ସ୍ଵର୍ଧୁନ୍ଯାଃ ପଶ୍ଚିମେ ତୀରେ ନତ୍ଵା ଦଶହରେଶ୍ଵରମ୍
ସ୍ୱର୍ଧୁନୀ ନଦୀର ପଶ୍ଚିମ ତୀରରେ, ଦଶହରା ନାଥଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି,
ଯତ୍କାଶ୍ଯାଂ ଦକ୍ଷିଣଦ୍ଵାରମଂତର୍ଗେହସ୍ଯ କୀର୍ତ୍ଯତେ
କାଶୀର ଗୃହ ମଧ୍ୟରେ ଯାହାକୁ ଦକ୍ଷିଣ ଦ୍ୱାର ଭାବରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ କରାଯାଇଛି,
ଇତି ବ୍ରାହ୍ମଣଵେଷେଣ ଵାରାଣସ୍ଯାଂ ମହାଧିଯା
ଏଭଳି, ବ୍ରାହ୍ମଣର ଭେଷରେ, ବାରାଣସୀରେ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ବୁଦ୍ଧି ସହିତ,
ଦିଵୋଦାସୋପି ରାଜେଂଦ୍ରୋ ଵୃଦ୍ଧବ୍ରାହ୍ମଣରୂପିଣେ
ଦିବୋଦାସ ରାଜା ମଧ୍ୟ ବୃଦ୍ଧ ବ୍ରାହ୍ମଣର ରୂପ ନେଇଥିଲେ।
ବ୍ରହ୍ମେଶ୍ଵରସମୀପେ ତୁ ବ୍ରହ୍ମଶାଲା ମନୋହରା
ବ୍ରହ୍ମା ଓ ଈଶ୍ୱରଙ୍କ ନିକଟରେ ଏକ ଆକର୍ଷଣୀୟ ବ୍ରହ୍ମାଶାଳା ଅଛି ।
ଇତି ତେ କଥିତୋ ବ୍ରହ୍ମନ୍ମହିମାତିମହତ୍ତରଃ 4.2.52.
ଏହିପରି ମହାବ୍ରାହ୍ମଣ, ମୁଁ ତୁମକୁ ଏହି ବଡ଼ ମହିମା ବିବରଣା କରିଛି ।
ଶ୍ରୁତ୍ଵାଧ୍ଯାଯମିମଂ ପୁଣ୍ଯଂ ଶ୍ରାଵଯିତ୍ଵା ତଥୈଵ ଚ
ଏହି ପବିତ୍ର ଅଧ୍ୟାୟକୁ ଶୁଣିବା ଓ ପଢ଼ିବା ଦ୍ୱାରା, ସେହିପରି ଫଳ ମିଳେ ।
କିଂ ଚକାର ପୁନଃ ଶଂଭୁସ୍ତତ୍ର ବ୍ରହ୍ମଣ୍ଯପି ସ୍ଥିତେ
ବ୍ରହ୍ମା ଉପସ୍ଥିତ ଥିବାବେଳେ ଶମ୍ଭୁ କଣ କଲେ ?
ଶୃଣ୍ଵଗସ୍ତ୍ଯ ମହାଭାଗ କାଶ୍ଯାଂ ବ୍ରହ୍ମଣ୍ଯପିସ୍ଥିତେ
ଏ ଅଗସ୍ତ୍ୟ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଭାଗ୍ୟବାନ, ବ୍ରହ୍ମା କାଶୀରେ ଅଛିବା ସମୟରେ ଶୁଣ ।
ପୁରୀ ସା ଯାଦୃଶୀ କାଶୀ ଵଶୀକରଣଭୂମିକା
କାଶୀ ସେହି ପୁରୀ, ଯାହା ମନୋହର ମାୟାର ଭୂମି ।
ଯୋ ଯୋ ଯାତି ପୁରୀଂ ତାଂ ତୁ ସ ସ ତତ୍ରୈଵ ତିଷ୍ଠତି
ଯେଉଁଠି ଯେଉଁ ଲୋକ କାଶୀ ପୁରୀକୁ ପ୍ରବେଶ କରେ, ସେ ସେଠି ରହିଯାଏ ।
ଅକିଂଚିତ୍କରତାଂ ପ୍ରାପ୍ତଃ ସ ସହସ୍ରକରୋପ୍ଯରମ୍
ସହସ୍ର ହାତ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ସେଠି ପହଁଚିଲେ କିଛି କରିପାରେନି ।
ଚିଂତଯନ୍ନିତି ଦେଵେଶୋ ଗଣାନାରହୂଯ ଭୂରିଶଃ
ଏଭଳି ଭାବି, ଦେବତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଅନେକ ଦିନ ଦେବେଶ୍ୱର ଗଣମାନେକୁ ଡାକିଲେ ।
କିଂ କୁର୍ଵଂତି ତୁ ଯୋଗିନ୍ଯଃ କିଂ କରୋତି ସ ଭାନୁମାନ୍
ଯୋଗିନୀମାନେ କଣ କରୁଛନ୍ତି, ଭାନୁମାନ କଣ କରୁଛନ୍ତି ?
