କ୍ଷମଯା ଚ ମହାଭାଗା କ୍ରୋଧମଣ୍ଵପି ନାକରୋତ୍ ୧୪.
ସେ ଭାଗ୍ୟବତୀ ନାରୀ ଧୈର୍ୟ ଧରି, କେବେ ମଧ୍ୟ କ୍ରୋଧ କରିଲେ ନାହିଁ।
ଅଗ୍ନିରୂପେଣ ତସ୍ଯାଶ୍ଚ ସ ଦଦାହ ମହାଶ୍ରମମ୍ ଏଵଂ ସିହଵୃକାଦ୍ଯାଭିର୍ଭୀଷିକାଭିଃ ପୁନଃପୁନଃ॥ ୧୪.
ଅଗ୍ନି ଆକୃତି ଧରି, ସେ ତାଙ୍କର ବଡ଼ ଶ୍ରମକୁ ପୋଡ଼ିଦେଲେ; ସିଂହ, ଓଲ, ଇତ୍ୟାଦି ଭୟଙ୍କର ଆକୃତି ଧରି, ପୁଣିପୁଣି ଏଭଳି କଲେ।
ଵିରରାମ ଯଦା ନୈଵ ଵଜ୍ରାଂଗମହିଷୀ ତଦା ୧୪.
ବଜ୍ରାଙ୍ଗଙ୍କର ଭାର୍ଯ୍ୟା ତପସ୍ୟା ଛାଡ଼ିଲେ ନାହିଁ, ତେବେ—
ତାଂ ଶାପାଭିମୁଖୀଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଶୈଲଃ ପୁରୁଷାଵିଗ୍ରହଃ ୧୪.
ତାଙ୍କୁ ଶାପ ଦେବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ଦେଖି, ପାହାଡ଼ ମାନବ ଆକୃତି ଧରିଲେ—
ନାହଂ ମହାଵ୍ରତେ ଦୁଷ୍ଟଃ ସେଵ୍ଯୋଽହଂ ସର୍ଵଦେହିନାମ୍ ୧୪.
ମହାବ୍ରତେ, ମୁଁ ଦୁଷ୍ଟ ନୁହେଁ; ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀମାନେ ମୋତେ ସେବନ କରିବା ଉଚିତ।
ଏତସ୍ମିନ୍ନଂତରେ ଜାତଃ କାଲୋ ଵର୍ଷସହସ୍ରିକଃ ୧୪.
ଏହି ମଧ୍ୟରେ, ଏକ ହଜାର ବର୍ଷ ଅତିତ ହେଲା।
ତୁଷ୍ଟଃ ପ୍ରୋଵାଚ ଵଜ୍ରାଂଗଂ ତମାଗମ୍ଯ ଜଲାଶଯେ॥ ୧୪.
ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହୋଇ, ସେ ଜଳାଶୟ ପାଖକୁ ଯାଇ ବଜ୍ରାଙ୍ଗଙ୍କୁ କହିଲେ।
ଦଦାମି ସର୍ଵକାମାଂସ୍ତେ ଉତ୍ତିଷ୍ଠ ଦିତିନନ୍ଦନ ଉଵାଚ ପ୍ରାଂଜଲିର୍ଵାକ୍ଯଂ ସର୍ଵଲୋକପିତାମହମ୍॥ ୧୪.
ମୁଁ ତୁମର ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରିବି, ଉଠ ଦିତିର ପୁଅ। ତାହାପରେ ସେ ହାତ ଜୋଡି, ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କର ପିତାମହଙ୍କୁ କଥା କହିଲେ।
ଆସୁରୋ ମେଽସ୍ତୁ ମା ଭାଵଃ ଶକ୍ରରାଜ୍ଯେ ଚ ମା ରତିଃ ୧୪.
ମୋ ଭିତରେ ଦାନବୀୟ ସ୍ୱଭାବ ନ ରହୁ, ଏବଂ ଇନ୍ଦ୍ରର ରାଜ୍ୟରେ କେବେ ମୋର ଆସକ୍ତି ନ ହୋକ।
ଏଵମସ୍ତ୍ଵିତି ତଂ ବ୍ରହ୍ମା ପ୍ରାହ ଵିସ୍ମିତମାନସଃ ୧୪.
ଏହିପରି ହେଉ, ବୋଲି ବ୍ରହ୍ମା ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଭରା ମନେ ସେଠାରେ କହିଲେ।
ଋଷଯୋ ମନୁଜା ଦେଵାଃ ଶିଵବ୍ରହ୍ମମୁଖା ଅପି ୧୪.
