ସୂତ ଉଵାଚ । ଵଦତସ୍ତତ୍ସମୁଦ୍ଦିଶ୍ଯ ଯଦ୍ଵତ୍ସସ୍ଯ ମହାତ୍ମନଃ
ସୂତ କହିଲେ: ସେଉଁଠି, ସେ ମହାତ୍ମାଙ୍କୁ ଉଲ୍ଲେଖ କରି, ଏଭଳି କହିଥିଲେ—
ପୁରା ମେ ଵସମାନସ୍ଯ ପୁରତୋଽତ୍ର ପିତୁର୍ଗୃହେ
ପୁରୁଣା ଦିନରେ, ମୁଁ ଏଠି ମୋ ବାପାଙ୍କ ଘରେ ବସିଥିଲି—
ଵହମାନୋ ଯୁଵାଵସ୍ଥାଂ ଦ୍ଵାଦଶାର୍କସମଦ୍ଯୁତିଃ
ଯୁବାବସ୍ଥାରେ, ଦ୍ୱାଦଶ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଥିଲି—
ମତ୍ପିତ୍ରା ସ ତଦା ଦୃଷ୍ଟସ୍ତତୋ ଭକ୍ତ୍ଯାଽଭିଵାଦିତଃ
ସେ ସମୟରେ, ମୋ ବାପା ତାଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ ଏବଂ ଭକ୍ତି ସହିତ ଅଭିବାଦନ କଲେ।
ସ୍ଵାଗତଂ ତଵ ଵିପ୍ରେଂଦ୍ର କୁତସ୍ତ୍ଵମିହ ଚାଗତଃ
“ବ୍ରାହ୍ମଣଶ୍ରେଷ୍ଠ, ତୁମକୁ ସ୍ୱାଗତ। କେଉଁଠୁ ଏଠାକୁ ଆସିଛ?”
କର୍ତୁମିଚ୍ଛାମ୍ଯନୁଷ୍ଠାନଂ ଶୁଶ୍ରୂଷାଂ ଚେତ୍କରୋଷି ମେ
“ମୁଁ ଏକ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବାକୁ ଚାହେଁ, ଯଦି ତୁମେ ମୋତେ ସେବା କରିବାକୁ ଚାହଁ।”
ଧନ୍ଯୋଽସ୍ମ୍ଯନୁଗୃହୀତୋଽସ୍ମି ଯସ୍ତ୍ଵଂ ମେ ଗୃହମାଗତଃ
“ମୁଁ ଧନ୍ୟ, ମୁଁ କୃପାପ୍ରାପ୍ତ, କାରଣ ତୁମେ ମୋ ଘରକୁ ଆସିଛ।”
ଏଵମୁକ୍ତାଥ ମାମାହ ସ ପିତା ଦ୍ଵିଜସତ୍ତମାଃ ୬.୨୯.
ଏଭଳି କହି, ପରେ ମୋ ବାପା ମୋତେ କହିଲେ, ହେ ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠମାନେ।
ତତୋଽହଂ ଵିନଯୋପେତସ୍ତସ୍ଯ କୃତ୍ଯାନି କୃତ୍ସ୍ନଶଃ
ତାପରେ ମୁଁ ନମ୍ରତା ସହିତ ତାଙ୍କର ସମସ୍ତ କାମକୁ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ କରିଥିଲି।
ରାଜର୍ଷୀଣାଂ ପୁରାଣାନାଂ ଦେଵଦାନଵରକ୍ଷସାମ୍
ଏହି କାମଗୁଡ଼ିକ ପୁରୁଣା ରାଜାଋଷି, ଦେବତା, ଦାନବ ଓ ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କର ଥିଲା।
ଏକଦା ତୁ ମଯା ପୃଷ୍ଟଃ କଥାଂତେ ପ୍ରାପ୍ଯ କୌତୁକମ୍
ଏକଦିନ କଥା ଶେଷରେ ମୋ ମନରେ ଜିଜ୍ଞାସା ଜନ୍ମିଲା ଏବଂ ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ପଚାରିଲି।
ଭଗଵନ୍ସୁକୁମାରଂ ତେ ଶରୀରଂ ପ୍ରଥମଂ ଵଯଃ
ହେ ପୂଜ୍ୟ, ତୁମର ଦେହ ଅତ୍ୟନ୍ତ କୋମଳ ଥିଲା ଏବଂ ତୁମେ ଯୁବକ ଅବସ୍ଥାରେ ଥିଲେ।
କଥଂ ସର୍ଵଂ ଧରାପୃଷ୍ଠଂ ସସମୁଦ୍ରଂ ନିରୀକ୍ଷିତମ୍
ତୁମେ କିପରି ସମସ୍ତ ପୃଥିବୀ ଓ ସମୁଦ୍ରମାନେ ମିଶିତ ଭୂପୃଷ୍ଠକୁ ଦେଖିପାରିଲେ?
