ଅହୋରାତ୍ରୋଷିତୋ ଭୂତ୍ଵା ପଂଚଗଵ୍ଯେନ ଶୁଧ୍ଯତି
ଏକ ଦିନ ଏବଂ ରାତି ଉପବାସ କରି, ପଞ୍ଚଗବ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଶୁଦ୍ଧି ମିଳେ।
ନ ଶବ୍ଦଶାସ୍ତ୍ରାଭିରତସ୍ଯ ମୋକ୍ଷୋ ନ ଚୈଵ ରମ୍ଯା ଵସଥପ୍ରିଯସ୍ଯ 4.1.40.
ଯିଏ ଶବ୍ଦ ଶାସ୍ତ୍ରରେ ମାତ୍ର ମନ ଲଗାଇଥାଏ, ସେଠାରେ ମୁକ୍ତି ନାହିଁ; ଯିଏ ଭଲ ଘରକୁ ଅତିରିକ୍ତ ଭଲପାଏ, ସେଠାରେ ଆନନ୍ଦ ନାହିଁ।
ସ ସର୍ଵତୀର୍ଥସୁସ୍ନାତଃ ସ ସର୍ଵକ୍ରତୁଦୀକ୍ଷିତଃ
ସେ ଯେଉଁଠି ସମସ୍ତ ପବିତ୍ର ନଦୀରେ ସ୍ନାନ କରିଛନ୍ତି, ସମସ୍ତ ଯଜ୍ଞ ଉପବାସ ଅନୁଷ୍ଠାନ କରିଛନ୍ତି, ସେପରି ପବିତ୍ର ହୁଅନ୍ତି।
ଵଲୀପଲିତସଂଯୁକ୍ତସ୍ତୃତୀଯାଶ୍ରମମାଵିଶେତ୍
ଯେତେବେଳେ ଶରୀରରେ ଭାଜ ଓ ପକା କେଶ ଆସିଯାଏ, ସେତେବେଳେ ତୃତୀୟ ଆଶ୍ରମକୁ ପ୍ରବେଶ କରିବା ଉଚିତ।
ଅପତ୍ଯାପତ୍ଯମାଲୋକ୍ଯ ଗ୍ରାମ୍ଯାହାରାନ୍ଵିସୃଜ୍ଯ ଚ
ନିଜ ସନ୍ତାନଙ୍କର ସନ୍ତାନ ଦେଖି, ଘରୋଇ ଖାଦ୍ୟ ଛାଡିଦେବା ଉଚିତ।
ଵସାନଶ୍ଚର୍ମଚୀରାଣି ସାଗ୍ନିର୍ମୁନ୍ଯନ୍ନଵର୍ତନଃ
ଚର୍ମ କିମ୍ବା ଚିର ଲଗାଇ, ଅଗ୍ନିକୁ ରଖି, ମୁନିମାନେ ଖାଇଥିବା ଖାଦ୍ୟ ଖାଇବା ଉଚିତ।
ଶାକମୂଲଫଲୈର୍ଵାପି ପଂଚଯଜ୍ଞନ୍ନ ହାପଯେତ୍
ଶାକ, ମୂଳ, ଫଳ ଖାଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ପଞ୍ଚ ଯଜ୍ଞ କେବେବି ଛାଡିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ।
ଅନାଦାତା ଚ ଦାତା ଚ ଦାଂତଃ ସ୍ଵାଧ୍ଯାଯତତ୍ପରଃ
ଉପହାର ନେଉନଥିବା, କିନ୍ତୁ ଦେଇଥିବା, ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ନିଗ୍ରହ କରିଥିବା ଓ ବେଦ ଅଧ୍ୟୟନରେ ଲାଗିଥିବା ଉଚିତ।
ମୁନ୍ଯନ୍ନୈଃ ସ୍ଵଯମାନୀତୈଃ ପୁରୋଡାଶାଂଶ୍ଚ ନିର୍ଵପେତ୍
ନିଜେ ଆଣିଥିବା ମୁନିମାନେ ଖାଉଥିବା ଖାଦ୍ୟରୁ ପୁରୋଡାଶ ନିବେଦନ କରିବା ଉଚିତ।
ଵର୍ଜଯେଚ୍ଛେଲୁଶିଗ୍ରୂ ଚ କଵକଂ ପଲଲଂ ମଧୁ
