ପିତୃକାନନସଂଵାସଂ ଶୂଲିନଂ ଚ କପାଲିନମ୍
ସେ ପିତୃବନରେ ବାସ କରନ୍ତି, ତ୍ରିଶୂଳ ଧାରଣ କରନ୍ତି, ଏବଂ କପାଳ ଧାରଣ କରନ୍ତି।
କଲଂକିକୃତମୌଲିଂ ଚ ଧୂଲିଧୂସରଚର୍ଚିତମ୍
ତାଙ୍କର ମୁଣ୍ଡ ମାନ୍ଦା ଲାଗିଛି, ଦେହ ଧୂଳି ଓ ଭସ୍ମରେ ଢାକା।
କ୍ଵଚିଚ୍ଚ ଚର୍ମଵସନଂ କ୍ଵଚିଦ୍ଭିକ୍ଷାଟନପ୍ରିଯମ୍
କେବେ ସେ ଚର୍ମର ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧନ୍ତି, କେବେ ଭିକ୍ଷା ମାଗିବାରେ ଆନନ୍ଦ ପାଆନ୍ତି।
ରୁଦ୍ରଂ ରୌଦ୍ରପରୀଵାରଂ ମହାକାଲଵପୁର୍ଧରମ୍ 4.2.88.
ସେ ରୁଦ୍ର, ଭୟଙ୍କର ସଙ୍ଗୀଦେଇ ଘିରିଥିବା, ମହାକାଳ ରୂପ ଧାରଣ କରିଥିବା।
ନ ସମ୍ଯଗ୍ଵେତ୍ତି ତଂ କଶ୍ଚିଜ୍ଜାନାନୋପି ପ୍ରତାରିତଃ
କେହି ଠିକ୍ଭାବେ ତାଙ୍କୁ ଜାଣିପାରନ୍ତି ନାହିଁ; ଯେଉଁମାନେ ଜାଣନ୍ତି, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ଭ୍ରମିତ।
କ୍ଵ ପାଂସୁଲପଟଚ୍ଛନ୍ନୋ ମହାଶଂଖଵିଭୂଷଣଃ
ଏଠି ଧୂଳି ଲଗା ଚେପା ଶୂନ୍ୟ ଓ ମହାଶଂଖ ଭୂଷିତ ତାଙ୍କୁ କେଉଁଠି ମିଳିବେ?
ଡମଡ୍ଡମରୁକଵ୍ଯଗ୍ର ହସ୍ତାଗ୍ରଃ ଖଂଡଚଂଦ୍ରଭୃତ୍
ତାଙ୍କର ହାତ ଡମରୁ ବଜାଇବାରେ ବ୍ୟସ୍ତ, ତାଙ୍କ ମୁଣ୍ଡରେ ଅର୍ଧଚନ୍ଦ୍ର ଅଛି।
ମୃଡାନି ସହରଃ କ୍ଵାଽଯମଧ୍ଵରୋ ମଂଗଲାଲଯଃ
ମୃଡା ଓ ପାହାଡ଼ ସହିତ ଏଠି କେଉଁଠି, ଏଉଁ ଯଜ୍ଞ ଓ ମଙ୍ଗଳମୟ ଗୃହ କେଉଁଠି?
