର ଶେଷରେ ଏବଂ ଚାରିମାସିଆ ଉତ୍ସବ ଆରମ୍ଭ ହେବାବେଳେ—
ଉପଵାସପରୋ ଭୂତ୍ଵା ମାଂସମଶ୍ନାତି ଯୋ ଦ୍ଵିଜଃ ୬.୪୯.
ଯଦି କୌଣସି ଦ୍ୱିଜ ଉପବାସରେ ଲାଗିଥିବା ସମୟରେ ମାଂସ ଖାଏ—
ତସ୍ମାଦ୍ଵ୍ରତଂ ପ୍ରଣଷ୍ଟଂ ମେ ଚାତୁର୍ମାସ୍ଯସମୁଦ୍ଭଵମ୍
ତେଣୁ ମୋର ଚାତୁର୍ମାସ୍ୟ ବ୍ରତ ଭଙ୍ଗ ହୋଇଯାଏ।
ଭକ୍ତିଯୁକ୍ତସ୍ଯ ଦୀନସ୍ଯ ନିର୍ଦୋଷସ୍ଯ ଵିଶେଷତଃ
ଯିଏ ଭକ୍ତିଶୀଳ, ଦୁଃଖିତ ଏବଂ ଦୋଷହୀନ, ତାଙ୍କ ପାଇଁ ବିଶେଷ ଭାବେ—
ଦର୍ଶଯିଷ୍ଯତି ତେ ମୁକ୍ତିସ୍ତଦା ତୂର୍ଣଂ ଭଵିଷ୍ଯତି
ମୁକ୍ତି ତୁମକୁ ଦେଖାଯିବ ଏବଂ ସେଥିରେ ଶୀଘ୍ର ହେବ।
ଏଵମୁକ୍ତ୍ଵା ସ ଵିପ୍ରେନ୍ଦ୍ରୋ ଜଗାମ ନିଜମାଶ୍ରମମ୍
ଏଭଳି କହି, ସେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣ ନିଜ ଆଶ୍ରମକୁ ଚାଲିଗଲେ।
ନଷ୍ଟସ୍ମୃତିସ୍ତତସ୍ତୂର୍ଣଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଜଂତୂନ୍ପୁରଃସ୍ଥିତାନ୍
ତାପରେ, ସେ ସ୍ମୃତି ହରାଇ ଦେଖିଲେ, ସାମ୍ନାରେ ଅନେକ ପ୍ରାଣୀ ଦାଉଁଥିଲେ।
ଅଥ ତେ ମଂତ୍ରିଣସ୍ତସ୍ଯ ଶାପସ୍ଯାତଂ ମହୀପତେଃ
ତାପରେ, ସେ ରାଜାଙ୍କର ମନ୍ତ୍ରୀମାନେ ଶାପର ପ୍ରଭାବ ବୁଝିଲେ—
ଇତି ଶ୍ରୀସ୍କାନ୍ଦେ ମହାପୁରାଣ ଏକାଶୀତିସାହସ୍ର୍ଯାଂ ସଂହିତାଯାଂ ଷଷ୍ଠେ ନାଗରଖଣ୍ଡେ ଶ୍ରୀହାଟକେଶ୍ଵରକ୍ଷେତ୍ରମାହାତ୍ମ୍ଯେ କଲଶେଶ୍ଵରାଖ୍ଯାନେ କଲଶନୃପତେର୍ଦୁର୍ଵାସସଃ ଶାପେନ ଵ୍ଯାଘ୍ରତ୍ଵପ୍ରାପ୍ତିଵର୍ଣନଂନାମୈକୋନପଞ୍ଚାଶତ୍ତମୋଽଧ୍ଯାଯଃ
ଏହିପରି, ଶ୍ରୀସ୍କାନ୍ଦ ମହାପୁରାଣର ଏକାଶୀହଜାର ଶ୍ଲୋକ ଥିବା ସଂହିତାର ଷଷ୍ଠ ନାଗରଖଣ୍ଡରେ, ଶ୍ରୀହାଟକେଶ୍ୱର କ୍ଷେତ୍ରର ମହିମାରେ, କଳଶେଶ୍ୱରଙ୍କ କଥାରେ, 'ଦୁର୍ବାସାଙ୍କ ଶାପରେ କଳଶ ରାଜାଙ୍କ ବାଘ ହେବାର ବିବରଣୀ' ନାମକ ଉଣପଞ୍ଚାଶତମ ଅଧ୍ୟାୟ ଶେଷ ହେଲା।
ଏଵଂ ତସ୍ଯ ନରେନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ଵ୍ଯାଘ୍ରରୂପସ୍ଯ କାନନେ
ଏଭଳି ରାଜା ବାଘର ରୂପ ଧାରଣ କରି ଜଙ୍ଗଲରେ ବସିଲେ।
କସ୍ଯଚିତ୍ତ୍ଵଥ କାଲସ୍ଯ ତସ୍ମିନ୍ଦେଶେ ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମାଃ
