ଜିତ୍ଵା ଦେଵାନ୍ରଣେ ସର୍ଵାନିଂଦ୍ରାଦୀନ୍ମୃଗଲୋଚନେ
ମୃଗନୟନି, ମୁଁ ଯୁଦ୍ଧରେ ସମସ୍ତ ଦେବତାମାନେ ସହିତ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଜିତିଥିଲି।
ଆଧାଯାଂକେ ତ୍ରିଶୂଲଂ ସ୍ଵେ ସୁଷ୍ଵାପେତି ପ୍ରଲପ୍ଯ ସଃ
ସେ କହିଲେ, 'ତୁମ ଆଂକରେ ତ୍ରିଶୂଳ ରଖି ଶୁଅ', ଏଭଳି ବୁଲିବାକୁ ଲାଗିଲେ।
ଵରଂ ସ୍ମରଂତୀ ସା ଗୌର୍ଯା ଵିଦ୍ଯାଧରକୁମାରିକା
ସେ ବିଦ୍ୟାଧର କୁମାରୀ, ଗୌରୀଙ୍କୁ ମନେ ପକାଇ, ନିଜ ଦିଆ ବରକୁ ସ୍ମରଣ କରିଥିଲେ।
ଆହୂଯ ତଂ ନରଵରଂ ଵରଂ ସର୍ଵାଂଗସୁଂଦରମ୍
ସେ ସମସ୍ତ ଅଙ୍ଗରେ ସୁନ୍ଦର, ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସ୍ରେଷ୍ଠ, ତାଙ୍କୁ ଡାକିଲେ ଏବଂ ବର ଭାବେ ଚାହିଲେ।
ଶୂଲଂ ତଦଂକାଦାଦାଯ ଗୃହାଣେମଂ ଜହି ଦ୍ରୁତମ୍
ସେ ତାଙ୍କ ଆଂକୁରୁ ତ୍ରିଶୂଳ ନେଇ କହିଲେ, 'ଏହାକୁ ଧର ଏବଂ ତାକୁ ଶୀଘ୍ର ମାର।'
ସମାଦାଯ ମହାବାହୁଃ ସ ତଦା ମିତ୍ରଜିନ୍ନୃପଃ
ତାପରେ ସେ ବଳଶାଳୀ, ବନ୍ଧୁଙ୍କୁ ଜିତିଥିବା ରାଜା ଏହାକୁ ଉଠାଇଲେ।
ଵାମପାଦପ୍ରହାରେଣ ତମାତାଡ୍ଯ ସ ନିର୍ଭଯଃ
ସେ ନିର୍ଭୟ ଭାବେ ବାମ ପାଦର ଆଘାତରେ ତାକୁ ମାରିଦେଲେ।
ଜର୍ଗାଦ ତିଷ୍ଠ ରେ ଦୁଷ୍ଟ କନ୍ଯାଧର୍ଷଣଲାଲସ
ସେ ଚିତ୍କାର କରି କହିଲେ, 'ଠିଆ ହେ, ଦୁଷ୍ଟ, ଜଣେ କନ୍ୟାକୁ ଅପମାନ କରିବାକୁ ଚାହୁଁଥିବା!'
ଇତି ସଂଶ୍ରୁତ୍ଯ ସଂଭ୍ରାଂତ ଉତ୍ଥାଯ ସ ଦନୋଃ ସୁତଃ 4.2.82.
ଏହି କଥା ଶୁଣି, ଦାନବପୁତ୍ର ଭୟଭୀତ ହୋଇ ଉଠିବାକୁ ଲାଗିଲେ।
ତ୍ଵଯା କପଟରୂପେଣ ବଲିନଃ କୈଟଭାଦଯଃ 4.2.82.
ତୁମ ଠକେଇ ରୂପ ଧରି, ବଳଶାଳୀ କୈଟଭ ଓ ତାଙ୍କ ସହଯୋଗୀମାନେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଥିଲେ।
ନିଜଘାନ ମହାବାହୁଃ ସ ଚ ପ୍ରାଣାଞ୍ଜହୌ କ୍ଷଣାତ୍ 4.2.82.
ସେ ବଳଶାଳୀ ତାକୁ ମାରିଦେଲେ ଏବଂ କ୍ଷଣମାତ୍ରରେ ପ୍ରାଣ ନେଇଲେ।
ଅପି ସ୍ମୃତ୍ଵା ପୁରୀଂ ଯାଂ ଵୈ କାଶୀଂ ତ୍ରୈଲୋକ୍ଯକାଂକ୍ଷିତାମ୍ ।। 4.2.82.
ତିନି ଲୋକ ଆକାଂକ୍ଷା କରୁଥିବା କାଶୀ ପୁରୀକୁ ସେ ମନେ ପକାଇଥିଲେ।
ଇତି ରାଜ୍ଞୋଦିତା ରାଜ୍ଞୀ ପ୍ରଵକ୍ତୁମୁପଚକ୍ରମେ 4.2.82.
