ପୁନଃ ପ୍ରୋଵାଚ ତାନ୍ଵେଧାଃ ପ୍ରଣିପତ୍ଯୋତ୍ଥିତାନ୍ସୁରାନ୍
ତାପରେ, ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା ପୁଣିଥରେ, ନମସ୍କାର କରି ଉଠିଥିବା ଦେବମାନେଙ୍କୁ କହିଲେ।
ଏତେ ଵେଦା ମୂର୍ତିଧରା ଇମା ଵିଦ୍ଯାସ୍ତଥାଖିଲାଃ
ଏହାମାନେ ହେଉଛନ୍ତି ଦେହଧାରୀ ବେଦ, ଏହି ସମସ୍ତ ଜ୍ଞାନ ମଧ୍ୟ ଏହିପରି।
ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯମିଦଂ ଚୈଷା କରୁଣା ଭାରତୀତ୍ଵିଯମ୍ 4.1.2.
ଏହା ହେଉଛି ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟ, ଏହା ହେଉଛି କରୁଣା, ଏହା ହେଉଛି ମଧୁର କଥା।
ନେହ କ୍ରୋଧୋ ନ ମାତ୍ସର୍ଯଂ ଲୋଭଃ କାମୋଽଧୃତିର୍ଭଯମ୍
ଏଠାରେ କୌଣସି କ୍ରୋଧ, ଇର୍ଷ୍ୟା, ଲୋଭ, କାମନା, ଅସଂଯମ କିମ୍ବା ଭୟ ନାହିଁ।
ଯେ ବ୍ରାହ୍ମଣା ବ୍ରହ୍ମରତାସ୍ତପୋନିଷ୍ଠାସ୍ତପୋଧନାଃ
ଯେଉଁ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ବ୍ରହ୍ମରେ ଆନନ୍ଦ ପାଆନ୍ତି, ତପସ୍ୟାରେ ଲଗ୍ନ ଓ ତପସ୍ୟାରେ ଧନୀ,
ପାତିଵ୍ରତ୍ଯରତା ନାର୍ଯୋ ଯେ ଚାନ୍ଯେ ବ୍ରହ୍ମଚାରିଣଃ
ଯେଉଁ ନାରୀମାନେ ପତିନିଷ୍ଠା ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟରେ ଲଗ୍ନ,
ମାତାପିତ୍ରୋରମୀ ଭକ୍ତା ଅମୀ ଗୋଗ୍ରହଣେ ହତାଃ
ଯେଉଁମାନେ ମାତାପିତାଙ୍କୁ ଭକ୍ତି କରନ୍ତି, ଓ ଯେଉଁମାନେ ଗାଁର ରକ୍ଷା କରି ଜୀବନ ଦେଇଛନ୍ତି,
ତୀର୍ଥେ ତପସ୍ଯୁପକୃତୌ ସଦାଚାରାଦିକର୍ମଣି
ତୀର୍ଥରେ, ତପସ୍ୟାରେ, ସେବାକାର୍ଯ୍ୟରେ ଓ ନୀତିମୟ କାର୍ଯ୍ୟରେ,
ଗାଯତ୍ରୀ ଜାପ୍ଯନିରତା ଅଗ୍ନିହୋତ୍ର ପରାଯଣାଃ
ଯେଉଁମାନେ ଗାୟତ୍ରୀ ମନ୍ତ୍ର ଜପରେ ଲଗ୍ନ ଓ ଅଗ୍ନିହୋତ୍ର କରିଥାନ୍ତି,
ନିସ୍ପୃହାଃ ସୋମପା ଯେ ଵୈ ଦ୍ଵିଜପାଦୋଦପାଶ୍ଚ ଯେ
ଯେଉଁମାନେ ଆସକ୍ତିହୀନ ଓ ସୋମପାନ କରନ୍ତି, ଯେଉଁମାନେ ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କ ଚରଣ ଧୋଇଥାନ୍ତି,
ପ୍ରତିଗ୍ରହେ ସମର୍ଥା ହି ଯେ ପ୍ରତିଗ୍ରହଵର୍ଜିତାଃ
ଯେଉଁମାନେ ଦାନ ଗ୍ରହଣ କରିପାରନ୍ତି, ଓ ଯେଉଁମାନେ ଦାନ ନେଇନାହାନ୍ତି,
ପ୍ରଯାଗେ ମାଘ ମାସୋ ଯୈରୁଷଃ ସ୍ନାତୋଽମଲାତ୍ମଭିଃ
ପ୍ରୟାଗରେ, ମାଘ ମାସରେ, ଯେଉଁ ପବିତ୍ର ମନ୍ତିମାନେ ପ୍ରଭାତେ ସ୍ନାନ କରନ୍ତି,
ଵାରାଣସ୍ଯାଂ ପାଂଚନଦେ ତ୍ର୍ଯହଂ ସ୍ନାତାସ୍ତୁ କାର୍ତିକେ 4.1.2.
