କ୍ରୌଂଚଦ୍ଵୀପେ କ୍ରୌଂଚନାମା ପର୍ଵତୋ ଯୋଜନାଯତଃ ୩୭.
କ୍ରଉଞ୍ଚଦ୍ୱୀପରେ କ୍ରଉଞ୍ଚ ନାମକ ପାହାଡ଼ ଅଛି, ଯାହାର ଆକାର ହଜାର ଯୋଜନା ।
ତତ୍ର ଚ ପ୍ରୈଯଵ୍ରତୋ ଘୃତପୃଷ୍ଟିନାମା ତତ୍ପୁତ୍ରାମମଧୁରୁହମେଘପୃଷ୍ଠସ୍ଵଦାମଋତାଶ୍ଵଲୋହିତାର୍ଣଵଵନସ୍ପତିଇତିସପ୍ତପୁତ୍ରନାମାଂକିତାନି ସପ୍ତ ଵର୍ଷାଣି॥ ୩୭.
ସେଠାରେ ପ୍ରିୟବ୍ରତଙ୍କ ବଂଶଜ ଘୃତପୃଷ୍ଠ ରାଜ କରନ୍ତି । ତାଙ୍କର ସାତିଝିଅ ପୁଅ — ଅମଧୁର, ହମେଘ, ପୃଷ୍ଠ, ସ୍ୱଦାମ, ଋତାଶ୍ୱ, ଲୋହିତାର୍ଣ୍ଣ ଓ ବନସ୍ପତି — ଏହି ସାତଟି ଦେଶର ନାମ ।
ଵର୍ଣାଶ୍ଚ ଗୁରୁଋଷଭଦ୍ରଵିଣଦେଵକସଂଜ୍ଞାଃ॥ ୩୭.
ଏଠିର ଜାତିମାନେ — ଗୁରୁ, ଋଷଭ, ଦ୍ରବିଣ ଓ ଦେବକ ।
ଆପୋମଯଂ ଭଗଵଂତଂ ସ୍ତୁଵଂତି॥ ୩୭.
ସେମାନେ ଜଳସ୍ୱରୂପ ଭଗବାନଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କରନ୍ତି ।
ଆପଃ ପୁରୁଷଵୀର୍ଯାଶ୍ଚ ପୁନଂତୀର୍ଭୂର୍ଭୂଵଃସ୍ଵଶ୍ଚ ୩୭.
ପୁରୁଷର ଶକ୍ତିଯୁକ୍ତ ଜଳ, ଭୂ, ଭୁଵଃ ଓ ସ୍ୱଃ ଲୋକ ମଧ୍ୟ ପବିତ୍ର କରନ୍ତି ।
ଶାଲ୍ମଲେର୍ନାମ ଵୃକ୍ଷସ୍ଯ ତତ୍ରଵାସଃ ସହସ୍ରଂ ଯୋଜନାନାଂ ତଚ୍ଚିହ୍ନଂ ଶାଲ୍ମଲିଦ୍ଵିପମୁଚ୍ଯତେ॥ ୩୭.
ସେଠାରେ ଶାଲ୍ମଳି ନାମକ ଗଛ ପାଖରେ ନିବାସ, ଯାହାର ଆକାର ହଜାର ଯୋଜନା । ଏହି ଚିହ୍ନ ଦ୍ୱାରା ଏହାକୁ ଶାଲ୍ମଳିଦ୍ୱୀପ ବୋଲି କୁହାଯାଏ ।
ତସ୍ଯାଧିପତିଃ ପ୍ରୈଯଵ୍ରତୋ ଯଜ୍ଞବାହୁସ୍ତତ୍ପୁତ୍ରସୁରୋଚନସୌମନସ୍ଯରମଣକଦେଵବର୍ହିପାରିଭଦ୍ରାପ୍ଯାଯନାଭିଜ୍ଞାନନାମାନି ସପ୍ତଵର୍ଷାଣି॥ ୩୭.
ସେଠାର ରାଜା ପ୍ରଯବ୍ରତ ଥିଲେ; ତାଙ୍କ ପୁଅ ଯଜ୍ଞବାହୁଙ୍କର ସାତଟି ଦେଶ ନାମ — ସୁରୋଚନ, ସୌମନସ୍ୟ, ରମଣକ, ଦେବବର୍ହି, ପାରିଭଦ୍ର, ପ୍ୟାୟନ ଓ ଅଭିଜ୍ଞାନ।
ଵର୍ଣାଶ୍ଚ ଶ୍ରୁତଧରଵୀର୍ଯଵସୁଂଧରଇଷଂଧରସଂଜ୍ଞା ଭଗଵଂତଂ ସୋମଂ ଯଜଂତି॥ ୩୭.
ଏଠି ଶ୍ରୁତଧର, ବୀର୍ୟବସୁ, ମୃଧର, ଐଷ, ଓ ଧରା ନାମକ ଜାତିମାନେ ପବିତ୍ର ସୋମଙ୍କୁ ପୂଜା କରନ୍ତି।
ସ୍ଵଯୋନିଃ ପିତୃଦେଵେଭ୍ଯୋ ଵିଭଜଞ୍ଛୁକ୍ଲକୃଷ୍ଣଯୋଃ ୩୭.