ଋଷିମାନେ, ମନୁଷ୍ୟମାନେ, ଦେବତାମାନେ—ଏଠାକୁ ଶିବ ଓ ବ୍ରହ୍ମା ମଧ୍ୟ—
ଇତି ଚିଂତ୍ଯ ଵିରିଂଚୋଽପି ତତ୍ରୈଵାଂତରଧୀଯତ ୧୪.
ଏପରି ଭାବି ବିଷ୍ଣୁ ମଧ୍ୟ ସେଠାରୁ ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଲେ।
ଆହାରମିଚ୍ଛନ୍ସ୍ଵାଂ ଭାର୍ଯାଂ ନ ଦଦର୍ଶାଶ୍ରମେ ସ୍ଵକେ ୧୪.
ଖାଦ୍ୟ ଆଶା କରି, ସେ ନିଜ ଆଶ୍ରମରେ ତାଙ୍କର ଭାର୍ଯ୍ୟାକୁ ଦେଖିଲେ ନାହିଁ।
ଵିଲୋକଯନ୍ସ୍ଵକାଂ ଭାର୍ଯାଂ ଵିଧିତ୍ସୁଃ କର୍ମ ନୈତ୍ଯକମ୍ ୧୪.
ନିତ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବାକୁ ଚାହିଁ, ସେ ନିଜ ଭାର୍ଯ୍ୟାକୁ ଖୋଜୁଥିଲେ।
ରୁଦନ୍ତୀଂ ସ୍ଵାଂ ପ୍ରିଯାଂ ଦୀନାଂ ତରୁପ୍ରଚ୍ଛାଦିତାନନାମ୍ ୧୪.
ସେ ତାଙ୍କର ପ୍ରିୟାକୁ ଦୁଃଖିତ ଦେଖିଲେ, ଗଛର ଡାଳି ତଳେ ମୁହଁ ଲୁଚାଇ, କାନ୍ଦୁଥିବା।
କେନ ତେଽପକୃତଂ ଭୀରୁ ଵର୍ତଂତ୍ଯାସ୍ତପସି ସ୍ଵକେ କଂ ଵା କାମଂ ପ୍ରଯଚ୍ଛାମି ଶୀଘ୍ରଂ ପ୍ରବ୍ରୂହି ଭାମିନି॥ ୧୪.
ତୁମେ ନିଜ ତପସ୍ୟା କରୁଥିବାବେଳେ କିଏ ତୁମକୁ ଅନ୍ୟାୟ କଲା, ଭୟଭିତା? କିମ୍ବା କେଉଁ ଇଚ୍ଛା ମୁଁ ପୂରଣ କରିବି? ଶୀଘ୍ର କହ, ସୁନ୍ଦରୀ।
ଗୃହେଶ୍ଵରୀଂ ସଦ୍ଗୁଣଭୂଷିତାଂ ଶୁଭାଂ ପଂଗ୍ଵଂଧଯୋଗେନ ପତିଂ ସମେତାମ୍ ୧୪.
ଘରର ମାଲିକା, ଭଲ ଗୁଣରେ ଶୋଭିତା, ଶୁଭା, ବିବାହ ବନ୍ଧନରେ ପତି ସହିତ ଏକତ୍ରିତ।
ନାଶିତାସ୍ମ୍ଯପଵିଦ୍ଧାସ୍ମି ତ୍ରାସିତା ପୀଡିତାସ୍ମି ଚ ୧୫.
ମୁଁ ନଶ୍ଟ ହୋଇଯାଇଛି, ତ୍ୟାଗ ହୋଇଛି, ଭୟଭିତ ଓ ପୀଡିତ ହୋଇଛି।
ଦୁଃଖପାରମପଶ୍ଯଂତୀ ପ୍ରାଣାଂସ୍ତ୍ଯକ୍ତୁଂ ଵ୍ଯଵସ୍ଥିତା ୧୫.
ମୋ ଦୁଃଖର କୌଣସି ସୀମା ନାହିଁ, ଦେଖି ମୁଁ ଜୀବନ ଛାଡିବାକୁ ଠାନିଛି।
ଏଵମୁକ୍ତସ୍ତୁ ଦୈତ୍ଯେଂଦ୍ରୋ ଦୁଃଖିତୋଽଚିଂତଯଦ୍ଧୃଦି ୧୫.
