ଵିଧାଯ ଚ ଦ୍ରାକ୍ସ ହି ପଂଚତୀର୍ଥିକାଂ ଵିଶ୍ଵେଶମାରାଧ୍ଯ ତତୋ ଯଥାସ୍ଵମ୍
ପଞ୍ଚତୀର୍ଥ ଉପାସନା କରି, ବିଶ୍ୱେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ପୂଜି, ପରେ ନିଜ ରୀତିରେ—
ନ ସ୍ଵଃ ପୁରୀ ସା ତ୍ଵନଯା ପୁରାସମଂ ସମଂଜସାପି ପ୍ରତିସାମ୍ଯମାଵହେତ
ସେହି ସହର ସ୍ୱର୍ଗ ନୁହେଁ; ଏହା ସହିତ ମଧ୍ୟ ପୁରାତନ ସହର ସମତାକୁ ପାଇପାରେନି।
ପଯୋପି ଯତ୍ରତ୍ଯମଚିଂତ୍ଯଵୈଭଵଂ ଦିଵିସ୍ଥିତା ସାଧୁସୁଧାପ୍ଯତୋମୁଧା
ଏଠାରେ ଥିବା ଦୁଧର ଅପୂର୍ବ ଉଜ୍ୱଳତା ଅଛି, ସ୍ୱର୍ଗର ଦେବତାମାନେ ଯେଉଁ ଅମୃତ ପାଆନ୍ତି, ସେଠାରୁ ମଧ୍ୟ ଏହା ଅଧିକ ମୂଲ୍ୟବାନ ଓ ପ୍ରଚୁର ଭାବେ ମିଳେ ।
ଅନାମଯାଶ୍ଚିଂତନଯା ନ ଯେଶିତୁର୍ଜନାମନାଗ୍ଯତ୍ର ଵିନା ପିନାକିନା
ଏଠାରେ ଥିବା ଲୋକମାନେ ରୋଗ ଓ ଚିନ୍ତାରୁ ମୁକ୍ତ, କିନ୍ତୁ ଯେଉଁମାନେ ଧନୁଧାରୀ ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ଭକ୍ତି କରନ୍ତି ନାହିଁ, ସେମାନେ ଏହାରୁ ବଞ୍ଚିତ ।
ନ ଵର୍ଣ୍ଯତେ କୈଃ କିଲ କାଶିକେଯଂ ଜଂତୋଃ ସ୍ଥିତସ୍ଯାତ୍ର ଯତୋଂତକାଲେ
ଏହି କାଶୀକୁ କିଏ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିପାରିବ? ଯିଏ ଏଠାରେ ଅନ୍ତିମ ଶ୍ୱାସ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରହିଥାଏ—
ସଂସାରିଚିଂତାମଣିରତ୍ର ଯସ୍ମାତ୍ତଂ ତାରକଂ ସଜ୍ଜନକର୍ଣିକାଯାମ୍
ଏଠାରେ ସଂସାରରେ ବନ୍ଧିଥିବା ଲୋକମାନେ ପାଇଁ ଇଚ୍ଛାପୂର୍ଣ୍ଣ କରୁଥିବା ମଣି ଅଛି, ଏହା ଭଲ ଲୋକଙ୍କ ହୃଦୟର ପଦ୍ମରେ ମୁକ୍ତି ଦେଇଥିବା ତାରା ।
ମୁକ୍ତିଲକ୍ଷ୍ମୀ ମହାପୀଠ ମଣିସ୍ତଚ୍ଚରଣାବ୍ଜଯୋଃ 4.1.7.