ଦୁକୂଲାନ୍ଯନୁକୂଲାନି ରତ୍ନାଲଂକୃତଯଃ ଶୁଭାଃ
ଏଠି ଶୁଭ୍ର ବସ୍ତ୍ର, ମନରଞ୍ଜକ, ମଣିମାଳାରେ ଶୋଭିତ, ମଙ୍ଗଳମୟ ଦେଖାଯାଏ।
ଇହ ମଂଗଲଵେଶେଷୁ ଦେଵେଂଦ୍ରେଷୁ ସ ଶୂଲଧୃକ୍
ଏଠି ମଙ୍ଗଳମୟ ପୋଷାକ ପିନ୍ଧିଥିବା ଦେବତାମାନେ ଓ ଦେବେଶମାନେ ମଧ୍ୟରେ ସେ ତ୍ରିଶୂଳ ଧାରଣ କରି ଦଢ଼ିଆଛନ୍ତି।
ଇତ୍ଯାକର୍ଣ୍ଯ ସତୀ ସାଧ୍ଵୀ ଜନେତୁରୁଦିତଂ ତଦା
ଏପରି ଭାବେ ମାଆଁଙ୍କ କଥା ଶୁଣି, ସତୀ ଶୁଭ୍ରଚରିତ୍ରା ଶ୍ରଦ୍ଧାଭରିତ ହୃଦୟରେ ଶୁଣିଲେ।
ସତ୍ଯୁଵାଚ ନାକର୍ଣିତଂ ମଯା କିଂଚିତ୍ତ୍ଵଯି ପ୍ରବ୍ରୁଵତି ପ୍ରଭୋ
ସତୀ କହିଲେ: “ପ୍ରଭୁ, ଆପଣ କହୁଥିବାବେଳେ ମୁଁ କିଛି ଅଶୁଣିନଥିଲି।”
ନ ସମ୍ଯଗ୍ଵେତ୍ତି ତଂ କଶ୍ଚିଜ୍ଜାନାନୋପି ପ୍ରତାରିତଃ
ତାଙ୍କୁ କେହି ସଠିକ୍ ଭାବେ ବୁଝିପାରନ୍ତି ନାହିଁ, ଯେଉଁମାନେ ଜାଣନ୍ତି ବୋଲି ଭାବନ୍ତି ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ଭ୍ରମିତ ହୁଅନ୍ତି।
ତ୍ଵଂ ତୁ ପ୍ରତାରିତଃ ପୂର୍ଵମଧୁନାପି ପ୍ରତାରିତଃ 4.2.88.
ତୁମେ ପୂର୍ବରୁ ଭ୍ରମିତ ହେଇଥିଲ, ଏବେ ମଧ୍ୟ ଭ୍ରମିତ ହେଉଛ।
ଯାଦୃଶଂ ଵକ୍ଷିତଂ ଶଂଭୁଂ ତାଦୃଶଂ ଯଦ୍ଯମନ୍ଯଥାଃ
ତୁମେ ଯେପରି ଶଂଭୁଙ୍କ ବିଷୟରେ କହିଛ, ଯଦି ଅନ୍ୟେ ଭିନ୍ନ ଭାବେ କହନ୍ତି—
ଅଥଵା ତେନ ସଂବଂଧେ ନ ହେତୁର୍ଭଵତୋ ମତିଃ
କିମ୍ବା, ସେ ବିଷୟରେ ତୁମର ମନ ଦ୍ୱାରା କୌଣସି କାରଣ ମିଳୁନାହିଁ।
ଅଥୋକ୍ତ୍ଵୈଵଂ ବହୁତରଂ ତ୍ଵଂ ଜନେତାସ୍ଯ ଵର୍ଷ୍ମଣଃ
କିମ୍ବା, ଏପରି ଅନେକ କଥା କହି, ତୁମେ ତାଙ୍କର ରୂପକୁ ଉତ୍ପନ୍ନ କରିଦେବ।
ପୁରଶ୍ଚରଣମେଵୈତଦ୍ଯଦସ୍ଯୈଵ ଵିସର୍ଜନମ୍ ଯାଵଜ୍ଜୀଵିତନାଥସ୍ଯାଶ୍ରଵଣୀଯା ଵିଗର୍ହଣା
ଏହି ପ୍ରକାର ବିଦାୟ ଦେବା ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ ବିଶେଷ କାର୍ଯ୍ୟ, ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜୀବନର ନାଥ ଅଛନ୍ତି, ତାଙ୍କ ବିରୋଧରେ ନିନ୍ଦା ଶୁଣାଯିବ।
ଇତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵା କ୍ରୋଧଦୀପ୍ତାଗ୍ନୌ ମହାଦେଵସ୍ଵରୂପିଣି
