ତତସ୍ତାସ୍ତ୍ଵରିତାଃ ସଖ୍ଯଃ ପରିତାପୋପହାରକାନ୍
ତାପରେ ସେ ସଖୀମାନେ ତ୍ୱରିତ ଭାବେ ତାଙ୍କ ଦୁଃଖର ଉପଚାର ଆଣିଲେ।
ଵ୍ଯପୈତି ନ ଯଦା ମୂର୍ଛା ତତ୍ତଚ୍ଛୀତୋପଚାରତଃ 4.2.67.
ସେ ଶୀତଳ ଚିକିତ୍ସାରେ ମୂର୍ଛା ଯେତେବେଳେ ଯାଏନି,
ତଦୁକ୍ଷଣାତ୍କ୍ଷଣାଦେଵ ତନ୍ମୂର୍ଛା ଵିରରାମ ହ
ସେ ଛିଟାଯିବା ସହିତ, କେବଳ କିଛି ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ତାଙ୍କର ମୂର୍ଛା ଶେଷ ହେଲା।
ଶ୍ରଦ୍ଧାଵତାଂ ସ୍ଵଭକ୍ତାନାମୁପସର୍ଗେ ମହତ୍ଯପି
ଶ୍ରଦ୍ଧାବାନ୍ ଭକ୍ତମାନଙ୍କ ପାଇଁ, ବଡ଼ ଦୁଃଖ ଆସିଲେ ମଧ୍ୟ,
ଯେ ଵ୍ଯାଧଯୋପି ଦୁଃସାଧ୍ଯା ବହିରଂତଃ ଶରୀରଗାଃ
ଯେଉଁ ରୋଗଗୁଡ଼ିକି ଦୁର୍ବଳ ଓ ଅନ୍ତର୍ଗତ ଏବଂ ବାହ୍ୟ ଦୁହିଁ ପ୍ରକାରର ଶରୀରରେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ଚିକିତ୍ସାରେ ଅତି କଷ୍ଟଦାୟକ।
ସେଵିତଂ ଯେନ ସତତଂ ଭଗଵଚ୍ଚରଣୋଦକମ୍
ଯିଏ ନିତ୍ୟ ଭାବରେ ଭଗବାନଙ୍କ ଚରଣାମୃତକୁ ସେବନ କରେ,
ଆଧିଭୌତିକତାପଂ ଚ ତାପଂ ଵାପ୍ଯାଧିଦୈଵିକମ୍
ସେ ଲୋକ ଭୌତିକ ଦୁଃଖ କିମ୍ବା ଦେବତାମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଦିଆଯାଉଥିବା କଷ୍ଟକୁ ମଧ୍ୟ ଦୂର କରିପାରେ,
ଵ୍ଯପେତସଂଜ୍ଵରା ଚାଥ ଗଂଧର୍ଵତନଯା ମୁନେ
ଏବଂ ମୁନି, ଗନ୍ଧର୍ବ କନ୍ୟାମାନଙ୍କର ଜ୍ୱର ମଧ୍ୟ ଶାନ୍ତ ହୋଇଯାଏ।
ଯୂଯଂ କୁଂଠିତସାମର୍ଥ୍ଯାଃ କୁତୋ ଵସ୍ତାଃ କଲାଃ କ୍ଵ ଵା
ତୁମେମାନେ ଶକ୍ତିହୀନ ହୋଇପଡ଼ିଛ, ତେଣୁ ତୁମର କୌଶଳ କେଉଁଠି? ତୁମର କଳା କେଉଁଠି ରହିଗଲା?
ମତ୍ପ୍ରିଯପ୍ରାପ୍ତଯେ ସମ୍ଯଗୁପାଯୋଽସ୍ତି ମଯେକ୍ଷିତଃ
ମୋର ପ୍ରିତି ଲାଗି ପ୍ରାପ୍ତି ପାଇଁ ଏକ ଉପାୟ ଅଛି, ଯାହାକୁ ମୁଁ ଦେଖାଇଛି।
ଶଶିଲେଖେଭିଲଷିତପ୍ରାପ୍ତ୍ଯୈ ଲେଖାଂସ୍ତ୍ଵମାଲିଖ
ଚନ୍ଦ୍ରକିରଣ ଯେଉଁ ଲାଗି ଆଶା କରିଛ, ସେହି ପ୍ରାପ୍ତି ପାଇଁ ତୁମେ ଚିହ୍ନଗୁଡ଼ିକୁ ଲେଖ।
ଚିତ୍ରଗେ ଚିତ୍ରଲେଖେ ତ୍ଵଂ ପାତାଲତଲଶାଯିନଃ 4.2.67.