ମୁକ୍ତିର ଦେବୀ, ମହାପୀଠ, ଏବଂ ତାଙ୍କର ପଦ୍ମପଦରେ ଅମୂଲ୍ୟ ମଣି—
ଜରାଯୁଜାଂଡଜୋଦ୍ଭିଜ୍ଜାଃ ସ୍ଵେଦଜାହ୍ଯତ୍ର ଵାସିନଃ
ଏଠାରେ ଗର୍ଭରୁ, ଡିମ୍ବରୁ, ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଉତ୍ସରୁ ଜନ୍ମ ନେଇଥିବା ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ରହନ୍ତି ।
ମମ ଜନ୍ମ ଵୃଥାଜାତଂ ଦୁର୍ଵୃତ୍ତସ୍ଯ ଜଡାତ୍ମନଃ
ମୋର ଜନ୍ମ ବ୍ୟର୍ଥ ହୋଇଗଲା, କାରଣ ମୁଁ ଦୁଷ୍ଟ ଆଚରଣ ଓ ମୂଢ଼ ମନର ଅଧିକାରୀ ।
ପୁନଃପୁନଶ୍ଚ ତତ୍କ୍ଷେତ୍ରମତିଥୀକୃତ୍ଯନେତ୍ରଯୋଃ
ପୁନିପୁନି, ମୁଁ ସେ ତୀର୍ଥକ୍ଷେତ୍ରକୁ ମୋ ଦୃଷ୍ଟିର ଅତିଥି କରିଛି ।
ସପ୍ତାନାଂ ଚ ପୁରୀଣାଂ ହି ଧୁରୀ ଣାମଵଯାମ୍ଯହମ୍
ମୁଁ ସତ୍ୟକୁହୁଛି, ସାତଟି ପୁରୀର ଭାର ଉଠାଇଛି ।
ତଥାପି ନ ଚତସ୍ରୋନ୍ଯା ମଯା ଦୃଗ୍ଗୋଚରୀକୃତାଃ
ତଥାପି, ମୁଁ ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଚାରିଟିକୁ ମଧ୍ୟ ମୋ ଦୃଷ୍ଟି ସାମ୍ନାରେ ଆଣିପାରିନାହିଁ ।
ତୀର୍ଥଯାତ୍ରାଂ ପ୍ରତିଦିନଂ କୁର୍ଵନ୍ନୂନଂ ସଵତ୍ସରମ୍
ପ୍ରତିଦିନ ଏକ ବର୍ଷ ଧରି ତୀର୍ଥଯାତ୍ରା କରିଲେ ମଧ୍ୟ—
ନାନା ପ୍ରମାଣୈଃ ପ୍ରଵଣୋ ନିରଗାତ୍ସ ତଥାପ୍ଯହୋ
ନାନା ପ୍ରୟାସ ଓ ଉତ୍ସାହ ସହିତ ଯିବା ସତ୍ତ୍ୱେ ମଧ୍ୟ, ହାୟ—
କିଂ କୁର୍ଵଂତି ହି ଶାସ୍ତ୍ରାଣି ସପ୍ରମାଣାନି ସୁଂଦରି
ସୁନ୍ଦରୀ, ସମସ୍ତ ପ୍ରମାଣ ସହିତ ଥିବା ଶାସ୍ତ୍ରଗୁଡ଼ିକର କଣ ଉପକାର?
କଃ ସମୁଚ୍ଚଲିତଂ ଚେତସ୍ତୋଯଂଵା ସଂପ୍ରତୀପଯେତ୍
ମନ ଯେତେବେଳେ ଅସ୍ଥିର ହୋଇଯାଏ, ତାହାକୁ କିଏ ପୁଣି ଶାନ୍ତ କରିପାରିବ?
ଶିଵଶର୍ମା ଵ୍ରଜନ୍ସୋଥ ଦେଶାଦ୍ଦେଶାଂତରଂ କ୍ରମାତ୍ 4.1.7.
