ମାଂ ଚ ପାଶୁପତଂ ଲୁବ୍ଧା କସ୍ମାତ୍ତ୍ଵଂ ଭୀରୁ ଭାଷସେ
ତୁମେ ମୋତେ ଓ ପାଶୁପତ ବ୍ରତକୁ ଆଶା କରି, ଭୟଭୀତ ହୋଇ କାହିଁକି ଏଭଳି କଥା କହୁଛ?
ଯଃ ସ୍ତ୍ରୀଂ ଭଜତି ପାପାତ୍ମା ଵୃଥା ପାଶୁପତଵ୍ରତୀ
ଯେଉଁଠି ପାଶୁପତ ବ୍ରତୀ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଯଦି କେହି ଜଣେ ମହିଳାଙ୍କ ସହ ମିଶେ, ସେ ପାପୀ ଏବଂ ତାଙ୍କର ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ ବ୍ଫଳ।
ଆସ୍ତାଂ ତାଵତ୍ସମା ସଂଗଂ ସଂସ୍ପର୍ଶଂ ଚ ଵରାନନେ ୬.୪୩.
ସୁନ୍ଦରୀ, ସେଠାରେ ସାଙ୍ଗ ଓ ସ୍ପର୍ଶ କିଛି ମଧ୍ୟ ନ ହେଉ।
ତସ୍ମାଦ୍ ଦ୍ରୁତତରଂ ଗଚ୍ଛ ସ୍ଥାନାଦସ୍ମାଦ୍ଵରାଂଗନେ
ସେହିପାଇଁ, ହେ ସୁନ୍ଦର ଅଙ୍ଗବତୀ, ଏଠାରୁ ଶୀଘ୍ର ଚାଲିଯାଅ।
ଇତି ଶ୍ରୀସ୍କାଂଦେ ମହାପୁରାଣ ଏକାଶୀତିସାହସ୍ର୍ଯାଂ ସଂହିତାଯାଂ ଷଷ୍ଠେ ନାଗରଖଣ୍ଡେ ହାଟକେଶ୍ଵରକ୍ଷେତ୍ରମାହାତ୍ମ୍ଯେ ଵିଶ୍ଵାମିତ୍ରକୁଣ୍ଡୋତ୍ପତ୍ତିଵୃତ୍ତାନ୍ତେ ଵିଶ୍ଵାମିତ୍ରମେନକାସଂଵାଦଵର୍ଣନଂନାମ ତ୍ରିଚତ୍ଵାରିଂଶୋଽଧ୍ଯାଯଃ
ଏହିପରି ହାଟକେଶ୍ୱର କ୍ଷେତ୍ରର ମହିମା, ନାଗରଖଣ୍ଡରେ ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର କୁଣ୍ଡ ଉତ୍ପତ୍ତି ଘଟଣା ଓ ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର-ମେନକା ସଂବାଦ ବର୍ଣ୍ଣନା ଥିବା ଏକାଶୀ ହଜାର ଶ୍ଲୋକର ମହାପୁରାଣ, ଷଷ୍ଠ ଖଣ୍ଡର ତେତାଳିସ ଅଧ୍ୟାୟ ଏଠି ସମାପ୍ତ।
ତେନ ମାମୀଦୃଶୈର୍ଵାକ୍ଯୈର୍ନିଵାରଯସି ରାଗିଣୀମ୍
ଏଭଳି କଥା କହି ତୁମେ ମୋତେ, ଯିଏ ଆସକ୍ତିରେ ଭରିଥିଲି, ରୋକିଦେଉଛ।
କୋପେନ ମହତା ଯୁକ୍ତୋ ନିଃସ୍ପୃହସ୍ତତ୍ପରିଗ୍ରହେ
ତୁମେ ବଡ଼ କ୍ରୋଧରେ ଅଛ, କିନ୍ତୁ ମୋ ସହ ଏକତା ପାଇଁ କୌଣସି ଆକାଂକ୍ଷା ନାହିଁ।
ଵ୍ରତନାଶାତ୍ତୁ ଯତ୍ପାପମଧିକଂ ସ୍ତ୍ରୀଵଧାଦ୍ଭଵେତ୍
ଯେଉଁ ପାପ ବ୍ରତ ଭଙ୍ଗ କରି ହୁଏ, ସେହି ପାପ ଜଣେ ମହିଳାଙ୍କୁ ମାରିଦେବାରୁ ମଧ୍ୟ ବେଶି।
