ସାଂଗଵେଦା ଧର୍ମଶାସ୍ତ୍ରଂ ପୁରାଣାନି ଶିଵାଗମାଃ
ବେଦ ସହିତ ତାହାର ଅଂଶ, ଧର୍ମଶାସ୍ତ୍ର, ପୁରାଣ ଓ ଶିବ ଶାସ୍ତ୍ର—
ନିଶ୍ରେଯସାଯ ଭକ୍ତାନାଂ ତ୍ଵଯୈଵ ଗୁରୁରୂପିଣା
ଭକ୍ତମାନେଙ୍କର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମଙ୍ଗଳ ପାଇଁ, ଗୁରୁ ରୂପେ ଆପଣ ଏହା କରିଛନ୍ତି।
ତେଷୁ କସ୍ଯ ପ୍ରକାରେଣ କୁର୍ଵାଣୌ ତ୍ଵଦୁପାସନାମ୍
ଏମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ, କିପରି ଆମେ ଆପଣଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ?
ଜଗାଦ କରୁଣାମୂର୍ତ୍ତିର୍ଜଗତୀଭୃତ୍ସୁତାପତିଃ
ତାପରେ, କରୁଣାର ମୂର୍ତ୍ତି, ପୃଥିବୀର ପୁଅ ଓ ଜଗତ୍ର ନାଥ କଥା କହିଲେ।
କାମିକୋକ୍ତେନ ମାର୍ଗେଣ ମାମର୍ଚଯିତୁମର୍ହଥଃ
ତୁମେ କାମିକ ଶାସ୍ତ୍ରରେ ଯେପରି ଉପାୟ କହାଯାଇଛି, ସେଇପରି ମୋତେ ପୂଜା କର।
ମୋହତୋ ଵିସ୍ମୃତା ମନ୍ଯେ ଭଵଦ୍ଭ୍ଯାଂ ଶୈଵସଂହିତା 1.3.2.16.
ମୁଁ ଭାବୁଛି, ଭ୍ରମରେ ତୁମେ ଦୁଇଜଣ ଶୈବ ସଂହିତାକୁ ଭୁଲିଯାଇଛ।
ତଦା ପ୍ରାଦୁରଭୂତ୍ତତ୍ର ଲିଂଗଂ କିମପି ମଂଗଲମ୍
ସେତେବେଳେ, ସେଠି ଏକ ଅଦ୍ଭୁତ ମଙ୍ଗଳ ଲିଙ୍ଗ ଦେଖାଦେଲା।
ତଚ୍ଚାଵଲୋକ୍ଯ ସାଶ୍ଚର୍ଯ୍ଯୌ ମୁକୁନ୍ଦକମଲାସନୌ
ସେହି ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି ମୁକୁନ୍ଦ ଓ କମଳାସନ ଦୁହେଁ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହେଲେ।
ତାଵକାରଯତାଂ ଶୋଣଗିରିନାଥସ୍ଯ ଚାଲଯମ୍
ତାପରେ ସେମାନେ ଶୋଣଗିରିର ସ୍ୱାମୀଙ୍କର ମନ୍ଦିର ତିଆରି କଲେ।
ଖାନଯାମାସତୁସ୍ତତ୍ର ସରଃ କିମପି ପାଵନମ୍
ସେଠାରେ ସେମାନେ ଏକ ପବିତ୍ର ଝିଅ ଖୋଦିଲେ।
ଅରୁଣାଖ୍ଯଂ ପୁରଂ ଚାରାତ୍କଲ୍ପଯାମାସତୁଶ୍ଚିରମ୍
ବହୁ ଦିନ ପରେ ସେମାନେ ଅରୁଣା ନାମକ ଏକ ସହର ତିଆରି କଲେ।
ତସ୍ଯାଂ ବ୍ରହ୍ମର୍ଷଯୋ ଦେଵା ଗଂଧର୍ଵା ଦିଵ୍ଯଯୋଷିତଃ
ସେଠି ବ୍ରହ୍ମଋଷି, ଦେବତା, ଗନ୍ଧର୍ବ ଓ ଦିବ୍ୟାଙ୍ଗନାମାନେ ବସିଥିଲେ।
ତୀର୍ଥାନି ଧାର୍ଯ କୂପତ୍ଵଂ ଗଂଗାଦ୍ଯାଃ ସରିତସ୍ତଥା
ସେଠି ପବିତ୍ର ତୀର୍ଥଗୁଡ଼ିକ ଉଁଆର ଆକାର ନେଲେ, ଗଙ୍ଗା ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ନଦୀମାନେ ମଧ୍ୟ ଏଭଳି ହେଲେ।
ଗୋଲୋକୋ ଗୋଗୋଷ୍ଠତଯା ନୈଗମତ୍ଵଂ କିଲାଗମାଃ
ଗୋଲୋକ ସେଠି ଗୋଖାଟି ଭାବରେ ପରିଣତ ହେଲା, ଏବଂ ବେଦମାନେ ମଧ୍ୟ ଦୃଶ୍ୟ ରୂପ ନେଲେ।
ଭୂତାଃ ପ୍ରେତାଃ ପିଶାଚାଶ୍ଚ ଵେତାଲାଃ କଟପୂତନାଃ
ସେଠି ଭୂତ, ପ୍ରେତ, ପିଶାଚ, ବେତାଳ ଓ କଟପୂତନାମାନେ ମଧ୍ୟ ଥିଲେ।
ଦେଵୋପି ଧୂର୍ଜଟିସ୍ତସ୍ଯାଂ କୌତୁକୀ ସିଦ୍ଧରୂପଧୃକ୍ 1.3.2.16.
