ଅରୁଣେସ୍ମିନ୍ମହାକ୍ଷେତ୍ରେ ଦେହିଭିର୍ଲବ୍ଧଜନ୍ମଭିଃ
ଏହି ଅରୁଣ ପବିତ୍ର ଭୂମିରେ, ଯେଉଁମାନେ ଦେହ ପାଇଁ ଜନ୍ମ ନେଇଛନ୍ତି—
ଅନ୍ଯତ୍ର ମୁକ୍ତଦେହାନାମପ୍ଯତ୍ର ଶ୍ରାଦ୍ଧକର୍ମଣା 1.3.2.7.
ଅନ୍ୟ ସ୍ଥାନରେ ଦେହମୁକ୍ତ ଲୋକମାନେ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ, ଏଠାରେ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କର୍ମ ଦ୍ୱାରା—
ଅଯୋଧ୍ଯାଂ ମଥୁରାଂ ମାଯାଂ କାଶୀଂ କାଂଚୀମଵଂତିକାମ୍
ଅୟୋଧ୍ୟା, ମଥୁରା, ମାୟା, କାଶୀ, କାଞ୍ଚୀ ଓ ଅବନ୍ତିକା—
ଇତ୍ଯୁକ୍ତଵଂତଂ ଚ ଶିଲାଦପୁତ୍ରଂ ମୃକଣ୍ଡୁସୂନୁଃ ପୁନରପ୍ଯୁଵାଚ
ଏପରି କହିବା ପରେ, ଶିଳାଦର ପୁଅକୁ ମୃକଣ୍ଡୁଙ୍କ ପୁଅ ପୁନି କହିଲେ।
ମାର୍କଂଡେଯ ତ୍ଵଯା ମନ୍ଯେ ମଯି ନ୍ଯସ୍ତୋ ମହାନ୍ଭରଃ
ମାର୍କଣ୍ଡେୟ, ମୁଁ ଭାବୁଛି ତୁମେ ମୋ ଉପରେ ବଡ଼ ଭାର ଦେଇଛ।
ସ୍ଥାନେ କୁତୂହଲାକ୍ଷିପ୍ତଂ ମନସ୍ତଵ ମହାମତେ
ବୁଦ୍ଧିମାନ, ତୁମର ମନ କୁତୁହଳରେ ଆକ୍ରାନ୍ତ ହେବା ଯଥାଯଥ।
କଥଂ ଵା ଶକ୍ଯତେ ଵକ୍ତୁଂ ଜାନାନରପି କାର୍ତ୍ସ୍ନ୍ଯତଃ
ଏହାକୁ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ କିପରି କହିଯାଇପାରିବ, ଜଣେ ଜଣିଥିବା ଲୋକ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ?
କଥଂ ଵା ଶ୍ରୁତମପ୍ଯେତଦାଶ୍ଚର୍ଯରସଭାଵିତୈଃ
ଏହାକୁ ଶୁଣିଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟରସରେ ଭରିଥିବା ଲୋକମାନେ କିପରି ବୁଝିପାରିବେ?