ତ୍ଵଯା ଯେ କୀର୍ତିତା ଦ୍ଵୀପାଃ ସମୁଦ୍ରାଃ ପର୍ଵତାସ୍ତଥା
ତୁମେ ଯେଉଁ ଦ୍ୱୀପ, ସମୁଦ୍ର ଓ ପାହାଡ଼ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଛ, ସେଗୁଡ଼ିକ—
ଅତ୍ର କୌତୂହଲଂ ଜାତମଶ୍ରଦ୍ଧେଯଂ ଵଚସ୍ତଥା
ଏଥିରେ ମୋର ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଜନ୍ମିଛି, ତୁମ କଥା ଅବିଶ୍ୱସ୍ୟ ଲାଗୁଛି।
ତପସଃ କିଂ ପ୍ରଭାଵୋଽଯଂ କିଂ ଵା ମଂତ୍ରପରାକ୍ରମଃ
ଏହା କି ତପସ୍ୟାର ଶକ୍ତି, କିମ୍ବା ମନ୍ତ୍ରର ପ୍ରଭାବ?
କିଂ ଵା ଦେଵପ୍ରସାଦସ୍ତୁ ତଵୌଷଧିକୃତୋଽଥଵା
ନାହିଁ କି ଦେବତାଙ୍କର କୃପା, କିମ୍ବା କୌଣସି ଔଷଧର ଫଳ?
ଅଥ ମାଂ ସ ମୁନିଃ ପ୍ରାହ ଵିହସ୍ଯ ମୁନିସତ୍ତମାଃ ୬.୨୯.
ତାପରେ ସେ ମୁନି, ମୁନିମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ହସି ମୋତେ କହିଲେ।
ସଦାହମଷ୍ଟସଂଯୁକ୍ତଂ ସହସ୍ରଂ ଶିଵସନ୍ନିଧୌ
ମୁଁ ସଦା ଶିବଙ୍କ ସମ୍ନିଧାନରେ ଆଠ ପ୍ରକାରର ହଜାର କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିଲି।
ତ୍ରିକାଲଂ ତେନ ମେ ଜାତଂ ସୁସ୍ଥିରଂ ଯୌଵନଂ ମୁନେ
ଏହି କାରଣରୁ, ମୁନି, ମୋର ଯୁବକାବସ୍ଥା ସବୁବେଳେ ଦୃଢ଼ ଓ ଅଟୁଟ ରହିଲା।
ମମ ଵର୍ଷସହସ୍ରାଣି ବହୂନି ପ୍ରଯୁତାନି ଚ
ମୋ ପାଇଁ ଅନେକ ହଜାର ବର୍ଷ ଓ ଦଶହଜାର ବର୍ଷ କଟିଗଲା।
ଅତ୍ର ତେ କୀର୍ତଯିଷ୍ଯାମି ଵିସ୍ତରେଣ ମହାମତେ
ଏହି କଥାକୁ ଏବେ ମୁଁ ତୁମକୁ ବିସ୍ତୃତ ଭାବେ କହିବି, ହେ ବୁଦ୍ଧିମାନ।
ଅହଂ ହି ବ୍ରାହ୍ମଣୋ ନାମ୍ନା ଵତ୍ସଃ ଖ୍ଯାତୋ ମହୀତଲେ
ମୁଁ ନିଶ୍ଚୟ ଭାବେ ବତ୍ସ ନାମକ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ପୃଥିବୀରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ।
ଏତସ୍ମିନ୍ନେଵ କାଲେ ତୁ ମେନକା ଚ ଵରାପ୍ସରାଃ
ଏହି ସମୟରେ, ମେନକା ନାମକ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅପ୍ସରା ଥିଲେ।
ସା ଗତା ଭ୍ରମମାଣାଥ କାମ୍ଯକଂନାମ ତଦ୍ଵନମ୍
ସେ, ଘୁରୁଛି-ଘୁରୁଛି, କାମ୍ୟକ ନାମକ ଜଙ୍ଗଲକୁ ଗଲେ।
ଯତ୍ରାସ୍ତେ ମୁନିଶାର୍ଦୂଲୋ ଦେଵରାତ ଇତି ସ୍ମୃତଃ
ସେଠାରେ ଦେବରାତ ନାମକ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ ବସୁଛନ୍ତି।
ଉପଵିଷ୍ଟୋ ନଦୀତୀରେ ଦେଵତାର୍ଚ୍ଚାପରାଯଣଃ
ନଦୀ କୂଳରେ ବସି, ସେ ଦେବତାଙ୍କ ପୂଜାରେ ଏକାଗ୍ର ଥିଲେ।
ଅଥ ସା ପଶ୍ଯତସ୍ତସ୍ଯ ଵିଵସ୍ତ୍ରା ପ୍ରାଵିଶଜ୍ଜଲମ୍ ॥ ୬.୨୯.
ତାଙ୍କ ଦେଖା ଦେଖି, ସେ ଜଣେ ଅବସ୍ତ୍ରା ହୋଇ ପାଣିରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ।
ଅଥ ତସ୍ଯ ମୁନୀଂଦ୍ରସ୍ଯ ରେତଶ୍ଚସ୍କନ୍ଦ ତତ୍କ୍ଷଣାତ୍
ସେଇ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ, ସେ ମହାର୍ଷିଙ୍କର ବୀର୍ୟ ଝରିଗଲା।
ଏତସ୍ମିନ୍ନଂତରେ ପ୍ରାପ୍ତା ସାରଂଗୀ ସୁପିପାସିତା
ଏହି ସମୟରେ, ଅତି ପିପାସିତ ସାରାଙ୍ଗୀ ସେଠାକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ।