ଆପୃଚ୍ଛ୍ଯ ସର୍ଵାନ୍ସମୁନୀନ୍ମୁନୀଶ୍ଵରଃ ସବାଲଵୃଦ୍ଧାନପି ତତ୍ରଵାସିନଃ
ସେ ସମସ୍ତ ମୁନି, ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏବଂ ସେଠି ଥିବା ଛୋଟ ଓ ବଡ଼ମାନେ, ସମସ୍ତଙ୍କୁ ବିଦାୟ ନେଲେ।
ପ୍ରୋଷିତସ୍ଯ ପରିତୋପି ଲକ୍ଷଣୈର୍ନୀଚଵର୍ତ୍ମପରିଵର୍ତିନୋପି ଵା
ଯେଉଁମାନେ ଦୂରେ ଅଛନ୍ତି, କିମ୍ବା ବିଦାୟ ଦେଇଛନ୍ତି, କିମ୍ବା ଖରାପ ପଥକୁ ଚାଲିଯାଇଛନ୍ତି—
ଵରଂ ହି କାଶ୍ଯାଂ ତୃଣଵୃକ୍ଷଗୁଲ୍ମକାଶ୍ଚରଂତି ପାପଂ ନ ଚରଂତି ନାନ୍ଯତଃ
କାଶୀରେ ଘାସ, ଗଛ, ଝାଡ଼ି ମଧ୍ୟ ଚାଲିଯାଉଛନ୍ତି, ଏଠି ଯେପରି ସିନ୍ଧୁ ଅନ୍ୟ କେଉଁଠି ନାହିଁ।
ଅସିଂ ହ୍ଯୁପସ୍ପୃଶ୍ଯ ପୁନଃପୁନର୍ମୁନିଃ ପ୍ରାସାଦମାଲାଃ ପରିତୋ ଵିଲୋକଯନ୍
ମୁନି ପୁନଃପୁନି ପାଣି ଛୁଇଁ, ଚାରିପାଖରେ ଥିବା ମନ୍ଦିରମାଳାକୁ ଦେଖିଲେ।
ସ୍ଵୈରଂ ହସଂତ୍ଵଦ୍ଯ ଵିଧାଯ ତାଲିକାଂ ମିଥଃକରେଣାପି କରଂ ପ୍ରଗୃହ୍ଯ
ଆଜି ସେମାନେ ମନ ଖୋଲି ହସନ୍ତୁ, ହାତ ତାଳି ମାରନ୍ତୁ, ଏବଂ ଖେଳରେ ପରସ୍ପରଙ୍କର ହାତ ଧରନ୍ତୁ।
ଇତ୍ଥଂ ଵିଲପ୍ଯ ବହୁଶଃ ସ ମୁନିସ୍ତ୍ଵଗସ୍ତ୍ଯସ୍ତତ୍କ୍ରୌଂଚଯୁଗ୍ମଵଦହୋ ଅବଲାସହାଯଃ 4.1.5.
ଏଭଳି ବାରମ୍ବାର କନ୍ଦି କନ୍ଦି, ମହାର୍ଷି ଅଗସ୍ତ୍ୟ, ଦୁଃଖରେ ଏକାକୀ ହେଲେ, ଯେପରି ଦୁଇଟି କ୍ରଞ୍ଚ ପକ୍ଷୀ ଅଲଗା ହୋଇଯାଏ।
ସ୍ଥିତ୍ଵା କ୍ଷଣଂ ଶିଵଶିଵେତି ଶିଵେତି ଚୋକ୍ତ୍ଵା ଯାଵଃପ୍ରିଯେତି କଠିନାହି ଦିଵୌକସସ୍ତେ
ସେ କିଛି ଖଣ୍ଡ ସ୍ଥିର ହୋଇ, 'ଶିବ, ଶିବ' ବୋଲି ଏବଂ 'ହେ ପ୍ରିୟ' ବୋଲି ଡାକିଲେ, କିନ୍ତୁ ଦୁଃଖରେ ତାଙ୍କର କଣ୍ଠ ଅଟକିଗଲା।
ଯାଵଦ୍ଵ୍ରଜେତ୍ତ୍ରିଚତୁରାଣି ପଦାନି ଖେଦାତ୍ସ୍ଵେଦୋଦବିଂଦୁକଣିକାଂଚିତଭାଲଦେଶଃ
ସେ ତିନି-ଚାରି ପଦକ୍ଷେପ ଚାଲିଲେ, କ୍ଲାନ୍ତିରେ ତାଙ୍କ ଲଲାଟରେ ଘମ ଚୁଆଁ ଦେଖାଦେଲା।
ତପୋଯାନମିଵାରୁହ୍ଯ ନିମେଷାର୍ଧେନ ଵୈ ମୁନିଃ
ସେ ତାପସ୍ୟାର ରଥରେ ବସି, ଆଖିର ଅର୍ଧ ଝପକାରେ ଚାଲିଗଲେ।
