ଭୀମସ୍ଯ ଚାପି ପୌତ୍ରେଣ ଦୃଢଂ ସଂତୋଷିତାଽସ୍ମି ଚ
ଭୀମଙ୍କ ନାତି ମଧ୍ୟ ମୋତେ ଖୁସି କରିଛନ୍ତି।
ଵ୍ରଜଧ୍ଵଂ ଚାପି ତୀର୍ଥାନି ଯାନି ଵୋ ନ କୃତାନି ଚ
ଏବେ ତୁମେ ସେହି ସମସ୍ତ ତୀର୍ଥକୁ ଯାଅ, ଯେଉଁଠାରେ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଯାଇନାହାଁ।
ଆପୃଚ୍ଛେ ଚାପି ଵଃ ସର୍ଵାନ୍ଯୂଯଂ କୃଷ୍ଣସମା ମମ
ମୁଁ ଏବେ ତୁମମାନେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ବିଦାୟ ନେଉଛି, ତୁମେ ମୋ ଦୃଷ୍ଟିରେ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ସମାନ।
ପୁନଃପୁନଃ ପ୍ରଣମ୍ଯୈନାଂ ନାପଶ୍ଯନ୍ଦୀପଵଦ୍ଗତାମ୍ ।। 1.2.65.
ମୁଁ ପୁନିପୁନି ତାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରିଛି, ତାଙ୍କୁ କେବେ ମଧ୍ୟ ନିର୍ବାପିତ ଦୀପ ଭଳି ଚାଲିଯିବା ଭାବରେ ଦେଖୁନି।
ତତସ୍ତେ ବର୍ବରୀକଂ ଚ ସଂସ୍ଥାପ୍ଯାତ୍ରୈଵ ନିଷ୍ଠିତମ୍
ତାପରେ ସେମାନେ ବର୍ବରୀକଙ୍କୁ ଏଠାରେ ରଖିଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ସେ ସଦା ରହିବେ।
ଉପପ୍ଲଵେ ସଂଗତେଷୁ ସର୍ଵରାଜସୁ ପାଂଡଵାଃ
ଉପପ୍ଲବ ନଗରରେ ସମସ୍ତ ରାଜାମାନେ ଏକଠା ହେବା ପରେ, ପାଣ୍ଡବମାନେ—
ଯୋଦ୍ଧୁମାଗତ୍ଯ ସଂତସ୍ଥୁଃ କୁରୁକ୍ଷେତ୍ରଂ ମହାରଥାଃ
—ଯୁଦ୍ଧ କରିବାକୁ କୁରୁକ୍ଷେତ୍ରକୁ ଆସି, ସେଠାରେ ମହାବୀର ରଥୀମାନେ ଦୃଢ଼ ଭାବେ ଦଢ଼ି ରହିଲେ।
ତତୋ ଭୀଷ୍ମେଣ ପ୍ରୋକ୍ତାଂ ଚ ନରୈଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଯୁଧିଷ୍ଠିରଃ
ତାପରେ, ଭୀଷ୍ମ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ଯାହା କହିଥିଲେ, ତାହା ଶୁଣି ଯୁଧିଷ୍ଠିର—
ଭୀଷ୍ମେଣ ଵିହିତା କୃଷ୍ଣ ରଥାତିରଥଵର୍ଣନା
—ଭୀଷ୍ମଙ୍କ ଠାରୁ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଆଦେଶରେ ମହାରଥୀମାନଙ୍କ ବିବରଣୀ ଶୁଣିଥିଲେ।
ସସୈନ୍ଯାନ୍ପାଂଡଵାନେତାନ୍ହନ୍ଯାତ୍କାଲେନ କେନ କଃ
କେଉଁଠି, କିଏ, କେତେବେଳେ ଭାଗ୍ୟବଶତଃ ପାଣ୍ଡବମାନେ ଓ ତାଙ୍କ ସେନାକୁ ନଷ୍ଟ କରିବେ?