ମୂଳା, ରସୁଣ, ଛତା, ଚିପିଆ ଧାନ୍ୟ ଓ ମଧୁ ଛାଡିଦେବା ଉଚିତ।
ଗ୍ରାମ୍ଯାଣି ଫଲମୂଲାନି ଫାଲଜାନ୍ନଂ ଚ ସଂତ୍ଯଜେତ୍
ଗ୍ରାମରୁ ଆସିଥିବା ଫଳ ଓ ମୂଳ, ଏବଂ ହାଳ ଚାଲି ଉତ୍ପାଦିତ ଖାଦ୍ୟ ଛାଡିଦେବା ଉଚିତ।
ସଦ୍ଯଃ ପ୍ରକ୍ଷାଲକୋ ଵା ସ୍ଯାଦଥଵା ମାସସଂଚଯୀ
ଖାଦ୍ୟକୁ ସତ୍ୱର ଧୋଇ ଖାଇପାରିବେ, କିମ୍ବା ଏକ ମାସ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜମାଇ ରଖିପାରିବେ।
ନକ୍ତାଶ୍ଯେ କାଂତରାଶୀ ଵା ଷଷ୍ଠକାଲାଶନୋପି ଵା ।।4.1.41.
ସେ ରାତିରେ ଖାଇପାରିବେ, କିମ୍ବା ଅନ୍ତରାଳରେ, କିମ୍ବା ଦିନର ଛଅଟିଏ ପ୍ରହରରେ ଖାଇପାରିବେ।
ଵୈଖାନସ ମତସ୍ଥସ୍ତୁ ଫଲମୂଲାଶନୋପି ଵା
ବୈଖାନସ ନିୟମ ଅନୁସାରେ ରହି, ଫଳ ଓ ମୂଳ ଖାଇଥିବା ଉଚିତ।
ଅଗ୍ନିମାତ୍ମନି ଚାଧାଯ ଵିଚରେଦନିକେତନଃ
ଅଗ୍ନିକୁ ନିଜ ମନରେ ରଖି, ଘର ନ ରଖି ଘୁଞ୍ଚିଘୁଞ୍ଚି ଚାଲିବା ଉଚିତ।
ଗ୍ରାମାଦାନୀଯ ଵାଶ୍ନୀଯାଦଷ୍ଟୌ ଗ୍ରାସାନ୍ଵସନ୍ଵନେ
ଗ୍ରାମରୁ ଆଣିଥିବା ଖାଦ୍ୟରୁ, ଜଙ୍ଗଲରେ ରହି ଆଠ ମୁଠି ଖାଇପାରିବେ।
ଅତିଵାହ୍ଯାଯୁଷୋଭାଗଂ ତୃତୀଯମିତି କାନନେ
ବନରେ ରହି, ଆୟୁଷ୍ୟର ଅତିରିକ୍ତ ତୃତୀୟ ଅଂଶଟି ଉପଭୋଗ କରିବା ଉଚିତ।
ଋଣତ୍ରଯମସଂଶୋଧ୍ଯ ତ୍ଵନୁତ୍ପାଦ୍ଯ ସୁତାନପି
ତିନିଟି ଋଣ ଶୋଧନ କରିନଥିଲେ, ଏବଂ ପୁଅ ଉତ୍ପନ୍ନ କରିନଥିଲେ,
ଏକ ଏଵ ଚରେନ୍ନିତ୍ଯମନଗ୍ନିରନିକେତନଃ
ସେ ସବୁବେଳେ ଏକାକି, ଅଗ୍ନି ଓ ଘର ବିନା ଘୁଞ୍ଚିଘୁଞ୍ଚି ଚାଲିବା ଉଚିତ।
ଜୀଵିତଂ ମରଣଂ ଵାଥ ନାଭିକାଂକ୍ଷେତ୍କ୍ଵଚିଦ୍ଯତିଃ
ସେ କେବେବି ଜୀବନ କିମ୍ବା ମୃତ୍ୟୁର ଆଶା କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ।
ସର୍ଵତ୍ର ମମତା ଶୂନ୍ଯଃ ସର୍ଵତ୍ର ସମତାଯୁତଃ
ସମସ୍ତ ଜଗତରେ ମୋର ଭାବନା ଛାଡ଼ି, ସମସ୍ତ ଦିନ ମନ ଶାନ୍ତ ଓ ସମତାରେ ରହିବା।
ଧ୍ଯାନଂ ଶୌଚଂ ତଥା ଭିକ୍ଷା ନିତ୍ଯମେକାଂତଶୀଲତା 4.1.41.
