ତଥୈଵଂ ସାତ୍ମ୍ଯମଭ୍ଯେତି ଯୋଗିନାମାତ୍ମା ପରାତ୍ମନା
ଏଭଳି ଭାବରେ, ଯୋଗୀମାନଙ୍କର ଆତ୍ମା ପରମାତ୍ମା ସହିତ ଏକତା ପାଏ।
ଅତ୍ରୋପମାଂ ଵ୍ଯାହରଂତି ଯୋଗାର୍ଥଂ ଯୋଗିନୋଽ ମଲାଃ
ଏଠି, ପବିତ୍ର ଯୋଗୀମାନେ ଯୋଗର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଏକ ଉପମା ଦିଅନ୍ତି।
ସମୁତ୍ସୃଜତି ନୈକଃ ସନ୍ନୁପମା ସାସ୍ତି ଯୋଗିନଃ
ଏକ ଲୋକ ଅନେକ ଭାବେ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ସମସ୍ତ କିଛି ଛାଡ଼ିଦେଲେ, ସେହିଏ ଯୋଗୀଙ୍କ ପାଇଁ ଉପମା।
ଧ୍ଵସ୍ତେ ଯାଂତ୍ଯନ୍ଯତୋ ଦୁଃଖଂ ନ ତେଷାଂ ସୋପମା ଯତେଃ
ଦୁଃଖ ନଶ୍ଟ ହେଲାପରେ ଏବଂ ସେମାନେ ଅନ୍ୟଠାରେ ଯାଉଥିଲେ, ଚେଷ୍ଟାଶୀଳ ଯୋଗୀଙ୍କ ପାଇଁ କୌଣସି ଉପମା ନାହିଁ।
କରୋତି ମୃଦ୍ଭାଗଚଯମୁପଦେଶଃ ସ ଯୋଗିନଃ
ଯେପରି ମଣିଷ ମାଟିର ଢେଳା ତିଆରି କରେ, ସେପରି ଯୋଗୀଙ୍କ ପାଇଁ ଉପଦେଶ ଦିଆଯାଏ।
ଵୃକ୍ଷଂ ଵିଲୁପ୍ଯମାନଂ ଚ ଲବ୍ଧ୍ଵା ସିଧ୍ଯଂତି ଯୋଗିନଃ
ଏକ ଗଛ ଉପଡ଼ାଯିବାକୁ ଦେଖି, ଯୋଗୀମାନେ ସଫଳତା ପାଆନ୍ତି।
ସହ ତେନ ଵିଵର୍ଧେତ ଯୋଗୀ ସିଦ୍ଧିମୁପାଶ୍ନୁତେ
ସେଥିରେ ସହଯୋଗ କରି, ଯୋଗୀ ବୃଦ୍ଧି ପାଏ ଏବଂ ସିଦ୍ଧି ଲାଭ କରେ।
ତୁଂଗମାର୍ଗଂ ଵିଲୋକ୍ଯୈଵଂ ଵିଜ୍ଞାତଂ କି ନ ଯୋଗିନାମ୍ 1.2.55.
ଏଭଳି ଉଚ୍ଚ ମାର୍ଗକୁ ଦେଖି, ଯୋଗୀମାନେ କ'ଣ ଜାଣିନଥିବେ?
