ଅର୍ଣଵେ କିଂ ପୁରା ଚଂଦ୍ରୋ ନିକ୍ଷିପ୍ତଃ କେନ ସୁଵ୍ରତ ୧୧.
ହେ ସୁବ୍ରତ, ପୂର୍ବରୁ କିଏ ଏବଂ କାହିଁକି ଚନ୍ଦ୍ରକୁ ସମୁଦ୍ରରେ ଛାଡ଼ିଦେଇଥିଲେ?
ଏତତ୍ସର୍ଵଂ ସମାସେନ ଆଦୌ କଥଯ ମେ ପ୍ରଭୋ ୧୧.
ହେ ପ୍ରଭୁ, ଏହି ସବୁ କଥା ଆରମ୍ଭରୁ ସଂକ୍ଷେପରେ ମୋତେ କୁହନ୍ତୁ।
ତେଷାଂ ତଦ୍ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ସୂତୋ ଵାକ୍ଯମୁପାଦଦେ॥ ୧୧.
ସେମାନଙ୍କର କଥା ଶୁଣି, ସୂତା ଆରମ୍ଭ କଲେ କହିବାକୁ।
ଚଂଦ୍ର ଆପୋମଯୋ ଵିପ୍ରା ଅତ୍ରିପୁତ୍ରୋ ଗୁଣାନ୍ଵିତଃ ରୁଦ୍ରସ୍ଯାଂଶାଦ୍ଧି ଦୁର୍ଵାସା ଵିଷ୍ଣୋରଂଶାତ୍ତୁ ଦତ୍ତକଃ॥ ୧୧.
ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ, ଚନ୍ଦ୍ର ଜଳର ଗଠନ ଓ ଅତ୍ରିଙ୍କ ପୁଅ ଏବଂ ଗୁଣରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ। ଦୁର୍ବାସା ରୁଦ୍ରଙ୍କ ଅଂଶରୁ ଜନ୍ମିଥିଲେ, ଦତ୍ତକ ତୁ ଵିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଅଂଶରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ।
କ୍ଷୀରାବ୍ଧିଂ ମଥ୍ଯମାନଂ ତୁ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଚଂଦ୍ରୋ ମୁଦାନ୍ଵିତଃ ୧୧.
କ୍ଷୀରସାଗର ମଥାଯିବାବେଳେ ଚନ୍ଦ୍ର ଆନନ୍ଦରେ ପ୍ରକାଶିତ ହେଲେ।
ପ୍ରଵିଷ୍ଟଶ୍ଚୋଭଯପ୍ରୀତ୍ଯା ଶ୍ରୃଣ୍ଵତାଂ ଭୋ ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମାଃ ୧୧.
ସେ ଦୁଇପକ୍ଷର ଆନନ୍ଦ ପାଇଁ ଭିତରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ, ଏବଂ ସମସ୍ତେ ଶୁଣୁଥିଲେ, ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ।
ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଚ କାଂତିଂ ତ୍ଵରିତୋଽଥ ଚଂଦ୍ରୋ ନୀରାଜିତୋ ଦେଵଗଣୈସ୍ତଦାନୀମ୍ ୧୧.
ତାଙ୍କର ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତା ଦେଖି, ଦେବତାମାନେ ତୁରନ୍ତ ଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କଲେ।
ନମଶ୍ଚକ୍ରୁଶ୍ଚ ତେ ସର୍ଵେ ସସୁରାସୁରଦାନଵାଃ ୧୧.
ସମସ୍ତେ, ଦେବ, ଅସୁର ଓ ଦାନବମାନେ ମିଶି, ଶ୍ରଦ୍ଧାରେ ନମସ୍କାର କଲେ।
ଗର୍ଗେଣୋକ୍ତାସ୍ତଦା ସର୍ଵେଷାଂ ବଲମଦ୍ଯ ଵୈ ୧୧.
ତାପରେ ଗର୍ଗ କହିଲେ, ଆଜି ସମସ୍ତଙ୍କର ଶକ୍ତି ସମାନ।
ଚଂଦ୍ରଂ ମୁରୁଃ ସମାଯାତୋ ବୁଧଶ୍ଚୈଵ ସମାଗତଃ ୧୧.