ଇଦାନୀଂ ସ୍ମର ଚିତ୍ରଂ ତୁ ଚରିତ୍ରଂ ସ୍ମରଵୈରିଣଃ
ଏବେ ତୁମେ ସ୍ମରଣ କର, କାମର ଶତ୍ରୁଙ୍କର ଅଦ୍ଭୁତ କାର୍ଯ୍ୟଗୁଡିକ।
ଅଦ୍ଭୁତଂ ଶିଵଚାରିତ୍ରମାସ୍କଂଦିତମନୋହରମ୍
ଶିବଙ୍କର ଅଦ୍ଭୁତ କାର୍ଯ୍ୟଗୁଡିକ ଅବିରତ ଓ ମନକୁ ଆକର୍ଷଣ କରେ।
ତଥାପ୍ଯେଷ ପ୍ରଵକ୍ଷ୍ଯେଽହମଂଶାଂଶେନ ଯଥାମତି
ତଥାପି, ମୋ ସମ୍ଭାବ୍ୟ ଅନୁଯାୟୀ, ମୁଁ ଏହାର କିଛି ଅଂଶ କହିବି।
ପୁରାଦିଦେଵକଲ୍ପାଦୌ ନିର୍ଵିକଲ୍ପୋ ମହେଶ୍ଵରଃ
ଦେବମାନେର ପ୍ରଥମ ଯୁଗର ଆରମ୍ଭରେ, ମହେଶ୍ୱର ଭିନ୍ନତା ବିନା ଥିଲେ।
ଉଦ୍ଭାଵିତଂ ଚ ତଦ୍ଵିଶ୍ଵଂ ସ୍ରଷ୍ଟୁଂ ପାତୁଂ ଚ ସର୍ଵଦା
ସେ ଏହି ବିଶ୍ୱକୁ ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲେ, ସଦା ସୃଷ୍ଟି ଓ ରକ୍ଷା ପାଇଁ।
ଅସୃଜଦ୍ଦକ୍ଷିଣାଂଗେନ ତ୍ର୍ଯଂବକଃ ପରମେଷ୍ଠିନମ୍ 1.3.2.8.
ତ୍ରୟମ୍ବକ ତାଙ୍କର ଡାହାଣ ପାଶରୁ ପରମେଷ୍ଠିନ (ବ୍ରହ୍ମା) ଉତ୍ପନ୍ନ କରିଥିଲେ।
ବ୍ରହ୍ମାଣଂ ରଜସା ଵିଷ୍ଣୁଂ ସତ୍ତ୍ଵେନ ସମଯୂଯୁଜତ୍
ସେ ବ୍ରହ୍ମାକୁ ରଜସ ଓ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ସତ୍ତ୍ୱ ଦେଇଥିଲେ।
ଈଶାତେ ସର୍ଵଜଗତାଂ ସୃଷ୍ଟିରକ୍ଷାଵିଧାନଯୋଃ
ସେ ସମସ୍ତ ଜଗତର ଈଶ୍ୱର, ସୃଷ୍ଟି ଓ ରକ୍ଷାର ବ୍ୟବସ୍ଥା ପାଇଁ।
ଦକ୍ଷଂ ଚ ଦକ୍ଷିଣାଂଗୁଷ୍ଠାତ୍ସୃଷ୍ଟ୍ଯୈ ପ୍ରାଵର୍ତଯଦ୍ଵିଧିଃ
ସୃଷ୍ଟି ପାଇଁ ସୃଜନକର୍ତ୍ତା ତାଙ୍କର ଡାହା ଅଂଗୁଠିରୁ ଦକ୍ଷକୁ ଉତ୍ପନ୍ନ କଲେ।
ଶୂଦ୍ରାଂଶ୍ଚ ପଦ୍ଭ୍ଯାଂ ନିରମାତ୍ସ୍ଵଯଂ ଚ କମଲାସନଃ
ପଦ୍ମାସନ ନିଜେ ତାଙ୍କର ପାଦରୁ ଶୂଦ୍ରମାନେକୁ ଉତ୍ପନ୍ନ କଲେ।
ମରୁତଃ ଫଣିନୋ ଗୃଧ୍ରା ଗଂଧର୍ଵାସରସୋଽପି ଚ
ମାରୁତ, ସାପ, ଗୃଧ୍ର, ଗନ୍ଧର୍ବ ଓ ନଦୀମାନେ ମଧ୍ୟ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ।
ନାନାଜ୍ଞାତିତ୍ଵମାପାଦ୍ଯ ନାନାକର୍ମପ୍ରଵର୍ତକାଃ