ଚକଂପେ ଚାଚଲସ୍ତୂର୍ଣଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵୈଵାଗ୍ରସ୍ଥିତମ ମୁନିମ୍
ସେ ମୁନିକୁ ଶିଖରରେ ଦେଖି, ପାହାଡ଼ ଭୟରେ ଭୟଙ୍କର ଭାବେ କମ୍ପିଗଲା।
ତପଃକ୍ରୋଧସମୁତ୍ଥାଭ୍ଯାଂ କାଶୀଵିରହଜନ୍ମନା
କାଶୀ ଛାଡ଼ିବା ଦୁଃଖରୁ ଏବଂ ତାପସ୍ୟା ଓ କ୍ରୋଧର ଶକ୍ତିରୁ, ଏହି ଘଟଣା ଘଟିଲା।
ଗିରିଃ ଖର୍ଵତରୋ ଭୂତ୍ଵା ଵିଵିକ୍ଷୁରଵନୀମିଵ
ପାହାଡ଼ ଛୋଟ ହୋଇଗଲା, ମାନେ ଭୂମିରେ ପ୍ରବେଶ କରିବାକୁ ଚାହୁଁଥିବା ପରି।
ପୁନରାଗମନଂ ଚେନ୍ମେ ତାଵତ୍ଖର୍ଵତରୋ ଭଵ
ଯଦି ସେ ପୁଣି ଫେରିଆସନ୍ତି, ତେବେ ତୁମେ ଆଉ ଅଧିକ ଛୋଟ ହେଉ।
ଇତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵା ଦକ୍ଷିଣାମାଶାଂ ସନାଥାମକରୋନ୍ମୁନିଃ
ଏଭଳି କହି, ମୁନି ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗକୁ ନିଜର ଆଶ୍ରୟ କଲେ।
ଗତେ ତସ୍ମିନ୍ମୁନିଵରେ ଵେପମାନସ୍ତଦା ଗିରିଃ
ସେ ମହାମୁନି ଚାଲିଯିବା ପରେ, ସେଇ ସମୟରେ ପାହାଡ଼ କମ୍ପିଗଲା।
ଅଦ୍ଯାଜାତଃ ପୁନରହଂ ନ ଶପ୍ତୋ ଯଦଗସ୍ତିନା 4.1.5.
ଆଜି ମୁଁ ପୁନଃ ଜନ୍ମ ନେଲି, କାରଣ ଅଗସ୍ତ୍ୟ ମୋତେ ଶାପ ଦେଇନାହାନ୍ତି।
ଅରୁଣୋପି ଚ ତତ୍କାଲେ କାଲଜ୍ଞୋ ଽଶ୍ଵାନକାଲଯତ୍
ସେଇ ସମୟରେ, ସମୟ ଜଣା ଅରୁଣ ଉଷାକୁ ଆସିବାରେ ବିଳମ୍ବ କଲେ।
ଅଦ୍ଯ ଶ୍ଵୋ ଵା ପରଶ୍ଵୋ ଵାପ୍ଯାଗମିପ୍ଯତି ଵୈ ମୁନିଃ
ଆଜି, କିମ୍ବା କାଲି, କିମ୍ବା ପରେଦିନ, ସେ ମୁନି ନିଶ୍ଚୟ ଫେରିଆସିପାରନ୍ତି।
ନାଦ୍ଯାପି ମୁନିରାଯାତି ନାଦ୍ଯାପିଗିରିରେଧତେ
ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମୁନି ଫେରିଆସିନାହାନ୍ତି, ଏବଂ ପାହାଡ଼ ମଧ୍ୟ ପୁନଃ ପ୍ରାକ୍ରୁତିକ ଅବସ୍ଥାକୁ ଫେରିନାହିଁ।
ଵିଵର୍ଧିଷତି ଯୋ ନୀଚଃ ପରାସୂଯାଂ ସମୁଦ୍ଵହନ୍
ଯିଏ ନିମ୍ନ ହୋଇ, ଅନ୍ୟଙ୍କୁ ଦ୍ୱେଷ କରେ, ସେ କେବେ ବଢ଼ିପାରିବେ ନାହିଁ।