ପ୍ରାଯଶ୍ଚିତ୍ତଂ ବୁଧୈରୁକ୍ତଂ ଵ୍ରତିନାଂ ସ୍ତ୍ରୀଵଧେ କୃତେ
ବ୍ରତୀ ଯଦି ମହିଳା ହତ୍ୟା କରେ, ତାହା ପାଇଁ ପଣ୍ଡିତମାନେ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ କରିଛନ୍ତି।
ନ କେଵଲଂ ଵ୍ରତୋପେତାଃ ସ୍ତ୍ରୀସଂଗାତ୍ପାପମାପ୍ନୁଯୁଃ
କେବଳ ବ୍ରତୀମାନେ ନୁହେଁ, ସମସ୍ତେ ମହିଳାଙ୍କ ସହ ସଂଗ କଲେ ପାପରେ ଲିପ୍ତ ହୁଅନ୍ତି।
ସଂସାରଭ୍ରମଣଂ ନାରୀ ପ୍ରଥମେପି ସମାଗମେ
ମହିଳା ମାନେ ପ୍ରଥମ ସଂଗରୁ ମଧ୍ୟ ଜନ୍ମମୃତ୍ୟୁର ଚକ୍ରରେ ଘୁରାଇଦେଇଥାନ୍ତି।
ତସ୍ମାତ୍ସ୍ତ୍ରୀଭିଃ ସମଂ ପ୍ରାଜ୍ଞଃ ସଂଭାଷାମପି ଵର୍ଜଯେତ୍
ସେହିପାଇଁ, ଜଣେ ବୁଦ୍ଧିମାନ୍ ବ୍ୟକ୍ତି ମହିଳାଙ୍କ ସହ କଥା ହେବାକୁ ମଧ୍ୟ ଏଡ଼ିବା ଉଚିତ।
ଅଂଗାର ସଦୃଶା ନାରୀ ଘୃତକୁଂଭସମଃ ପୁମାନ୍
ମହିଳା ଅଗ୍ନି ପରି, ପୁରୁଷ ଘିଅ ଭରା ମଟକା ପରି।
ସ୍ତ୍ରିଯୋ ମୂଲମନର୍ଥାନାଂ ସର୍ଵେଷାଂ ପ୍ରାଣିନାଂ ଭୁଵି
ମହିଳାମାନେ ପୃଥିବୀରେ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ଦୁଃଖର ମୂଳ।
କୁଲୀନା ଵିତ୍ତଵତ୍ଯଶ୍ଚ ନାଥଵତ୍ଯୋଽପି ଯୋଷିତଃ ୬.୪୪.
ଉତ୍ତମ ବଂଶର, ଧନୀ କିମ୍ବା ରକ୍ଷିତା ଥିବା ମହିଳାମାନେ ମଧ୍ୟ—
ନ ସ୍ତ୍ରୀଭ୍ଯଃ କିଂଚିଦନ୍ଯଦ୍ଧି ପାପାଯ ଵିଦ୍ଯତେ ଭୁଵି ନୀଚୋଽପି କୁରୁତେ ସେଵାଂ ଯସ୍ତାସାଂ ଵିଜନେଷ୍ଵଥ
ପୃଥିବୀରେ ମହିଳାଠାରୁ ବଡ଼ ପାପ କିଛି ନାହିଁ; ନିମ୍ନ ଜାତିର ଲୋକ ମଧ୍ୟ ଗୁପ୍ତ ଭାବେ ତାଙ୍କ ସେବା କରେ।
ଅନର୍ଥତ୍ଵାନ୍ମନୁଷ୍ଯାଣାଂ ଭଯାତ୍ପରିଜନସ୍ଯ ଚ
ଲୋକମାନେ ଦୁଃଖରେ ପଡ଼ିଥିବା ଓ ନିଜ ସହଚରମାନେ ପାଇଁ ଭୟଭୀତ ହୋଇ,
ଶଶାପ ତଂ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠଂ ସ୍ଫୁରମାଣୋଷ୍ଠସଂପୁଟା
ସେ ଅତି ମହାନ ଋଷିଙ୍କୁ, ଅପ୍ରସନ୍ନ ଓ ଅସ୍ଥିର ଠୋଠରେ କମ୍ପନ ହେଉଥିବାବେଳେ, ଶାପ ଦେଲେ।
ଯସ୍ମାତ୍ତ୍ଵଯା ପରିତ୍ଯକ୍ତା ସକାମାହଂ ସୁଦୁର୍ମତେ
ମୁଁ ତୁମକୁ ଏଯାଁ ଚାହିଁଥିଲି, ତୁମେ ମୋତେ ଛାଡ଼ିଦେଲ, ହେ ଅତି ମୂଢ଼ ମନେ,
