ମହାଶ୍ମଶାନସ୍ତଂଭୋସ୍ତି କୋଟୀଶାଦ୍ଵହ୍ନିଦିକ୍ସ୍ଥିତଃ
କୋଟିଶଙ୍କୁ ଅଗ୍ନିଦିଗରେ ଏକ ବଡ଼ ଶ୍ମଶାନ ଥମ୍ଭ ଅଛି।
ତଂ ସ୍ତଂଭଂ ସମଲଂକୃତ୍ଯ ନରସ୍ତତ୍ପଦମାପ୍ନୁଯାତ୍
ସେଇ ଥମ୍ଭକୁ ସଜାଇଲେ ମଣିଷ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ପଦବି ପାଏ।
କପାଲମୋଚନଂ ନାମ ତତ୍ର ସ୍ନାତୋଽଶ୍ଵମେଧଭାକ୍
ସେଠାରେ କପାଳମୋଚନ ନାମକ ଏକ ସ୍ଥାନ ଅଛି; ଯେଉଁଠାରେ ସ୍ନାନ କରିଲେ, ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞର ପୁଣ୍ୟ ମିଳେ।
ତତ୍ର ତୀର୍ଥେ ନରଃ ସ୍ନାତ୍ଵା ମୁକ୍ତୋ ଭଵତି ଚର୍ଣତଃ
ସେଇ ପବିତ୍ର ତୀର୍ଥରେ ସ୍ନାନ କରିଲେ, ମଣିଷ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୁଏ।
ସ୍ନାତ୍ଵାଂଗାରକ ତୀର୍ଥେ ତୁ ଭଵେଦ୍ଭୂଯୋ ନ ଗର୍ଭଭାକ୍ ଵ୍ଯାଧିଭିର୍ନାଭି ଭୂଯେତ ନ ଚ ଦୁଃଖୀ କଦାଚନ
ଆଂଗାରକ ତୀର୍ଥରେ ସ୍ନାନ କଲେ, ପୁଣି ଜନ୍ମ ହୁଏନାହିଁ, ରୋଗ ହୁଏନାହିଁ, କେବେ ଦୁଃଖ ଭୋଗିବାକୁ ପଡେନାହିଁ।
ଵିଶ୍ଵକର୍ମେଶ୍ଵରଂ ଲିଂଗଂ ଜ୍ଞାନଦଂ ଚ ତଦୁତ୍ତରେ
ସେଠାରୁ ଉତ୍ତରେ ଅଛି ବିଶ୍ୱକର୍ମେଶ୍ୱର ଲିଙ୍ଗ, ଯାହା ଜ୍ଞାନ ଦେଇଥାଏ।
କୂପଃ ଶୁଭୋଦ ନାମାପି ସ୍ନାତଵ୍ଯଂ ତତ୍ର ନିଶ୍ଚିତମ୍ 4.2.97.