ମନୋରଥା ନ ସିଦ୍ଧ୍ଯେଯୁଃ ସିଦ୍ଧା ନଶ୍ଯଂତ୍ଯପି ଧ୍ରୁଵମ୍
ତାଙ୍କର ଇଚ୍ଛା ନ ପୂରଣ ହେବ, ଏବଂ ଯାହା ସଫଳ ହୋଇଛି, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ନିଶ୍ଚୟ ନଷ୍ଟ ହେଇଯିବ।
ଵିଧଵାନାଂ ସ୍ତନା ଯଦ୍ଵଦ୍ଧୃଦ୍ଯେଵ ଵିଲଯଂତି ଚ
ଯେପରି ବିଧବାମାନଙ୍କର ସ୍ନା ହୃଦୟରେ ଶୁଷ୍କ ହୋଇଯାଏ, ସେପରି।
ଭଵେତ୍କୂଲଂକପା ଯଦ୍ଵଦଲ୍ପଵର୍ଷେଣକନ୍ନଦୀ
ଯେପରି ଅଳ୍ପ ବର୍ଷା ପଡିଲେ ନଦୀ ଶୁଷ୍କ ହୋଇ କୂଳ ହରାଇଯାଏ, ସେପରି ।
ଅଵିଜ୍ଞାଯାନ୍ଯ ସାମର୍ଥ୍ଯଂ ସ୍ଵସାମର୍ଥ୍ଯଂ ପ୍ରଦର୍ଶଯେତ
ଅନ୍ୟଙ୍କର ଶକ୍ତି ଜାଣିନଥିଲେ, ନିଜ ଶକ୍ତି ଦେଖାଇବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ ।
ନ ତତ୍ଯାଜ ଚ ତଂ ତାପଂ କାଶୀଵିରହଜଂ ପରମ୍
କାଶୀ ଛାଡ଼ିବାର ବିରହରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଥିବା ଗଭୀର ଯନ୍ତ୍ରଣାକୁ ସେ ଛାଡ଼ିନଥିଲେ ।
ଉଦୀଚୀ ଦିକ୍ସ୍ପୃଶମପି ସ ମୁନିର୍ମାତରିଶ୍ଵନମ୍ 4.1.5.
ସେ ମୁନି, ଉତ୍ତର ଦିଗକୁ ସ୍ପର୍ଶ କରି, ପବନଦେବଙ୍କୁ ପହଞ୍ଚିଲେ ।
ଲୋପାମୁଦ୍ରେ ନ ସା ମୁଦ୍ରା କାପୀହ ଜଗତୀତଲେ
ଲୋପାମୁଦ୍ରା ସେ ମୁଦ୍ରା ନୁହେଁ; ଏଠାରେ ପୃଥିବୀ ଉପରେ କୌଣସି ବାନର ନାହିଁ ।
କ୍ଵଚିତ୍ତିଷ୍ଠନ୍କ୍ଵଚିଜ୍ଜଲ୍ପନ୍କ୍ଵଚିଦ୍ଧାଵନ୍କ୍ଵଚିତ୍ସ୍ଖଲନ୍
କେବେ ଦଣ୍ଡାଇ, କେବେ କଥା କହି, କେବେ ଦୌଡ଼ି, କେବେ ପଡ଼ିଯାଉଥିଲେ ।
ତତୋ ଵ୍ରଜନ୍ଦଦର୍ଶାଗ୍ରେ ପୁଣ୍ଯରାଶିସ୍ତପୋଧନଃ
ତାପରେ, ତପସ୍ଵୀ ଏବଂ ପୁଣ୍ୟର ଭଣ୍ଡାର, ପଥରେ ଚାଲିବା ସମୟରେ ସାମ୍ନାରେ ଦେଖିଲେ ।
ଵିଜିତ୍ଯଭାନୁ ନାଭାନୁଂ ଦିଵାପି ସମୁଦିତ୍ଵରାମ୍
ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ଅସୂର୍ଯ୍ୟକୁ ଜୟ କରି, ସେ ଦିନେ ମଧ୍ୟ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହେଲେ ।