ଦୃଶ୍ଯଂ ଵିନଶ୍ଵରଂ ସର୍ଵଂ ଵିଶେଷାଦ୍ଯଦନୀଶ୍ଵରମ୍
ଯେଉଁ ସବୁ ଦେଖାଯାଏ, ସେ ସବୁ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ନଶ୍ୱର, ଗୁଣ ଦ୍ୱାରା ଅଲଗା ହୋଇଥାଏ, କିନ୍ତୁ ସେମାନେ କେବେ ମାଲିକ ନୁହଁନ୍ତି।
ଅଭାଵିନୋ ହି ଭାଵସ୍ଯ ଭାଵଃ କ୍ଵାପି ନ ସଂଭଵେତ୍
ଯାହା ଅଛି ନାହିଁ, ସେଠାରୁ କେବେ ମଧ୍ୟ କିଛି ଉତ୍ପନ୍ନ ହେବା ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ।
ଶଂଭୂଦୀରିତମାକର୍ଣ୍ଯ ସ ଇତ୍ଥଂ ମୁନିପୁଂଗଵଃ
ଶିବଙ୍କ କଥା ଶୁଣି, ସେ ମହାନ ଋଷି ଭିତରେ ଏଭଳି ଚିନ୍ତା କଲେ।
ଅଵଶ୍ଯମେଵ ଯଦ୍ଭାଵ୍ଯଂ ତଦ୍ଭୂତଂ ନାତ୍ର ସଂଶଯଃ
ଯାହା ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ଘଟିବାକୁ ଥିଲା, ସେ ଘଟିଛି—ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
ନାପଚୀଯେତ ତେ କିଂଚିନ୍ନୋପଚୀଯେତ ତତ୍ତ୍ଵତଃ 4.2.89.
ସତ୍ୟରେ, ତୁମର କିଛି କମି ଯାଏ ନାହିଁ, କିମ୍ବା ବଢ଼ି ଯାଏ ମଧ୍ୟ ନୁହେଁ।
ଅହୋ ଵରାକଃ ସଂସାରଃ କ୍ଵ ଭଵିଷ୍ଯତ୍ଯନୀଶ୍ଵରଃ
ହାୟ, ଏହି ସଂସାର କେତେ ଦୁଃଖର! ଏହାର କୌଣସି ମାଲିକ ନାହିଁ, ଏହା କେଉଁଠି ଯିବ କି ହେବ କିଏ ଜାଣିବ।
ଯତଃ ପ୍ରଜାପତିର୍ଦକ୍ଷୋ ନ ତ୍ଵାମାହୂତଵାନ୍କ୍ରତୌ
ପ୍ରଜାପତି ଦକ୍ଷ ତୁମକୁ ଯଜ୍ଞରେ ଡାକିଲେ ନାହିଁ, ଏହିକଥା ଠିକ।
ତଵ ରୀଢାଂ କରିଷ୍ଯଂତି କିମୈଶ୍ଵର୍ଯେଣ ରୀଢିନାମ୍ ଅଥୈଶ୍ଵର୍ଯେଣ ସଂପନ୍ନାଃ ପ୍ରତିଷ୍ଠାଭାଜନଂ କିମୁ
ତୁମେ ଧନର ମାଲିକ ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ସେମାନେ ତାଙ୍କର ଧନ-ଐଶ୍ୱର୍ୟ ଦ୍ୱାରା କେଉଁ ଲଜ୍ଜା ଦେଇପାରିବେ? ଏବଂ ଧନ-ଶକ୍ତି ଥିଲେ କଣ ଭିତି ମିଳିବା?
ମହୀଯସାଯୁଷା ତେଷାଂ ଵସୁଭିର୍ଭୂରିଭିଶ୍ଚ କିମ୍
ଲମ୍ବା ଆୟୁଷ୍ୟ କିମ୍ବା ବହୁ ଧନ ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ କଣ କାମର?
