ସରିଦ୍ଵରା ନିଶମ୍ଯେତି ରେଵା ପ୍ରାହ ମହେଶ୍ଵରମ୍
ଏହି କଥା ଶୁଣି, ଉତ୍ତମ ନଦୀ ରେବା ମହେଶ୍ୱରଙ୍କୁ କହିଲେ।
ନିର୍ଦ୍ଵଂଦ୍ଵା ତ୍ଵତ୍ପଦଦ୍ଵଂଦ୍ଵେ ଭକ୍ତିରସ୍ତୁ ମହେଶ୍ଵର
ମହେଶ୍ୱର, ଆପଣଙ୍କ ଦୁଇ ପାଦରେ ନିଶ୍ଚଳ ଭକ୍ତି ରହୁ।
ପ୍ରୋଵାଚ ଚ ସରିଚ୍ଛେଷ୍ଠେ ତ୍ଵଯୋକ୍ତଂ ଯତ୍ତଥାସ୍ତୁ ତତ୍ 4.2.92.
ସମସ୍ତ ନଦୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ତୁମେ ଯାହା ଚାହିଲା, ତାହା ହେବ।
ଯାଵଂତ୍ଯୋ ଦୃଷଦଃ ସଂତି ତଵ ରୋଧସି ନର୍ମଦେ
ନର୍ମଦେ, ତୁମର ତୀରରେ ଯେତେ ଗଣ୍ଡ ଅଛି,
ଅନ୍ଯଂ ଚ ତେ ଵରଂ ଦଦ୍ଯା ତମପ୍ଯାକର୍ଣଯୋତ୍ତମମ୍
ମୁଁ ତୁମକୁ ଅନ୍ୟ ଏକ ଵର ଦେବି; ଏହି ସର୍ବୋତ୍ତମ ଵର ଶୁଣ।
ସଦ୍ଯଃ ପାପହରା ଗଂଗା ସପ୍ତାହେନ କଲିଂଦଜା
ଗଙ୍ଗା ସ୍ଵଳ୍ପ ସମୟରେ ପାପ ଦୂର କରନ୍ତି; କଳିନ୍ଦର କନ୍ୟା ସାତ ଦିନରେ ପାପ ଦୂର କରନ୍ତି।
ଅପରଂ ଚ ଵରଂ ଦଦ୍ଯାଂ ନର୍ମଦେ ଦର୍ଶନାଘହେ
ଏହା ସହିତ, ଓ ନର୍ମଦା, ମୁଁ ତୁମକୁ ଆଉ ଏକ ଦୟା ଦେଉଛି—ଯେଉଁଠି ଯେଉଁଯେଉଁ ଲୋକ ତୁମକୁ ଦେଖିବେ, ସେମାନେ ପାପରୁ ମୁକ୍ତି ଲଭିବେ।
ଯତ୍ତଲ୍ଲିଂଗଂ ମହାପୁଣ୍ଯଂ ମୁକ୍ତିଂ ଦାସ୍ଯତି ଶାଶ୍ଵତୀମ
ସେ ଅତି ପବିତ୍ର ଲିଙ୍ଗ ସଦାକାଳ ପାଇଁ ମୁକ୍ତି ଦେଇଥାଏ।
ପ୍ରଣମିଷ୍ଯଂତି ଯତ୍ନେନ ମହାଶ୍ରେଯୋଭିଵୃଦ୍ଧଯେ
ଯେଉଁମାନେ ଭକ୍ତି ସହିତ ଏହାକୁ ନମସ୍କାର କରିବେ, ସେମାନେ ସର୍ବୋତ୍ତମ ପୁଣ୍ୟ ଲଭିବେ।
ପରଂ ହି ନର୍ମଦେଶସ୍ଯ ମହିମା କୋପି ଚାଦ୍ଭୁତଃ
ଏହି ନର୍ମଦା ନଦୀର ମହିମା ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଏବଂ ଅତି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟଜନକ।
ନର୍ମଦାପି ପ୍ରହୃଷ୍ଟାସୀତ୍ପାଵିତ୍ର୍ଯଂ ପ୍ରାପ୍ଯ ଚାଦ୍ଭୁତମ୍
ନର୍ମଦା ମଧ୍ୟ ଏହି ଅଦ୍ଭୁତ ପବିତ୍ରତା ପାଇଁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଖୁସି ହେଲେ।
ଵାକ୍ଯଂ ମୃକଂଡଜମୁନେସ୍ତେପି ଶ୍ରୁତ୍ଵା ମୁନୀଶ୍ଵରାଃ
ମୃକଣ୍ଡ ମୁନିଙ୍କର କଥା ଶୁଣି, ସମସ୍ତ ମୁନିମାନେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ।
ପାପକଂଚୁକମୁତ୍ସୃଜ୍ଯ ପ୍ରାପ୍ସ୍ଯତି ଜ୍ଞାନମୁତ୍ତମମ୍ ।। 4.2.92.
