ଚରମେପି ଵଯୋଭାଗେ ସ୍ଵଃସିଂଧୁଂ ଯୋ ନିଷେଵତେ
ଜୀବନର ଶେଷ ଅଂଶରେ ମଧ୍ୟ ଯିଏ ସ୍ୱର୍ଗୀୟ ନଦୀକୁ ସେବନ କରେ,
ଯାଵଦସ୍ଥି ମନୁଷ୍ଯାଣାଂ ଗଂଗାତୋଯେଷୁ ତିଷ୍ଠତି
ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମନୁଷ୍ୟଙ୍କର ଅସ୍ଥି ଗଙ୍ଗା ଜଳରେ ରହିଥାଏ,
ଵିଷ୍ଣୁରୁଵାଚ ଦେଵଦେଵଜଗନ୍ନାଥ ଜଗତାଂ ହିତକୃତ୍ପ୍ରଭୋ
ବିଷ୍ଣୁ କହିଲେ: ହେ ଦେବମାନ୍ୟ ଜଗନ୍ନାଥ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ମଙ୍ଗଳକାମୀ ପ୍ରଭୁ,
ଜଲେ ଦ୍ଯୁନଦ୍ଯା ନିଷ୍ପାପେ କଥଂ ତସ୍ଯ ପରା ଗତିଃ
ଦିବ୍ୟ ନଦୀର ଜଳରେ ପବିତ୍ର ହେବା ପରେ କିପରି ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଗତି ମିଳେ?
ଶୃଣୁଷ୍ଵୈକମନା ଵିଷ୍ଣୋ ଵାହୀକସ୍ଯ ଦ୍ଵିଜନ୍ମନଃ
ହେ ବିଷ୍ଣୁ, ଏକାଗ୍ର ମନେ ଭଲଭାବେ ଭାହୀକ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ କଥା ଶୁଣ।
ପୁରା କଲିଂଗଵିଷଯେ ଦ୍ଵିଜୋ ଲଵଣଵିକ୍ରଯୀ
ପୁରୁଣା କଳିଙ୍ଗ ଦେଶରେ ଏକ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଥିଲେ, ସେ ଲୁଣ ବେପାର କରୁଥିଲେ।
ଵାହୀକୋ ନାମତୋ ଯଜ୍ଞସୂତ୍ରମାତ୍ରପରିଗ୍ରହଃ 4.1.28.
ସେଉଁଠି ତାଙ୍କ ନାମ ଭାହୀକ, ଯଜ୍ଞସୂତ୍ର ଛଡ଼ା ଅନ୍ୟ କିଛି ଥିଲା ନାହିଁ।
ଦୁର୍ଭିକ୍ଷପୀଡିତେନାଥ ଵୃଷଲୀପତିନା ଵିନା
ଦୁର୍ଭିକ୍ଷରେ ପୀଡ଼ିତ ଏବଂ ନିମ୍ନଜାତିର ଝିଅ ଘରେ ନଥିବାରୁ ସେ ଦୁଃଖିତ ଥିଲେ।
ମଧ୍ଯେଽଥ ଦଂଡକାରଣ୍ଯଂ କ୍ଷୁତ୍କ୍ଷାମଃ ସଂଗଵର୍ଜିତଃ
ତାପରେ ଦଣ୍ଡକାରଣ୍ୟ ମଧ୍ୟରେ ସହଚର ବିନା, ଭୋକ ଓ ତ୍ରୁଷ୍ଣାରେ କ୍ଲାନ୍ତ ହୋଇ ସେ ଚାଲିଥିଲେ।
ତସ୍ଯ ଵାମପଦଂ ଗୃଧ୍ରୋ ଗୃହୀତ୍ଵୋଦପତତ୍ତତଃ
ସେଥିରେ ଗୃଧ୍ର ତାଙ୍କର ବାମ ପାଦକୁ ଧରି ଉଡ଼ିଗଲା।
ଗୃଧ୍ରଯୋରାମିଷଂ ଗୃଧ୍ନ୍ଵୋଃ ପରସ୍ପରଜଯୈଷିଣୋଃ
ମାଂସ ପାଇଁ ଦୁଇଟି ଗୃଧ୍ର, ପରସ୍ପରକୁ ହରାଇବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରି, ଝଗଡ଼ା କରୁଥିଲେ।
