ନାରଦୀଯଂ ସରୋ ହ୍ଯେତଦ୍ଵିଖ୍ଯାତ ଜଗତୀତଲେ
ଏହି ସରୋବରକୁ ନାରଦ ସରୋବର ବୋଲି ଭୂମିରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ।
ଯଦତ୍ର ଦୀଯତେ ଦାନଂ ହୂଯତେ ଯଚ୍ଚ ପାଵକେ 1.2.53.
ଏଠାରେ ଯେଉଁ ଦାନ ଦିଆଯାଏ କିମ୍ବା ଯେଉଁ ହବନ କରାଯାଏ,
ନାରଦୀଯେ ସରଃଶ୍ରେଷ୍ଠେ ସ୍ନାତ୍ଵା ଯୋ ନାରଦେଶ୍ଵ ରମ୍
ନାରଦ ସରୋବରରେ ସ୍ନାନ କରି ଏବଂ ନାରଦଙ୍କ ଦେଶରେ ଆନନ୍ଦ ଉପଭୋଗ କରେ,
ଅତ୍ର ତୀର୍ଥେ ପୁରା ପାର୍ଥ ସର୍ଵନାଗୈସ୍ତପଃ କୃତମ୍
ହେ ପାର୍ଥ, ଏହି ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନରେ ପୂର୍ବେ ସମସ୍ତ ନାଗମାନେ ତପସ୍ୟା କରିଥିଲେ।
ତତଃ ସିଦ୍ଧିଂ ପରାଂ ପ୍ରାପ୍ତା ଏତର୍ତ୍ତାର୍ଥପ୍ରଭାଵତଃ
ଏହି ସ୍ଥାନର ଶକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ସେମାନେ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ସିଦ୍ଧି ଲାଭ କରିଥିଲେ।
ନାରଦାଦୁତ୍ତରେ ଭାଗେ ସର୍ଵେ ନାଗାଃ ପ୍ରହର୍ଷିତାଃ
ନାରଦ ସରୋବରର ଉତ୍ତର ଦିଗରେ ସମସ୍ତ ନାଗମାନେ ଆନନ୍ଦିତ ହେଇଥିଲେ।
ନାଗେଶ୍ଵରଂ ମହାଭକ୍ତ୍ଯା ତସ୍ଯ ପୁଣ୍ଯମନନ୍ତକମ୍
ସେମାନେ ଗଭୀର ଭକ୍ତି ସହିତ ଅନନ୍ତ ପୁଣ୍ୟର ନାଗେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ପୂଜା କରିଥିଲେ।
ଇତି ନାରଦୀଯସରୋମାହାତ୍ମ୍ଯମ୍ ନାରଦ ଉଵାଚ ଅପରଦ୍ଵାରକାନାମ ଦେଵୀ ଚାତ୍ରାସ୍ତି ପାଂଡଵ
ଏହା ହେଉଛି ନାରଦ ସରୋବରର ମହତ୍ତ୍ୱ। ନାରଦ କହିଲେ: ହେ ପାଣ୍ଡବ, ଏଠି ଅପରଦ୍ୱାରକା ନାମକ ଦେବୀ ମଧ୍ୟ ଅଛନ୍ତି।
ସା ଚ ବ୍ରହ୍ମାଂଡଦ୍ଵାରେ ଵୈ ସଦୈଵ ଵିହିତାଲଯା
ସେ ନିତ୍ୟ ତାଳପତ୍ର ମଣ୍ଡଳର ଦ୍ୱାରରେ ବସିଥାନ୍ତି।
ତତୋ ଦୀର୍ଘଂ ତପସ୍ତପ୍ତ୍ଵା ମଯାନୀତାତ୍ର ତୋଷିତା
ପ୍ରଚୁର ତପସ୍ୟା କରି ପରେ ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ଏଠାକୁ ଆଣିଥିଲି ଏବଂ ସେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହୋଇଥିଲେ।
ପୂର୍ଵସ୍ମିନ୍ନଗରଦ୍ଵାରେ ସ୍ଥାପିତା ଦ୍ଵାରଵାସିନୀ
ପୂର୍ବ ସହର ଦ୍ୱାରରେ ତାଙ୍କୁ ଦ୍ୱାରର ରକ୍ଷିକା ଭାବେ ବସାଯାଇଥିଲା।
କୁଣ୍ଡେ ସ୍ନାନଂ ନରଃ କୃତ୍ଵା ତାଂ ଚ ଦେଵୀଂ ପ୍ରପୂଜଯେତ୍ 1.2.53.
କୁଣ୍ଡରେ ସ୍ନାନ କରି ଏହି ଦେବୀଙ୍କୁ ଭକ୍ତି ସହିତ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ସପ୍ତଜନ୍ମକୃତଂ ପାପଂ ନାଶମାଯାତି ତତ୍କ୍ଷଣାତ୍
ସାତଟି ଜନ୍ମର ଦୁଷ୍କର୍ମ ସେଇ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ନଶ୍ଟ ହୋଇଯାଏ।
ଵନ୍ଧ୍ଯା ଚ ଲଭତେ ପୁତ୍ରଂ ସ୍ନାନମାତ୍ରେଣ ତତ୍ର ଵୈ
ଯେଉଁ ସ୍ତ୍ରୀ ସନ୍ତାନହୀନ, ସେଠାରେ ସ୍ନାନ କଲେ ସେ ସନ୍ତାନ ପାଇଥାଏ।
ଵିଘ୍ନାନି ନାଶଯେଦ୍ଦେଵୀ ସର୍ଵ ସିଦ୍ଧିଂ ପ୍ରଯଚ୍ଛତି
ଦେବୀ ସମସ୍ତ ବାଧାକୁ ଦୂର କରନ୍ତି ଏବଂ ସମସ୍ତ ସଫଳତା ଦେଇଥାନ୍ତି।
ଉତ୍ତରଦ୍ଵାରକାଂ ଚାପି ପୂଜ୍ଯୈଵଂ ଵିଧିଵନ୍ନରଃ
ଏହିପରି ନିୟମ ଅନୁସାରେ ଉତ୍ତର ଦ୍ୱାରରେ ମଧ୍ୟ ମନୁଷ୍ୟ ଉଚିତ ଭାବେ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ପୂର୍ଵଦ୍ଵାରେ ତୁ ଵୈ ଦେଵୀ ଯା ସ୍ଥିତା ଦ୍ଵାରଵାସିନୀ
ପୂର୍ବ ଦ୍ୱାରରେ ଦ୍ୱାରବାସିନୀ ନାମକ ଦେବୀ ବିରାଜମାନ।
ଆଶ୍ଵିନେ ମାସି ସଂପ୍ରାପ୍ତେ ନଵ ରାତ୍ରେ ଵିଶେଷତଃ
ଆଶ୍ୱିନ ମାସ ଆସିଲେ, ବିଶେଷ କରି ନବରାତ୍ରି ସମୟରେ,
ପୂଜଯେଦ୍ଦେଵତାଂ ଭକ୍ତ୍ଯା ପୁଷ୍ପଧୂପାନ୍ନତର୍ପଣୈଃ
ଭକ୍ତି ସହିତ ଫୁଲ, ଧୂପ, ଖାଦ୍ୟ ଓ ଜଳ ଦେଇ ଦେବୀଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ଵନ୍ଧ୍ଯା ପ୍ରସୂଯତେ ପାର୍ଥ ନାତ୍ର କାର୍ଯା ଵିଚାରଣା
ହେ ପାର୍ଥ, ଅସନ୍ତାନ ନାରୀ ମଧ୍ୟ ସନ୍ତାନ ପାଇଥାଏ; ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
ଇତି ଶ୍ରୀସ୍କାଂଦେ ମହାପୁରାଣ ଏକାଶୀତିସାହସ୍ର୍ଯାଂ ସଂହିତାଯାଂ ପ୍ରଥମେ ମାହେଶ୍ଵର ଖଣ୍ଡେ କୌମାରିକାଖଂଡେ କୋଟିତୀର୍ଥାଦିମାହାତ୍ମ୍ଯଵର୍ଣନଂନାମ ତ୍ରିପଂଚାଶତ୍ତମୋଽଧ୍ଯାଯଃ
ଏଭଳି ଏକାଶୀ ହଜାର ଶ୍ଲୋକ ଥିବା ଶ୍ରୀସ୍କାନ୍ଦ ମହାପୁରାଣର ପ୍ରଥମ ମାହେଶ୍ୱର ଖଣ୍ଡର କୌମାରିକାଖଣ୍ଡରେ 'କୋଟିତୀର୍ଥ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନର ମହିମା' ନାମକ ତିରପଞ୍ଚାଶତମ ଅଧ୍ୟାୟ ଶେଷ ହେଲା।
ତତ୍ର ନାହଂ ତ୍ଯଜାମ୍ଯଂଗ ଚ୍ଛତ୍ରଦଣ୍ଡଵିଭୂଷିତାମ୍
ସେଠାରେ, ମୋ ପ୍ରିୟ, ଛତା ଓ ଦଣ୍ଡ ଧରିଥିବା ଲୋକମାନେଠାରେ ମୁଁ କେବେ ଛାଡ଼ି ଯାଏ ନାହିଁ।
କାର୍ତିକସ୍ଯ ତୁ ଯା ଶୁକ୍ଲା ଭଵତ୍ଯେକାଦଶୀ ଶୁଭା
କାର୍ତ୍ତିକ ମାସର ଶୁକ୍ଳପକ୍ଷର ଶୁଭ ଏକାଦଶୀ ଦିନ ଆସେ।
ପୃଚ୍ଛତସ୍ତଂ ଚ ମେ ଵିପ୍ର ନ କ୍ରୋଧଂ କର୍ତୁମର୍ହସି
ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ତୁମେ ମୋତେ ପଚାରୁଛ, ତେଣୁ ତୁମେ କ୍ରୋଧ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।
ସଦା ତ୍ଵଂ ମୋକ୍ଷଧର୍ମେଷୁ ପରିନିଷ୍ଠାଂ ପରାଂ ଗତଃ
ତୁମେ ସଦା ମୋକ୍ଷ ଦେଇଥିବା ଧର୍ମରେ ଉତ୍ତମ ସିଧ୍ଧିକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରିଛ।
ତ୍ଯକ୍ତନିଂଦାସ୍ତୁତିର୍ମୌନୀ ମୋକ୍ଷସ୍ଥଃ ପରିକୀର୍ତ୍ଯସେ
ତୁମେ ନିନ୍ଦା ଓ ସ୍ତୁତିକୁ ତ୍ୟାଗ କରିଛ, ମୌନ ଓ ମୋକ୍ଷରେ ଅବସ୍ଥିତ ବୋଲି ବର୍ଣ୍ଣିତ।
ସୌଦାମିନୀଵ ଵିଚରନ୍ଦୃଶ୍ଯସେ ପ୍ରାଜ୍ଞସଂମତଃ
ବିଦ୍ୱାନମାନେ ଯେଉଁପରି ମାନ୍ୟ କରନ୍ତି, ତୁମେ ବିଜୁଳି ପରି ଚଳିଛ।
ବହୂନାଂ ହି ସହସ୍ରାଣି ଦେଵଗଂଧର୍ଵରକ୍ଷସାମ୍
ଅନେକ ହଜାର ଦେବତା, ଗନ୍ଧର୍ବ ଓ ରାକ୍ଷସ ଅଛନ୍ତି।
କସ୍ମାତ୍ତଦେଷା ଚେଷ୍ଟା ତେ ସଂଦେହଂ ମେ ହର ଦ୍ଵିଜ
ତୁମର ଏହି ଆଚରଣ କାହିଁକି? ମୋ ସନ୍ଦେହ ଦୂର କର, ହେ ଦ୍ୱିଜ।
ପ୍ରହସନ୍ନିଵ ବାଭ୍ରଵ୍ଯଵଦନଂ ସ ନିରୈକ୍ଷତ
ସେ ବାଭ୍ରବ୍ୟଙ୍କ ମୁହଁକୁ ହସୁଥିବା ପରି ଦେଖିଲେ।