ଋଗ୍ଵେଦମୂର୍ତିର୍ଗଂଗା ସ୍ଯାଦ୍ଯମୁନା ଚ ଯଜୁର୍ଧ୍ରୁଵମ୍
ଗଙ୍ଗା ରୁଗ୍ବେଦର ମୂର୍ତ୍ତି, ଯମୁନା ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ଯଜୁର୍ବେଦର।
ଗଂଗା ସର୍ଵସରିଦ୍ଯୋନିଃ ସମୁଦ୍ରସ୍ଯାପି ପୂରଣୀ
ଗଙ୍ଗା ସମସ୍ତ ନଦୀର ମୂଳ ଓ ସମୁଦ୍ରକୁ ମଧ୍ୟ ପୂରଣ କରେ।
କିଂତୁ ପୂର୍ଵଂ ତପସ୍ତପ୍ତ୍ଵା ରେଵଯା ବହ୍ଵନେହସମ୍
କିନ୍ତୁ ପୂର୍ବରୁ, ରେବା ସହ ବହୁ ପାପରେ ତପସ୍ୟା କରିଥିଲେ—
ଗଂଗା ସାମ୍ଯଂ ଵିଧେ ଦେହି ପ୍ରସନ୍ନୋସି ଯଦି ପ୍ରଭୋ
'ପ୍ରଭୁ, ଯଦି ଆପଣ ପ୍ରସନ୍ନ, ତେବେ ଗଙ୍ଗାକୁ ସମତା ଦିଅନ୍ତୁ।'
ଯଦି ତ୍ର୍ଯକ୍ଷସମତ୍ଵଂ ତୁ ଲଭ୍ଯତେଽନ୍ଯେନ କେନଚିତ୍ 4.2.92.
ଯଦି କେହି ଅନ୍ୟ କେହି ତିନି ଆଖିଅଳିଙ୍ଗ ସମାନ ହେବାକୁ ସମର୍ଥ ହୁଏ,
ପୁରୁଷୋତ୍ତମ ତୁଲ୍ଯଃ ସ୍ଯାତ୍ପୁରୁଷୋନ୍ଯୋ ଯଦି କ୍ଵଚିତ
ଯଦି କେବେ କେହି ଅନ୍ୟ ପୁରୁଷ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପୁରୁଷଙ୍କ ସମାନ ହୁଏ,
ଯଦି ଗୌରୀ ସମା ନାରୀ କ୍ଵଚିଦନ୍ଯା ଭଵେଦିହ
ଏଠାରେ ଯଦି କେବେ ଅନ୍ୟ କେହି ଜଣେ ନାରୀ ଗୌରୀଙ୍କ ସମାନ ହୁଏ,
ଯଦି କାଶୀପୁରୀ ତୁଲ୍ଯା ଭଵେଦସ୍ଯା କ୍ଵଚିତ୍ପୁରୀ
ଯଦି କେଉଁସି ସ୍ଥାନରେ କାଶୀ ସହିତ ସମାନ କୌଣସି ପୁରୀ ଥାଏ,
ନିଶମ୍ଯେତି ଵିଧେର୍ଵାକ୍ଯଂ ନର୍ମଦା ସରିଦୁତ୍ତମା
ଏହି ବିଧିର କଥା ଶୁଣି, ନର୍ମଦା ନଦୀ ସବୁଠୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ହେଲେ,
ସର୍ଵେଭ୍ଯୋପି ହି ପୁଣ୍ଯେଭ୍ଯଃ କାଶ୍ଯାଂ ଲିଂଗପ୍ରତିଷ୍ଠିତେଃ
ସମସ୍ତ ପୁଣ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ, କାଶୀରେ ଲିଙ୍ଗ ପ୍ରତିଷ୍ଠା ସବୁଠୁ ବଡ଼ ପୁଣ୍ୟ ଅଟୁଟ ରହିଛି।
ଅଥ ସା ନର୍ମଦା ପୁଣ୍ଯା ଵିଧିପୂର୍ଵାଂ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତିମ୍
ତାପରେ ସେ ପବିତ୍ର ନର୍ମଦା ବିଧିଅନୁସାରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠା ପାଇଲେ।
ତତଃ ଶଂଭୁଃ ପ୍ରସନ୍ନୋଭୂଽତ୍ତସ୍ଯୈ ନଦ୍ଯୈ ଶୁଭାତ୍ମନେ
ତାପରେ ଶମ୍ଭୁ ଖୁସି ହୋଇ, ସେ ଶୁଭ ନଦୀ ଉପରେ କୃପା କଲେ।
ସରିଦ୍ଵରା ନିଶମ୍ଯେତି ରେଵା ପ୍ରାହ ମହେଶ୍ଵରମ୍
ଏହା ଶୁଣି, ନଦୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ସର୍ବୋତ୍ତମ ରେବା ମହେଶ୍ୱରଙ୍କୁ କହିଲେ:
ନିର୍ଦ୍ଵଂଦ୍ଵା ତ୍ଵତ୍ପଦଦ୍ଵଂଦ୍ଵେ ଭକ୍ତିରସ୍ତୁ ମହେଶ୍ଵର
ହେ ମହେଶ୍ୱର, ଆପଣଙ୍କ ଚରଣ ଦ୍ୱୟରେ ଅବିଭକ୍ତ ଭକ୍ତି ହେଉ।
ପ୍ରୋଵାଚ ଚ ସରିଚ୍ଛେଷ୍ଠେ ତ୍ଵଯୋକ୍ତଂ ଯତ୍ତଥାସ୍ତୁ ତତ୍ 4.2.92.
