ପରଂ ଯୁଧ୍ଯସି ଦୈତ୍ଯେଂଦ୍ରୈର୍ଦାନଵେଂଦ୍ରୈର୍ନ ପାର୍ଷଦୈଃ
ତୁମେ ଦାଇତ୍ୟ ଓ ଦାନବମାନଙ୍କ ସହିତ ବଡ଼ ଯୁଦ୍ଧ କର, ପାର୍ଷଦମାନଙ୍କ ସହିତ ନୁହେଁ।
ଗଦିନାଽଥ ଗଦା ତୂର୍ଣଂ ଦୈତ୍ଯେଂଦ୍ରଗିରିରେଣୁକୃତ୍
ତାପରେ ଗଦାଧାରୀ ତୁରନ୍ତ ଗଦା ଦ୍ୱାରା ପାହାଡ଼ ପରି ଦାଇତ୍ୟପତିଙ୍କୁ ଭଙ୍ଗ କଲେ।
ତଦଂଗସଂଗମାସାଦ୍ଯ ଵିଦଦ୍ରେ ଶତଧା ତଯା
ତାଙ୍କର ଦେହ ସଂସ୍ପର୍ଶ କରିବା ସାଥିରେ, ସେ ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଶତ ଖଣ୍ଡରେ ଭାଙ୍ଗିଗଲେ।
ଜଘାନ ଵାସୁଦେଵୋପି ତରସାଽଜ୍ଞାତଵେଦନମ୍ 4.2.89.
ବାସୁଦେବ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କର ସତ୍ୟ ସ୍ୱରୂପ ଅଜ୍ଞାନରେ ତୀବ୍ର ଭାବରେ ଆଘାତ କଲେ।
ଆତାଡ୍ଯ ସଵ୍ଯଦୋର୍ଦଂଡେ ଗଦାଂ ଭୂମାଵପାତଯତ୍
ବାମ ହାତରେ ଆଘାତ ପାଇ, ସେ ତାଙ୍କ ଗଦାକୁ ଭୂମିରେ ପକେଇଦେଲେ।
ସ ଚ ଚକ୍ରଂ ସମାଗଚ୍ଛଦ୍ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ସସ୍ମାର ଶଂକରମ୍ କଂଠମାସାଦ୍ଯଵୀରସ୍ଯ ସମ୍ଯଗ୍ଜାତଂ ସୁଦର୍ଶନମ୍
ସେ ଚକ୍ରକୁ ଆସୁଥିବା ଦେଖି, ଶଙ୍କରଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କଲେ; ତାହାପରେ ସୁଦର୍ଶନ ଚକ୍ର ନାୟକଙ୍କ ଗଳାରେ ଠିକ୍ ଭାବରେ ପ୍ରକଟ ହେଲା।
ତେନ ଚକ୍ରେଣ ଶୁଶୁଭେ ନିତରାଂ ସ ଗଣେଶ୍ଵରଃ
ସେଇ ଚକ୍ର ସହିତ ଗଣପତି ବହୁତ ଦୀପ୍ତିମାନ ଦେଖାଗଲେ।
ତତଃ ସୁଦର୍ଶନଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ତତ୍କଂଠାଭରଣଂ ହରିଃ
ତାପରେ ହରି, ସୁଦର୍ଶନ ଚକ୍ରକୁ ତାଙ୍କ ଗଳାର ଅଳଙ୍କାର ଭାବେ ଦେଖିଲେ।
ସନଂଦକଂ କରଂ ତସ୍ଯ ପ୍ରୋଦ୍ଯତଂ ମଧୁଵିଦ୍ଵିଷଃ
ମଧୁ ଶତ୍ରୁଙ୍କର ହାତ ସନନ୍ଦକ ଉପରେ ଉଠାଇଥିବା ଦେଖିଲେ।
ଅଭ୍ଯଧାଵଚ୍ଚ ଵେଗେନ ଗୃହୀତ୍ଵା ଶୂଲମୁଜ୍ଜ୍ଵଲମ୍
ସେ ତୀବ୍ର ଗତିରେ ଆଗକୁ ଧାଇଗଲେ, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଶୂଳକୁ ଧରିନେଲେ।
ଵାରିତୋ ଗଣରାଜଃ ସ ମା କାର୍ଷୀଃ ସାହସଂ ତ୍ଵିତି
ଗଣପତି ତାଙ୍କୁ ବାଧା ଦେଇ କହିଲେ, 'ଏହି ଅତିସାହସିକ କାମ କରନି।'
ପ୍ରାପ୍ଯ ଦକ୍ଷଂ ଵିନଦ୍ଯୋଚ୍ଚୈର୍ଧିକ୍ତ୍ଵାମୀଶ୍ଵରନିଂଦକମ୍ ସ କଥଂ ସେଶ୍ଵରଂ କର୍ମ ନ କୁର୍ଯାଦ୍ଦକ୍ଷତାଂଦଧତ୍
ଡକ୍ଷଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଇ, ସେ ଉଚ୍ଚ ସ୍ୱରରେ ଚିତ୍କାର କଲେ, 'ତୁମେ ଭଗବାନଙ୍କୁ ନିନ୍ଦା କରିଛ; ଯେଉଁଠାରେ ଭଗବାନ ଅଛନ୍ତି, ସେଠାରେ ଦକ୍ଷତା ଥିବା ଲୋକ କିପରି ଏମିତି କାମ କରିପାରିବ?'