ସେଠାରେ ଶୁଭୋଦ ନାମକ ଏକ କୂଆ ଅଛି; ଏଠାରେ ସ୍ନାନ କରିବା ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ଉଚିତ।
ମହାମୁଂଡା ତତୋ ଦେଵୀ ସମୁତ୍ପନ୍ନାଘହାରିଣୀ
ସେଠାରୁ ମହାମୁଣ୍ଡା ଦେବୀ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ, ଯିଏ ମହାପାପ ଦୂର କରନ୍ତି।
ନିଷ୍ପାପୋ ଜାଯତେ ମର୍ତ୍ଯଃ ଖଟ୍ଵାଂଗେଶ ଵିଲୋକନାତ୍
ଖଟ୍ୱାଙ୍ଗେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଦର୍ଶନ କଲେ, ମଣିଷ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୁଏ।
ତତ୍ର କୁଂଡେ ନରଃ ସ୍ନାତୋ ଭୁଵନେ ଶୋଭଵେନ୍ନରଃ
ସେଠାରେ ତାଳାବରେ ସ୍ନାନ କଲେ, ଏହି ଜଗତରେ ମଣିଷ ମହିମା ପାଏ।
ତତ୍ର ସ୍ନାତ୍ଵା ଵିଲୋକ୍ଯେଶଂ ଵିମଲୋ ଜାଯତେ ନରଃ
ସେଠାରେ ସ୍ନାନ କରି ଭଗବାନଙ୍କୁ ଦର୍ଶନ କଲେ, ମଣିଷ ପବିତ୍ର ହୁଏ।
ଵିଧିପୂର୍ଵଂ ତଦଭ୍ଯର୍ଚ୍ଯ ପ୍ରାପ୍ନୁଯାଚ୍ଛିଵମଂଦିରମ୍
ନିୟମ ଅନୁସାରେ ପୂଜା କଲେ, ଶିବଙ୍କ ଧାମ ପ୍ରାପ୍ତି ହୁଏ।
ତତ୍ର ସିଦ୍ଧଃ ପାଶୁପତଃ କପିଲର୍ଷିର୍ମହାତପାଃ
ସେଠାରେ ପାଶୁପତ ଭକ୍ତ ମହାତପସ୍ବୀ କପିଳ ଋଷି ତପସ୍ୟା କରିଥିଲେ।
ତାଂ ଗୁହାଂ ପ୍ରଵିଶେଦ୍ଯୋ ଵୈ ନ ସ ଗର୍ଭେ ଵିଶେତ୍କ୍ଵଚିତ୍
ସେଇ ଗୁହାକୁ ଯିଏ ପ୍ରବେଶ କରେ, ସେ କେବେ ମାତୃଗର୍ଭକୁ ପୁଣି ଯାଏନାହିଁ।
ଓଂକାର ଏଷ ଏଵାସାଵାଦିଵର୍ଣମଯାତ୍ମକଃ
ଏହା ଓଁକାର ନିଜେ, ଯାହା ଆଦି ଅକ୍ଷରର ମୂଳ ସ୍ୱରୂପ।
ନାଦେଶଃ ପରମଂ ବ୍ରହ୍ମ ନାଦେଶଃ ପରମା ଗତିଃ 4.2.97.
ନାଦ ହେଉଛି ପରମ ବ୍ରହ୍ମ; ନାଦ ହେଉଛି ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଗତି।
କଦାଚିତ୍ତସ୍ଯ ଦେଵସ୍ଯ ଦର୍ଶନେ ଯାତି ଜାହ୍ନଵୀ
କେବେ କେବେ ଦେବତାଙ୍କ ଦର୍ଶନ ପାଇଁ ଜାହ୍ନବୀ ନଦୀ ଆସନ୍ତି।
ମତ୍ସ୍ଯୋଦରୀ ଯଦା ଗଂଗା ପଶ୍ଚିମେ କପିଲେଶ୍ଵରମ୍
ଯେତେବେଳେ ମତ୍ସ୍ୟୋଦରୀ ନାମକ ଗଙ୍ଗା ପଶ୍ଚିମ ଦିଗରେ କପିଳେଶ୍ୱର ପହଞ୍ଚନ୍ତି—
ଉଦ୍ଦାଲକେଶ୍ଵରଂ ଲିଂଗମୁଦୀଚ୍ଯାଂ କପିଲେଶ୍ଵରାତ୍
କପିଳେଶ୍ୱରର ଉତ୍ତରେ ଅଛି ଉଦ୍ଦାଳକେଶ୍ୱର ଲିଙ୍ଗ।
ତଦୁତ୍ତରେ ବାଷ୍କୁଲୀଶଂ ଲିଂଗଂ ସର୍ଵାର୍ଥସିଦ୍ଧିଦମ୍
ତାହାଠାରୁ ଆଉ ଉତ୍ତରେ ଅଛି ବାଷ୍କୁଳୀଶ ଲିଙ୍ଗ, ଯାହା ସମସ୍ତ କାମନା ପୂରଣ କରେ।
ତସ୍ଯାର୍ଚନେନ ରତ୍ନୌଘୈର୍ନ ଵିଯୁଜ୍ଯେତ କର୍ହିଚିତ୍
ତାଙ୍କର ପୂଜା କଲେ, ଅନେକ ରତ୍ନର ଧନରୁ କେବେ ବଞ୍ଚିତ ହେବାକୁ ପଡ଼େନାହିଁ।
ସଂସେଵ୍ଯ ପରମଂ ଜ୍ଞାନଂ ଲଭେଦଦ୍ଯାପି ସାଧକଃ
ଉତ୍ତମ ଜ୍ଞାନକୁ ସେବନ କଲେ, ଆଜି ମଧ୍ୟ ସାଧକ ଏହାକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରିପାରନ୍ତି।
ଅଘୋରୋଦ ଇତି ଖ୍ଯାତୋ ଵାଜିମେଧଫଲପ୍ରଦଃ
ସେ ଅଘୋରୋଦ ନାମରେ ପରିଚିତ, ଯିଏ ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞର ଫଳ ଦେଇଥାଏ।
ଅନେନୈଵେହ ଦେହେନ ଯତ୍ର ତୌ ସିଦ୍ଧିମାପତୁଃ
ଏହି ଦେହରେ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ସେମାନେ ଏଠାରେ ସିଦ୍ଧି ଲାଭ କରିଥିଲେ।
ତଦ୍ଦକ୍ଷିଣେ ମହାକୁଂଡଂ ରୁଦ୍ରାଵାସ ଇତି ସ୍ମୃତମ୍
ସେଠାରୁ ଦକ୍ଷିଣକୁ ବଡ଼ କୁଣ୍ଡ ଅଛି, ଯାହାକୁ ରୁଦ୍ରଙ୍କର ବାସସ୍ଥାନ ବୋଲି ମନେ କରାଯାଏ।
ଚତୁର୍ଦଶୀ ଯଦାପର୍ଣେ ରୁଦ୍ରନକ୍ଷତ୍ର ସଂଯୁତା 4.2.97.
ଅପର୍ଣ୍ଣେ, ଯେତେବେଳେ ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀ ତିଥି ରୁଦ୍ର ନକ୍ଷତ୍ର ସହିତ ହୁଏ।
ରୁଦ୍ରକୁଂଡେ ନରଃ ସ୍ନାତ୍ଵା ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ରୁଦ୍ରେଶ୍ଵରଂ ଵିଭୁମ୍
ଯେଉଁ ମଣିଷ ରୁଦ୍ରକୁଣ୍ଡରେ ସ୍ନାନ କରି, ରୁଦ୍ରେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଦେଖେ, ସେ
ରୁଦ୍ରସ୍ଯ ନୈର୍ଋତେ ଭାଗେ ଲିଂଗଂ ତତ୍ର ମହାଲଯମ୍
ରୁଦ୍ରଙ୍କର ନୈୃତ୍ୟ ଦିଗରେ ବଡ଼ ଲିଙ୍ଗ ମହାଳୟ ଅଛି।
ତତ୍ର ଶ୍ରାଦ୍ଧଂ ନରଃ କୃତ୍ଵା ପିଂଡାନ୍କୂପେ ପରିକ୍ଷିପେତ୍
ସେଠାରେ ମଣିଷ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କରି, ପିଣ୍ଡଗୁଡ଼ିକୁ କୁଆଁରେ ଛାଡ଼ିବା ଉଚିତ।
ତତ୍ର ଵୈତରଣୀ ନାମ ଦୀର୍ଘିକା ପଶ୍ଚିମାନନା
ସେଠାରେ ବୈତରଣୀ ନାମକ ଏକ ଦୀର୍ଘିକା ଅଛି, ଯାହା ପଶ୍ଚିମ ମୁହଁ କରିଛି।