ନିଜଘାନ ମହାବାହୁଃ ସ ଚ ପ୍ରାଣାଞ୍ଜହୌ କ୍ଷଣାତ୍ 4.2.82.
ସେ ବଳଶାଳୀ ତାକୁ ମାରିଦେଲେ ଏବଂ କ୍ଷଣମାତ୍ରରେ ପ୍ରାଣ ନେଇଲେ।
ଅପି ସ୍ମୃତ୍ଵା ପୁରୀଂ ଯାଂ ଵୈ କାଶୀଂ ତ୍ରୈଲୋକ୍ଯକାଂକ୍ଷିତାମ୍ ।। 4.2.82.
ତିନି ଲୋକ ଆକାଂକ୍ଷା କରୁଥିବା କାଶୀ ପୁରୀକୁ ସେ ମନେ ପକାଇଥିଲେ।
ଇତି ରାଜ୍ଞୋଦିତା ରାଜ୍ଞୀ ପ୍ରଵକ୍ତୁମୁପଚକ୍ରମେ 4.2.82.
ରାଜାଙ୍କ କଥା ଶୁଣି, ରାନୀ କଥା କହିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ।
ରାଜ୍ଞ୍ଯୁଵାଚ ଅଵଧେହି ଧରାନାଥ କଥଯାମି ଯଥାତଥମ୍
ରାନୀ କହିଲେ: ଧରାପତି, ଆପଣ ଶୁଣନ୍ତୁ, ମୁଁ ଯେପରି ଘଟିଥିଲା ସେହିପରି ସବୁ କଥା କହିବି।
ପୁରା ପୁରଃ ଶ୍ରୀଦପତ୍ନ୍ଯାଃ ଶ୍ରୀମୁଖ୍ଯା ବ୍ରହ୍ମସୂନୁନା
ପୂର୍ବେ, ଶ୍ରୀଙ୍କ ପତ୍ନୀଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ, ସେ ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ମଧ୍ୟରେ ସ୍ରେଷ୍ଠା, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ପୁଅ ଦ୍ୱାରା,
ଚୀର୍ଣଂ ଚାଥ ତଯା ଦେଵ୍ଯା ପୁତ୍ରୋଭୂନ୍ନଲକୂବରଃ
ଏବଂ ସେ ଦେବୀ ଦ୍ୱାରା ଏକ ପୁଅ ଜନ୍ମ ନେଲେ—ନଳକୁବେର।
ଵିଧିନାପ୍ଯତ୍ର ସଂପୂଜ୍ଯା ଗୌରୀ ସର୍ଵଵିଧାନଵିତ୍
ଏଠାରେ ସମସ୍ତ ବିଧି ଜାଣିଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ନିୟମ ଅନୁସାରେ ଗୌରୀଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ମାର୍ଗଶୀର୍ଷ ତୃତୀଯାଯାଂ ଶୁକ୍ଲାଯାଂ କଲଶୋପରି
ମାର୍ଗଶୀର୍ଷ ମାସର ଶୁକ୍ଳ ପକ୍ଷ ତୃତୀୟା ତିଥିରେ କଳଶ ଉପରେ,
ଅଵିଚ୍ଛିନ୍ନଂ ନଵୀନଂ ଚ ରଜନୀରାଗରଂଜିତମ୍
ଏକ ଅଭିନ୍ନ, ନୂତନ ଡାଳି, ଯାହା ରାତିରେ ଖିଳୁଥିବା କେଶର ରଙ୍ଗରେ ରଂଜିତ, ସେଠାରେ ରଖ।
ତସ୍ଯୋପରି ଶୁଭଂ ପଦ୍ମଂ ରଵିରଶ୍ମିଵିକାସିତମ୍
ସେ ଡାଳି ଉପରେ ସୂର୍ଯ୍ୟର କିରଣରେ ଖିଳିଥିବା ଶୁଭ ପଦ୍ମ ରଖ।
ଵିଧିଂ ସଂପୂଜଯେଦ୍ଭକ୍ତ୍ଯା ରତ୍ନପଟ୍ଟାବଂରାଦିଭିଃ
ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ବିଧିରେ ଭକ୍ତି ସହିତ ରତ୍ନ ତାନା, ଅଳଙ୍କାର ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଉପକରଣ ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କର।
ସୁଗଂଧୈଶ୍ଚଂଦନାଦ୍ଯୈଶ୍ଚ କର୍ପୂର ମୃଗନାଭିଭିଃ
ସୁଗନ୍ଧ ଦ୍ରବ୍ୟ, ଚନ୍ଦନ, କର୍ପୂର, ମୃଗନାଭି ଓ ଏହାଦି ସହିତ,
ଧୂପୈରଗୁରୁମୁଖ୍ଯୈଶ୍ଚ ରମ୍ଯେ କୁସୁମମଂଡପେ 4.2.83.