ଯେନାସ୍ଯେନ ପଵିତ୍ରେଣ ଭଵତା ନିଂଦିତଃ ଶିଵଃ
ତୁମର ପବିତ୍ର ମୁଖ ଦ୍ୱାରା ଶିବଙ୍କୁ ନିନ୍ଦା କରିଛ।
ଇତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵା ତସ୍ଯ ଦକ୍ଷସ୍ଯ ହରପାରୁଷ୍ଯଭାଷିଣଃ ।। 4.2.89.
ଏପରି କହି, ଡକ୍ଷଙ୍କୁ, ଯିଏ ହରଙ୍କୁ କଠୋର କଥା କହିଥିଲେ, ସେଠାରେ ଉତ୍ତର ଦେଲେ।
ତତସ୍ତ୍ଵଦିତିମୁଖ୍ଯାନାଂ ମିଲିତାନାଂ ମହୋତ୍ସଵେ
ତାପରେ, ମହାଉତ୍ସବରେ ଏକତ୍ରିତ ମାତୃମଣ୍ଡଳୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ,
ଵେଣୀଦଂଡାଶ୍ଚ କାସାଂଚିତ୍ତେନଚ୍ଛିନ୍ନା ମହାରୁଷା
ସେ ଭୟଙ୍କର କ୍ରୋଧରେ କିଛିଙ୍କର ଚୁଟି ଓ ଦଣ୍ଡ କାଟିଦେଲେ।
ନାସାପୁଟାଂସ୍ତଥାନ୍ଯାସାଂ ପାଟଯାମାସ ପାର୍ଷଦଃ
ଅନ୍ୟାନ୍ୟଙ୍କର ନାକର ଛିଦ୍ର ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କ ସେବକ ଫାଟିଦେଲେ।
ଯେ ଯେ ନିନିଂଦୁର୍ଦେଵେଶଂ ଯେ ଯେ ଚ ଶୁଶ୍ରୁଵୁସ୍ତଦା
ଯେଉଁମାନେ ଦେବତାଙ୍କ ମାଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠଙ୍କୁ ନିନ୍ଦା କଲେ, ଏବଂ ଏହି କଥା ସେଇ ସମୟରେ ଶୁଣିଥିଲେ,
କେଚିଦୁଲ୍ଲଂବିତା ଯୂପେ ପାଶଯିତ୍ଵା ଦୃଢଂ ଗଲେ
କିଛିମାନେ ଯଜ୍ଞସ୍ଥମ୍ଭରେ ଗଳାକୁ ଦୃଢ଼ ରସିରେ ବାନ୍ଧି ଝୁଲାଇଦେଲେ।
ଦ୍ଵିଜରାଜଶ୍ଚ ଧର୍ମଶ୍ଚ ଭୃଗୁମାରୀଚିମୁଖ୍ଯକାଃ
ଏବଂ ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କର ରାଜା, ଧର୍ମ, ଭୃଗୁ ଓ ମାରୀଚି ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠମାନେ।
ଏତେ ଜାମାତରସ୍ତସ୍ଯ ଯତୋ ଦକ୍ଷସ୍ଯ ଦୁର୍ଧିଯଃ
ଏହେମାନେ ଡକ୍ଷର ଜମାତା, କାରଣ ସେମାନେ ଡକ୍ଷଙ୍କ ଭ୍ରାନ୍ତିପୂର୍ଣ୍ଣ ଲୋକ।
