ମହୀନଗରକେ ଲିଂଗଂ ପାତାଲାତ୍ସୁମନୋହରମ୍
ମହାନଗରରେ, ଏକ ଲିଙ୍ଗ ପାତାଳରୁ ଉଠି ଅତି ସୁନ୍ଦର ଓ ଆନନ୍ଦଦାୟକ ହେଲା।
ନମସ୍ତେ ଭଗଵନ୍ରୁଦ୍ର ଭାସ୍କରାମିତତେଜସେ
ନମସ୍କାର ହେଉ, ଭଗବାନ ରୁଦ୍ର, ଯାହାଙ୍କ ତେଜ ଭାସ୍କର ସମାନ।
ଶର୍ଵାଯ କ୍ଷିତିରୂପାଯ ସଦା ସୁରଭିଣେ ନମଃ
ଧରାର ଆକାର ଧାରଣ କରୁଥିବା, ସଦା ଶୁଭ ଦେଇଥିବା ଶର୍ବଙ୍କୁ ମୋର ପ୍ରଣାମ।
ପଶୂନାଂ ପତଯେ ଚାପି ପାଵକାଯାତିତେଜସେ
ପଶୁମାନଙ୍କର ସ୍ୱାମୀ ଓ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ପାବକଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ପ୍ରଣାମ।
ମହାଦେଵାଯ ସୋମାଯ ଅମୃତାଯ ନମୋଽସ୍ତୁ ତେ
ମହାଦେବ, ସୋମ ଓ ଅମୃତ ହେଉଥିବା ତୁମକୁ ମୋର ନମସ୍କାର।
ଇତ୍ଯେଵଂ ନାମଭିର୍ଦିଵ୍ଯୈଃ ସ୍ତଵ ଏଷ ଉଦୀରିତଃ
ଏହିପରି ଦିବ୍ୟ ନାମମାନେ ଦ୍ୱାରା ଏହି ସ୍ତୁତି କହାଯାଇଛି।
ହାଟକେଶ୍ଵରଲିଂଗସ୍ଯ ନିତ୍ଯଂ ଚ ପ୍ରଯତୋ ନରଃ
ଯେ କେହି ଭକ୍ତି ସହିତ ସଦା ହାଟକେଶ୍ୱର ଲିଙ୍ଗର ପୂଜା କରେ—
ହାଟକେଶ୍ଵରଲିଂଗଂ ଚ ପ୍ରଯତୋ ଯଃ ସ୍ମରେଦପି
କିମ୍ବା ଭକ୍ତି ସହିତ ହାଟକେଶ୍ୱର ଲିଙ୍ଗକୁ କେବଳ ସ୍ମରଣ କରେ—
ଏଵଂଵିଧାନି ତୀର୍ଥାନି ମହୀସାଗରସଂଗମେ
ଏପରି ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନମାନେ ଭୂମି ଓ ସମୁଦ୍ର ସଙ୍ଗମରେ ଅଛି।
ଇତି ଶ୍ରୀସ୍କାଂଦେ ମହାପୁରାଣ ଏକାଶୀତିସାହସ୍ର୍ଯାଂ ସଂହିତାଯାଂ ପ୍ରଥମେ ମାହେଶ୍ଵରଖଣ୍ଡେ କୌମାରିକାଖଣ୍ଡେ ସ୍ତମ୍ଭତୀର୍ଥମାହାତ୍ମ୍ଯେ ସୋମନାଥଵୃତ୍ତାଂତଵର୍ଣନଂନାମାଷ୍ଟଚତ୍ଵାରିଂଶୋଽଧ୍ଯାଯଃ