ଅଦ୍ଯୈଵ ଭଵ ଦୁବୁର୍ଦ୍ଧେ ଵଲୀପଲିତସଂଯୁତଃ
ଆଜିଠାରୁ ତୁମେ ଦୁଷ୍ଟମନା ବ୍ୟକ୍ତି, ଚେହେରାରେ ଭାଉରେଖା ଓ ପକା କେଶରେ ଚିହ୍ନିତ ହେଉ।
ବଭୂଵ ତାଦୃଶଃ ସଦ୍ଯସ୍ତଯା ଯାଦୃକ୍ପ୍ରକୀର୍ତିତଃ
ସେ ଯେପରି ଶାପ ଦେଲେ, ସେଠାନେ ସେଉଁପରି ଦେଖାଦେଲେ।
ତତଃ କୋପପରୀତାତ୍ମା ସୋଽପି ତାଂ ଶପ୍ତୁମୁଦ୍ଯତଃ
ତାପରେ, ସେ ଋଷି ରୋଷରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ, ସେଠି ତାକୁ ଶାପ ଦେବାକୁ ଉଦ୍ୟତ ହେଲେ।
ନିର୍ଦୋଷୋଽପି ତ୍ଵଯା ଯସ୍ମାଚ୍ଛପ୍ତୋଽହଂ ଗଣିକାଧମେ
ମୋର କିଛି ଦୋଷ ନଥିଲା, ତଥାପି ତୁମେ ମୋତେ ଶାପ ଦେଲ, ହେ ନିମ୍ନତମ ନାରୀ,
ସାପି ତଦ୍ଵଚନାତ୍ସଦ୍ଯସ୍ତାଦୃଗ୍ରୂପା ଵ୍ଯଜାଯତ ୬.୪୪.
ସେଉଁଠି, ତାଙ୍କର କଥାରେ, ସେ ମଧ୍ୟ ଏହିପରି ଆକୃତି ଧାରଣ କଲେ।
ଅଥ ତାଦୃକ୍ସ୍ଵରୂପେଣ ସ୍ନାତା ତତ୍ର ଜଲା ଶଯେ
ତାପରେ, ସେ ଏହି ଆକୃତିରେ ଏଠାରେ ସ୍ନାନ କରି, ଜଳରେ ଶୋଇ ରହିଲେ।
ତଦ୍ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ପରମାଶ୍ଚର୍ଯମତୀଵ ତ୍ଵରଯାନ୍ଵିତଃ
ଏହା ଦେଖି, ସେ ଅତି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହେଲେ ଓ ବହୁତ ତ୍ୱରାନ୍ୱିତ ହେଲେ।
ତତସ୍ତୌ ତୀର୍ଥମାହାତ୍ମ୍ଯାଦ୍ରୂପୌଦାର୍ଯଗୁଣାନ୍ଵିତୌ
ତାପରେ, ସେ ଦୁଇଜଣ ତୀର୍ଥର ମହିମାରେ ପୁନି ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ ଓ ଉତ୍ତମ ଗୁଣ ଫେରିପାଇଲେ।
ଏଵଂ ତୀର୍ଥସ୍ଯ ମାହାତ୍ମ୍ଯଂ ଵିଜ୍ଞାଯ ଭଗଵାନୃଷିଃ
ଏଭଳି ତୀର୍ଥର ମହିମା ଜାଣି, ଭଗବାନ ଋଷି
ତପଶ୍ଚକାର ସୁମହତ୍ତସ୍ମିଂସ୍ତୀର୍ଥଵରେ ତଦା
ସେହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ତୀର୍ଥରେ ସେତେବେଳେ ବଡ଼ ତପସ୍ୟା କଲେ।
ତତ୍ର ସ୍ନାତ୍ଵା ନରୋ ଯସ୍ତୁ ପୂଜଯେଲ୍ଲିଂଗମୁତ୍ତମମ୍
ଯେଉଁଠାରେ କିଏ ସ୍ନାନ କରି, ଉତ୍ତମ ଲିଙ୍ଗକୁ ପୂଜା କରେ,