ପକ୍ଷଂ ଦ୍ରୋଣେନ ଚାହ୍ନାଂ ଚ ଦଶଭିର୍ଦ୍ରୌଣିନା ରଣେ
ଦ୍ରୋଣ ଦଶ ଦିନରେ ଏକ ପକ୍ଷକୁ ନଷ୍ଟ କରିବେ, ଦ୍ରୌଣି ମଧ୍ୟ ଯୁଦ୍ଧରେ ଏହିପରି କରିବେ।
ତଦହଂ ସ୍ଵାଂଶ୍ଚ ପୃଚ୍ଛାମି କେନ କାଲେନ ହଂତି କଃ
ସେହିପାଇଁ ମୁଁ ମୋ ପକ୍ଷ ସମ୍ବନ୍ଧରେ ମଧ୍ୟ ପଚାରୁଛି: କେଉଁଠି, କିଏ, କେତେବେଳେ ତାଙ୍କୁ ମାରିବେ?
ଅଯୁକ୍ତମେତଦ୍ଭୀଷ୍ମାଦ୍ଯୈଃ ପ୍ରତିଜ୍ଞାତଂ ଯୁଧିଷ୍ଠିର
ଏହା, ଯୁଧିଷ୍ଠିର, ଭୀଷ୍ମ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ଯାହା ପ୍ରତିଜ୍ଞା କରିଥିଲେ, ଏହା ଉଚିତ ନୁହେଁ।
ତଵାପି ଯେ ସଂତି ନୃପାଃ ସନ୍ନଦ୍ଧା ରଣସଂସ୍ଥିତାଃ
ତୁମ ସହିତ ଯେଉଁ ରାଜାମାନେ ଯୁଦ୍ଧ ପାଇଁ ସଜ୍ଜ ହୋଇ ଦଢ଼ି ରହିଛନ୍ତି—
ଦ୍ରୁପଦଂ ଚ ଵିରାଟଂ ଚ ଧୃଷ୍ଟକେତୁଂ ଚ କୈକଯମ୍ 1.2.66.
—ଡ୍ରୁପଦ, ବିରାଟ, ଧୃଷ୍ଟକେତୁ ଓ କୈକୟ ରାଜା—
ଧୃଷ୍ଟଦ୍ଯୁମ୍ନଂ ସପୁତ୍ରଂ ଚ ମହାଵୀର୍ଯଂ ଘଟୋତ୍କଚମ୍
—ଧୃଷ୍ଟଦ୍ୟୁମ୍ନ ଓ ତାଙ୍କ ପୁଅ, ଏବଂ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଘଟୋତ୍କଚ।
ମନ୍ଯେହମେକସ୍ତ୍ଵେତେଷାଂ ହନ୍ଯାତ୍କୌରଵଵାହିନୀମ୍
ମୁଁ ଭାବୁଛି, ଏହିମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ କେବଳ ଜଣେ ମଧ୍ୟ କୌରବ ସେନାକୁ ଧ୍ୱଂସ କରିପାରିବେ।
ତେଭ୍ଯୋ ଭଯଂ ନ କାର୍ଯଂ ତେ ଫଲ୍ଗଵୋଽମୀ ମୃଗା ଇଵ
ତାଙ୍କୁ ଦେଖି ଆମେ ଭୟ କରିବାକୁ ଦରକାର ନାହିଁ; ଏହି ଫାଲ୍ଗୁନମାନେ ହରିଣା ପରି ନିର୍ଦ୍ଦୋଷ।
ଅସ୍ମାକଂ ଧନୁଷାଂ ଘୋଷୈରିଦାନୀମେଵ ଭାରତ
ଏବେ, ଭାରତ, ଆମର ଧନୁଷର ଧ୍ୱନିରେ—
ଵୃଦ୍ଧାଦ୍ଭୀଷ୍ମାଦ୍ଦ୍ଵିଜାଦ୍ଵୃଦ୍ଧାଦ୍ଦ୍ରୋଣାଦପି କୃପାଦପି
ବୃଦ୍ଧ ଭୀଷ୍ମ, ବୃଦ୍ଧ ଦ୍ରୋଣ ଓ କୃପା ମଧ୍ୟ—