ଏଭଳି ଏକାଶୀ ହଜାର ଶ୍ରୀ ସ୍କାନ୍ଦ ମହାପୁରାଣର ପ୍ରଥମ ମାହେଶ୍ୱର ଖଣ୍ଡର କୌମାରିକାଖଣ୍ଡ ଭିତରେ ସ୍ତମ୍ଭତୀର୍ଥର ମହିମା ବିବର୍ଣ୍ନନା ଓ ସୋମନାଥ ଉପାଖ୍ୟାନ ନାମକ ଅଠଚାଳିଶତମ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ।
ଶ୍ରୁତ୍ଵା ତଵ ମୁଖାଂଭୋଜାଦ୍ଭୃଶଂ ମେ ହୃଷ୍ଯତେ ମନଃ
ତୁମର ପଦ୍ମପରି ମୁଁହରୁ ଶୁଣି, ମୋ ମନ ବହୁତ ଆନନ୍ଦିତ ହେଉଛି।
ମହୀନଗରକସ୍ଯାପି ସ୍ଥାପିତସ୍ଯ ତ୍ଵଯା ମୁନେ
ମୁନି, ତୁମେ ଯେଉଁ ମହୀନଗର ସ୍ଥାପନା କରିଥିଲ, ତାହା ସମ୍ପର୍କରେ ମଧ୍ୟ—
ତାନି ଵକ୍ଷ୍ଯାମି ଯତ୍ରାସ୍ତେ ଜଯା ଦିତ୍ଯୋ ରଵିଃ ପ୍ରଭୁଃ
ଯେଉଁଠାରେ ଜୟାଦିତ୍ୟ, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ପ୍ରଭୁ, ବସିଛନ୍ତି, ସେଠି ଥିବା ସ୍ଥାନମାନେ ବିଷୟରେ ମୁଁ କହିବି।
ଜଯାଦିତ୍ଯସ୍ଯ ଯୋ ନାମ କୀର୍ତଯେଦିହ ମାନଵଃ
ଏଠାରେ ଯେ କେହି ଜୟାଦିତ୍ୟଙ୍କ ନାମ ଉଚ୍ଚାରଣ କରେ—
ଯସ୍ଯ ସଂଦର୍ଶନାଦେଵ କଲ୍ଯାଣୈରପି ପୂର୍ଯତେ
ତାଙ୍କୁ କେବଳ ଦର୍ଶନ କଲେ ମଧ୍ୟ ଶୁଭ ଆଶୀର୍ବାଦରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଯାଏ।
ତସ୍ଯ ଦେଵସ୍ଯ ଚୋତ୍ପତ୍ତିଂ ଶୃଣୁ ପାର୍ଥ ଵଦାମି ତେ
ହେ ପାର୍ଥ, ସେ ଦେବତାଙ୍କର ଉତ୍ପତ୍ତି ବିଷୟରେ ଏବେ ଶୁଣ, ମୁଁ କହୁଛି।
ଅହଂ ସଂସ୍ଥାପ୍ଯ ସଂସ୍ଥାନମେତତ୍କାଲେନ କେନଚିତ୍
ମୁଁ ଏହି ସ୍ଥାନକୁ କିଛି ସମୟରେ ସ୍ଥାପନା କରିଥିଲି।
ସ ମାଂ ପ୍ରଣତମାସୀନମଭ୍ଯର୍ଚ୍ଯାର୍ଘେଣ ଭାସ୍କରଃ
ମୁଁ ଭକ୍ତିରେ ବସିଥିବାବେଳେ, ସୂର୍ଯ୍ୟ ମୋତେ ପୂଜା କରି ଅର୍ଘ୍ୟ ଦେଇଥିଲେ।
କୁତ ଆଗମ୍ଯତେ ଵିପ୍ର କ୍ଵ ଚ ଵା ପ୍ରତିଗମ୍ଯତେ
ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ତୁମେ କେଉଁଠାରୁ ଆସିଛ, ଏବଂ କେଉଁଠିକୁ ଯିବାକୁ ଯାଉଛ?
ଭାରତେ ଵିହୃତଃ ଖଣ୍ଡେ ମହୀନଗରକାଦପି 1.2.49.