ଅଚେତନାଶ୍ଚ ସାଵଜ୍ଞା ଜୀଵଂତୋପି ନ କୀର୍ତଯେ
ଯେଉଁମାନେ ଜଡ, ସେମାନେ ଅବହେଳାର ଯୋଗ୍ୟ; ଜୀବନ୍ତ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ମୁଁ ସେମାନଙ୍କୁ ପ୍ରଶଂସା କରେନି।
ଯା ତ୍ଵଦ୍ଵିନିଂଦାଶ୍ରଵଣାତ୍ତୃଣୀଚକ୍ରେ ସ୍ଵଜୀଵିତମ୍
ଯିଏ ତୁମ ନିନ୍ଦା ଶୁଣି, ନିଜ ଜୀବନକୁ ତୃଣ ସମାନ ଭାବିଲେ—
ସତ୍ଯଂ ମୁନେ ସତୀ ଦେଵୀ ତୃଣୀଚକ୍ରେ ସ୍ଵଜୀଵିତମ୍
ଏଠି ସତ୍ୟ, ମୁନି, ସତୀ ଦେବୀ ନିଜ ଜୀବନକୁ ତୃଣ ସମାନ ଭାବିଥିଲେ।
ରୁଦ୍ରଶ୍ଚାତୀଵରୁଦ୍ରୋଭୂଦ୍ବହୁକୋପାଗ୍ନିଦୀପିତଃ
ରୁଦ୍ର ଅତ୍ୟନ୍ତ କ୍ରୁଧ୍ଧ ହେଲେ, ବହୁ କ୍ରୋଧର ଅଗ୍ନିରେ ଜଳିଉଠିଲେ।
ପ୍ରତ୍ଯକ୍ଷଃ ପ୍ରତିମାକାରଃ କାଲମୃତ୍ଯୁପ୍ରକଂପନଃ
ସେ ସ୍ୱୟଂ ଭୟଙ୍କର ରୂପରେ ପ୍ରକଟ ହେଲେ, ସମୟ ଓ ମୃତ୍ୟୁକୁ ମଧ୍ୟ କମ୍ପିତ କରିଦେଲେ।
ଆଜ୍ଞାଂ ଦେହି ପିତଃ କିଂ ତେ କରଵୈ ଦାସ୍ଯମୁତ୍ତମମ୍ 4.2.89.
ପିତା, ଆଜ୍ଞା ଦିଅ—ମୁଁ କଣ ଉତ୍ତମ ସେବା କରିପାରିବି?
ପିବାମି ଚାର୍ଣଵାନ୍ସପ୍ତାପ୍ଯେକେନ ଚୁଲୁକେନ ଵୈ
ମୁଁ ଚାହିଲେ ଏକ ହାତରେ ସାତ ସମୁଦ୍ର ମଧ୍ୟ ପିଇଯିବି।
ତ୍ଵଦାଜ୍ଞଯା ନଯାମୀଶ ଵିନିମଯ୍ଯ ସ୍ଵହେଲଯା
ତୁମ ଆଜ୍ଞାରେ, ପ୍ରଭୁ, ମୁଁ ଏହି କାମ କରିଦେବି, ନିଜ ଲାଘବ୍ୟରେ ସହଜରେ।
ଅପି ଵୈକୁଂଠନାଥଶ୍ଚେତ୍ତତ୍ସାହାଯ୍ଯଂ କରିଷ୍ଯତି
ଆବଶ୍ୟକ ପଡିଲେ, ବୈକୁଣ୍ଠର ନାଥ ମଧ୍ୟ ଏହି କାମରେ ସାହାଯ୍ୟ କରିବେ।
ଦନୁଜା ଦିତିଜାଃ କେ ଵୈ ଵରା କାରଣଦୁର୍ବଲାଃ
ଦାନବ ଓ ଦିତିର ସନ୍ତାନମାନେ କିଏ? ସେମାନେ କାହିଁକି ବଡ଼ ଦେଖାଯାଉଛନ୍ତି, ଯେଉଁମାନେ ମୂଳରେ ଦୁର୍ବଳ?
କାଲଂ ବଧ୍ନାମି ଵା ସଂଖ୍ଯେ ମୃତ୍ଯୋର୍ଵା ମୃତ୍ଯୁମର୍ଥଯେ
ମୁଁ କି ସଂଗ୍ରାମରେ ସମୟକୁ ବାନ୍ଧିଦେବି, କିମ୍ବା ମୃତ୍ୟୁ ପାଇଁ ମୃତ୍ୟୁକୁ ଖୋଜିବି?
ତ୍ଵଦ୍ବଲେନ ମହେଶାନ ନ କୋପି ସ୍ଥୈର୍ଯମେଷ୍ଯତି
ମହାପ୍ରଭୁ, ଆପଣଙ୍କର ଶକ୍ତିରେ କେହି ମଧ୍ୟ ଦୃଢ଼ତା ପାଇପାରିବେ ନାହିଁ।
କଦଲୀଦଲଵଦ୍ଵାତାଦ୍ଵେପତେ ସରସାତଲମ୍
କଦଳୀ ପତ୍ର ଉପରେ ବାତାସ ଲାଗିଲେ ଯେମିତି ଝିଅଏ, ସେମିତି ଝିଅଉଛି ଝିଲିର ପାଣି।
କିଂ ବହୂକ୍ତେନ ଦେହ୍ଯାଜ୍ଞାଂ ମମାସାଧ୍ଯଂ ନ କିଂଚନ
ଏତେ କଥା କହିବାକୁ କାହିଁକି? ଆପଣ ଆଦେଶ ଦିଅନ୍ତୁ, ମୋ ପାଇଁ କିଛି ଅସମ୍ଭବ ନୁହେଁ।
ଇତି ପ୍ରତିଜ୍ଞାଂ ତସ୍ଯେଶଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା କୃତମମନ୍ଯତ
ତାଙ୍କର ପ୍ରତିଜ୍ଞା ଶୁଣି, ପ୍ରଭୁ ଏହାକୁ ହେବାକୁ ଥିବା ଭାବରେ ମନେ କଲେ।
ମହାଵୀରୋସି ରେ ଭଦ୍ର ମମ ସର୍ଵଗଣେଷ୍ଵିହ 4.2.89.
ହେ ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ, ତୁମେ ମୋ ସମସ୍ତ ସେନାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ମହାବୀର।
କୁରୁ ମେ ସତ୍ଵରଂ କାର୍ଯଂ ଦକ୍ଷଯଜ୍ଞଂ କ୍ଷଯଂ ନଯ
ମୋ କାମ ଶୀଘ୍ର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କର; ଦକ୍ଷଙ୍କ ଯଜ୍ଞକୁ ନଶ୍ଟ କର।
ତେ ତ୍ଵଯାପ୍ଯଵମଂତଵ୍ଯା ଵ୍ରଜ ପୁତ୍ର ଶୁଭୋଦଯ
ସେଠାରେ ଥିବାମାନେକୁ ତୁମେ ମଧ୍ୟ ଅବହେଳା କର; ଯାଅ, ମୋ ପୁଅ, ଭଲ ଭାଗ୍ୟ ସହିତ।
ହରଂ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣୀକୃତ୍ଯ ଜଗ୍ମିଵାନତିରଂହସା
ହରଙ୍କୁ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣା କରି, ସେ ଦେରି ନକରି ବିଦାୟ ନେଲେ।
ଶତକୋଟିମିତାନୁଗ୍ରାନ୍ଗଣାନନ୍ନ୍ଯାନଵାସୃଜତ୍
ସେ ଶତ କୋଟି ଭୟଙ୍କର ସେନା ଛାଡ଼ିଲେ।
କେଚିତ୍ତଦନୁଗା ଜାତାଃ କେଚିତ୍ତତ୍ପାର୍ଶ୍ଵଗା ଯଯୁଃ
କିଛି ତାଙ୍କର ଅନୁସରଣ କଲେ, କିଛି ତାଙ୍କ ପାଖକୁ ଗଲେ।