ତାନି କୁଂଡାନି ତେ ଯୂପାସ୍ତେ ସ୍ତଂଭାଃ ସ ଚ ମଂଡପଃ
ସେଗୁଡିକ ହେଉଛି ଯଜ୍ଞ କୁଣ୍ଡ, ସେଗୁଡିକ ହେଉଛି ଯଜ୍ଞ ଯୂପ, ସେଗୁଡିକ ହେଉଛି ଖୁଟି, ଏବଂ ସେହି ହେଉଛି ମଣ୍ଡପ।
ତେ ଚ ଵୈ ଯଜ୍ଞସଂଭାରାସ୍ତେ ତେ ଯଜ୍ଞପ୍ରଵର୍ତକାଃ
ସେମାନେ ହେଉଛନ୍ତି ଯଜ୍ଞ ସାମଗ୍ରୀ, ଏବଂ ସେମାନେ ହେଉଛନ୍ତି ଯଜ୍ଞ ଆରମ୍ଭ କରୁଥିବାମାନେ।
ସ୍ତୋକେନୈଵ ହି କାଲେନ ଯଥର୍ଧିଃ ପରଵଂଚନାତ୍ 4.2.89.
ଅନ୍ୟର ଠକେଇରେ, ଅତି ଅଳ୍ପ ସମୟରେ ହିଁ ସମୃଦ୍ଧି ହାରାଯାଏ।
ଵିଧୀରିତମିତି ଶ୍ରୁତ୍ଵା ସ୍ମିତ୍ଵା ଦେଵୋ ମହେଶ୍ଵରଃ 4.2.89.
ଏହା ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ହେବାକୁ ଶୁଣି, ଦେବତା ମହେଶ୍ୱର ହସିଲେ।
କାଶ୍ଯାଂ ଲିଂଗପ୍ରତିଷ୍ଠାଯୈଃ କୃତାଽତ୍ର ସୁକୃତାତ୍ମଭିଃ 4.2.89.
କାଶୀରେ ଲିଙ୍ଗ ପ୍ରତିଷ୍ଠା ପାଇଁ, ଏଠାରେ ପୁଣ୍ୟାତ୍ମାମାନେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ।
ସ୍ତୁତ୍ଵା ନାନାଵିଧୈଃ ସ୍ତୋତ୍ରୈଃ ପ୍ରସନ୍ନଂ ଵୀକ୍ଷ୍ଯ ଶଂକରମ୍ 4.2.89.
ନାନା ପ୍ରକାର ଷ୍ଟୋତ୍ରରେ ଶଙ୍କରଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କରି, ତାଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ ଦେଖି—
ଶ୍ରୁତ୍ଵାଖ୍ଯାନମିଦଂ ପୁଣ୍ଯଂ ଦକ୍ଷେଶ୍ଵରସମୁଦ୍ଭଵମ୍
ଡକ୍ଷେଶ୍ୱରଙ୍କ ଉତ୍ପତ୍ତି ବିଷୟରେ ଏହି ପୁଣ୍ୟ କଥା ଶୁଣି—
ଅଗସ୍ତ୍ଯ ଉଵାଚ ପାର୍ଵତୀହୃଦଯାନଂଦ ପାର୍ଵତୀଶ ସମୁଦ୍ଭଵମ୍
ଅଗସ୍ତ୍ୟ କହିଲେ: ପାର୍ବତୀଙ୍କ ହୃଦୟର ଆନନ୍ଦ, ପାର୍ବତୀଙ୍କ ପତିଙ୍କ ଉତ୍ପତ୍ତି—
ଶୃଣ୍ଵଗସ୍ତେ ଯଦା ମେନା ହିମାଚଲପତିଵ୍ରତା
ଶୁଣ, ଅଗସ୍ତ୍ୟ: ଯେତେବେଳେ ହିମାଚଳଙ୍କ ପତିବ୍ରତା ମେନା ଶୁଣିଲେ—