ମୁଁ ଭାରତ ଭୂମିରେ, ମହୀନଗରରୁ ମଧ୍ୟ, ଘୁରିଛି।
ତେଷାଂ ଗୁଣାନ୍ମମ ବ୍ରୂହି କିଂଗୁଣା ନନୁ ତେ ଦ୍ଵିଜାଃ
ସେମାନଙ୍କର ଗୁଣଗୁଡିକ ବିଷୟରେ ମୋତେ କହ, ସେମାନେ କେଉଁ ଗୁଣର ଅଧିକାରୀ? ସେମାନେ କି ନିଶ୍ଚୟ ଦ୍ୱିଜ ନୁହେଁ କି?
ଯଦି ତାନ୍ଭୋଃ ପ୍ରଶଂସାମି ସ୍ଵୀଯାନ୍ସ୍ତୌତୀତି ଵାଚ୍ଯତା
ଯଦି ମୁଁ ସେମାନଙ୍କୁ ପ୍ରଶଂସା କରିବି, ଲୋକେ କହିପାରିବେ ଯେ ମୁଁ ନିଜ ପକ୍ଷର ଲୋକଙ୍କୁ ଉପସ୍ଥାପନ କରୁଛି।
ଅଥଵା ପାରମାହାତ୍ମ୍ଯେ ସତି ତେଷାଂ ମହାତ୍ମନାମ୍
କିମ୍ବା, ଯଦି ସେମାନେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ମହାତ୍ମା ଅଟୁଟ ଗୁଣ ଧାରଣ କରିଥିବେ, ସେମାନେ ମହାନ ଆତ୍ମା।
ମଦର୍ଚିତଦ୍ଵିଜେଂଦ୍ରାଣାଂ ଯଦି ସ୍ଯାଚ୍ଛ୍ରଵଣେପ୍ସୁତା
ମୋତେ ପୂଜା କରିଥିବା ଦ୍ୱିଜମୁଖ୍ୟଙ୍କ ବିଷୟରେ ଯଦି ଶୁଣିବାକୁ ଇଚ୍ଛା ରହିଛି,
ଇତି ଶ୍ରୁତ୍ଵା ମମ ଵଚୋ ରଵିରାସୀତ୍ସୁଵିସ୍ମିତଃ
ମୋର କଥା ଶୁଣି ରବି ବହୁତ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହେଲା।
ସୋଽଥ ଵିପ୍ରତନୁଂ କୃତ୍ଵା ମାଂ ଵିସର୍ଜ୍ଯୈଵ ଭାସ୍କରଃ
ତାପରେ, ଭାସ୍କର ଦ୍ୱିଜର ରୂପ ଧରି, ମୋତେ ଛାଡି ଚାଲିଗଲା।
ଜଟାଂ ତ୍ରିଷଵଣସ୍ନାନପିଂଗଲାଂ ଧାରଯନ୍ନଥ
ସେ ତିନିବାର ସ୍ନାନ କରିଥିବା ପିଙ୍ଗଳ ଜଟା ରଖିଥିଲା।
ତତୋ ହାରୀତପ୍ରମୁଖାଃ ପ୍ରହର୍ଷୋତ୍ଫୁଲ୍ଲଲୋଚନାଃ
ତାପରେ, ହାରୀତଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ, ସମସ୍ତଙ୍କ ଆଖି ଆନନ୍ଦରେ ଫୁଲିଉଠିଲା।
ନମସ୍କୃତ୍ଯ ଦ୍ଵିଜାଗ୍ର୍ଯଂ ତେ ପ୍ରହର୍ଷାଦିଦମବ୍ରୁଵନ୍ ।।1.2.49.
ସେମାନେ ଦ୍ୱିଜମୁଖ୍ୟଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି, ଆନନ୍ଦରେ ଏହି କଥା କହିଲେ।
ଅଦ୍ଯ ନୋ ଦିଵସଃ ପୁଣ୍ଯଃ ସ୍ଥାନମଦ୍ଯୋତ୍ତମଂ ତ୍ଵିଦମ୍
ଆଜି ଆମ ପାଇଁ ପବିତ୍ର ଦିନ; ଏହି ସ୍ଥାନ ଆଜି ଆମ ପାଇଁ ସର୍ବୋତ୍ତମ ହୋଇଛି।