ବାରାଣସୀରେ, ପାଞ୍ଚନଦୀରେ, କାର୍ତ୍ତିକ ମାସରେ ତିନି ଦିନ ସ୍ନାନ କରିଥିବାମାନେ,
ସ୍ନାତ୍ଵା ତୁ ମଣିକର୍ଣିକ୍ଯାଂ ପ୍ରୀଣିତା ବ୍ରାହ୍ମଣା ଧନୈଃ
ମଣିକର୍ଣ୍ଣିକାରେ ସ୍ନାନ କରି, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଙ୍କୁ ଦାନ ଦେଇ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରିଥିବାମାନେ,
ତତଃ କାଶୀଂ ସମାସାଦ୍ଯ ତେନ ପୁଣ୍ଯେନ ନୋଦିତାଃ
ତାପରେ କାଶୀକୁ ପହଞ୍ଚି, ସେହି ପୁଣ୍ୟରେ ସେମାନେ ବ୍ୟାକୁଳ ହୁଏନାହାନ୍ତି।
ଅଵିମୁକ୍ତେ କୃତଂ କର୍ମ ଯଦଲ୍ପମପି ମାନଵୈଃ
ଅବିମୁକ୍ତରେ ମଣିଷମାନେ ଯେଉଁ କାମ କରନ୍ତି, ତାହା ଯେତେ ସାନା ହେଉ,
ଅହୋ ଵୈଶ୍ଵେଶ୍ଵରେ କ୍ଷେତ୍ରେ ମରଣାଦପିନୋଭଯମ୍
ହେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ! ବିଶ୍ୱେଶ୍ୱରଙ୍କ କ୍ଷେତ୍ରରେ ମୃତ୍ୟୁ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ଲାଭ ମିଳେ।
ବ୍ରାହ୍ମଣେଭ୍ଯଃ କୁରୁକ୍ଷେତ୍ରେ ଯୈର୍ଦତ୍ତଂ ଵସୁ ନିର୍ମଲମ୍
ଯେଉଁମାନେ କୁରୁକ୍ଷେତ୍ରରେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ପବିତ୍ର ଧନ ଦାନ କରିଛନ୍ତି—
ପିତାମହଂ ସମାସାଦ୍ଯ ଗଯାଯାଂ ଯୈଃ ପିତାମହାଃ
ଯେଉଁମାନଙ୍କର ପୂର୍ବଜମାନେ ଗୟାରେ ପିତାମହଙ୍କୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୋଇଛନ୍ତି—
ନ ସ୍ନାନେନ ନ ଦାନେନ ନ ଜପେନ ନ ପୂଜଯା
ନାହିଁ ସ୍ନାନରେ, ନାହିଁ ଦାନରେ, ନାହିଁ ଜପରେ, ନାହିଁ ପୂଜାରେ—
ସୋପସ୍କରାଣିଵେଶ୍ମାନିମୁ ସଲୋଲୂଖଲାଦିଭିଃ
ଯେଉଁମାନେ ଗୃହ ସହିତ ସମସ୍ତ ଉପକରଣ, ମୁସଳ, ଉଖଳ ଇତ୍ୟାଦି ସହିତ ଦାନ କରନ୍ତି—
ବ୍ରହ୍ମଶାଲାଂ କାରଯଂତି ଵେଦମଧ୍ଯାପଯଂତି ଚ
ଯେଉଁମାନେ ବେଦ ପାଠଶାଳା ତିଆରି କରନ୍ତି ଏବଂ ବେଦ ପଢାଇବାକୁ ବ୍ୟବସ୍ଥା କରନ୍ତି—
ପୁରାଣାନି ଚ ଯେ ଦଦ୍ଯୁଃ ପୁସ୍ତକାନି ଦଦତ୍ଯପି 4.1.2.
ଯେଉଁମାନେ ପୁରାଣ ବା ଅନ୍ୟ କିଛି ପୁସ୍ତକ ଦାନ କରନ୍ତି—
ଯଜ୍ଞାର୍ଥଂ ଚ ଵିଵାହାର୍ଥଂ ଵ୍ରତାର୍ଥଂ ବ୍ରାହ୍ମଣାଯ ଵୈ
ଯଜ୍ଞ, ବିବାହ କିମ୍ବା ବ୍ରତ ପାଇଁ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଯେଉଁମାନେ ଦାନ କରନ୍ତି—
ଆରୋଗ୍ଯଶାଲାଂ ଯଃ କୁର୍ଯାଦ୍ଵୈଦ୍ଯପୋଷଣତତ୍ପରଃ
ଯେଉଁଠାରେ କେହି ଚିକିତ୍ସାଳୟ ତିଆରି କରି ଡାକ୍ତରମାନଙ୍କୁ ସେବା କରିବାରେ ନିଷ୍ଠା ରଖନ୍ତି—
ମୁକ୍ତୀ କୁର୍ଵଂତି ତୀର୍ଥାନି ଯେ ଚ ଦୁଷ୍ଟାଵରୋଧତଃ
ଯେଉଁମାନେ ନଷ୍ଟ ହୋଇଥିବା କିମ୍ବା ବନ୍ଦ ହୋଇଥିବା ତୀର୍ଥକୁ ପୁନଃ ସୁଧାରି ଦେଇଥାନ୍ତି—
ଵିଷ୍ଣୋର୍ଵାମମଵାଶଂଭୋର୍ବ୍ରାହ୍ମଣା ଏଵ ସୁପ୍ରିଯାଃ
ବିଷ୍ଣୁ, ଶିବ ଏବଂ ଶମ୍ଭୁଙ୍କ ପାଇଁ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରିୟ।
ବ୍ରାହ୍ମଣାଶ୍ଚୈଵ ଗାଵଶ୍ଚ କୁଲମେକଂ ଦ୍ଵିଧାକୃତମ୍
ବ୍ରାହ୍ମଣ ଏବଂ ଗାଈ ଦୁଇଟି ଆକାରରେ ଏକେ ଗୋଟିଏ କୁଳ।
ବ୍ରାହ୍ମଣା ଜଂଗମଂ ତୀର୍ଥଂ ନିର୍ମିତଂ ସାର୍ଵଭୌମିକମ୍
ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଚଳିତ ତୀର୍ଥ, ସମସ୍ତ ପୃଥିବୀ ପାଇଁ ନିର୍ମିତ।
ଗାଵଃ ପଵିତ୍ରମତୁଲଂ ଗାଵୋ ମଂଗଲମୁତ୍ତମମ୍
ଗାଈ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପବିତ୍ର, ଗାଈ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମଙ୍ଗଳ।