ଶିବଶର୍ମା ଏଭଳି ଦେଶରୁ ଦେଶକୁ କ୍ରମେ ଯାଉଥିଲେ—
କଲ୍ପେକଲ୍ପେଖିଲଂଵିଶ୍ଵଂ କାଲଯେଦ୍ଯଃ ସ୍ଵଲୀଲଯା
ଯିଏ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଯୁଗରେ ସମସ୍ତ ବିଶ୍ୱକୁ ନିଜ ଖେଳରେ ଲୟ କରିଦିଅନ୍ତି—
ପାପାଦଵଂତୀ ସା ଵିଶ୍ଵମଵଂତୀତି ନିଗଦ୍ଯତେ
ଯିଏ ପାପକୁ ଦୂର କରନ୍ତି, ସେଉଁଥିରେ ତାଙ୍କୁ ଅବନ୍ତୀ ବୋଲି କୁହାଯାଏ, କାରଣ ସେ ବିଶ୍ୱକୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତି ।
ଵିପନ୍ନୋ ଯତ୍ର ଵୈ ଜଂତୁଃ ପ୍ରାପ୍ଯାପି ଶଵତାଂ ସ୍ଫୁଟମ୍
ଯେଉଁଠି ପ୍ରାଣୀ, ଏଠାକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେବା ସତ୍ତ୍ୱେ ମଧ୍ୟ, ମୃତଦେହମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବରେ ନଶ୍ୱର ହୋଇଯାଏ—
ଯମଦୂତା ନ ଯସ୍ଯାଂ ହି ପ୍ରଵିଶଂତି କଦାଚନ
ଯେଉଁଠାରେ କେବେ ବି ଯମର ଦୂତମାନେ ପ୍ରବେଶ କରନ୍ତି ନାହିଁ।
ହାଟକେଶୋ ମହାକାଲସ୍ତାରକେ ଶସ୍ତଥୈଵ ଚ
ହାଟକେଶ, ମହାକାଳ, ତାରକ ଏବଂ ଶସ୍ତ ମଧ୍ୟ ଏହିପରି।
ଜ୍ଯୋତିଃ ସିଦ୍ଧଵଟେ ଜ୍ଯୋତିସ୍ତେ ପଶ୍ଯଂତୀହ ଯେ ଦ୍ଵିଜାଃ
ସିଦ୍ଧବଟରେ ଯେ ଦ୍ୱିଜମାନେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଆଲୋକ ଦେଖନ୍ତି, ସେଇ ଆଲୋକ ଏଠି।
ମହାକାଲସ୍ଯ ତଲ୍ଲିଂଗଂ ଯୈର୍ଦୃଷ୍ଟଂ କଷ୍ଟିଭିଃ କ୍ଵଚିତ
ଯେଉଁମାନେ କଷ୍ଟ କରି ଏକଥର ମଧ୍ୟ ମହାକାଳଙ୍କ ଲିଙ୍ଗ ଦେଖିଛନ୍ତି, ସେମାନେ—
ମହାକାଲପତାକାଗ୍ରୈଃ ସ୍ପୃଷ୍ଟପୃଷ୍ଠାସ୍ତୁରଂଗମାଃ
ମହାକାଳଙ୍କ ପତାକା ଯାହାଙ୍କ ପିଠିକୁ ସ୍ପର୍ଶ କରେ, ସେମାନେ ଘୋଡ଼ା।
ମହାକାଲମହାକାଲମହାକାଲେତିସଂତତମ୍
ନିରନ୍ତର 'ମହାକାଳ, ମହାକାଳ, ମହାକାଳ' ବୋଲି ଉଚ୍ଚାରଣ କରିଥାଏ।
ଏଵମାରାଧ୍ଯ ଭୂତେଶଂ ମହାକାଲଂ ତତୋ ଦ୍ଵିଜଃ 4.1.7.
ଏଭଳି ଭାବେ ଭୂତମାନଙ୍କ ନାଥ ମହାକାଳଙ୍କୁ ପୂଜିଲାପରେ, ହେ ଦ୍ୱିଜ—
ଯୁଗେଯୁଗେ ଦ୍ଵାରଵତ୍ଯା ରତ୍ନାନି ପରିତୋ ମୁଷନ୍ 4.1.7.
ପ୍ରତ୍ୟେକ ଯୁଗରେ ଦ୍ୱାରାବତୀରେ ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ରତ୍ନ ଚୋରାଯାଏ।
ଚିଂତାର୍ଣଵେ ନିମଗ୍ନୋଭୂତ୍ତ୍ଯକ୍ତାଶୋ ଜୀଵିତେ ଧନେ 4.1.7.
ଚିନ୍ତାର ସାଗରରେ ଡୁବିଯାଇ, ଜୀବନ ଓ ଧନ ପାଇଁ ଆଶା ଛାଡ଼ିଦେଇଛି।
ଏଵଂ ଚିଂତଯତସ୍ତସ୍ଯ ପୀଡାସୀଦତିଦାରୁଣା 4.1.7.
ଏଭଳି ଚିନ୍ତା କରୁଥିବାବେଳେ, ସେଠି ତାଙ୍କୁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଭୟଙ୍କର ପୀଡ଼ା ହେଲା।