ଚିତ୍ରରେ, ହେ ଚିତ୍ରଲେଖା, ତୁମେ ଅଧୋଲୋକରେ ଶୟନ କରୁଥିବା ଜଣେ।
ଅଥାକଣ୍ଯେତି ତାଃ ସଖ୍ଯସ୍ତଚ୍ଚାତୁର୍ଯଂ ପ୍ରଵର୍ଣ୍ଯ ଚ
ତାପରେ, ଅକନ୍ୟା ଓ ତାଙ୍କ ସହେଳୀମାନେ, ସେହି ଚତୁରତାକୁ ବର୍ଣ୍ଣନା କଲେ।
ନିର୍ଯତ୍କୌମାରଲକ୍ଷ୍ମୀକାନ୍ପୁଂଵତ୍ତ୍ଵ ଶ୍ରୀସମାଵୃତାନ୍
ଯେଉଁମାନେ କୌମାର୍ୟ ଚିହ୍ନକୁ ତ୍ୟାଗ କରିଛନ୍ତି ଓ ପୁରୁଷ ସୌଭାଗ୍ୟରେ ଶୋଭିତ, ସେମାନେ—
ସର୍ଵାନ୍ସୁରନିକାଯାନ୍ସା ଵ୍ଯଲୋକତ ଶୁଭେକ୍ଷଣା
ସେ, ଶୁଭ ଦୃଷ୍ଟି ସହିତ, ସମସ୍ତ ଦେବମାନେଙ୍କ ଦଳକୁ ଦେଖିଲେ।
ତତୋ ମଧ୍ଯମଲୋକସ୍ଥାନ୍ମୁନିରାଜକୁମାରକାନ୍
ତାପରେ, ମଧ୍ୟମ ଲୋକରେ ବସୁଥିବା ରାଜପୁତ୍ର ଓ ମୁନିମାନେ—
ଅଥ ରତ୍ନାଵଲୀ ବାଲା କର୍ଣାଭ୍ଯର୍ଣଵିଲୋଚନା
ଏବଂ ରତ୍ନାବଳୀ, ସେଇ ଶିଶୁ କନ୍ୟା, କାନ ନିକଟରେ ଚକ୍ଷୁ ସହିତ,
ଦିତିଜାନ୍ଦନୁଜାନ୍ଵୀକ୍ଷ୍ଯ ସା ଗଂଧର୍ଵୀ କୁମାରକାନ୍
ଦିତିର ପୁଅ ଓ ଦାନବମାନେଙ୍କୁ ଦେଖି, ସେ ଗନ୍ଧର୍ବ କନ୍ୟା—
ସୁଧାକର କରସ୍ପୃଷ୍ଟାପ୍ଯତିଦୂନାଂଗଯଷ୍ଟିକା
ସୁଧାକରଙ୍କ ହାତ ଛୁଇଁଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ତାଙ୍କର ଦେହ ଅତ୍ୟନ୍ତ କ୍ଷୀଣ ଓ ଦୁର୍ବଳ ଥିଲା।
ଭୋଗିନସ୍ତାନ୍ଵିଲୋକ୍ଯାପି ଚିତ୍ରଂଚିତ୍ରଗତାନଥ
ସେ ସେଇ ସର୍ପମାନେ ଓ ଚିତ୍ରରେ ଥିବା ଅନ୍ୟମାନେଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।
ଯୂନଃ ପ୍ରତ୍ଯେକମଦ୍ରାକ୍ଷୀଦଶେଷାଞ୍ଛେଷ ଵଂଶଜାନ୍
ସେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଯୁବକ ଓ ସମସ୍ତ ଅବଶିଷ୍ଟ ବଂଶଜମାନେଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।
ପୁଲୀକାନଂତ କର୍କୋଟ ଭଦ୍ରସଂତାନଗାନପି 4.2.67.
