ଅନେନ ନୃତ୍ଯମାନେନ ଜଗତ୍ସ୍ଥାଵରଜଂଗମମ୍
ଏହି ନୃତ୍ୟରେ, ସମସ୍ତ ଚରାଚର ଜଗତ କମ୍ପିତ ହେଲା।
ନାନ୍ଯଃ ଶକ୍ତଃ ସୁରଶ୍ରେଷ୍ଠ ମୁନିମେନଂ କଥଂଚନ
ହେ ସୁରଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏହି ମୁନିଙ୍କ ସମାନ କେହି ହେବାକୁ ସମର୍ଥ ନୁହଁନ୍ତି।
ଅଥ ତେଷାଂ ଵଚଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଭଗଵାନ୍ଵୃଷଭଧ୍ଵଜଃ
ତାଙ୍କର କଥା ଶୁଣି, ବୃଷଭ ଚିହ୍ନଧାରୀ ପ୍ରଭୁ ତାଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।
ଅବ୍ରଵୀଚ୍ଚ ମୁନେ କସ୍ମାତ୍ତ୍ଵଯୈତନ୍ନୃତ୍ଯତେଽଧୁନା
ପରମ ଋଷି, ଏବେ ତୁମେ କାହିଁକି ନୃତ୍ୟ କରୁଛ? — ବୋଲି ପ୍ରଭୁ ପଚାରିଲେ।
ଏଵମୁକ୍ତଃ ସ ଵିପ୍ରେଂଦ୍ରଃ ଶଂକରେଣ ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମାଃ ୬.୪୦.
ଏଭଳି ଶଂକରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପଚାରାଯିବା ପରେ, ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ତାଙ୍କୁ ଉତ୍ତର ଦେଲେ।
କିଂ ନପଶ୍ଯସି ମେ ବ୍ରହ୍ମନ୍କରାଚ୍ଛାକରସୋ ମହାନ୍
ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ମୋ ହାତରୁ ବଡ଼ ଅମୃତ ଧାରା ବହୁଛି, ତୁମେ ଦେଖୁନାହାଁତି କି?
ଏତସ୍ମାତ୍କାରଣାଦ୍ଵିପ୍ର ନୃତ୍ଯମେତତ୍କରୋମ୍ଯହମ୍
ଏହି କାରଣରୁ, ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ମୁଁ ଏହି ନୃତ୍ୟ କରୁଛି।
ଏଵଂ ତୁ ଵଦତସ୍ତସ୍ଯ ଭଗଵାନ୍ଵୃଷଭଧ୍ଵଜଃ
ଏଭଳି ସେ କହୁଥିବା ବେଳେ, ବୃଷଭ ଚିହ୍ନଧାରୀ ପ୍ରଭୁ ତାଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।
ନିଶ୍ଚକ୍ରାମ ତତୋ ଭସ୍ମ ହିମସ୍ଫଟିକସଂନିଭମ୍
ସେଠାରୁ ବରଫ ଓ ହିମକୃଷ୍ଣା ସ୍ଫଟିକ ପରି ଚମକୁଥିବା ଭସ୍ମ ବାହାରିଲା।
ତତଃ ପ୍ରୋଵାଚ ତଂ ଵିପ୍ରଂ ସ ଦେଵୋ ଦ୍ଵିଜସତ୍ତମାଃ
ତାପରେ, ସେ ଦେବତା, ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ କହିଲେ—
ତଥାପ୍ଯହଂ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ ନ ନୃତ୍ଯଂ କର୍ତୁମୁତ୍ସହେ
ହେ ମୁନିମାନ୍ୟ, ମୁଁ ଏହି ନୃତ୍ୟ କରିବାକୁ ସମର୍ଥ ନୁହେଁ।
ଵିରାମଂ କୁରୁ ତସ୍ମାତ୍ତ୍ଵଂ ନୃତ୍ଯାଦସ୍ମାଦ୍ଵିଗର୍ହିତାତ୍
ତେଣୁ, ଏହି ଅନୁଚିତ ନୃତ୍ୟ ଛାଡ଼ିଦିଅ।
ଅବ୍ରଵୀତ୍ତ୍ଵାମହଂ ମନ୍ଯେ ନାନ୍ଯଂ ଦେଵାନ୍ମହେଶ୍ଵରାତ୍
ମୁଁ ଭାବୁଛି, ଦେବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମହେଶ୍ୱର ଛଡ଼ା ଆଉ କେହି ନୁହେଁ।
ସ୍ଥାନେଽତ୍ର ଭଵତା ସାର୍ଧମହଂ ସ୍ଥାସ୍ଯାମି ସର୍ଵଦା ॥ ୬.୪୦.