ମୁରୁ ଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଆସିଲେ, ବୁଧ ମଧ୍ୟ ଆସିପହଞ୍ଚିଲେ।
ତସ୍ମାଚ୍ଚଂଦ୍ରବଲଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠଂ ଭଵତାଂ କାର୍ଯସିଦ୍ଧଯେ ୧୧.
ତେଣୁ ଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କର ସର୍ବୋତ୍ତମ ଶକ୍ତି ତୁମେମାନେ କାମ୍ୟ ସିଦ୍ଧି ପାଇଁ ପାଇବେ।
ଏଵମାଶ୍ଵାସିତା ଦେଵା ଗର୍ଗେଣୈଵ ମହାତ୍ମନା ୧୧.
ଏଭଳି ମହାତ୍ମା ଗର୍ଗଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଦେବତାମାନେ ଆଶ୍ୱସ୍ତ ହେଲେ।
ଦ୍ଵିଗୁଣଂ ବଲମାପନ୍ନା ମହାତ୍ମାନୋ ଦୃଢଵ୍ରତାଃ ୧୧.
ଏହି ମହାତ୍ମା ଦୃଢ଼ ବ୍ରତ ଧାରଣ କରି, ଦୁଇଗୁଣ ଶକ୍ତି ଅର୍ଜନ କଲେ।
ନିର୍ମଥ୍ଯମାନାଦୁଦଧେର୍ଗର୍ଜମାନାଚ୍ଚ ସର୍ଵଶଃ ୧୧.
ସମୁଦ୍ର ମଥିବା ଓ ତାହାର ଗର୍ଜନରୁ ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ଧ୍ୱନି ହେଲା।
ତୁଷ୍ଟା କପିଲଵର୍ଣାଂ ସା ଊଧୋଭାରେଣ ଭୂଯସା ୧୧.
ସେ, ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହୋଇ, କପିଳା ରଙ୍ଗରେ ବଡ଼ ଉଦର ଧାରଣ କଲେ।
କାମଧେନୁଂ ସମାଯାଂତୀଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ସର୍ଵେ ସୁରାସୁରାଃ ୧୧.
କାମଧେନୁ ଆସୁଥିବାକୁ ଦେଖି, ସମସ୍ତ ଦେବ ଓ ଅସୁର ତାଙ୍କୁ ନଜର କଲେ।
ତଦା ତୂର୍ଯାଣ୍ଯନେକାନି ନେଦୁର୍ଵାଦ୍ଯାନ୍ଯନେକଶଃ ୧୧.
ତାପରେ ବହୁ ପ୍ରକାର ଢୋଳ ଓ ବାଦ୍ୟ ଉଚ୍ଚ ସ୍ୱରରେ ବାଜିଲା।
ତାସୁ ନୀଲାଶ୍ଚ କୃଷ୍ଣଶ୍ଚ କପିଲାଶ୍ଚ କପିଂଜଲାଃ ଆଭିର୍ଯୁକ୍ତା ତଦା ଗୋଭିଃ ସୁରଭିଃ ପ୍ରତ୍ଯଦୃଶ୍ଯତ॥ ୧୧.
ସେଠାରେ ନୀଳ, କୃଷ୍ଣ, କପିଳା ଓ କପିଞ୍ଜଳା ଗାଈ ଥିଲେ; ସେମାନେ ଘେରି ରହିଥିବା ସୁରଭି ଦେଖାଗଲେ।
ଅସୁରାସୁରସଂଵୀତାଂ କାମଧେନୁଂ ଯଯାଚିରେ ୧୧.
ଅସୁରମାନେ ଓ ଅସୁର ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ମିଶି, ଇଚ୍ଛାପୂର୍ଣ୍ଣ ଗାଈକୁ ଚାହିଲେ।
ସର୍ଵେଭ୍ଯଶ୍ଚୈଵ ଵିପ୍ରେଭ୍ଯୋ ନାନାଗୋତ୍ରେଭ୍ଯ ଏଵ ଚ ୧୧.
ଏହିପରି, ବିଭିନ୍ନ ଗୋତ୍ରର ସମସ୍ତ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଅନୁରୋଧ କରାଗଲା।
ତୈର୍ଯାଚିତାସ୍ତେଽତ୍ର ସୁରାସୁରାଶ୍ଚ ଦଦୁଶ୍ଚ ତା ଗାଃ ଶିଵତୋଷଣାଯ ୧୧.