ପୁଳିକା, ଅନନ୍ତ, କର୍କୋଟ ଓ ଭଦ୍ରସନ୍ତାନଙ୍କ ପୁଅମାନେକୁ ମଧ୍ୟ।
ଏତସ୍ଯାଵଗତଂ ସର୍ଵଂ ଦେଶନାମାନ୍ଵଯାଦିକମ୍ 4.2.67.
ଏହି ସମସ୍ତ ଶିକ୍ଷା, ପରମ୍ପରା ଓ ସମ୍ବନ୍ଧିତ କଥାମାନେ ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ବୁଝି ପାରିଛି।
କୋସୌ ମତ୍ସ୍ଵାମିନୋ ନାମ ରତ୍ନେଶସ୍ଯ ମହେଶିତୁଃ 4.2.67.
ମୋର ଯେଉଁ ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ରତ୍ନେଶ ବଡ଼ ଦେବତା ବୋଲି କୁହାଯାଏ, ସେ କିଏ?
ହୃଦି ରତ୍ନେଶ୍ଵରଂ ଲିଂଗଂ ଯସ୍ଯ ସମ୍ଯଗ୍ଵିଜୃଂଭତେ ।। 4.2.67.
ଯାହାଙ୍କ ହୃଦୟରେ ରତ୍ନେଶ୍ୱରଙ୍କ ଲିଙ୍ଗ ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ପ୍ରକାଶ ପାଏ।
ଅକାରଣ ସଖା କୋସୌ ପ୍ରାଂତରେ ସମୁପସ୍ଥିତଃ 4.2.67.
ଏହି ଅକାରଣ ସଂଗୀ, ଦୂର ଦେଶରୁ ଏଠାରେ ଯିଏ ଆସିଛନ୍ତି, ସେ କିଏ?
ଆରଭ୍ଯ ବାଲ୍ଯମପ୍ଯେଷା ଲିଂଗଂ ରତ୍ନେଶ୍ଵରାଭିଧମ୍ 4.2.67.
ବାଳ୍ୟକାଳରୁ ଏହି ରତ୍ନେଶ୍ୱର ନାମକ ଲିଙ୍ଗ ଏଠାରେ ଅଛି।
ନିଶମ୍ଯେତି ସ ପୁଣ୍ଯାତ୍ମା ନାଗରାଜକୁମାରକଃ 4.2.67.
ଏହା ଶୁଣି, ସେ ପୁଣ୍ୟଶୀଳ ନଗରରାଜଙ୍କ ପୁଅ ଉତ୍ତର ଦେଲେ।
ଏଷା ମଂଦାକିନୀ ନାମ ଦୀର୍ଘିକା ପୁଣ୍ଯତୋଯଭୂଃ 4.2.67.
ଏହି ହେଉଛି ମନ୍ଦାକିନୀ ନାମକ ପବିତ୍ର ପୋଖରୀ, ଯାହା ପବିତ୍ର ଜଳର ଆଶ୍ରୟ।
ଵୃଦ୍ଧକାଲେଶ୍ଵରସ୍ଯୈଷ ପ୍ରାସାଦୋ ରତ୍ନନିର୍ମିତଃ ।। । ପ୍ରତିଦର୍ଶଂ ଵସେଦ୍ଯତ୍ର ରାତ୍ରୌ ଚଂଦ୍ରଃ ସତାରକଃ ।। 4.2.67.
ଏହା ହେଉଛି ବୃଦ୍ଧକାଳେଶ୍ୱରଙ୍କ ମନ୍ଦିର, ରତ୍ନରେ ତିଆରି। ପ୍ରତିରାତି ଏଠାରେ ଚନ୍ଦ୍ରମା ଓ ତାରାମାନେ ପୋଖରୀରେ ପ୍ରତିବିମ୍ବିତ ହୁଅନ୍ତି।