ଏଠାରେ ମୁଁ ସଦା ତୁମ ସହିତ ରହିବି।
ଆନନ୍ଦିତେନ ଭଵତା ପ୍ରାର୍ଥିତୋଽହଂ ଯତୋ ମୁନେ ଏତତ୍ପୁରଂ ଚ ମେ ନାମ୍ନା ଆନନ୍ଦାଖ୍ଯଂ ଭଵିଷ୍ଯତି
ହେ ମୁନି, ତୁମେ ଆନନ୍ଦିତ ହୋଇ ମୋତେ ଅନୁରୋଧ କରିଛ, ଏହି ସହର ମୋ ନାମରେ 'ଆନନ୍ଦ' ବୋଲି ପରିଚିତ ହେବ।
ଏଵମୁକ୍ତ୍ଵା ମହାଦେଵୋ ଗତଶ୍ଚାଦର୍ଶନଂ ତତଃ
ଏଭଳି କହି, ମହାଦେବ ସେଠାରୁ ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଇଗଲେ।
ଅଥ ତେ ପନ୍ନଗାଃ ପ୍ରୋଚୁଃ ପ୍ରଣିପତ୍ଯ ମୁନୀଶ୍ଵରମ୍
ତାପରେ ସେ ସର୍ପମାନେ, ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି କହିଲେ—
ତସ୍ମାତ୍କୁରୁ ପ୍ରସାଦଂ ନୋ ଯଥା ସ୍ଯାଦ୍ଦାରୁଣଂ ଵିଷମ୍
ତେଣୁ, ଆମ ପ୍ରତି କୃପା କର, ଯେପରି ଆମର ବିଷ ଭୟଙ୍କର ନ ହେଉ।
ତସ୍ମାଦେଵଂଵିଧାଃ ସର୍ଵେ ଜଲସର୍ପା ଭଵିଷ୍ଯଥ
ଏହି କାରଣରୁ, ତୁମେ ସମସ୍ତେ ଜଳରେ ବସୁଥିବା ସର୍ପ ହେବ।
ସୂତ ଉଵାଚ ତତଃପ୍ରଭୃତି ସଂଜାତା ଜଲସର୍ପା ମହୀତଲେ
ସୂତ କହିଲେ— ସେଠାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି, ପୃଥିବୀରେ ଜଳସର୍ପମାନେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ।
ଅଥ ତସ୍ମିନ୍ହ୍ରଦେ ମର୍ତ୍ଯାଃ ସ୍ନାତ୍ଵା ସାରସ୍ଵତେ ଶୁଭେ
ତାହାପରେ, ସେ ପବିତ୍ର ସାରସ୍ୱତୀ ହ୍ରଦରେ ମଣିଷମାନେ ସ୍ନାନ କରିଥିଲେ,
ଅଥ ଭୀତଃ ସହସ୍ରାକ୍ଷୋ ଗତ୍ଵା ଦେଵଂ ପିତାମହମ୍
ତାପରେ, ଭୟଭୀତ ହୋଇ, ସହସ୍ର ଚକ୍ଷୁ ଥିବା ଇନ୍ଦ୍ର ଯାଇଲେ ପିତାମହ ଦେବଙ୍କ ପାଖକୁ।
ତ୍ଵତ୍ପ୍ରସାଦାତ୍ସମୁଦ୍ଵୀକ୍ଷ୍ଯ ଗଚ୍ଛଂତି ମନୁଜା ଦିଵମ୍ ସାରସ୍ଵତଂ ନରାସ୍ତତ୍ର ସ୍ନାତ୍ଵା ଯାଂତି ତ୍ରିଵିଷ୍ଟପମ୍
ତୁମ ଦୟାରେ, ଲୋକମାନେ ଦେଖି ଶ୍ୱର୍ଗକୁ ଯାଆନ୍ତି; ସେଠାରେ, ସାରସ୍ୱତୀ ହ୍ରଦରେ ସ୍ନାନ କରୁଥିବା ମଣିଷମାନେ ଉଚ୍ଚତମ ଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଅନ୍ତି।
ଅପି ପାପସମାଚାରାଃ ସର୍ଵଧର୍ମବହିଷ୍କୃତାଃ ୬.୪୦.
ଯେଉଁମାନେ ପାପ କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି, ସମସ୍ତ ଧର୍ମରୁ ବାହାରେ ଅଛନ୍ତି,
ଶୁଭାଶୁଭପରିଜ୍ଞାନଂ ସର୍ଵେଷାମେଵ ଦେହିନାମ୍
ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ପାଖରେ ଭଲ ଓ ଖରାପର ଜ୍ଞାନ ଅଛି।
ତସ୍ମାତ୍ତ୍ଯଜ ତ୍ଵଂ ମାଂ ଦେଵ ଯଦ୍ଵା ତତ୍ତୀର୍ଥମୁତ୍ତମମ୍
ସେହିପାଇଁ, ହେ ଦେବ, ତୁମେ ମୋତେ କିମ୍ବା ସେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ତୀର୍ଥକୁ ଛାଡ଼ିଦିଅ।
ତସ୍ଯ ତଦ୍ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଯମସ୍ଯ ପ୍ରପିତାମହଃ
ଯମଙ୍କର ସେଇ କଥା ଶୁଣି, ପ୍ରପିତାମହ ଉତ୍ତର ଦେଲେ—
ତତଃ ଶକ୍ରୋ ହ୍ରଦଂ ଗତ୍ଵା ପୂରଯାମାସ ପାଂସୁଭିଃ
ତାପରେ ଇନ୍ଦ୍ର ସେ ହ୍ରଦକୁ ଯାଇ, ମାଟି ଦେଇ ପୂରିଦେଲେ।
ଅଦ୍ଯାପି ମନୁଜଃ ସମ୍ଯକ୍ତ ସ୍ମିନ୍ସ୍ଥାନେ ଵ୍ଯଵସ୍ଥିତଃ
ଆଜିଯାଏଁ, ଯେଉଁ ମଣିଷ ସଠିକ୍ ଭାବେ ଏଠାରେ ଅବସ୍ଥିତ ହୁଅନ୍ତି—
ସୋଽପି ମଂକଣକସ୍ତତ୍ର ସାର୍ଦ୍ଧଂ ଦେଵେନ ଶଂଭୁନା
ସେଠାରେ, ମଙ୍କଣକ ମଧ୍ୟ, ଦେବ ଶମ୍ଭୁଙ୍କ ସହିତ ଅଛନ୍ତି।