କିଛି ସମୟ ପରେ, ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ, ସେଠାରେ—
ତତ୍ରାସ୍ତି ନନ୍ଦିନୀନାମ ଧେନୁଃ ପୀନପଯୋଧରା
ସେଠାରେ ଏକ ଗାଈ ଅଛି, ନାମ ନନ୍ଦିନୀ, ଯାହାର ଦୁଧ ଭରିଥିବା ଉଦର ଅଛି।
ଅଥ ସା ନିଜଯୂଥସ୍ଯ ସଦାଗ୍ରେ ତୃଣଵାଂଛଯା
ସେ ସଦା ନିଜ ଝୁଣ୍ଡର ଆଗରେ ଥାଏ, ଘାସ ଖାଇବାକୁ ଚାହେ—
ଅପଶ୍ଯତ୍ତେଜସା ଯୁକ୍ତଂ ସ୍ଵଯମେଵ ଵ୍ଯଵସ୍ଥିତମ୍
ସେଠାରେ, ସେ ଏକ ତେଜସ୍ୱୀ ବସ୍ତୁକୁ ଦେଖିଲା, ଯାହା ଏକାକି ଦାଉଁଥିଲା।
ତତସ୍ତସ୍ଯୋପରି ସ୍ଥିତ୍ଵା ସୁସ୍ରାଵ ସୁମହତ୍ପଯଃ
ତାପରେ, ସେ ତାହାର ଉପରେ ଦାଉଁଥିବାବେଳେ ବହୁତ ଦୁଧ ଝରାଇଲା।
ଏଵଂ ତାଂ ସ୍ନପନଂ ତସ୍ଯ ସଦା ଲିଂଗସ୍ଯ କୁର୍ଵତୀମ୍
ଏଭଳି, ସେ ସଦା ସେହି ଲିଙ୍ଗର ଅଭିଷେକ କରୁଥିଲା।
ଅନ୍ଯସ୍ମିନ୍ଦିଵସେ ତତ୍ର ସ୍ଥାନେ ଵ୍ଯାଘ୍ରଃ ସମାଗତଃ
ଅନ୍ୟ ଦିନ, ସେଠାରେ, ସେହି ସ୍ଥାନକୁ ବାଘ ଆସିଲା।
ଅଥ ସା ତତ୍ର ଆଯାତା ପତିତା ଦୃଷ୍ଟିଗୋଚରେ
ତାପରେ, ସେଠାକୁ ଆସିବାବେଳେ, ସେ ବାଘର ଦୃଷ୍ଟିରେ ପଡ଼ିଗଲା।
ତତଃ ସା ଗୋକୁଲେ ବଦ୍ଧଂ ସ୍ମୃତ୍ଵା ସ୍ଵଂ ଲଘୁଵତ୍ସକମ୍ ୬.୫୦.
ତାପରେ, ଗୋଶାଳାରେ ବନ୍ଧା ନିଜ ଛୋଟ ବଛାକୁ ମନେପକାଇଲା।
ଅଦ୍ଯୈକାହଂ ଚ ସଂପ୍ରାପ୍ତା କାନନେ ଜନଵର୍ଜିତେ
ଆଜି ମୁଁ ଏକା ଏହି ଜଙ୍ଗଲରେ ଆସିଛି, ଯେଉଁଠାରେ କେହି ମଣିଷ ନାହାନ୍ତି।
ଯେନ ସତ୍ଯେନ ଭକ୍ତ୍ଯାଦ୍ଯ ସ୍ନପନାଯାହମାଗତା
ଆଜି ଯେଭଳି ସତ୍ୟ ଓ ଭକ୍ତି ସହିତ ମୁଁ ପବିତ୍ର ସ୍ନାନ ପାଇଁ ଆସିଛି,
ଏଵଂ ସା କରୁଣଂ ଯାଵନ୍ନନ୍ଦିନୀ ଵିଲପତ୍ଯଲମ୍
ଏଭଳି ନନ୍ଦିନୀ ଦୁଃଖରେ ଭରି ଦୟାଭାବରେ କାନ୍ଦୁଥିଲେ,
ତସ୍ମାଦିଷ୍ଟତମଂ ଦେଵଂ ସ୍ମର ସ୍ଵର୍ଗକୃତେ ଶୁଭେ
ସେହିପାଇଁ, ଶୁଭା, ସ୍ୱର୍ଗ ପାଇଁ ତୁମର ସବୁଠାରୁ ପ୍ରିୟ ଦେବତାଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କର।
ଶିଵାର୍ଚନକୃତେ ମୃତ୍ଯୁର୍ମମ ଜାତଃ ଶୁଭାଵହଃ
ଶିବଙ୍କ ପୂଜା ପାଇଁ ମୋ ପାଖରେ ମୃତ୍ୟୁ ଆସିଛି, ଯାହା ମୋ ପାଇଁ ଶୁଭ ନେଇଅସିଛି।
ଵତ୍ସୋ ମେ ଗୋକୁଲେ ବଦ୍ଧଃ ସ୍ମରମାଣୋ ମମାଗମମ୍
ମୋ ଛୁଆଁ ଗୋଶାଳାରେ ବନ୍ଧାଯାଇଛି; ତା'କୁ ଭାବି ମୁଁ ଏଠାକୁ ଆସିଛି।