ଧ୍ୟାନ, ପବିତ୍ରତା, ଭିକ୍ଷା ଓ ସଦା ଏକାକି ଚରିତ୍ର ରଖିବା।
ଵାର୍ଷିକାଂଶ୍ଚତୁରୋମାସାନ୍ଵିହରେନ୍ନ ଯତିଃ କ୍ଵଚିତ୍
ଏକ ତ୍ୟାଗୀ କେବେ ବର୍ଷାକାଳର ଚାରି ମାସ କୌଣସି ଏକ ସ୍ଥାନରେ ରହିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।
ଗଚ୍ଛେତ୍ପରିହରନ୍ଜନ୍ତୂନ୍ପିବେତ୍କଂ ଵସ୍ତ୍ରଶୋଧିତମ୍
ସେ ଚାଲିବାବେଳେ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କୁ ଟାଳିବା ଓ ବସ୍ତ୍ର ଛାଣି ଜଳ ପିଇବା।
ଚରେଦାତ୍ମସହାଯଶ୍ଚ ନିରପେକ୍ଷୋ ନିରାଶ୍ରଯଃ
ସେ ନିଜେ ନିଜର ସହାୟ ହୋଇ, କାହା ପ୍ରତି ଆଶ୍ରୟ ଓ ଆଶା ରଖିବା ଛାଡ଼ି କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା।
କୁସୁଂଭଵାସା ଦଂଡାଢ୍ଯୋ ଭିକ୍ଷାଶୀ ଖ୍ଯାତିଵର୍ଜିତଃ
ମୋଟା ମଟା କପଡ଼ା ପିନ୍ଧି, ଲଠି ଧରି, ଭିକ୍ଷା ଖାଇ ଓ କ୍ୟାନ୍ତି ରେ ନ ଥିବା।
ନ ଗ୍ରାହ୍ଯଂ ତୈଜସଂ ପାତ୍ରଂ ଭିକ୍ଷୁକେଣ କଦାଚନ
ଏକ ଭିକ୍ଷୁ କେବେ ମେଟାଲ ଦ୍ୱାରା ତିଆରି ପାତ୍ର ଗ୍ରହଣ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।
ଗୋସହସ୍ରଵଧଂ ପାପଂ ଶ୍ରୁତିରେଷା ସନାତନୀ
ଏହି ପୁରାତନ ଶାସ୍ତ୍ର କହେ: ଏମିତି କାମ କରିବା ହଜାର ଗାଈ ମାରିବା ସମାନ ପାପ।
କୋଟିଦ୍ଵଯଂ ବ୍ରହ୍ମକଲ୍ପଂ କୁଂଭୀପାକୀ ନ ସଂଶଯଃ
ଦୁଇ କୋଟି ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଜୀବନ ଦୀର୍ଘତା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ, ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ, କୁମ୍ଭୀପାକ ନରକରେ ଯନ୍ତ୍ରଣା ଭୋଗିବାକୁ ପଡ଼େ।
ଵିଧୂମେସନ୍ନ ମୁସଲେ ଵ୍ଯଂଗାରେ ଭୁକ୍ତଵଜ୍ଜନେ
ଧୂଆଁ ଛାଡ଼ି, ମୁସଳ ଛାଡ଼ି, ଅଙ୍ଗାର ମଧ୍ୟରେ, ମନୁଷ୍ୟ ଖାଉଥିବା ପରି।