ସେମାନେ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ପରିଚୟ ପାଇଁ, ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ କାର୍ଯ୍ୟରେ ଲାଗିଗଲେ।
ପୁଲସ୍ତ୍ଯପୁଲହାଭ୍ଯାଂ ଚ ଜଜ୍ଞିରେ ଯକ୍ଷରାକ୍ଷସାଃ
ପୁଲସ୍ତ୍ୟ ଓ ପୁଲହାଙ୍କୁ ଥିରୁ ଯକ୍ଷ ଓ ରାକ୍ଷସମାନେ ଜନ୍ମ ନେଲେ।
ଭୃଗୋରଗ୍ନିଃ ସମୁଦଭୂଚ୍ଚ୍ଯଵନାଦ୍ଯାସ୍ତଥର୍ଷଯଃ ଯତ୍ପୁତ୍ରପୌତ୍ରୈର୍ଭୁଵନମିଦମାପୂର୍ଯତେଽଖିଲମ୍
ଭୃଗୁଙ୍କୁ ଥିରୁ ଅଗ୍ନି ଓ ଚ୍ୟବନ ଓ ଅନ୍ୟ ଋଷିମାନେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ, ଯେଉଁମାନଙ୍କର ପୁଅ ଓ ପୁତିମାନେ ଏହି ସମସ୍ତ ଜଗତକୁ ପୂର୍ଣ୍ଣ କରିଛନ୍ତି।
ଏଵଂ ବ୍ରହ୍ମାଽଽତ୍ମଜୈଃ ସ୍ଵୀଯୈରିଦମାପୂରଯଜ୍ଜଗତ୍
ଏଭଳି ବ୍ରହ୍ମା ତାଙ୍କର ନିଜ ସନ୍ତାନମାନେ ଦ୍ୱାରା ଏହି ଜଗତକୁ ପୂର୍ଣ୍ଣ କଲେ।
ଅଚ୍ଯୁତୋଽପି ଭୃଗୋଃ ପୁତ୍ରୀମୁଦ୍ଵାହ୍ଯ କମଲାଲଯାମ୍ 1.3.2.8.
ଅଚ୍ୟୁତ ମଧ୍ୟ ଭୃଗୁଙ୍କର ଝିଅ, ପଦ୍ମାଳୟାକୁ ବିବାହ କଲେ।
ସୃଷ୍ଟିସ୍ଥିତିଭ୍ଯାଂ ଦ୍ରୁହିଣାବ୍ଜନାଭୌ ସ୍ଵାଧୀନତାଂ ନୂନମୁପାଗତାଭ୍ଯାମ୍
ସୃଷ୍ଟି ଓ ପାଳନ ଦ୍ୱାରା, ପଦ୍ମଜ ଓ ପଦ୍ମନାଭ ନିଜ ଶକ୍ତିରେ ଅଧିପତ୍ୟ ଲାଗିଛନ୍ତି।
ଵିରଂଚ୍ଯପ୍ଯୁତଯୋରାସୀଦ୍ଵିଵାଦୋ ମୋହସଂଭଵଃ
ବିରଞ୍ଚି ଓ ଉତୟଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମୂଢତାରୁ ଜନ୍ମିଥିବା ବିବାଦ ହେଇଥିଲା।
ରଜୋଵିକାରାଭ୍ଯଧିକୋ ବାହ୍ଯେ ନୀଲ ଇଵୋତ୍ଥିତଃ
ରଜୋଗୁଣର ଅତିରିକ୍ତ ପ୍ରଭାବ ବାହାରେ ନୀଳ ରଙ୍ଗ ପରି ଦେଖାଗଲା।
ପିତାମହସ୍ଯ ଲୋକାନାଂ କିମେଵମତିମୋହିତଃ
ଲୋକମାନଙ୍କର ପିତାମହ କାହିଁକି ଏପରି ଭ୍ରମିତ ହେଇଛନ୍ତି?
ତ୍ଵତ୍ତ ଏଵୋଦିତୌ ଦୈତ୍ଯୌ ନିହତ୍ଯ ମଧୁକୈଟଭୌ
ତୁମଠାରୁ ମଧୁ ଓ କୈଟଭ ଦୁଇଟି ଦେମନ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ, ଯେଉଁମାନେକୁ ତୁମେ ନିହତ କଲେ।
ତ୍ଵାମେଵ ସୃଜତୋ ନିତ୍ଯଂ ବହୁଧା ମମ ଵେଧସଃ
ମୋ ବେଧସା ନିତ୍ୟ ତୁମକୁ ଅନେକ ରୂପରେ ସୃଜନ କରେ।