ଅଥଵା ଚିତ୍ତନିର୍ଵୃତ୍ଯୈ ଜ୍ଞାତୁମିଚ୍ଛସି ଭାରତ
କିମ୍ବା, ଭାରତ, ତୁମ ମନର ଶାନ୍ତି ପାଇଁ ଜାଣିବାକୁ ଚାହାଁଛ,
ଏକୋଽହମେଵ ସଂଗ୍ରାମେ ସର୍ଵେ ତିଷ୍ଠଂତୁ ତେ ରଥାଃ
ଏହି ଯୁଦ୍ଧରେ ମୁଁ ଏକା ରହିବି; ତୁମେ ସମସ୍ତେ ତୁମ ରଥଗୁଡିକୁ ଅଲଗା କର।
ଇତ୍ଯର୍ଜୁନଵଚଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ସ୍ମଯନ୍ଦାମୋଦରୋଽବ୍ରଵୀତ୍
ଅର୍ଜୁନଙ୍କର ଏହି କଥା ଶୁଣି, ଦାମୋଦର ହସି କହିଲେ।
ତତଶ୍ଚ ଶଂଖାନ୍ଭେରୀଶ୍ଚ ଶତଶଶ୍ଚୈଵ ପୁଷ୍କରାନ୍
ତାପରେ ଶଂଖ, ଢୋଳ ଓ ଶତଶଃ ନଗଡ଼ା ବାଜିଲା।
ଯେନ ତପ୍ତଂ ଗୁପ୍ତକ୍ଷେତ୍ରେ ଯେନ ଦେଵ୍ଯଃ ସୁତୋଷିତାଃ 1.2.66.
ଯିଏ ଗୁପ୍ତ କ୍ଷେତ୍ରକୁ ତାପିତ କରିଥିଲେ, ଯିଏ ଦେବୀମାନେ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ—
ଯଦ୍ବ୍ରଵୀମି ଵଚଃ ସତ୍ଯଂ ଶୃଣୁଧ୍ଵଂ ତନ୍ନରାଧିପାଃ
ମୁଁ ଯାହା କହୁଛି, ସେଠାରେ ସତ୍ୟ ଅଛି—ସେଥିରେ ଶୁଣ, ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କର ରାଜାମାନେ।
ଯଦାର୍ଯେଣ ପ୍ରତିଜ୍ଞାତମର୍ଜୁନେନ ମହାତ୍ମନା
ଯାହା ମହାତ୍ମା ଅର୍ଜୁନ ନିଜେ ପ୍ରତିଜ୍ଞା କରିଥିଲେ—
ସର୍ଵେ ଭଵଂତସ୍ତିଷ୍ଠଂତୁ ସାର୍ଜୁନାଃ ସହକେଶଵାଃ
ସମସ୍ତେ ଅର୍ଜୁନ ଓ କେଶବ ସହିତ ରୁହନ୍ତୁ।
ମଯି ତିଷ୍ଠତି କେନାପି ଶସ୍ତ୍ରଗ୍ରାହ୍ଯଂ ନ କ୍ଷତ୍ରିଯୈଃ
ମୁଁ ଏଠାରେ ଦଢ଼ିଆ ଅଛିବା ସମୟରେ, କୌଣସି କ୍ଷତ୍ରିୟ ଶସ୍ତ୍ର ଧରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।
ପଶ୍ଯଧ୍ଵଂ ମେ ବଲଂ ବାହ୍ଵୋର୍ଦେଵ୍ଯାରାଧନସଂଭଵମ୍
ମୋ ଦୁଇ ବାହୁର ଶକ୍ତି, ଯାହା ଦେବୀଙ୍କ ପୂଜାରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ, ଦେଖ।