ତଦପ୍ଯହୋ ଚାତିକଷ୍ଟ ହେତୁନା ତେନ ମେ ମତମ୍ ୪.
ତଥାପି, ହାୟ, ସେଠିକି ମୋ ପାଇଁ ବହୁତ କଷ୍ଟକର, ଏହି କାରଣରୁ ମୋର ମତ।
ପ୍ରତୀଗ୍ରହେଣ ସଂଯୁକ୍ତଂ ହ୍ଯମୀଵମାଵିଶୋଦ୍ଦ୍ଵିଜମ୍ ୪.
ଯେତେବେଳେ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଏ, ସେଥିରେ ଦ୍ୱିଜମାନେ ଦୁଃଖ ଭୋଗନ୍ତି।
ତତଃ କେନାପ୍ଯୁପାଯେନ ଦ୍ଵଯୋରନ୍ଯତରେଣ ତୁ ୪.
ସେହିପାଇଁ, କୌଣସି ଉପାୟରେ, ଏହି ଦୁଇଟି ମଧ୍ୟରୁ ଯେକୌଣସି ଏକରେ,
ଯଥା କୁଭାର୍ଯଃ ପୁରୁଷଶ୍ଚିନ୍ତାଂତଂ ନ ପ୍ରପଦ୍ଯତେ ୪.
ଯେପରି ବୁଝିବାକୁ ହେଉଛି, ଖରାପ ଜଣେ ଜନନୀ କିମ୍ବା ପୁରୁଷ ଚିନ୍ତାରେ ପଡ଼ିନାହାନ୍ତି।
ଏତସ୍ମିନ୍ନନ୍ତରେ ପାର୍ଥ ସ୍ନାତୁଂ ତତ୍ର ସମାଗତାଃ ୪.
ଏହି ସମୟରେ, ହେ ପାର୍ଥ, ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ସେଠାରେ ସ୍ନାନ କରିବା ପାଇଁ ଏକଠା ହେଲେ।
ଅହଂ ତାନବ୍ରଵଂ ସର୍ଵାନ୍କୁତୋ ଯୂଯଂ ସମାଗତାଃ ୪.
ମୁଁ ସେମାନଙ୍କୁ ପଚାରିଲି, 'ତୁମେମାନେ କେଉଁଠୁ ଏଠାକୁ ଆସିଛ?'
ଧର୍ମଵର୍ମେତି ନୃପତିର୍ଯୋଽସ୍ଯ ଦେଶସ୍ଯ ଭୂପତିଃ ୪.
ଏହି ଦେଶର ରାଜା ଧର୍ମବର୍ମାନ୍।
ତତସ୍ତଂ ପ୍ରାହ ଖେ ଵାଣୀ ଶ୍ଲୋକମେକଂ ନୃପ ଶ୍ରୃଣୁ ୪.
ତାପରେ ଆକାଶରୁ ଏକ ସ୍ୱର ଶୁଣାଗଲା, ଏକ ଶ୍ଲୋକ ପଢ଼ିଲା—ହେ ରାଜା, ଶୁଣ।
ଚତୁଃପ୍ରକାରଂ ତ୍ରିଵିଧଂ ତ୍ରିନାଶଂ ଦାନମୁଚ୍ଯତେ ୪.
ଦାନକୁ ଚାରି ପ୍ରକାର, ତିନି ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ରୂପ ଏବଂ ତିନି ପ୍ରକାରର ହାନି ସହିତ କହାଯାଏ।
ଶ୍ଲୋକସ୍ଯାର୍ଥଂ ନାଵଭାଷେ ପୃଚ୍ଛମାନାପି ନାରଦ ୪.
ନାରଦ, ମୁଁ ପଚାରିଲେ ମଧ୍ୟ ଏହି ଶ୍ଲୋକର ଅର୍ଥ କେବେ ଖୋଲାସା କରିନଥିଲି।
ଯସ୍ତୁ ଶ୍ଲୋକସ୍ଯ ଚୈଵାସ୍ଯ ଲବ୍ଧସ୍ଯ ତପସା ମଯା ୪.
