ଅନ୍ଯଦ୍ରହସ୍ଯଂ ଵକ୍ଷ୍ଯାମି ନ ଵାଚ୍ଯଂ ଯତ୍ରକୁତ୍ରଚିତ୍
ମୁଁ ତୁମକୁ ଆଉ ଗୋଟିଏ ଗୁପ୍ତ କଥା କହିବି, ଯାହା କେଉଁଠିଓ କହିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।
କାଶ୍ଯାଂ ସର୍ଵାଣି ତୀର୍ଥାନି ଏକୈକାଦୁତ୍ତରୋତ୍ତରମ୍
କାଶୀରେ ସମସ୍ତ ତୀର୍ଥ ପ୍ରତିକ୍ରମା କ୍ରମେ ଉପସ୍ଥିତ ଅଛି।
ଏତଦେଵ ରହସ୍ଯଂ ତେ ଵାରାଣସ୍ଯା ଉଦୀର୍ଯତେ
ଏହି ଗୁପ୍ତ କଥା ବାରାଣସୀର ତୁମକୁ କୁହାଯାଉଛି।
ଗର୍ଜଂତି ସର୍ଵତୀର୍ଥାନି ସ୍ଵସ୍ଵଧିଷ୍ଣ୍ଯଗତାନ୍ଯହୋ 4.2.61.
ସମସ୍ତ ତୀର୍ଥ ନିଜ ନିଜ ଅବସ୍ଥାନରେ ରହି, ଅଦ୍ଭୁତ ଭାବେ ଗଞ୍ଜନ୍ତି।
ପାପାନି ପାପିନାଂ ହତ୍ଵା ମହାଂତ୍ଯପି ବହୂନ୍ଯପି
ଏକ ଅପରାଧୀ ଦ୍ୱାରା ବଡ଼ ବଡ଼ ଅପରାଧ ଓ ଅନେକ ପାପ କରାଯାଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ,
ପର୍ଵସ୍ଵପର୍ଵସ୍ଵପି ଵା ନିତ୍ଯଂ ନିଯମଵଂ ତ୍ଯହୋ
ଉତ୍ସବ ଦିନ କିମ୍ବା ସାଧାରଣ ଦିନ, ସବୁବେଳେ ନିୟମ ଓ ଶୃଙ୍ଖଳା ସହିତ—ହାୟ!
ଵିଶ୍ଵେଶୋ ଵିଶ୍ଵଯା ସାର୍ଧଂ ସଦୋପମଣିକର୍ଣିକମ୍
ସମସ୍ତ ଜଗତର ନାଥ, ବିଶ୍ୱୟାଙ୍କ ସହିତ, ସଦା ମଣିକର୍ଣ୍ଣିକାରେ ବିରାଜମାନ ଅଛନ୍ତି।
ଵୈକୁଂଠାଦପ୍ଯହଂ ନିତ୍ଯଂ ମଧ୍ଯାହ୍ନେ ମଣିକର୍ଣିକାମ୍
ମୁଁ ସଦା ମଧ୍ୟାହ୍ନରେ ମଣିକର୍ଣ୍ଣିକାରେ ରହେଁ, ଏହା ଭଳି ମୁଁ ଭାଇକୁଣ୍ଠରେ ମଧ୍ୟ ଏତେ ନଥାଏ।
ସକୃନ୍ମମାଖ୍ଯାଂ ଗୃଣତାଂ ନିର୍ହରନ୍ଯଦଘାନ୍ଯହମ୍
ଯେଉଁମାନେ ମୋର ନାମ ଏକଥର ମଧ୍ୟ ଉଚ୍ଚାରଣ କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କର ପାପକୁ ମୁଁ ଦୂର କରେ।
ସତ୍ଯଲୋକାତ୍ପ୍ରତିଦିନଂ ହଂ ସଯାନଃ ପିତାମହଃ
ପ୍ରତିଦିନ ସତ୍ୟଲୋକରୁ ବ୍ରହ୍ମା ତାଙ୍କର ହଂସ ସହିତ ଆସନ୍ତି।
ଇଂଦ୍ରାଦ୍ଯା ଲୋକପାଲାଶ୍ଚ ମରୀଚ୍ଯାଦ୍ଯା ମହର୍ଷଯଃ
ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ଅନ୍ୟ ଲୋକପାଳମାନେ, ମରୀଚି ଓ ଅନ୍ୟ ମହାଋଷିମାନେ,
ଶେଷଵାସୁକିମୁଖ୍ଯାଶ୍ଚ ନାଗା ଵୈ ନାଗଲୋକତଃ
ଶେଷ, ବାସୁକି ଓ ଅନ୍ୟ ପ୍ରମୁଖ ନାଗମାନେ ନାଗଲୋକରୁ ଆସନ୍ତି।
ଚରାଚରେଷୁ ସର୍ଵେଷୁ ଯାଵଂତଶ୍ଚ ସଚେତନାଃ
ଚଳନଶୀଳ ଓ ଅଚଳ, ସମସ୍ତ ଜୀବ ଓ ଯେଉଁମାନେ ଚେତନା ଧାରଣ କରନ୍ତି,
କେ ମାଣିକର୍ଣିକେଯାନାଂ ଗୁଣାନାଂ ସୁଗରୀଯସାମ୍ 4.2.61.
ମଣିକର୍ଣ୍ଣିକାର ଲୋକମାନେ ଯେଉଁ ଉଚ୍ଚ ଗୁଣ ଧାରଣ କରନ୍ତି, ସେଗୁଡ଼ିକୁ କିଏ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିପାରିବ?
ଚୀର୍ଣାନ୍ଯୁଗ୍ରାଣ୍ଯରଣ୍ଯେଷୁ ତୈସ୍ତପାଂସି ତପୋଧନୈଃ
ଏହି ତପସ୍ୱୀମାନେ ଅରଣ୍ୟରେ ଭୟଙ୍କର ତପସ୍ୟା କରିଛନ୍ତି।
ଵିଶ୍ରାଣିତମହାଦାନାସ୍ତ ଏଵ ନରପୁଂଗଵାଃ
ସେମାନେ ବଡ଼ ବଡ଼ ଦାନ ଓ ଉଦାର ଦାନଦେଇଛନ୍ତି।
ଚୀର୍ଣସର୍ଵଵ୍ରତାସ୍ତେ ତୁ ଯଥୋକ୍ତଵିଧିନା ଧ୍ରୁଵମ୍
ସେମାନେ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ବିଧି ଅନୁସାରେ ସମସ୍ତ ବ୍ରତ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ପାଳନ କରିଛନ୍ତି।
ତ ଏଵ ଧନ୍ଯା ମର୍ତ୍ଯେସ୍ମିନ୍ସର୍ଵକ୍ରତୁଷୁ ଦୀକ୍ଷିତାଃ
ସମସ୍ତ ଯଜ୍ଞରେ ଦୀକ୍ଷିତ, ଏହି ମାନବମାନେ ଏହି ଭୂମିରେ ସବୁଠାରୁ ଧନ୍ୟ।
କୃତା ନାନାଵିଧା ଧର୍ମା ଇଷ୍ଟାପୂର୍ତାସ୍ତୁ ତୈର୍ନୃଭିଃ
ସେମାନେ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ଧର୍ମ କାର୍ଯ୍ୟ, ପୂଜା ଓ ପୁଣ୍ୟ କାମ କରିଛନ୍ତି।
ରତ୍ନାନି ସଦୁକୂଲାନି କାଂଚନଂ ଗଜଵାଜିନଃ
ମୂଲ୍ୟବାନ ରତ୍ନ, ଉତ୍ତମ ବସ୍ତ୍ର, ସୁନା, ହାତୀ ଓ ଘୋଡ଼ା,
ପୁଣ୍ଯେନୋପାର୍ଜିତଂ ଦ୍ରଵ୍ଯମତ୍ଯଲ୍ପମପି ଯୈର୍ନରୈଃ
