ଉଵାଚ ଚ ପ୍ରସନ୍ନାତ୍ମା ଶୁଚେ ଶୁଚିରସି ଧ୍ରୁଵମ୍
ସେ ସ୍ଥିର ମନେ କହିଲେ, "ହେ ପବିତ୍ରେ, ତୁମେ ନିଶ୍ଚୟ ପବିତ୍ର, ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।"
ଵହ୍ନିସ୍ଵରୂପା ଲଲନା ନଵନୀତ ସମଃ ପୁମାନ୍
ନାରୀ ଅଗ୍ନି ସ୍ୱରୂପ, ପୁରୁଷ ତାଜା ମଖନ ପରି।
ସ୍ନିହ୍ଯେଦୁଦ୍ଧୃତସାରୋପି ଵହ୍ନେଃ ସଂସ୍ପର୍ଶମାପ୍ଯ ଵୈ
ମଖନର ମଧ୍ୟ ମୂଳ ଉପାଦାନ ନେଇ ଦେଲେ ମଧ୍ୟ, ଅଗ୍ନି ସଂସ୍ପର୍ଶରେ ଗଳିଯାଏ।
ଅତଃ ଶୁଚେ ନ ଭେତଵ୍ଯଂ ତ୍ଵଯା ଶୁଚି ମନୋଗତେ
ତେଣୁ, ହେ ପବିତ୍ର ମନବଳୀ, ତୁମେ ଭୟ କରିବାକୁ ଦରକାର ନାହିଁ, କାରଣ ତୁମର ମନ ସଦା ପବିତ୍ର।
ସ୍ଖଲନାନ୍ନ ତଥା ହାନିରକାମାତ୍ତପସୋ ମୁନେଃ 4.2.59.
ଅଚେତନ ଭୁଲରୁ ଅଭିଲାଷାହୀନ ମୁନିଙ୍କର ତପସ୍ୟାର କୌଣସି କ୍ଷତି ହୁଏ ନାହିଁ।
କୋପାତ୍ତପଃ କ୍ଷଯଂ ଯାତି ସଂଚିତଂ ଯତ୍ସୁକୃଚ୍ଛ୍ରତଃ
କିନ୍ତୁ କ୍ରୋଧରୁ, ଯେ ତପସ୍ୟା ଦୁଃଖରେ ସଂଚିତ ହୋଇଥାଏ, ସେ ତପସ୍ୟା ନଷ୍ଟ ହୁଏ।
ଅମର୍ଷେ କର୍ଷତି ମନୋ ମନୋଭୂ ସଂଭଵଃ କୁତଃ
ଅସହିଷ୍ଣୁତାରେ ମନ ଦୁଃଖିତ ହେଲେ, ମନର ଦୃଢ଼ ସଂକଳ୍ପ କେଉଁଠୁ ଆସିପାରିବ?
ଜ୍ଵଲତୋ ରୋଷଦାଵାଗ୍ନେଃ କ୍ଵ ଵା ଶାଂତିତରୋଃ ସ୍ଥିତିଃ
କ୍ରୋଧର ଦାହିଁ ଅଗ୍ନିରେ ଶାନ୍ତିର ଗଛ କେଉଁଠି ଟିକିପାରିବ?
ତସ୍ମାତ୍ସର୍ଵପ୍ରଯତ୍ନେନ ପ୍ରତୀପଃ ପ୍ରତିଘାତୁକଃ
ତେଣୁ, ସମସ୍ତ ପ୍ରୟାସରେ କ୍ରୋଧକୁ ବିରୋଧ କରିବା ଓ ଦମନ କରିବା ଉଚିତ।
ଇଦାନୀଂ ଶୃଣୁ କଲ୍ଯାଣି କର୍ତଵ୍ଯଂ ଯତ୍ତ୍ଵଯା ଶୁଚେ
ଏବେ, ହେ ଶୁଭେ, ତୁମେ କଣ କରିବା ଉଚିତ, ଏହା ଶୁଣ।
ଏତସ୍ମିନ୍ରକ୍ଷିତେ ଵୀର୍ଯେ ପରିସ୍କନ୍ନେ ତ୍ଵଦୀକ୍ଷଣାତ୍
ଏହି ଶକ୍ତି ସୁରକ୍ଷିତ ଓ ତୁମ ଦୃଷ୍ଟିରେ ପବିତ୍ର ହେଲେ,
ଇତ୍ଯୁକ୍ତା ତେନ ମୁନିନା ପୁନର୍ଜାତେଵ ସାପ୍ସରାଃ
ଏପରି ମୁନିଙ୍କ କଥା ଶୁଣି, ସେ ଅପ୍ସରା ନବଜନ୍ମ ନେଇଥିବା ପରି ଲାଗିଲା।
ଅଥ କାଲେନ ଦିଵ୍ଯସ୍ତ୍ରୀ କନ୍ଯାରତ୍ନମଜୀଜନତ୍
ତାପରେ ସମୟ ଅନୁଯାୟୀ, ସେ ଦିବ୍ୟାଙ୍ଗନା ଏକ ଅମୂଲ୍ୟ କନ୍ୟାଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ଦେଲେ।
ତସ୍ଯୈଵ ଵେଦଶିରସ ଆଶ୍ରମେ ତାଂ ନିଧାଯ ସା 4.2.59.
ସେ ଏହି କନ୍ୟାକୁ ଭେଦଶିରାସଙ୍କ ଆଶ୍ରମରେ ରଖିଦେଲେ।
ତାଂ ଚ ଵେଦଶିରାଃ କନ୍ଯାଂ ସ୍ନେହେନ ସମଵର୍ଧଯତ୍
ଭେଦଶିରାସ ସେଇ କନ୍ୟାକୁ ସ୍ନେହରେ ପାଳିଲେ।
ମୁନିର୍ନାମ ଦଦୌ ତସ୍ଯୈ ଧୂତପାପେତି ଚାର୍ଥଵତ୍
ମୁନି ସେଇ କନ୍ୟାଙ୍କୁ ଅର୍ଥପୂର୍ଣ୍ଣ ନାମ 'ଧୂତପାପା' ଦେଲେ, ଅର୍ଥାତ୍ ଯାହାଙ୍କର ପାପ ଧୋଇଯାଇଛି।
ସର୍ଵଲକ୍ଷଣଶୋଭାଢ୍ଯାଂ ସର୍ଵାଵଯଵ ସୁଂଦରୀମ୍
ସମସ୍ତ ଶୁଭ ଲକ୍ଷଣରେ ଶୋଭିତ, ପ୍ରତ୍ୟେକ ଅଙ୍ଗରେ ସୁନ୍ଦର।
ଦିନେଦିନେ ଵର୍ଧମାନାଂ ତାଂ ପଶ୍ଯନ୍ମୁମୁଦେ ଭୃଶମ୍
ତାଙ୍କୁ ପ୍ରତିଦିନ ବୃଦ୍ଧି ପାଉଥିବା ଦେଖି, ସେ ବହୁତ ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ।
ଅଥାଷ୍ଟଵାର୍ଷିକୀଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ତାଂ କନ୍ଯାଂ ସ ମୁନୀଶ୍ଵରଃ
ତାହାଁକୁ ଅଠ ବର୍ଷର କନ୍ୟା ଦେଖି, ସେ ମହାମୁନି ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ।
କସ୍ମୈ ଦଦ୍ଯାଵରାଯ ତ୍ଵାଂ ତ୍ଵମେଵାଖ୍ଯାହି ତଂ ଵରମ୍
ମୁଁ ତୁମକୁ କାହାକୁ ଦେଉଁ, ମୋ ଶ୍ରେଷ୍ଠ କନ୍ୟା? ତୁମେ ନିଜେ କହ, କେଉଁଠି ତୁମର ଇଚ୍ଛା।
ଅତିସ୍ନେହାର୍ଦ୍ରଚିତ୍ତସ୍ଯ ଜନେତୁଶ୍ଚେତି ଭାଷିତମ୍
ଏହିପରି କଥା ତାଙ୍କ ପିତା କହିଥିଲେ, ଯାହାଙ୍କ ହୃଦୟ ଗଭୀର ସ୍ନେହରେ ପିଗଳିଯାଇଥିଲା।
ତଦା ତସ୍ମୈ ପ୍ରଯଚ୍ଛ ତ୍ଵଂ ଯମହଂ କଥଯାମି ତେ
ସେତେବେଳେ, ଯାହାକୁ ମୁଁ କହିବି, ତାହାକୁ ତୁମେ ଏହି କନ୍ୟାକୁ ଦେଉ।
ତୁଭ୍ଯଂ ଚ ରୋଚତେ ତାତ ଶୃଣୋତ୍ଵଵହିତୋ ଭଵାନ୍ ୪୯ . କଦାଚିଦ୍ଯୋ ନ ନଶ୍ଯେତ ଯଃ ସଦୈଵାନୁଵର୍ତତେ ।। 4.2.59.
ଏହା ତୁମ ପସନ୍ଦ ହେଲେ, ପୁଅ, ଧ୍ୟାନ ଦେଇ ଶୁଣ: ଯିଏ କେବେ ନଷ୍ଟ ହୁଏନାହିଁ, ସଦା ନିୟମରେ ଚାଲେ—
ଇହାମୁତ୍ରାପି ଯୋ ରକ୍ଷେନ୍ମହାପଦୁଦଯାଦ୍ଧ୍ରୁଵମ୍
ଏଠି ଓ ପରଲୋକରେ ଯିଏ ବଡ଼ ବଡ଼ ବିପଦରୁ ନିଶ୍ଚିତ ରକ୍ଷା କରେ—
ଦିନେଦିନେ ଚ ସୌଭାଗ୍ଯଂ ଵର୍ଧତେ ଯସ୍ଯ ସନ୍ନିଧୌ
ଯାହାଙ୍କ ସମ୍ନିଧାନରେ ପ୍ରତିଦିନ ସୌଭାଗ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି ପାଏ—
ଯନ୍ନାମଗ୍ରହଣାଦେଵ କେପି ଵାଧାଂ ନ କୁର୍ଵତେ
ଯାହାଙ୍କ ନାମ ମାତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କଲେ କେହି କୌଣସି କ୍ଷତି କରିପାରେନାହିଁ—
ଏଵମାଦ୍ଯା ଗୁଣା ଯସ୍ଯ ଵରସ୍ଯ ଵରଚେଷ୍ଟିତମ୍
ଏଭଳି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଗୁଣ ଯାହାରେ ଅଛି, ସେଇ ଉତ୍ତମ ପତିଙ୍କ ଚରିତ୍ର।
ଏତଚ୍ଛ୍ରୁତ୍ଵାପି ତା ତସ୍ଯା ଭୃଶଂ ମୁଦମଵାପ ହ
ଏହି କଥା ଶୁଣି ମଧ୍ୟ ସେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆନନ୍ଦ ଅନୁଭବ କଲେ।
ଧ୍ରୁଵା ହି ଧୂତପାପାସୌ ଯସ୍ଯା ଈଦୃଗ୍ଵିଧା ମତିଃ
ଏପରି ମନ ଯାହାର ଥାଏ, ସେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ପାପରୁ ଶୁଦ୍ଧ ହୋଇଯାଏ।
ଅଥଵା ସ କଥଂ ଲଭ୍ଯୋ ଵିନା ପୁଣ୍ଯଭରୋଦଯମ୍
ନହେଲେ, ଏପରି ଉତ୍ତମ ପତି କିପରି ମିଳିପାରିବ, ଯଦି ବହୁତ ପୁଣ୍ୟ ଉଦୟ ନ ହୁଏ?