ନାମଗ୍ରାହଂ ତତଃଽପ୍ରୈଷୀଦ୍ବହୁମାନ ପୁରଃସରମ୍
ତାପରେ, ସେ ବଡ଼ ସମ୍ମାନ ସହିତ ନାମଗୁଡିକୁ ଉଚ୍ଚାରଣ କରିଲେ ।
ସୋମନଂଦିନ୍ନଂଦିଷେଣ କାଲ ପିଂଗଲ କୁକ୍କୁଟ
ସୋମନ, ନନ୍ଦିନ, ଦିଶା, କାଳ, ପିଙ୍ଗଳ, କୁକୁଟ,
ତିଲପର୍ଣ ସ୍ମୃଲକର୍ଣ ଦୃମିଚଂଡ ପ୍ରଭାମଯ 4.2.53.
ତିଳପର୍ଣ୍ଣ, ସ୍ମୃତିକର୍ଣ୍ଣ, ଦ୍ରିମିଚଣ୍ଡ, ପ୍ରଭାମୟ,
ଵୀରଭଦ୍ର କିରାତାଖ୍ଯ ଚତୁର୍ମୁଖ ନିକୁଂଭକ
ବୀରଭଦ୍ର, କିରାତ ନାମକ, ଚତୁର୍ମୁଖ, ନିକୁମ୍ଭକ,
ଵିରାଧ ସୁମୁଖାଷାଢେ ଭଵଂତୋ ମମ ସୂନଵଃ
ବିରାଧ, ସୁମୁଖ, ଆଷାଢ଼—ଏମାନେ ମୋର ପୁଅମାନେ ।
ଯଥା ଶାଖଵିଶାଖୌ ଚ ଯଥେମୌ ନଂଦିଭୃଂଗିଣୌ
ଯେପରି ଶାଖା ଓ ବିଶାଖା, ସେପରି ନନ୍ଦି ଓ ଭୃଙ୍ଗି ।
କାଶୀପ୍ରଵୃତ୍ତିଂ ନୋ ଜାନେ ଦିଵୋଦାସନୃପସ୍ଯ ଚ
ମୁଁ କାଶୀର କଥା ଓ ଦିଵୋଦାସ ରାଜାଙ୍କ ବିଷୟରେ ଜାଣିନି ।
ଶଂକୁକର୍ଣମହାକାଲୌ କାଲସ୍ଯାପି ପ୍ରକଂପନୌ
ଶଙ୍କୁକର୍ଣ୍ଣ ଓ ମହାକାଳ, ସେମାନେ କାଳକୁ ମଧ୍ୟ ଉପ୍ରେମାନେ ।
କୃତପ୍ରତିଜ୍ଞୌ ତୋ(?) ତୂର୍ଣଂ ପ୍ରାପ୍ଯ ଵାରାଣସୀଂ ପୁରୀମ୍
ସଂକଳ୍ପ କରିବା ପରେ, ସେମାନେ ଶୀଘ୍ର କାଶୀ ନଗରକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ।
ଯଥୈଂଦ୍ରଜାଲିକୀଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ମାଯାମିହ ଵିଚକ୍ଷଣଃ
ସେଠାରେ ଇନ୍ଦ୍ରର ମାୟା ପରି ଭ୍ରମ ଦେଖି, ବୁଦ୍ଧିମାନ ବ୍ୟକ୍ତି ଏଠାରେ ମାୟା ବିଷୟରେ ଚିନ୍ତା କଲେ।
ଅହୋ ମୋହସ୍ଯ ମାହାତ୍ମ୍ଯମହୋ ଭାଗ୍ଯଵିପର୍ଯଯଃ
ହାଁ, ମୋହର ମହାତ୍ମ୍ୟ କେତେ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ! ହାଁ, ଭାଗ୍ୟର ବିପରୀତ ଫଳ!
ତତ୍ଯଜେ ଯୈରିଯଂ କାଶୀ ମହାଶୀର୍ଵାଦଭୂଭିକା
ଯେଉଁମାନେ ଏହି କାଶୀ, ମହାଶୀର୍ବାଦର ଭୂମି, ଛାଡିଦେଇଥିଲେ—
ଯତ୍ର ସର୍ଵାଵଭୃଥତଃ ସ୍ନାନମାତ୍ରଂ ଵିଶିଷ୍ଯତେ 4.2.53.
ଯେଉଁଠି ଏକ ନିମ୍ନାନ୍ତର ସ୍ନାନ ମଧ୍ୟ ସମସ୍ତ ଶୁଧି ସ୍ନାନକୁ ଅତିକ୍ରମ କରେ।
ଯତ୍ରୈକପୁଷ୍ପଦାନେନ ଶିଵଲିଂଗସ୍ଯ ମୂର୍ଧନି
ଯେଉଁଠି ଶିବଲିଙ୍ଗର ମୁଣ୍ଡରେ ଏକ ଫୁଲ ଦେଇ ଅର୍ପଣ କଲେ—
ଯତ୍ର ଦଂଡପ୍ରଣାମେନ ଅପ୍ଯେକେନ ଶିଵାଗ୍ରତଃ
ଯେଉଁଠି ଶିବଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଏକ ଦଣ୍ଡ ସହ ପ୍ରଣାମ କଲେ—
ଯତ୍ରୈକଦ୍ଵିଜମାତ୍ରଂ ତୁ ଭୋଜଯିତ୍ଵା ଯଥେଚ୍ଛଯା
ଯେଉଁଠି ଏକ ଦ୍ବିଜକୁ ଇଚ୍ଛାମତ କ୍ଷେମ କରି ଭୋଜନ ଦିଅନ୍ତି—