ଏହି ମାନବମାନେ ପୁଣ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଯେଉଁ ଅତି ଅଳ୍ପ ଧନ ମଧ୍ୟ ଅର୍ଜନ କରିଛନ୍ତି,
କୁର୍ଯାଦ୍ଯଥୋକ୍ତମପ୍ଯେକଂ ପ୍ରାଣାଯାମଂ ନରୋତ୍ତମଃ
ଉତ୍ତମ ମାନବ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଭାବରେ ଏକଥର ମଧ୍ୟ ପ୍ରାଣାୟାମ କରିବା ଉଚିତ।
ଜପ୍ତ୍ଵୈକାମପି ଗାଯତ୍ରୀଂ ସଂପ୍ରାପ୍ଯ ମଣିକର୍ଣିକାମ୍
ଏକ ଗାୟତ୍ରୀ ମନ୍ତ୍ର ମଧ୍ୟ ଉଚ୍ଚାରଣ କରି, ଯେଉଁଠାରେ ମଣିକର୍ଣ୍ଣିକାକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ,
ଏକାମପ୍ଯାହୁତିଂ ପ୍ରାଜ୍ଞୋ ଦତ୍ତ୍ଵୋପମଣିକର୍ଣିକମ୍ 4.2.61.
କିମ୍ବା, ଜ୍ଞାନୀ ଲୋକେ ମଣିକର୍ଣ୍ଣିକା ନିକଟରେ ଏକ ଆହୁତି ଦେଇଥିଲେ,
ଇତି ଶ୍ରୁତ୍ଵା ହରେର୍ଵାକ୍ଯମଗ୍ନିବିଂଦୁର୍ମହାତପାଃ
ଏପରି ହରିଙ୍କ କଥା ଶୁଣି, ଅଗ୍ନିବିନ୍ଦୁ ନାମକ ମହାତପସ୍ବୀ,
ଵିଷ୍ଣୋ କିଯତ୍ପରୀମାଣା ପୁଣ୍ଯୈଷା ମଣିକର୍ଣିକା
ହେ ବିଷ୍ଣୁ, ଏହି ମଣିକର୍ଣ୍ଣିକାର ପୁଣ୍ୟ କେତେ ବଡ଼?
ଆଗଂଗା କେଶଵାଦା ଚ ହରିଶ୍ଚଂଦ୍ରସ୍ଯ ମଂଡପାତ୍
ଗଙ୍ଗାଠାରୁ କେଶବ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏବଂ ହରିଶ୍ଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ମଣ୍ଡପ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ,
ସ୍ଥୂଲମେତତ୍ପରୀମାଣଂ ସୂକ୍ଷ୍ମଂ ଚ ପ୍ରଵଦାମି ତେ
ଏହା ହେଉଛି ଏହାର ମୋଟାମୋଟି ସୀମା; ଏବେ ମୁଁ ତୁମକୁ ସୂକ୍ଷ୍ମ ମାପ କହିବି.
ସୀମାଵିନାଯକଶ୍ଚାତ୍ର ମଣିକର୍ଣୀ ହ୍ରଦୋତ୍ତରେ
ଏଠାରେ ମଣିକର୍ଣ୍ଣିକା ସରୋବରର ଉତ୍ତରେ ସୀମାବିନାୟକ ଅଛନ୍ତି.
ମୋଦକୈଃ ସୋପଚାରୈଶ୍ଚ ପ୍ରାପ୍ନୁଯାନ୍ମଣିକର୍ଣିକାମ୍
ଯେଉଁଠାରେ ଲୋକେ ମୋଦକ ଓ ନିୟମିତ ପୂଜା ସହିତ ମଣିକର୍ଣ୍ଣିକାକୁ ପହଞ୍ଚନ୍ତି,