ଏଭଳି କଥା ଶୁଣି, ଦୈତ୍ୟମାନଙ୍କର ମୁଖ୍ୟ ଦୁଃଖିତ ହେଲେ ଏବଂ ମନରେ ଭାବିଲେ।
ତଥାପି ମନ୍ଯେ ଶାସ୍ତ୍ରୈଭ୍ଯସ୍ତ୍ଵନୁକଂପ୍ଯା ପ୍ରିଯେତି ଯତ୍ ୧୫.
ତଥାପି ମୁଁ ଭାବୁଛି, ଶାସ୍ତ୍ର ଅନୁସାରେ ସେ ପ୍ରେମିକା ଥିବାରୁ ଦୟା ଯୋଗ୍ୟ।
ଵ୍ଯସନାର୍ଣଵମତ୍ଯେତି ଜଲଯାନୈରିଵାର୍ଣଵମ୍ ୧୫.
ଯେପରି ନୌକା ଦ୍ୱାରା ଲୋକେ ସମୁଦ୍ର ପାର କରନ୍ତି, ସେପରି ଦୁଃଖର ସାଗର ମଧ୍ୟ ଅତିକ୍ରମ କରାଯାଏ।
ଗେହିନୋ ହେଲଯା ଜିଗ୍ଯୁର୍ଦସ୍ଯୂନ୍ଦୂର୍ଗ ପତିର୍ଯଥା ୧୫.
ଘରସ୍ଥମାନେ ଅବହେଳା କରିଲେ, ଦୁର୍ଗର ମାଲିକ ଯେପରି ଚୋରମାନେ ଦ୍ୱାରା ହାରିଯାନ୍ତି, ସେପରି ହୋଇଥାଏ।
ଅଥାଯୁଷା ଵା କାର୍ତ୍ସ୍ନ୍ଯେନ ଧର୍ମେ ଦିତ୍ସୁର୍ଯଥୈଵ ଚ ୧୫.
କିମ୍ବା ଯେପରି କେହି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଆୟୁଷ୍ୟ କିମ୍ବା ଧର୍ମ ଦାନ କରିଦିଏ, ସେପରି।
ଭର୍ତଵ୍ଯା ଏଵ ଯସ୍ମାଚ୍ଚ ତସ୍ମାଦ୍ଭାର୍ଯେତି ସା ସ୍ମୃତା ୧୫.
ଯେହেতୁ ତାଙ୍କୁ ପୋଷଣ କରିବା ଦରକାର, ସେହିପାଇଁ ତାଙ୍କୁ 'ଭାର୍ଯ୍ୟା' ବୋଲି କୁହାଯାଏ।
ସଂସାରକଲ୍ମଷାତ୍ତ୍ରାତ୍ରୀ କଲତ୍ରମିତି ସା ତତଃ ୧୫.
ସେ ସଂସାରର ଅଶୁଦ୍ଧିରୁ ଉଦ୍ଧାର କରେ, ଏହିକାରଣରୁ ତାଙ୍କୁ 'କଳତ୍ର' ବୋଲି କୁହାଯାଏ।
ତ୍ରୀଣି ଜ୍ଯୋତୀଂଷି ପୁରୁଷ ଇତି ଵୈ ଦେଵଲୋଽବ୍ରଵୀତ୍ ୧୫.
ଦେବଳ କହିଲେ: ପୁରୁଷଙ୍କ ଶରୀରରେ ତିନିଟି ଆଲୋକ ଅଛି।
ତଦେନାଂ ପୀଡିତାଂ ଚେଦ୍ଯଃ ପତିର୍ଭୂତ୍ଵା ନ ପାଲଯେ ୧୫.
ଯଦି ସେ ତାଙ୍କର ସ୍ତ୍ରୀ ହୋଇଥିବା ସମୟରେ, ତାଙ୍କୁ କଷ୍ଟ ହେଲେ ସେ ରକ୍ଷା କରିନଥାଏ—
ଅହ ମପ୍ଯେନମିଂଦ୍ରଂ ଵୈ ଶକ୍ତୋ ଜେତୁଂ ଯଥାଽନୃଣାମ୍ ୧୫.
ତେବେ ମୁଁ ଋଣମୁକ୍ତ ମଣିଷ ଭଳି ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଜିତିପାରିବି।
ଇତି ସଂଚିଂତ୍ଯ ଵଜ୍ରାଂଗଃ କୋପଵ୍ଯାକୁଲଲୋଚନଃ ୧୫.
ଏଭଳି ଚିନ୍ତା କରି, ବଜ୍ରାଙ୍ଗଙ୍କ ଆଖି ରେ କ୍ରୋଧରେ ଭରିଗଲା।