ସେମାନଙ୍କର ଅନୁରୋଧରେ, ସେଠାରେ ଦେବତା ଓ ଅସୁରମାନେ, ଶିବଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରିବା ପାଇଁ ସେହି ଗାଈମାନେ ଦେଇଦେଲେ।
ପୁଣ୍ଯାହଂ ମୁନିଭିଃ ସର୍ଵୈଃ କାରିତାସ୍ତେ ତଦା ସୁରାଃ ୧୧.
ତାପରେ, ସମସ୍ତ ଦେବତାମାନେ ସମସ୍ତ ଋଷିମାନଙ୍କ ସହିତ ଶୁଭ କାର୍ଯ୍ୟ କଲେ।
ପୁନଃ ସର୍ଵେ ସୁସଂରବ୍ଧା ମମଂଥୁଃ କ୍ଷୀରସାଗରମ୍ ୧୧.
ପୁଣି, ସମସ୍ତେ ଉତ୍ସାହିତ ହୋଇ ଖୀରସାଗରକୁ ମଥିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ।
କଲ୍ପଵୃକ୍ଷଃ ପାରିଜାତଶ୍ଚୂତଃ ସଂତାନକସ୍ତଥା ମମଂଥୁରୁଗ୍ରଂ ତ୍ଵରିତାଃ ପୁନଃ କ୍ଷୀରାର୍ଣଵଂ ବୁଧା॥ ୧୧.
କଳ୍ପବୃକ୍ଷ, ପାରିଜାତ, ଆମ୍ବ ଓ ସନ୍ତାନକ ଗଛ—ଏହି ସବୁକୁ ବୁଦ୍ଧିମାନମାନେ ଆଉଥରେ ଖୀରସାଗର ମଥିଲେ।
ନିର୍ମଥ୍ଯମାନାଦୁଦଧେରଭଵତ୍ସୂର୍ଯଵର୍ଚସମ୍ ୧୧.
ସାଗର ମଥାଯାଉଥିବାବେଳେ, ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ କିଛି ଉପସ୍ଥିତ ହେଲା।
ସ୍ଵକୀଯେନ ପ୍ରକାଶେନ ଭାସଯଂତଂ ଜଗତ୍ତ୍ରଯମ୍ ୧୧.
ସେ ନିଜ ଆଲୋକରେ ତିନି ଭୁବନକୁ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ କରିଦେଲା।
ସର୍ଵେ ସୁରା ଦଦୁସ୍ତଂ ଵୈ କୌସ୍ତୁଭଂ ଵିଷ୍ଣଵେ ତଦା ମମଂଥୁଃ ପୁନରେଵାବ୍ଧିଂ ଗର୍ଜଂତସ୍ତେ ବଲୋତ୍କଟାଃ॥ ୧୧.
ସମସ୍ତ ଦେବତାମାନେ ସେହି କୌସ୍ତୁଭ ମଣିକୁ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଦେଇଦେଲେ, ଏବଂ ସେମାନେ ପୁଣି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହୋଇ ଉଚ୍ଚ ସ୍ୱରେ ଖୀରସାଗର ମଥିଲେ।
ମଥ୍ଯମାନାତ୍ତତସ୍ତସ୍ମାଦୁଚ୍ଚୈଃଶ୍ରଵାଃ ସମଦ୍ଭୁତମ୍ ୧୧.
ତାପରେ, ସେହି ମଥନରୁ ଅଦ୍ଭୁତ ଉଚ୍ଚଏଶ୍ରବା ଘୋଡା ଉପସ୍ଥିତ ହେଲା।
ତଥୈଵ ଗଜରତ୍ନଂ ଚ ଚତୁଃଷଷ୍ଟ୍ଯା ସମନ୍ଵିତମ୍ ୧୧.
ସେପରି, ଚଉଷଠି ଗୁଣରେ ଯୁକ୍ତ ମୂଲ୍ୟବାନ ହାତୀ ମଧ୍ୟ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲା।
ତାନ୍ସର୍ଵାନ୍ମଧ୍ଯତଃ କୃତ୍ଵା ପୁନଶ୍ଚୈଵ ମମଂଥିରେ ୧୧.
ସମସ୍ତକୁ ଏକପାଖକୁ ରଖି, ସେମାନେ ପୁଣିଥରେ ମଥନ କଲେ।