କିନ୍ତୁ ଏହି ଶ୍ଲୋକର ଅର୍ଥ, ଯାହାକି ମୁଁ ତପସ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ପାଇଥିଲି—
ଗଵାଂ ଚ ସପ୍ତ ନିଯୁତଂ ସୁଵର୍ଣଂ ତାଵଦେଵ ତୁ ୪.
ସାତ ନିୟୁତ ଗାଈ ଏବଂ ସେତେଇ ପରିମାଣ ସୁନା—
ପଟହେନେତି ନୃପତେଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ରାଜ୍ଞୋ ଵଚୋ ମହତ୍ ୪.
ରାଜାଙ୍କର ମହାନ ବାକ୍ୟ ଢୋଳ ଦ୍ୱାରା ଘୋଷିତ ହେବାକୁ ଶୁଣି—
ପୁନର୍ଦୁର୍ବୋଧଵିନ୍ଯାସଃ ଶ୍ଲୋକସ୍ତୈର୍ଵିପ୍ରପୁଂଗଵୈଃ ୪.
ପୁଣି ସେ ଶ୍ଲୋକଟିକୁ ସେମାନେ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ, ଅସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବରେ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କଲେ।
ଵଯଂ ଚ ତତ୍ର ଯାତାଃ ସ୍ମୋ ଧନଲୋଭେନ ନାରଦ ୪.
ଏବଂ ହେ ନାରଦ, ଆମେ ସେଠାକୁ ଧନଲୋଭରେ ଯାଇଥିଲୁ।
ଦୁର୍ଵ୍ଯାଖ୍ଯେଯସ୍ତ୍ଵଯଂ ଶ୍ଲୋକୋ ଧନଂ ଲଭ୍ଯଂ ନ ଚୈଵ ନଃ ୪.
କିନ୍ତୁ ଏହି ଶ୍ଲୋକଟି ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିବାକୁ ଅତ୍ୟନ୍ତ କଷ୍ଟ, ଆମେ ଧନ ମଧ୍ୟ ପାଇପାରିଲୁନି।
ଏଵଂ ଫାଲ୍ଗୁନ ତେଷାଂ ତୁ ଵଚଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ମହାତ୍ମନାମ୍ ୪.
ଏଭଳି, ଫାଲ୍ଗୁନ, ସେଇ ମହାତ୍ମାମାନଙ୍କର କଥା ଶୁଣିଲାପରେ—
ଅହୋ ପ୍ରାପ୍ତ ଉପାଯୋ ମେ ସ୍ଥାନପ୍ରାପ୍ତୌ ନ ସଂଶଯଃ ୪.
ହାଁ! ମୋତେ ଉପାୟ ମିଳିଗଲା; ଏହିଥିରେ ମୁଁ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ସ୍ଥାନ ପାଇବି, ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
ଵିଦ୍ଯାମୂଲ୍ଯେନ ନୈଵଂ ଚ ଯାଚିତଃ ସ୍ଯାତ୍ପ୍ରତିଗ୍ରହଃ ୪.
ଏଭଳି ଜ୍ଞାନର ମୂଲ୍ୟ ଦେଇ କିମ୍ବା ମାଗି ଦାନ ନେବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।
ଧର୍ମସ୍ଯ ଯସ୍ଯ ଶ୍ରଦ୍ଧା ସ୍ଯାନ୍ନ ଚ ସା ନୈଵ ପୂର୍ଯତେ ୪.
ଯଦି କାହାରି ଧର୍ମରେ ଆସ୍ଥା ଅଛି, କିନ୍ତୁ ସେଇ ଆସ୍ଥା ପୂରଣ ହେଉ ନାହିଁ—
ଏଵଂ ଵିଚିଂତ୍ଯ ଵିଦ୍ଵାଂସଃ ପ୍ରକୁର୍ଵଂତି ଯଥାରୁଚି ୪.
ଏଭଳି ଚିନ୍ତା କରି, ଜ୍ଞାନୀମାନେ ନିଜ ଇଚ୍ଛାଅନୁସାରେ କାମ କରନ୍ତି।
ମନୋରଥୋଽଯଂ ସଫଲଃ ସଂଭୂତୋଂକୁରିତଃ ସ୍ଫୁଟମ୍ ୪.
ଏହି ଇଚ୍ଛା ଫଳିଛି, ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବେ ଅଙ୍କୁରିତ ହୋଇ ସଫଳତା ପାଇଛି।
ଅମୂର୍ତୈଃ ପିତୃଭିଃ ପୂର୍ଵମେଵ ଖ୍ଯାତୋ ହି ମେ ପୁରା ୪.
ଅରୂପୀ ପୂର୍ବଜମାନେ ପ୍ରାଚୀନ କାଳରୁ ମୋତେ ଜଣା ଥିଲେ।
ପ୍ରଣମ୍ଯ ତୀର୍ଥଂ ଚଲିତୋ ମହୀସାଗରସଂଗମମ୍ ୪.
ମୁଁ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନକୁ ନମସ୍କାର କରି, ମାଟି ଓ ସମୁଦ୍ର ମିଶିଥିବା ସ୍ଥାନକୁ ଚାଲିଗଲି।
ଇଦଂ ଭଣିତଵାନସ୍ମି ଶ୍ଲୋକଵ୍ଯାଖ୍ଯାଂ ନୃପ ଶ୍ରୃଣୁ ୪.
ମୁଁ ଏହି ଶ୍ଲୋକର ବ୍ୟାଖ୍ୟା କହିଛି; ରାଜା, ଏହା ଶୁଣ।
ଏଵମୁକ୍ତେ ନୃପଃ ପ୍ରାହ ପ୍ରୋଚୁରେଵଂ ହି କୋଟିଶଃ ୪.
ଏହିପରି କହାଯିବା ପରେ, ରାଜା ପୁନିପୁନି ଅନେକ ପ୍ରଶ୍ନ କରି ଉତ୍ତର ଚାହିଲେ।
କେ ଦ୍ଵିହେତୂ ଷଡାଖ୍ଯାତାନ୍ଯଧିଷ୍ଠାନାନି କାନି ଚ ୪.
କିଏ ସେ ଦୁଇଟି କାରଣ, ଏହି ଛଅଟି ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ଅଧିଷ୍ଠାନ କ'ଣ କ'ଣ?
କେ ଚ ପ୍ରକାରାଶ୍ଚତ୍ଵାରଃ କିଂସ୍ଵିତ୍ତତ୍ତ୍ରିଵିଧଂ ଦ୍ଵିଜ ୪.
ସେ ଚାରି ପ୍ରକାର କ'ଣ, ଏବଂ ଏହି ତିନି ପ୍ରକାର ବିଭାଗ କ'ଣ, ଦ୍ୱିଜ?
ସ୍ଫୁଟାନ୍ପ୍ରଶ୍ନାନିମାନ୍ସପ୍ତ ଯଦି ଵକ୍ଷ୍ଯସି ବ୍ରାହ୍ମଣ ୪.
ଏହି ସପ୍ତଟି ସ୍ପଷ୍ଟ ପ୍ରଶ୍ନର ଉତ୍ତର ଦେବୁ, ବ୍ରାହ୍ମଣ?
ସପ୍ତ ଗ୍ରାମାଂଶ୍ଚ ଦାସ୍ଯାମି ନୋ ଚେଦ୍ଯାସ୍ଯସି ସ୍ଵଂ ଗୃହମ୍ ୪.
ମୁଁ ତୁମକୁ ସାତଟି ଗାଁ ଦେବି; ନହେଲେ ତୁମେ ନିଜ ଘରକୁ ଫେରିଯିବ।