ସେ ନିଜେ ସ୍ଵୟଂଜନ୍ମା, ପିତୃ ଓ ଦେବତାମାନଙ୍କୁ ଧଳା ଓ କଳା ଭାଗରେ ବାଣ୍ଟିଦେଲେ।
ଇତି ଜପଃ ଗୋମେଦନାମା ପ୍ଲକ୍ଷୋସ୍ତି ସୁରମ୍ଯୋ ଯସ୍ଯ ଚ୍ଛାଯଯା ୩୭.
ଏହିପରି ଜପ କରାଯାଏ: ଗୋମେଦନାମା ହେଉଛି ସେଠାର ପ୍ଲକ୍ଷ ଗଛର ନାମ, ଯାହା ବହୁତ ଆନନ୍ଦଦାୟକ ଓ ତାହାର ଛାୟା—
ତତ୍ର ପ୍ରୈଯଵ୍ରତ ଇଧ୍ମଜିହ୍ଵଃ ପତିସ୍ତତ୍ପୁତ୍ରସିଵସୁରମ୍ଯସୁଭଦ୍ର ଶାଂତ୍ଯଶପ୍ତମୃତାଭଯନାମାଂକିତାନି ସପ୍ତ ଵର୍ଷାଣି॥ ୩୭.
ସେଠାର ରାଜା ପ୍ରଯବ୍ରତ ଥିଲେ; ତାଙ୍କ ପୁଅ ଇଧ୍ମଜିହ୍ବା, ଏବଂ ତାଙ୍କ ପୁଅମାନେ — ଶିବସୁରମ୍ୟ, ସୁଭଦ୍ର, ଶାନ୍ତ୍ୟ, ଶପ୍ତ, ମୃତ ଓ ଆଭୟ — ଏହି ସାତଟି ଦେଶର ନାମ।
ଵର୍ଣାଶ୍ଚ ହଂସପତଂଗୋର୍ଧ୍ଵାଂଚନସତ୍ଯାଂଗସଂଜ୍ଞାଶ୍ଚତ୍ଵାରୋ ଭଗଵଂତଂ ସୂର୍ଯଂ ଯଜଂତେ॥ ୩୭.
ଏଠି ହଂସ, ପତଙ୍ଗ, ଉର୍ଧ୍ୱାଞ୍ଚନ ଓ ସତ୍ୟାଙ୍ଗ ନାମକ ଚାରିଟି ଜାତିମାନେ ପବିତ୍ର ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ପୂଜା କରନ୍ତି।
ପ୍ରଶ୍ରସ୍ଯ ଵିଷ୍ଣୁରୂପଂଯତ୍ତତ୍ରୋତ୍ଥସ୍ଯ ବ୍ରହ୍ମଣୋଽମୃତସ୍ଯ ଚ ୩୭.
ସେଠାର ପ୍ରଶ୍ରସ୍ୟା, ବ୍ରହ୍ମା ଓ ଅମୃତରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଥିବା ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ରୂପ।
ସ୍ଵର୍ଣପତ୍ରାଣି ନିଯୁତଂ ଯୋଜନାନାଂ ସହସ୍ରକମ୍ ୩୭.
ତାହାର ସୁନା ପତ୍ର ହଜାର ଯୋଜନା ଦୂର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଫାଟିଯାଇଛି।
ତସ୍ଯାଧିପତିଃ ପ୍ରୈଯଵ୍ରତୋ ଵୀତହୋତ୍ରନାମା ତତ୍ପୁତ୍ରୌ ରମଣକଘାତକୌ॥ ୩୭.
ସେଠାର ରାଜା ପ୍ରଯବ୍ରତ, ତାଙ୍କ ନାମ ଭିତହୋତ୍ର; ତାଙ୍କ ପୁଅ ଦୁଇଜଣ — ରମଣକ ଓ ଘାତକ।
ତନ୍ନାମଚିହ୍ନତଂ ଖଂଡଦ୍ଵଯମ୍॥ ୩୭.
ସେଠାର ଦେଶ ଦୁଇଟି ଭାଗରେ ଚିହ୍ନିତ।
ତଯୋରଂତରାଲେମାନସାଚଲୋ ନାମ ଵଲଯାକାରଃ ପର୍ଵତୋ ଯସ୍ମିନ୍ଭ୍ରମତି ଭଗଵାନ୍ଭାସ୍କର ଇତି॥ ୩୭.
ସେ ଦୁଇଟି ଭାଗ ମଧ୍ୟରେ ମାନସାଚଳ ନାମକ ଗୋଲାକାର ପାହାଡ଼ ଅଛି, ଯାହାପରେ ପବିତ୍ର ସୂର୍ଯ୍ୟ ଘୂରେ।
ତତ୍ର ଵର୍ଣାଶ୍ଚ ନ ସଂତି କେଵଲଂ ସମାନାସ୍ତେ ବ୍ରହ୍ମ ଧ୍ଯାଯଂତି॥ ୩୭.