ଏବଂ ସର୍ବୋତ୍ତମ ନଦୀ କହିଲେ, 'ଆପଣ ଯାହା କହିଛନ୍ତି, ତାହା ହେଉ।'
ଯାଵଂତ୍ଯୋ ଦୃଷଦଃ ସଂତି ତଵ ରୋଧସି ନର୍ମଦେ
ହେ ନର୍ମଦେ, ତୁମ ତଟରେ ଯେତେ ଟିଏ ପଥର ଅଛି,
ଅନ୍ଯଂ ଚ ତେ ଵରଂ ଦଦ୍ଯା ତମପ୍ଯାକର୍ଣଯୋତ୍ତମମ୍
ମୁଁ ତୁମକୁ ଆଉ ଏକ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଉଛି, ଏହାକୁ ଶୁଣ।
ସଦ୍ଯଃ ପାପହରା ଗଂଗା ସପ୍ତାହେନ କଲିଂଦଜା
ଗଙ୍ଗା ତୁରନ୍ତ ପାପ ଦୂର କରେ; କଳିନ୍ଦୀ ସାତ ଦିନରେ।
ଅପରଂ ଚ ଵରଂ ଦଦ୍ଯାଂ ନର୍ମଦେ ଦର୍ଶନାଘହେ
ମୁଁ ତୁମକୁ ଆଉ ଏକ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଉଛି, ହେ ନର୍ମଦେ: ତୁମେ ଦେଖିଲେ ମାତ୍ର ପାପ ନାଶ ହୁଏ।
ଯତ୍ତଲ୍ଲିଂଗଂ ମହାପୁଣ୍ଯଂ ମୁକ୍ତିଂ ଦାସ୍ଯତି ଶାଶ୍ଵତୀମ
ସେ ମହାପୁଣ୍ୟ ଲିଙ୍ଗ ଚିରକାଳର ମୁକ୍ତି ଦେବ।
ପ୍ରଣମିଷ୍ଯଂତି ଯତ୍ନେନ ମହାଶ୍ରେଯୋଭିଵୃଦ୍ଧଯେ
ଯେଉଁମାନେ ଶ୍ରଦ୍ଧା ସହିତ ନମସ୍କାର କରିବେ, ସେମାନେ ସର୍ବୋତ୍ତମ ମଙ୍ଗଳର ବୃଦ୍ଧି ପାଇବେ।
ପରଂ ହି ନର୍ମଦେଶସ୍ଯ ମହିମା କୋପି ଚାଦ୍ଭୁତଃ
ନର୍ମଦାଙ୍କର ମହିମା ନିଶ୍ଚୟ ଅସାଧାରଣ ଏବଂ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟଜନକ।
ନର୍ମଦାପି ପ୍ରହୃଷ୍ଟାସୀତ୍ପାଵିତ୍ର୍ଯଂ ପ୍ରାପ୍ଯ ଚାଦ୍ଭୁତମ୍
ନର୍ମଦା ନଦୀ ଅଦ୍ଭୁତ ପବିତ୍ରତା ପାଇଁ ଅତି ଖୁସି ହେଲା ।
ଵାକ୍ଯଂ ମୃକଂଡଜମୁନେସ୍ତେପି ଶ୍ରୁତ୍ଵା ମୁନୀଶ୍ଵରାଃ
ମୃକଣ୍ଡୁଙ୍କର କଥା ଶୁଣି, ମହାମୁନିମାନେ ଏକାଗ୍ର ଭାବରେ ଶୁଣିଲେ ।
ପାପକଂଚୁକମୁତ୍ସୃଜ୍ଯ ପ୍ରାପ୍ସ୍ଯତି ଜ୍ଞାନମୁତ୍ତମମ୍ ।। 4.2.92.
ପାପର ଚାଦର ଛାଡି ଦେଇ, ଉତ୍ତମ ଜ୍ଞାନ ଲାଭ କରିବେ ।
ଇଦାନୀଂ କଥଯ ସ୍କଂଦ ସତୀଶ୍ଵର ସମୁଦ୍ଭଵମ୍
ଏବେ କହ, ଶ୍କନ୍ଦ, ସତୀଙ୍କର ପତିଙ୍କର ଉତ୍ପତ୍ତି ବିଷୟରେ ।
ସ୍କଂଦ ଉଵାଚ ମିତ୍ରାଵରୁଣସଂଭୂତ କଥଯାମି କଥାଂ ଶୃଣୁ
ଶ୍କନ୍ଦ କହିଲେ: ମିତ୍ର ଓ ବରୁଣଙ୍କର ଉତ୍ପତ୍ତି ହେଇଛି, ଏହି କଥା କହିବି—ଶୁଣ ।
ପୁରା ତତାପ ସୁମହତ୍ତପଃ ଶତଧୃତିର୍ମୁନେ
ପ୍ରାଚୀନ କାଳରେ, ଶତଧୃତି ମହା ତପସ୍ୟା କଲେ, ମୁନି ।
ଉଵାଚ ଚାପି ବ୍ରହ୍ମାଣଂ ନିତରାଂ ବ୍ରାହ୍ମଣପ୍ରିଯଃ
ସେ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ କହିଲେ, ଯିଏ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ପ୍ରତି ବହୁତ ଆସକ୍ତ ।
ତଦା ତ୍ଵଂ ମେ ଭଵ ସୁତୋ ଦେଵୀ ଦକ୍ଷସୁତାଽସ୍ତୁ ଚ
ତା ସମୟରେ, ସେ କହିଲେ: 'ତୁମେ ମୋର ପୁଅ ହେଉ, ଦେବୀ ଡକ୍ଷର ଝିଅ ହେଉ ।'