ପାପର ଚାଦର ଛାଡ଼ି, ଲୋକେ ସର୍ବୋତ୍ତମ ଜ୍ଞାନ ଲଭିବେ।
ସ୍କଂଦ ଉଵାଚ । । ଅମୃତେଶମୁଖାଦୀନି ଯନ୍ନାମାପ୍ଯମୃତପ୍ରଦମ୍
ସ୍କନ୍ଦ କହିଲେ: ଅମୃତେଶ ଓ ଏହା ସହିତ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିବା ଯେଉଁ ନାମଗୁଡ଼ିକ ଅଛି, ସେଗୁଡ଼ିକ ଉଚ୍ଚାରଣ କଲେ ଅମୃତତ୍ୱ ମିଳେ।
ପୁରା ସନାରୁ ନାମାସୀନ୍ମୁନିରତ୍ର ଗୃହାଶ୍ରମୀ
ପୂର୍ବେ ଏଠାରେ ସନାରୁ ନାମକ ଏକ ଗୃହସ୍ଥ ମୁନି ଥିଲେ।
ଲିଂଗପୂଜାରତୋ ନିତ୍ଯଂ ନିତ୍ଯଂ ତୀର୍ଥାପ୍ରତିଗ୍ରହୀ
ସେ ସଦା ଲିଙ୍ଗ ପୂଜାରେ ଲାଗିଥିଲେ ଏବଂ ନିତ୍ୟ ତୀର୍ଥ ଜଳ ଗ୍ରହଣ କରୁଥିଲେ।
ସ କଦାଚିଦ୍ଗତୋରଣ୍ଯଂ ତତ୍ର ଦଷ୍ଟଃ ପୃଦାକୁନା
ଏକଦିନ ସେ ଜଙ୍ଗଲକୁ ଯିବାବେଳେ, ଏଠାରେ ଏକ ବିଷାକ୍ତ ସାପ ତାଙ୍କୁ କାମୁଡ଼ିଲା।
ସନାରୁଣା ସମୁଚ୍ଛ୍ଵସ୍ଯ ନୀତଃ ସ ଉପଜଂଘନିଃ
ସନାରୁ ଶ୍ୱାସ ନେବାକୁ ହେଉଥିବାବେଳେ, ଉପଜଂଘନି ତାଙ୍କୁ ଉଠାଇ ନେଲେ।
ତତ୍ରାସୀଚ୍ଛ୍ରୀଫଲାକାରଂ ଲିଂଗମେକଂ ସୁଗୁପ୍ତଵତ୍
ସେଠାରେ ଏକ ଶ୍ରୀଫଳ ଆକୃତିର ଲିଙ୍ଗ ଭଲରେ ଲୁଚିଥିଲା।
ସର୍ପଦଷ୍ଟସ୍ଯ ସଂସ୍କାରଃ କଥଂ ଭଵତି ଚେତି ଵୈ
ସାପ କାମୁଡ଼ିଥିବା ଲୋକ ପାଇଁ କେମିତି କ୍ରିୟା କରିବା ଉଚିତ?
ଅଥ ତଂ ଵୀକ୍ଷ୍ଯ ସ ମୁନିଃ ସନାରୁରୁପଜଂଘନିମ୍
ତାପରେ ସନାରୁ ମୁନି, ଉପଜଂଘନିଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।
ପ୍ରାଣିତଵ୍ଯେଽତ୍ର କୋ ହେତୁର୍ମଚ୍ଛିଶୋରୁପଜଂଘନେଃ
ମୋ ଶିଷ୍ୟ ଉପଜଂଘନିଙ୍କ ଜୀବନ ରକ୍ଷା କରିବାର କାରଣ କଣ? — ଏହି ଭାବରେ ସେ ଚିନ୍ତା କରିଲେ।
ଇତି ଯାଵତ୍ସ ସଂଧତ୍ତେ ଧିଯଂ ତଜ୍ଜୀଵିତୈକିକାମ୍ 4.2.94.
ଏପରି ଭାବରେ ସେ ତାଙ୍କର ଜୀବନ ରକ୍ଷା ପାଇଁ ମନେ ଭାବିଥିଲେ।
ଆନିନାଯ ଚ ତତ୍ରୈଵ ସୋପ୍ଯ ନନ୍ନିର୍ଗତସ୍ତତଃ
ସେ ତାଙ୍କୁ ସେଠାକୁ ନେଇଗଲେ, କିନ୍ତୁ ଉପଜଂଘନି ସୁସ୍ଥ ହେଲେନାହିଁ।
ମୃଦୁ ହସ୍ତତଲେନୈଵ ଯାଵତ୍ଖନତି ଵୈ ମୁନିଃ
ମୃଦୁ ହସ୍ତତଳରେ ମୁନି ମାଟି ଖୋଦିଲେ।
ସନାରୁଣାଥ ତଲ୍ଲିଂଗଂ ତେନ ତତ୍ର ସମର୍ଚିତମ୍
ଏକ ଅଙ୍କୁର ଦ୍ୱାରା ସେଠାରେ ଲିଙ୍ଗକୁ ପୂଜା କରାଗଲା।
ଅମୃତେଶ୍ଵରନାମେଦଂ ଲିଂଗମାନଂଦକାନନେ
ଆନନ୍ଦକ ଅଟରେ ଏହି ଲିଙ୍ଗକୁ ଅମୃତେଶ୍ୱର ବୋଲି କୁହାଯାଏ।
ଅମୃତେଶଂ ସମଭ୍ଯର୍ଚ୍ଯ ଜୀଵତ୍ପୁତ୍ରଃ ସ ଵୈ ମୁନିଃ
ଅମୃତେଶଙ୍କୁ ପୂଜା କରି, ସେ ମୁନି ଜୀବନ୍ତ ପୁଅ ପାଇଲେ।
ତଦାପ୍ରଭୃତି ତଲ୍ଲିଂଗମମୃତେଶଂ ମୁନୀଶ୍ଵର
ସେଇ ସମୟଠାରୁ, ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏହି ଲିଙ୍ଗକୁ ଅମୃତେଶ ବୋଲି ଚିହ୍ନାଯାଏ।
ଅମୃତେଶ୍ଵର ସଂସ୍ପର୍ଶାନ୍ମୃତା ଜୀଵଂତି ତତ୍କ୍ଷଣାତ୍
ଅମୃତେଶ୍ୱରଙ୍କ ସ୍ପର୍ଶରେ, ମୃତମାନେ ସେଇ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ଜୀବନ୍ତ ହୁଅନ୍ତି।