ଏପରି କହି, କ୍ରୋଧର ଅଗ୍ନିରେ ଜ୍ୱଳିଉଥିବା ମହାଦେବଙ୍କ ରୂପରେ—
ତତୋ ଵିଵର୍ଣତାଂ ପ୍ରାପ୍ତାଃ ସର୍ଵେ ଦେଵାଃ ସଵାସଵାଃ
ତାପରେ ସମସ୍ତ ଦେବତାମାନେ ଇନ୍ଦ୍ର ସହିତ ମୁହଁ ମର୍ଦ୍ଦା ହେଇଗଲେ।
ମଂତ୍ରାଃ କୁଂଠିତସାମର୍ଥ୍ଯାସ୍ତତ୍କ୍ଷଣାଦେଵ ଚାଭଵନ୍
ମନ୍ତ୍ରମାନେ ସେହି ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ଶକ୍ତିହୀନ ହେଇଗଲେ।
କେଚିଦୂଚୁର୍ଦ୍ଵିଜଵରା ମିଥଃ ପରିଯିଯାସଵଃ
କିଛି ଉତ୍ତମ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଏକାପରେ ଏକ କହି, ଚାଲିଯିବାକୁ ଚାହିଲେ।
ମଖମଂଡପ ଭୂସ୍ତେନ କ୍ଷଣତଃ ସ୍ଥପୁଟୀକୃତା
ସେଇ ଅଗ୍ନିରେ ଯଜ୍ଞମଣ୍ଡପ ତୁରନ୍ତ ଛାର ହେଇଗଲା।
ଦିଵଶ୍ଚୋଲ୍କାଃ ପ୍ରପତିତାଃ ପିଶାଚା ନୃତ୍ଯମାଦଧୁଃ 4.2.88.
ଆକାଶରୁ ଅଗ୍ନିଶିଖା ଝରିପଡ଼ିଲା, ପିଶାଚମାନେ ନୃତ୍ୟ କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ।
ଦକ୍ଷୋପି ଵଦନଗ୍ଲାନିମଵାପ୍ଯ ସପରିଚ୍ଛଦଃ
ଦକ୍ଷ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କ ସହଚରମାନେ ସହିତ ମୁହଁ ଅଶକ୍ତିରେ ଭରିଗଲେ।
ପୁନଃ ସ ନାରଦୋଽଗସ୍ତ୍ଯ ଦେଵ୍ଯାଃ ପ୍ରାକ୍ସମୁପାଗତଃ
ପୁଣି ନାରଦ ଓ ଅଗସ୍ତ୍ୟ ଦେବୀଙ୍କୁ ପୂର୍ବଦିଗରୁ ଆସି ଦେଖିଲେ।
ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ସ ନାରଦଃ ଶଂଭୁଂ ନଂଦିନା ସହ ସଂକଥାମ୍
ନାରଦ ଶଂଭୁଙ୍କୁ ନନ୍ଦି ସହିତ କଥାବାର୍ତ୍ତା କରୁଥିବା ଦେଖିଲେ।
ଉପାଵିଶଚ୍ଚ ଶୈଲାଦି ଵିସୃଷ୍ଟାସନମୁତ୍ତମମ୍
ପର୍ବତପତି ଯେଉଁ ଉତ୍ତମ ଆସନ ଦେଇଥିଲେ, ସେଠି ଗିଁ ହେଲେ।
ଆକାରେଣୈଵ ସର୍ଵଜ୍ଞସ୍ତଦ୍ଵୃତ୍ତାଂତଂ ଵିଵେଦ ହ
ତାଙ୍କ ଦେହର ଭାବରୁ ସମସ୍ତ ଘଟଣା ଜାଣିପାରିଲେ ସର୍ବଜ୍ଞ।
ଶରାରିଣାଂ ସ୍ଥିତିରିଯମୁତ୍ପତ୍ତିପ୍ରଲଯାତ୍ମିକା
ଏହି ହେଉଛି ଦେହଧାରୀ ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କର ଅବସ୍ଥା, ଯେଉଁଥିରେ ସୃଷ୍ଟି ଓ ଲୟ ଅଛି।