ରାଜାଙ୍କ କଥା ଶୁଣି, ରାନୀ କଥା କହିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ।
ରାଜ୍ଞ୍ଯୁଵାଚ ଅଵଧେହି ଧରାନାଥ କଥଯାମି ଯଥାତଥମ୍
ରାନୀ କହିଲେ: ଧରାପତି, ଆପଣ ଶୁଣନ୍ତୁ, ମୁଁ ଯେପରି ଘଟିଥିଲା ସେହିପରି ସବୁ କଥା କହିବି।
ପୁରା ପୁରଃ ଶ୍ରୀଦପତ୍ନ୍ଯାଃ ଶ୍ରୀମୁଖ୍ଯା ବ୍ରହ୍ମସୂନୁନା
ପୂର୍ବେ, ଶ୍ରୀଙ୍କ ପତ୍ନୀଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ, ସେ ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ମଧ୍ୟରେ ସ୍ରେଷ୍ଠା, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ପୁଅ ଦ୍ୱାରା,
ଚୀର୍ଣଂ ଚାଥ ତଯା ଦେଵ୍ଯା ପୁତ୍ରୋଭୂନ୍ନଲକୂବରଃ
ଏବଂ ସେ ଦେବୀ ଦ୍ୱାରା ଏକ ପୁଅ ଜନ୍ମ ନେଲେ—ନଳକୁବେର।
ଵିଧିନାପ୍ଯତ୍ର ସଂପୂଜ୍ଯା ଗୌରୀ ସର୍ଵଵିଧାନଵିତ୍
ଏଠାରେ ସମସ୍ତ ବିଧି ଜାଣିଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ନିୟମ ଅନୁସାରେ ଗୌରୀଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ମାର୍ଗଶୀର୍ଷ ତୃତୀଯାଯାଂ ଶୁକ୍ଲାଯାଂ କଲଶୋପରି
ମାର୍ଗଶୀର୍ଷ ମାସର ଶୁକ୍ଳ ପକ୍ଷ ତୃତୀୟା ତିଥିରେ କଳଶ ଉପରେ,
ଅଵିଚ୍ଛିନ୍ନଂ ନଵୀନଂ ଚ ରଜନୀରାଗରଂଜିତମ୍
ଏକ ଅଭିନ୍ନ, ନୂତନ ଡାଳି, ଯାହା ରାତିରେ ଖିଳୁଥିବା କେଶର ରଙ୍ଗରେ ରଂଜିତ, ସେଠାରେ ରଖ।
ତସ୍ଯୋପରି ଶୁଭଂ ପଦ୍ମଂ ରଵିରଶ୍ମିଵିକାସିତମ୍
ସେ ଡାଳି ଉପରେ ସୂର୍ଯ୍ୟର କିରଣରେ ଖିଳିଥିବା ଶୁଭ ପଦ୍ମ ରଖ।
ଵିଧିଂ ସଂପୂଜଯେଦ୍ଭକ୍ତ୍ଯା ରତ୍ନପଟ୍ଟାବଂରାଦିଭିଃ
ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ବିଧିରେ ଭକ୍ତି ସହିତ ରତ୍ନ ତାନା, ଅଳଙ୍କାର ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଉପକରଣ ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କର।
ସୁଗଂଧୈଶ୍ଚଂଦନାଦ୍ଯୈଶ୍ଚ କର୍ପୂର ମୃଗନାଭିଭିଃ
ସୁଗନ୍ଧ ଦ୍ରବ୍ୟ, ଚନ୍ଦନ, କର୍ପୂର, ମୃଗନାଭି ଓ ଏହାଦି ସହିତ,
ଧୂପୈରଗୁରୁମୁଖ୍ଯୈଶ୍ଚ ରମ୍ଯେ କୁସୁମମଂଡପେ 4.2.83.
ଏବଂ ଅଗରୁ ମୁଖ୍ୟ ଧୂପ ଓ ଫୁଲ ଦ୍ୱାରା ସୁଶୋଭିତ ମଣ୍ଡପରେ ପୂଜା କର।
ହସ୍ତମାତ୍ରମିତେ କୁଂଡେ ଜାତଵେଦସ ଇତ୍ଯୃଚା
ହାତ ମାପର ଅଗ୍ନିକୁଣ୍ଡରେ 'ଜାତବେଦସ' ମନ୍ତ୍ର ପଢ଼।
ସହସ୍ରକମଲାନାଂ ଚ ସ୍ମେରାଣାଂ ସ୍ଵଯମେଵ ହି
ସ୍ୱୟଂ ହସୁଥିବା ହଜାରଟି ପଦ୍ମ ଅର୍ପଣ କର।
ଦଦ୍ଯାଦାଚାର୍ଯଵର୍ଯାଯ ସାଲଂକାରାଂ ସଲକ୍ଷଣାମ୍
ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଳଙ୍କୃତ ଓ ଶୁଭ ଏକଟି ବସ୍ତୁ ଆଚାର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ଦିଅ।
ପ୍ରାତଃସ୍ନାତ୍ଵା ଚତୁର୍ଥ୍ଯାଂ ଚ ସଂପୂଜ୍ଯାଚାର୍ଯମାଦୃତଃ
ଚତୁର୍ଥୀ ଦିନ ସକାଳେ ସ୍ନାନ କରି, ଆଦର ସହିତ ଆଚାର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ପୂଜା କର।
ସୋପସ୍କରାଂ ଚ ତାଂ ମୃର୍ତିମାଚାର୍ଯାଯ ନିଵେଦଯେତ୍
ସମସ୍ତ ଉପକରଣ ସହିତ ସେ ମୂର୍ତ୍ତିଟି ଆଚାର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ଦିଅ।
ନମୋ ଵିଶ୍ଵଵିଧାନଜ୍ଞେ ଵିଧେ ଵିଵିଧକାରିଣି
ଏହି ସମସ୍ତ ସୃଷ୍ଟିର ବିଧି ଜାଣିଥିବା, ନାନା କାମ କରୁଥିବା ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।
ସହସଂ ଭୋଜଯିତ୍ଵାଥ ଦ୍ଵିଜାନାଂ ଭକ୍ତିପୂର୍ଵକମ୍
ତାପରେ ଭକ୍ତି ସହିତ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେକୁ ଭୋଜନ କରାଇବା ଉଚିତ।