ଏବଂ ଅଗରୁ ମୁଖ୍ୟ ଧୂପ ଓ ଫୁଲ ଦ୍ୱାରା ସୁଶୋଭିତ ମଣ୍ଡପରେ ପୂଜା କର।
ହସ୍ତମାତ୍ରମିତେ କୁଂଡେ ଜାତଵେଦସ ଇତ୍ଯୃଚା
ହାତ ମାପର ଅଗ୍ନିକୁଣ୍ଡରେ 'ଜାତବେଦସ' ମନ୍ତ୍ର ପଢ଼।
ସହସ୍ରକମଲାନାଂ ଚ ସ୍ମେରାଣାଂ ସ୍ଵଯମେଵ ହି
ସ୍ୱୟଂ ହସୁଥିବା ହଜାରଟି ପଦ୍ମ ଅର୍ପଣ କର।
ଦଦ୍ଯାଦାଚାର୍ଯଵର୍ଯାଯ ସାଲଂକାରାଂ ସଲକ୍ଷଣାମ୍
ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଳଙ୍କୃତ ଓ ଶୁଭ ଏକଟି ବସ୍ତୁ ଆଚାର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ଦିଅ।
ପ୍ରାତଃସ୍ନାତ୍ଵା ଚତୁର୍ଥ୍ଯାଂ ଚ ସଂପୂଜ୍ଯାଚାର୍ଯମାଦୃତଃ
ଚତୁର୍ଥୀ ଦିନ ସକାଳେ ସ୍ନାନ କରି, ଆଦର ସହିତ ଆଚାର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ପୂଜା କର।
ସୋପସ୍କରାଂ ଚ ତାଂ ମୃର୍ତିମାଚାର୍ଯାଯ ନିଵେଦଯେତ୍
ସମସ୍ତ ଉପକରଣ ସହିତ ସେ ମୂର୍ତ୍ତିଟି ଆଚାର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ଦିଅ।
ନମୋ ଵିଶ୍ଵଵିଧାନଜ୍ଞେ ଵିଧେ ଵିଵିଧକାରିଣି
ଏହି ସମସ୍ତ ସୃଷ୍ଟିର ବିଧି ଜାଣିଥିବା, ନାନା କାମ କରୁଥିବା ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।
ସହସଂ ଭୋଜଯିତ୍ଵାଥ ଦ୍ଵିଜାନାଂ ଭକ୍ତିପୂର୍ଵକମ୍
ତାପରେ ଭକ୍ତି ସହିତ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେକୁ ଭୋଜନ କରାଇବା ଉଚିତ।
ଇତ୍ଥମେତଦ୍ଵ୍ରତଂ ରାଜଂଶ୍ଚିକୀର୍ଷାମି ତ୍ଵଯା ସହ
ହେ ରାଜା, ଏଭଳି ଏହି ବ୍ରତ ମୁଁ ତୁମ ସହ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରେ।
ଇତି ଭୂପାଲଵର୍ଯେଣ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ସଂହୃଷ୍ଟଚେତସା
ଏହିପରି ମହାରାଜାଙ୍କ ମୁଖରୁ ଶୁଣି, ତାଙ୍କ ହୃଦୟ ଆନନ୍ଦରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଲା।
ତଯାଥ ପ୍ରାର୍ଥିତା ଗୌରୀ ଗର୍ଭିଣ୍ଯା ଭକ୍ତିତୋଷିତା 4.2.83.
ତାପରେ ସେ ଗର୍ଭବତୀ ମହିଳାଙ୍କ ଭକ୍ତିରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ, ଗୌରୀ ତାଙ୍କ ଅନୁରୋଧ ଗ୍ରହଣ କଲେ।
ଜାତମାତ୍ରୋ ଵ୍ରଜେତ୍ସ୍ଵର୍ଗଂ ପୁନଗଯାତି ଚାତ୍ର ଵୈ
ଏଭଳି ଜନ୍ମ ନେଇଥିବା ଶିଶୁ ଜନ୍ମ ସମୟରେ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଯାଏ, ପୁନି ଏଠାରେ ଜନ୍ମ ନେଉଛି।
ଵିନୈଵ ସ୍ତନ୍ଯପାନେନ ଷୋଡଶାବ୍ଦାକୃତିଃ କ୍ଷଣାତ୍
ମାଁକୁ ଦୁଧ ପିଇବା ଛାଡ଼ି, ସେ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ଷୋଳଅ ବର୍ଷର ଯୁବକ ଆକୃତି ନେଇଲା।
ମୃଡାନ୍ଯାପି ତଥେତ୍ଯୁକ୍ତା ରାଜ୍ଞୀ ଭକ୍ତ୍ଯାତିତୁଷ୍ଟଯା
ମୃଡାନୀ ମଧ୍ୟ ଯେତେବେଳେ 'ଏହିପରି ହେଉ' ବୋଲି କହିଲେ, ରାଣୀ ଭକ୍ତିରେ ଭରିଯାଇ ବହୁତ ଖୁସି ହେଲେ।
ହିତୈରମାତ୍ଯୈରଥ ସା ଵିଜ୍ଞପ୍ତାରିଷ୍ଟସଂସ୍ଥିତା
ସେ ରାଣୀ, ନିଷ୍ଠାବାନ ମନ୍ତ୍ରୀମାନେ ଚାରିପଟେ ରହିଥିବାବେଳେ, ଦୁଃଖରେ ଥିବା ସମୟରେ ସୂଚନା ପାଇଲେ।
ସା ମଂତ୍ରିଵାକ୍ଯମାକର୍ଣ୍ଯ କେଵଲଂ ପତିଦେଵତା
ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ କଥା ଶୁଣି, ସେ ରାଣୀ ତାଙ୍କର ପତିଙ୍କୁ ମାନେ ଦେବତା ଭାବେ ମନେ କଲେ।
ଧାତ୍ରେଯିକାଂ ସମାକାର୍ଯ ପ୍ରାହେଦଂ ସା ନୃପାଂଗନା
ଧାତ୍ରୀକୁ ଡାକି, ସେ ରାଜମହିଳା ଏହି କଥା କହିଲେ।
ତଦଗ୍ରେ ସ୍ଥାପଯିତ୍ଵାମୁଂ ବାଲଂ ଧାତ୍ରେଯିକେ ଵଦ
ଧାତ୍ରୀଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ ଶିଶୁଟିକୁ ରଖି, ସେ ତାଙ୍କୁ କହିଲେ—