ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଗର୍ଜରଵଂ ଘୋରଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଵିଦ୍ଯୁଚ୍ଚମତ୍କୃତୀଃ
ଭୟଙ୍କର ମେଘର ଗର୍ଜନ ଶୁଣି, ଚମକୁଥିବା ବିଜୁଳି ଦେଖି, ସେ ଅଟୁଟ ରହିଲା।
ତଡିତ୍ସ୍ଫୁରଂତୀତ୍ଵସକୃତ୍ତମିସ୍ରାସୁ ତପୋଵନେ
ତପୋବନର ଅନ୍ଧାରରେ ବିଜୁଳି ଲଗାତାର ଚମକୁଥିଲା।
ତପର୍ତୁରେଵ ସାକ୍ଷାଚ୍ଚ କୁମାରୀ କୈତଵାତ୍କିଲ 4.2.59.
ସେ କନ୍ୟା ଏକଦମ ନିଷ୍କଳଙ୍କ ଭାବରେ ତପସ୍ୟା କଲା, କୌଣସି ଚତୁରି ନଥିଲା।
ଜଲାଭିଲାଷିଣୀ ବାଲା ନ ମନାଗପି ସା ପିବତ୍
ପାଣି ପାଇବାକୁ ଆଶା କରୁଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ସେ ଝିଅ ଏକ ଫୋଟା ମଧ୍ୟ ପିଇଲାନି।
ରୋମାଂଚ କଂଚୁକଵତୀ ଵେପମାନତନୁଚ୍ଛଦା
ତାଙ୍କର ଶରୀର କାଁପୁଥିଲା, ରୋମାଞ୍ଚ ଜଣେଇ ଥିଲା, ମାନେ ଶରୀର ଉପରେ କୁମ୍ପଳି ଚାଡ଼ିଥିଲା।
ନିଶୀଥିନୀଷୁ ଶିଶିରେ ଶ୍ରଯଂତୀ ସାରସଂ ରସମ୍
ଶୀତଳ ରାତିରେ ସେ ପଦ୍ମର ରସକୁ ଆଶ୍ରୟ କରୁଥିଲା।
ମନସ୍ଵିନାମପି ମନୋରାଗତାଂ ସୃଜତେ ମଧୌ
ଯେଉଁ ଋତୁ ଦୃଢ଼ ମନ ଥିବା ଲୋକଙ୍କ ମନକୁ ମଧ୍ୟ ଆକର୍ଷିତ କରେ, ସେ ମଧୁମାସରେ ମଧ୍ୟ ଅଟୁଟ ରହିଲା।
ଵସଂତେ ନିଵସଂତୀ ସା ଵନେ ବାଲାଚଲଂମନଃ
ବସନ୍ତ ଋତୁରେ ସେ ଝିଅ ଜଙ୍ଗଲରେ ରହିଲା, ତାଙ୍କର ମନ ଶିଶୁ ପରି ଅଚଳ ରହିଲା।
ବଂଧୁଜୀଵେଽଧରରୁଚିଂ କଲହଂସେ କଲାଗତୀଃ
ବନ୍ଧୁଜୀବ ଫୁଲରେ ନିଜ ଠୋଠର ରଙ୍ଗ ଦେଖିଲା, କଳହଂସର ଡାକରେ ନିଜ ସ୍ୱରର ମାଧୁର୍ଯ୍ୟ ଅନୁଭବ କଲା।
ଅପାସ୍ତଭୋଗସଂପର୍କା ଭୋଗିନାଂ ଵୃତ୍ତିମାଶ୍ରିତା
ସେ ସମସ୍ତ ଭୋଗବିଲାସର ସଂସ୍ପର୍ଶ ଛାଡ଼ି, ସାପର ଭଳି ଜୀବନ ଅନୁସରଣ କଲା।
ଶାଣେନ ମଣିଵଲ୍ଲୀଢା କୃଶାପ୍ଯାଯାଦନର୍ଘତାମ୍
ଅତି କ୍ଷୀଣ ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ଶାଣରେ ଘସିଥିବା ମଣିପରି ଅମୂଲ୍ୟ ତେଜ ଦେଖାଯାଉଥିଲା।
ନିରୀକ୍ଷ୍ଯ ତାଂ ତପସ୍ଯଂତୀଂ ଵିଧିଃ ସଂଶୁଦ୍ଧମାନସାମ୍
ତାଙ୍କୁ ତପସ୍ୟାରେ ଲିନ ଓ ଶୁଦ୍ଧ ମନ ଥିବା ଦେଖି, ବିଧାତା ଅଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହେଲେ।
ସା ଚତୁର୍ଵକ୍ତ୍ରମାଲୋକ୍ଯ ହଂସଯାନୋପରିସ୍ଥିତମ୍ 4.2.59.
ସେ ଚାରିମୁହଁ ଥିବା ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ ହଂସ ରଥ ଉପରେ ବସିଥିବା ଦେଖିଲା।
ସର୍ଵେଭ୍ଯଃ ପାଵନେଭ୍ଯୋପି କୁରୁ ମାମତିପାଵନୀମ୍
ସେ କହିଲା, 'ସମସ୍ତ ପବିତ୍ର ଜିନିଷ ଠାରୁ ମୋତେ ଅଧିକ ପବିତ୍ର କର।'
ସ୍ରଷ୍ଟା ତଦିଷ୍ଟମାକର୍ଣ୍ଯ ନିତରାଂ ତୁଷ୍ଟମାନସଃ
ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା ସେଇ ଆବଦନ ଶୁଣି ମନରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଖୁସି ହେଲେ।
ତେଭ୍ଯଃ ପଵିତ୍ରମତୁଲଂ ତ୍ଵମେଧି ଵରତୋ ମମ
ମୋର ଆଶୀର୍ବାଦରେ ତୁମେ ସବୁଠାରୁ ପବିତ୍ର ଓ ଅପୂର୍ବ ପବିତ୍ରତା ପାଇବ।
ତିସ୍ରଃ କୋଟ୍ଯୋଽର୍ଧକୋଟୀ ଚ ସଂତି ତୀର୍ଥାନି କନ୍ଯକେ
ତିନି କୋଟି ଓ ଅର୍ଧ କୋଟି ପବିତ୍ର ତୀର୍ଥ ଅଛି, ହେ କନ୍ୟା।
ତାନି ସର୍ଵାଣି ତୀର୍ଥାନି ତ୍ଵତ୍ତନୌ ପ୍ରତିଲୋମ ଵୈ
ସେ ସମସ୍ତ ତୀର୍ଥଗୁଡ଼ିକ ତୁମ ଶରୀରରେ ବିପରୀତ କ୍ରମରେ ଅଛି।
ଇତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵାଂତର୍ଦଧେ ଵେଧାଃ ସାପି ନିର୍ଧୂତକଲ୍ମଷା
ଏଭଳି କହି ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଲେ, ସେ କନ୍ୟା ମଧ୍ୟ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହେଲେ।
କଦାଚିତ୍ତାଂ ସମାଲୋକ୍ଯ ଖେଲଂତୀମୁଟଜାଜିରେ
କେବେ ତାକୁ ଝୋପଡ଼ି ଆଙ୍ଗଣରେ ଖେଳୁଥିବା ଦେଖି—
କ୍ରୀତଃ ସ୍ଵରୂପସଂପତ୍ତ୍ଯା ତ୍ଵଯାହଂ ଦେହି ମେ ରହଃ
ତୁମର ରୂପ ଓ ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟରେ ମୁଁ ଆକୃଷ୍ଟ ହୋଇଛି; ମୋତେ ତୁମର ସମୀପତା ଦିଅ।
ନିତରାଂ ବାଧତେ କାମସ୍ତ୍ଵତ୍କୃତେ ମାଂ ସୁଲୋଚନେ
ହେ ସୁନ୍ଦର ଚକ୍ଷୁଅଳି, ତୁମ ପାଇଁ ମୋର ଆସକ୍ତି ମୋତେ ବହୁତ ଯନ୍ତ୍ରଣା ଦେଉଛି।
ଉଵାଚ ସା ପିତା ଦାତା ତଂ ପ୍ରାର୍ଥଯ ସୁଦୁର୍ମତେ 4.2.59.
ତାଙ୍କର ବାପା, ଦାତା, ସେଠାରେ କହିଲେ: 'ଅବୁଝ ମଣିଷ, ତାଙ୍କୁ ଚାହିଁବା ପ୍ରାର୍ଥନା କର।'
ନିଶମ୍ଯେତି ଵଚୋ ଧର୍ମୋ ଭାଵିନୋର୍ଥସ୍ଯ ଗୌରଵାତ୍
ଏହି କଥା ଶୁଣି ଧର୍ମ, ଭବିଷ୍ୟତ ଘଟଣାକୁ ମାନ୍ୟତା ଦେଇ—
ଗାଂଧର୍ଵେଣ ଵିଵାହେନ କୁରୁ ମେ ତ୍ଵଂ ସମୀହିତମ୍
ଗାନ୍ଧର୍ବ ବିବାହ ଦ୍ୱାରା ମୋର ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କର।
ଇତି ନିର୍ବଂଧଵଦ୍ଵାକ୍ଯଂ ସା ନିଶମ୍ଯ କୁମାରିକା
ଏଭଳି ଅନୁରୋଧ ଭରା କଥା ଶୁଣି, ସେ କନ୍ୟା—
ଅରେ ଜଡମତେ ମା ତ୍ଵଂ ପୁନର୍ବ୍ରୂହୀତି ଯାହ୍ଯତଃ
'ଅବୁଝ ମଣିଷ, ଏଭଳି କଥା ପୁଣି କହିବା ନାହିଁ; ଏଠାରୁ ଚାଲିଯା।'
ତତଃ ଶଶାପ ତଂ ବାଲା ପ୍ରବଲା ତପସୋ ବଲାତ୍
ତାପସ୍ୟାର ଶକ୍ତିରେ ସେ ଝିଅ ତାଙ୍କୁ ଶାପ ଦେଲେ।
ଇତି ଶପ୍ତସ୍ତଯା ସୋଥ ତାଂ ଶଶାପ କ୍ରୁଧାନ୍ଵିତଃ
ସେ ଝିଅ ଦ୍ୱାରା ଶାପିତ ହୋଇ, ସେ ମଧ୍ୟ କ୍ରୋଧରେ ତାକୁ ଶାପ ଦେଲେ।
ଅଵିମୁକ୍ତେ ମହାକ୍ଷେତ୍ରେ ଖ୍ଯାତୋ ଧର୍ମନଦୋ ମହାନ୍
ଅବିମୁକ୍ତ ମହାତୀର୍ଥରେ ଧର୍ମନଦୀ ନାମକ ବଡ଼ ନଦୀ ପ୍ରସିଦ୍ଧ।