ସେଠାର କୌଣସି ଜାତି ନାହିଁ; ସମସ୍ତେ ସମାନ ଓ ବ୍ରହ୍ମର ଧ୍ୟାନ କରନ୍ତି।
ଯଦ୍ଯତ୍କର୍ମମଯଂ ଲିଂଗଂ ବ୍ରହ୍ମଲିଂଗଂ ଜନୋର୍ଚଯନ୍ ୩୭.
ଯେଉଁଠି କାର୍ଯ୍ୟର ଆକାର ଅଛି, ସେହି ବ୍ରହ୍ମର ଆକାର, ଯାହା ସେମାନେ ସଂଗ୍ରହ କରନ୍ତି।
ନୈଷୁ କ୍ରୋଧୋ ନ ମାତ୍ସର୍ଯଂ ପୁଣ୍ଯପାପାର୍ଜନେନ ଚ ୩୭.
ସେଠି କୌଣସି କ୍ରୋଧ, ଇର୍ଷ୍ୟା, ପୁଣ୍ୟ କିମ୍ବା ପାପ ଅର୍ଜନ ନାହିଁ।
ଜପଂତଃ କାମିନୀଯୁକ୍ତା ଵିହରଂତ୍ଯମରା ଇଵ ୩୭.
ସେମାନେ ଜପ କରି, ନିଜ ପ୍ରିୟାଙ୍କ ସହିତ ଅମରମାନେ ପରି ବିହାର କରନ୍ତି।
ଭୂମେର୍ଯୋଜନଲକ୍ଷେ ଚ କୌରଵ୍ଯ ରଵିମଂଡଲମ୍ ୩୮.
ଭୂମିରୁ ଏକ ଲକ୍ଷ ଯୋଜନା ଦୂରେ, ହେ କୌରବ୍ୟ, ସୂର୍ଯ୍ୟମଣ୍ଡଳ ଅଛି।
ଈଷାଦଂଡସ୍ତତୈଵାସ୍ଯ ଦ୍ଵିଗୁଣଃ ପରିକୀର୍ତିତଃ ୩୮.
ତାହାର ଛୋଟ ଦଣ୍ଡ ଏହି ମାପର ଦୁଇଗୁଣା ବୋଲି କୁହାଯାଏ।
ଯୋଜନାନାଂ ତୁ ତସ୍ଯାକ୍ଷସ୍ତତ୍ର ଚକ୍ରଂ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତମ୍ ୩୮.
ସେଠି ଏତେ ଯୋଜନା ଦୂରରେ, ତାହାର ଧୁରା ଓ ଚକ୍ର ଅଟୁଟ ଅଛି।
ଚତ୍ଵାରିଂଶତ୍ସହସ୍ରାଣି ଦ୍ଵିତୀଯୋଽକ୍ଷୋଽପି ଵିସ୍ତୃତଃ ୩୮.
ଦ୍ୱିତୀୟ ଧୁରା ମଧ୍ୟ ଚାଳିସି ହଜାର ମାପରେ ବିସ୍ତୃତ ଅଛି।
ଅକ୍ଷପ୍ରମାଣମୁଭଯୋଃ ପ୍ରମାଣଂ ତଦ୍ଯୁଗାର୍ଦ୍ଧଯୋଃ ୩୮.
ଉଭୟ ଧୁରାର ମାପ ସମାନ, ଏହି ମାପ ଦୁଇ ଯୁଗାର୍ଧ ପାଇଁ ହୁଏ।
ଦ୍ଵିତୀଯୋଽକ୍ଷସ୍ତଥା ସଵ୍ଯେ ଚକ୍ରଂ ତନ୍ମାନସେ ସ୍ଥିତମ୍ ୩୮.
ସେଇପରି, ଦ୍ୱିତୀୟ ଧୁରା ବାମପଟେ ଅଛି ଏବଂ ଚକ୍ର ମନରେ ବିସ୍ଥାପିତ।
ଗାଯତ୍ରୀ ଚ ବୃହତ୍ଯୁଷ୍ଣିଗ୍ଜଗତୀ ତ୍ରିଷ୍ଟୁଵେଵ ଚ ୩୮.
ଗାୟତ୍ରୀ, ବୃହତୀ, ଉଷ୍ଣିକ୍, ଜଗତୀ ଏବଂ ତୃଷ୍ଟୁପ୍ ମଧ୍ୟ ଅଛନ୍ତି।
ନୈଵାସ୍ତମନମର୍କସ୍ଯ ନୋଦଯଃ ସର୍ଵଦା ସତଃ ୩୮.
ଯେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ସଦା ଅଛନ୍ତି, ସେଠି ପାଇଁ କେବେ ଅସ୍ତମାନ ବା ଉଦୟ ନାହିଁ।
ଶକ୍ରଦୀନାଂ ପୁରେ ତିଷ୍ଠନ୍ସ୍ପୃଶତ୍ଯେଷ ପୁରତ୍ରଯମ୍ ୩୮.
ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ଦେବତାମାନଙ୍କର ସହରରେ ବସି, ସେ ତିନିଟି ସହରକୁ ଛୁଁଇଥାନ୍ତି।