ସେଠି ଦେବତା ଧୂର୍ଜଟି (ଶିବ) ମଧ୍ୟ ସିଦ୍ଧ ରୂପ ଧାରଣ କରି, କୌତୁହଳରେ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ।
ନ କେନଚିଦଵିଜ୍ଞାତଃ ସଦା ସର୍ଵତ୍ର ଦୀପ୍ଯତି
ସେ କେବେ କାହାରୁ ଅଜଣା ନୁହଁନ୍ତି, ସଦା ସମସ୍ତଠାରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହୁଅନ୍ତି।
ଦାଂତୌ ଶୋଣାଦ୍ରିନାଥଂ ତମର୍ଚଯାମାସତୁଶ୍ଚିରମ୍
ସେମାନେ ବହୁ ଦିନ ଧରି ଦାନ୍ତରେ (ଅର୍ଥାତ୍ ଭକ୍ତିରେ) ଶୋଣାଦ୍ରିର ସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ ପୂଜିଲେ।
ଦୀକ୍ଷାଦିକାନି ଚକ୍ରାତେ ସ୍ଵଯମାଚାର୍ଯତାଂ ଗତୌ
ସେମାନେ ଦିକ୍ଷା ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ କ୍ରିୟା ନିଜେ ନିଜେ ଶିଖି, ନିଜେ ନିଜର ଗୁରୁ ହେଲେ।
ପ୍ରାତଃ ସ୍ନାତ୍ଵା ସମାହୃତ୍ଯ ପୁଷ୍ପପତ୍ରାଦିକଂ ଫଲମ୍
ପ୍ରଭାତେ ସ୍ନାନ କରି, ସେମାନେ ଫୁଲ, ପତ୍ର ଓ ଫଳ ଆଣିଥିଲେ।
ଜଂଜଲ୍ପାକୌ ଜଜପତୁଃ ସର୍ଵମଂତ୍ରାଧିକଂ ସଦା
ସେମାନେ ସବୁବେଳେ ସ୍ପଷ୍ଟ ଉଚ୍ଚାରଣରେ ସମସ୍ତ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମନ୍ତ୍ର ଜପ କରୁଥିଲେ।
ପ୍ରଦକ୍ଷିଣାନମସ୍କାରୈର୍ମୁଦ୍ରାବଂଧୈର୍ନଵୈର୍ନଵୈଃ
ପ୍ରଦକ୍ଷିଣା, ପ୍ରଣାମ ଓ ନିତନୂତନ ମୁଦ୍ରା ଦ୍ୱାରା, ସେମାନେ ପୂଜା କରୁଥିଲେ।
ପଂଚବ୍ରହ୍ମଷଡଂଗାଦ୍ଯୈରର୍ଚଯାମାସତୁଃ ଶିଵମ୍
ପଞ୍ଚବ୍ରହ୍ମ, ଷଡଅଙ୍ଗ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ବିଧିରେ ସେମାନେ ଶିବଙ୍କୁ ପୂଜିଲେ।
ଵେଧୋଵିଷ୍ଣୂ ସମାରାଧ୍ଯ ଶିଵଜ୍ଞାନମଵାପତୁଃ
ବ୍ରହ୍ମା ଓ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ପୂଜି, ସେମାନେ ଶିବଜ୍ଞାନ ଲାଭ କଲେ।
ଇତୀଦମଶ୍ରାଵି ମଯା ରହସ୍ଯଂ ପିତୁଃ ଶିଲାଦସ୍ଯ ମୁଖାତ୍ପୁରା ଯତ୍
ଏଭଳି ଏହି ଗୁପ୍ତ କଥା ପୂର୍ବେ ମୁଁ ମୋ ବାପା ଶିଳାଦଙ୍କ ମୁଖରୁ ଶୁଣିଥିଲି।
ତଥାପି କୌତୁକେନାହମାକ୍ରାଂତୋ ମୁନଯୋଽପ୍ଯମୀ
ତଥାପି, ଏହି ମୁନିମାନେ ଭଳି ମୁଁ ମଧ୍ୟ କୌତୁହଳରେ ପଡ଼ିଛି।
ଶୃଣୁ ତ୍ଵମଵଧାନେନ ମାର୍କଂଡେଯ ମହାମତେ
ମାର୍କଣ୍ଡେୟ, ତୁମେ ମହାବୁଦ୍ଧିମାନ୍, ଏହି କଥାକୁ ଧ୍ୟାନଦେଇ ଶୁଣ।
ନନୁ ଜାନାସି ତତ୍ପୂର୍ଵଂ ଯଥା ଦାକ୍ଷାଯଣୀ ଶିଵଃ
ତୁମେ ନିଶ୍ଚୟ ଜାଣୁଛ, ପୂର୍ବରୁ କିପରି ଦାକ୍ଷାୟଣୀ ଶିବଙ୍କର ଘରବାଳି ହେଲେ।
ଯଥା ଚ ସା କ୍ରୁଧା ଭର୍ତୁର୍ଦ୍ରୁହି ଦକ୍ଷପ୍ରଜାପତୌ
ଏବଂ କିପରି ସେ, ପତିଙ୍କ ଉପରେ କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ, ଦକ୍ଷ ପ୍ରଜାପତିଙ୍କୁ ବିରୋଧ କଲେ।
ତଦା ହରାଜ୍ଞାନିଘ୍ନେନ ଵୀରଭଦ୍ରେଣ ଯତ୍କୃତମ୍
ତାପରେ ହରଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ ବୀରଭଦ୍ର ଯାହା କରିବାକୁ କହାଯାଇଥିଲା, ସେହି କାମ କଲେ।