ଯେନ ନିଷ୍ପାଦ୍ଯତେ ଚାର୍ଥଃ ସ୍ଵଯଂ ସ୍ଯାଦ୍ଯୋଗସିଦ୍ଧଯେ
ଯାହା ଦ୍ୱାରା କାମ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ ସଫଳ ହୁଏ, ସେଇ ଯୋଗ ସିଦ୍ଧି ପାଇଁ ଉପଯୁକ୍ତ।
ଜ୍ଞାନାନାଂ ବହୁତା ଯେଯଂ ଯୋଗଵିଘ୍ନକରୀ ହି ସା
ଏହି ଅଧିକ ଜ୍ଞାନ ଯୋଗରେ ବାଧା ସୃଷ୍ଟି କରେ।
ଅପି କଲ୍ପସହସ୍ରାଯୁର୍ନୈଵ ଜ୍ଞେଯମଵାପ୍ନୁଯାତ୍
ହଜାର କଳ୍ପ ଯାଉଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଜଣେ ଜଣାଯିବାକୁ ଥିବା କିଛିକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରିପାରିବେ ନାହିଁ।
ପିଧାଯ ବୁଦ୍ଧ୍ଯା ଦ୍ଵାରାଣି ମନୋ ଧ୍ଯାନେ ନିଵେଶଯେତ୍
ବୁଦ୍ଧି ଦ୍ୱାରା ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ଦ୍ୱାରଗୁଡ଼ିକୁ ବନ୍ଦ କରି, ମନକୁ ଧ୍ୟାନରେ ଲଗାଇବା ଉଚିତ।
ସ୍ଯାଦଯଂ ତଂ ଚ ଭୁଂଜାନୋ ରୌରଵସ୍ଯ ପ୍ରିଯାତିଥିଃ
ଏହା ଭୋଗ କରୁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି, ରୌରବ ନାମକ ନରକର ପ୍ରିୟ ଅତିଥି ହୁଏ।
ଯସ୍ଯୈତେ ନିଯତା ଦଂଡାଃ ସ ତ୍ରିଦଂଡୀ ଯତିଃ ସ୍ମୃତଃ
ଯେଉଁଠାରେ ଏହି ନିୟମଗୁଡ଼ିକ ଦୃଢ଼ ଭାବେ ଅନୁଷ୍ଠିତ, ସେଉଁଠି ତିନି ଦଣ୍ଡ ଧାରଣ କରୁଥିବା ସନ୍ନ୍ୟାସୀ ବୋଲି ଗଣାଯାଏ।
ନ ବିଭ୍ଯତି ଚ ସତ୍ତ୍ଵାନି ସିଦ୍ଧେର୍ଲକ୍ଷଣମୁଚ୍ଯତେ
ତାଙ୍କୁ ଦେଖି କୌଣସି ପ୍ରାଣୀ ଭୟ ଭାବେ ନାହିଁ—ଏହାକୁ ସିଦ୍ଧିର ଚିହ୍ନ ବୋଲି କୁହାଯାଏ।
ଅଲୌଲ୍ଯମାରୋଗ୍ଯମନିଷ୍ଠୁରତ୍ଵଂ ଗଂଧଃ ଶୁଭୋ ମୂତ୍ରପୁରୀଷଯୋଶ୍ଚ
ଲୋଭ ନଥିବା, ଶରୀର ସ୍ୱସ୍ଥ ଥିବା, କଥାରେ କଠୋରତା ନଥିବା, ମଳ ଓ ପ୍ରମେହରେ ଶୁଭ ଗନ୍ଧ ଥିବା—
ସମାହିତୋ ବ୍ରହ୍ମପରୋଽପ୍ରମାଦୀ ଶୁଚିସ୍ତଥୈକାଂତରତିର୍ଜିତେନ୍ଦ୍ରିଯଃ
ମନ ଏକାଗ୍ର, ବ୍ରହ୍ମରେ ଲଗ୍ନ, ସତର୍କ, ପବିତ୍ର, ମନରେ ଆନନ୍ଦ ଓ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ଉପରେ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ଥିବା—
କୁଲଂ ପଵିତ୍ରଂ ଜନନୀ କୃତାର୍ଥା ଵସୁନ୍ଧରା ଭାଗ୍ଯଵତୀ ଚ ତେନ 1.2.55.
ଏମିତି ଲୋକଙ୍କ ଦ୍ୱାରା କୁଳ ପବିତ୍ର ହୁଏ, ମାଆ ତାଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ଦେଇ ସଫଳ, ଏବଂ ଧରିତ୍ରୀ ମଧ୍ୟ ଭାଗ୍ୟଶାଳି ହୁଏ।
ଵିଶୁଦ୍ଧବୁଦ୍ଧିଃ ସମଲୋଷ୍ଟକାଂଚନଃ ସମସ୍ତଭୂତେଷୁ ଵସନ୍ସମୋ ହି ଯଃ
ଯାହାର ବୁଦ୍ଧି ପବିତ୍ର, ମାଟି ଓ ସୁନାକୁ ସମାନ ଭାବେ ଦେଖେ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସମତା ରଖେ—
ଇଦଂ ମଯା ଯୋଗରହସ୍ଯମୁକ୍ତମେଵଂଵିଧଂ ଗୌତମଃ ପ୍ରାପ ଯୋଗମ୍
ଏହି ଯୋଗର ଗୁପ୍ତ ତତ୍ତ୍ୱ ମୁଁ ତୁମକୁ କହିଲି; ଏଭଳି ଭାବେ ଗୌତମ ଯୋଗକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେଲେ।
ଯଶ୍ଚାଶ୍ଵିନେ କୃଷ୍ଣଚତୁର୍ଦଶୀଦିନେ ରାତ୍ରୌ ସମଭ୍ଯର୍ଚତି ଲିଂଗମେତନ୍
ଯେଉଁଠି ଅମାବାସ୍ୟାର ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀ ରାତିରେ ଏହି ଲିଙ୍ଗକୁ ଭକ୍ତି ସହିତ ପୂଜା କରେ—
ମହୋପକାରେଣ ଵିମୁକ୍ତପାପଃ ସ ଯାତି ଯତ୍ରାସ୍ତି ସ ଗୌତମୋ ମୁନିଃ
ଏହି ମହାପୁଣ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ବଡ଼ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ, ସେ ଯେଉଁଠାରେ ମୁନି ଗୌତମ ଅଛନ୍ତି, ସେଠାକୁ ଯାଏ।
ଇଦଂ ମଯା ପାର୍ଥ ତଵ ପ୍ରଣୀତଂ ଗୁପ୍ତସ୍ଯ କ୍ଷେତ୍ରସ୍ଯ ସମାସଯୋଗାତ୍
ହେ ପାର୍ଥ, ଏହି ଗୁପ୍ତ କ୍ଷେତ୍ର ବିଷୟରେ ମୁଁ ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଭାବେ ତୁମ ପାଇଁ ଏହା କହିଲି।
ଯ ଇଦଂ ଶୃଣୁଯାଦ୍ଭକ୍ତ୍ଯା ଗୌତମାଖ୍ଯାନମୁତ୍ତମମ୍
ଯେଉଁଠି ଏହି ଉତ୍ତମ ଗୌତମ ଗଥାକୁ ଭକ୍ତି ସହିତ ଶୁଣନ୍ତି—
ଯସ୍ଯ ସ୍ମରଣମାତ୍ରେଣ ଵାଜପେଯଫଲଂ ଭଵେତ୍
ଯାହାଙ୍କୁ କେବଳ ସ୍ମରଣ କଲେ ମଧ୍ୟ ବାଜପେୟ ଯଜ୍ଞର ଫଳ ମିଳେ।
ଏକଦା ତୁ ପୁରା ପାର୍ଥ ସୃଷ୍ଟି କାମେନ ବ୍ରହ୍ମଣା
ହେ ପାର୍ଥ, ପୁରୁଣା ଦିନରେ, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ସୃଷ୍ଟି ଇଚ୍ଛା ହେବାବେଳେ—
ତପସା ତେନ ସନ୍ତୁଷ୍ଟଃ ପାର୍ଵତୀପତିଶଂକରଃ
ତାଙ୍କର ତପସ୍ୟାରେ ପାର୍ବତୀଙ୍କ ପତି ଶଙ୍କର ଖୁସି ହେଲେ।
ତତୋ ହୃଷ୍ଟଃ ପ୍ରମୁଦିତଃ କୃତକୃତ୍ଯଃ ପିତାମହଃ
ତାପରେ, ପିତାମହ ଖୁସି ଓ ଆନନ୍ଦିତ ହୋଇ, ନିଜ କାମ୍ୟ ସାଧନ କଲେ।
ଚଖାନ ଚ ସରଃ ପୁଣ୍ଯଂ ନାମ୍ନା ବ୍ରହ୍ମସରଃ ଶୁଭମ
ସେ ପବିତ୍ର ଏକ ସରୋବର ଖୋଦିଲେ, ଯାହାକୁ 'ବ୍ରହ୍ମସର' ନାମ ଦେଲେ।
ଅସ୍ଯ ତୀରେ ମହାଲିଂଗଂ ସ୍ଥାପଯାମାସ ଵୈ ଵିଭୁଃ
ସେହି ସରୋବରର କୂଳରେ, ପ୍ରଭୁ ଏକ ବଡ଼ ଲିଙ୍ଗ ସ୍ଥାପନ କଲେ।