ତସ୍ଯ ଵାହୀକ ଵିପ୍ରସ୍ଯ ଵ୍ଯାଘ୍ରଵ୍ଯାପାଦିତସ୍ଯ ହ
ଏହିଭଳି ଭାବେ, ବାହୀକ ଦେଶର ବ୍ରାହ୍ମଣଟି ଏକ ବାଘ ଦ୍ୱାରା ମୃତ୍ୟୁବରଣ କଲେ।
ଯଦୈଵ ହତଵାନ୍ଦ୍ଵୀପୀ ତଂ ଵାହୀକମରଣ୍ଯଗମ୍
ଯେତେବେଳେ ଏହି ବାହୀକ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଅରଣ୍ୟକୁ ଯାଇଥିଲେ, ସେତେବେଳେ ଏକ ଚିତାଳ ତାଙ୍କୁ ମାରିଦେଲା।
କଶାଭିର୍ଘାତିତୋତ୍ଯଂତମାରାଭିଃ ପରିତୋଦିତଃ
ସେ ମାରାଯିବା ପରେ, ତାଙ୍କୁ ଚାବୁକରେ ପିଟାଯାଇଲା ଏବଂ ଚାରିପାଖରୁ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଲୋହାରେ ଛିଦ୍ର କରାଯାଇଲା।
ଆପୃଚ୍ଛି ଧର୍ମରାଜେନ ଚିତ୍ରଗୁପ୍ତୋଥ ମାପତେ
ତାଙ୍କୁ ଧର୍ମରାଜ ଓ ଚିତ୍ରଗୁପ୍ତ ପଚାରିଲେ, ହେ ରାଜନ।
ଵୈଵସ୍ଵତେନ ପୃଷ୍ଟୋଥ ଚିତ୍ରଗୁପ୍ତୋ ଵିଚିତ୍ରଧୀଃ
ତାପରେ ବୈବସ୍ବତ ତାଙ୍କୁ ପଚାରିଲେ, ଏବଂ ବିଚିତ୍ର ବୁଦ୍ଧି ଥିବା ଚିତ୍ରଗୁପ୍ତ ଉତ୍ତର ଦେଲେ।
ଜଗାଦ ଯମୁନାବଂଧୁଂ ଵାହୀକସ୍ଯ ଦ୍ଵିଜନ୍ମନଃ 4.1.28.
ଚିତ୍ରଗୁପ୍ତ ବୋଲିଲେ, ଯମୁନାଙ୍କ ସ୍ନେହିତାଙ୍କୁ ବାହୀକ ବ୍ରାହ୍ମଣ ବିଷୟରେ କହିଲେ।
ଚିତ୍ରଗୁପ୍ତ ଉଵାଚ ଗର୍ଭାଧାନାଦିକଂ କର୍ମ ପ୍ରାକ୍କୃତଂ ନାସ୍ଯ କେନଚିତ୍
ଚିତ୍ରଗୁପ୍ତ କହିଲେ: ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଗର୍ଭାଧାନ ଆଦି କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟ କେହି କରିନଥିଲେ।
ଗର୍ଭୈନଃ ଶମନେ ହେତୁଃ ସମସ୍ତାଯୁଃ ସୁଖପ୍ରଦମ୍
ଗର୍ଭର ପାପ ଦୂର କରିବା ଉପାୟ, ଯାହା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଜୀବନକୁ ସୁଖ ଦେଇଥାଏ, ସେଥିରେ ହେଉଛି।
ଖ୍ଯାତଃ ସ୍ଯାଦ୍ଯେନ ଵିଧିନା ସର୍ଵତ୍ର ଵିଧିପାଵନମ୍
ଯେଉଁ ବିଧିରେ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ କରାଯାଏ, ସେଥିକି ବିଧିଅନୁସାରେ ପବିତ୍ର କରେ ବୋଲି ସମସ୍ତେ ଜାଣନ୍ତି।
ଜନକଃ ଶୁଭତିଥ୍ଯାଦୌ ଵିଦେଶଗମନାପହମ୍
ପିତା ଶୁଭ ତିଥି ଓ ଅନ୍ୟ ଅବସରରେ, ପୁଅଙ୍କୁ ବିଦେଶ ଯିବାରୁ ବଞ୍ଚାନ୍ତି।
ସର୍ଵଦା ମିଷ୍ଟମଶ୍ନାତି କର୍ମଣା ଯେନ ଭାସ୍କରେ
ଯାହାର କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ପୂଜା କରାଯାଏ, ସେ ସଦା ଇଚ୍ଛାମତ ଖାଇଥାଏ।
କର୍ମଣା ଯେନ କେଶାଃ ସ୍ଯୁଃ ସ୍ନିଗ୍ଧାଃ କୁସୁମଵର୍ଷିଣଃ
ଯାହାର କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା କେଶ ମୃଦୁ ଓ ଚମକଦାର ହୁଏ, ମଣ୍ଡରେ ଫୁଲ ବର୍ଷା ହୁଏ।
ସୁଵର୍ଣଗ୍ରାହିଣୌ ଯେନ କର୍ଣୌ ସ୍ଯାତାଂ ଚ ସୁଶ୍ରୁତୀ ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯାଭିଵୃଦ୍ଧ୍ଯୈ ଯୋ ବ୍ରହ୍ମଗ୍ରହଣହେତୁକଃ
ଯାହାର କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା କାନ ସୁନା ରଙ୍ଗର ଓ ଶୁଣିବାରେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହୁଏ; ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଁ, ସେ ବେଦ ଶିଖିବାର କାରଣ ହୁଏ।
ମୌଂଜୀମୋକ୍ଷଣଵାର୍ତାପି କୃତା ନାସ୍ଯ ଜନୁଃକୃତା
ମଞ୍ଜି ମୁକ୍ତି ଉତ୍ସବ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କ ପାଇଁ କରାଯାଇନଥିଲା, ଜନ୍ମ ସଂସ୍କାର ମଧ୍ୟ ହୋଇନଥିଲା।
ଯଥାକଥଂଚିଦୂଢାଽଥ ପତ୍ନୀ ତ୍ଯକ୍ତକୁଲାଧ୍ଵଗା
କିଛିପରି ଏକ ଜଣେ ଜୀବନସଙ୍ଗିନୀ ନେଲେ, ସେ ନିଜ ପରିବାର ଛାଡ଼ି ଘର ଛାଡ଼ି ଘୁଞ୍ଚି ଚାଲିଗଲେ।
ଆରଭ୍ଯ ପଂଚମାଦ୍ଵର୍ଷାତ୍ପରସ୍ଵସ୍ଯାପହାରକଃ 4.1.28.
ପଞ୍ଚମ ବର୍ଷ ଆରମ୍ଭରୁ, ଅନ୍ୟର ସମ୍ପତ୍ତି ଚୋରାଇଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି—
ରୁମାଯାଂ1 ଵସତାଽନେନ ହତାଗୌରେକଵାର୍ଷିକୀ
ରୁମାଙ୍କ ସହ ବସିଥିବାବେଳେ, ସେ ଏକ ବର୍ଷର ଗାଈଁକୁ ମାରିଦେଲା।
ଜନନୀଂ ପାଦପାତେନ ବହୁଶୋଽସାଵତାଡଯତ୍
ସେ ନିଜ ମାଆକୁ ଭୂମିରେ ପକାଇ ପକାଇ ବାରମ୍ବାର ମାରିଥିଲା।
ଧତ୍ତୂରକରଵୀରାଦି ବହୁଧୋପଵିଷାଣି ଚ
ଧତୂରା, କରବୀର ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ବିଷାକ୍ତ ଜିନିଷ ବହୁତ ଖାଇଥିଲା।