ରଜସା ତମସା ଵିଵର୍ଧିତଂ କ୍ଵ ନୁ ପାପଂ ପରିତାପଦାଯକମ୍
ତେବେ ରାଗ ଓ ଅଜ୍ଞାନରେ ବଢ଼ିଥିବା ଯେଉଁ ପାପ ଦୁଃଖ ଦେଇଥାଏ, ସେ କେଉଁଠି ରହିପାରିବ?
ଯଦି ଜାତୁଚିଦଂଧକଦ୍ଵିଷସ୍ତଵନାମୌଷ୍ଠପୁଟାଦ୍ଵିନିଃସୃତମ୍
ଯଦି କେବେ ତୁମ ଶତ୍ରୁଙ୍କ ଠାରୁ ମଧ୍ୟ ତୁମର ନାମ ମୁହଁରୁ ବାହାରିଯାଏ—
ପରମାତ୍ମନ୍ପରଂଧାମ ସ୍ଵେଚ୍ଛା ଵିଧୃତ ଵିଗ୍ରହ
ହେ ପରମାତ୍ମା, ହେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଧାମ, ତୁମେ ନିଜ ଇଚ୍ଛାରେ ଦେହ ଧାରଣ କରିଛ—
ଅଦ୍ଯ ଧନ୍ଯୋସ୍ମି ଦେଵେଶ ଯଂ ନ ପଶ୍ଯତି ଯୋଗିନଃ 4.1.31.
ଆଜି ମୁଁ ଧନ୍ୟ, ହେ ଦେବତାଙ୍କ ନାଥ, ଯାହାକୁ ଯୋଗୀମାନେ ମଧ୍ୟ ଦେଖିପାରନ୍ତି ନାହିଁ।
ଅଵିଯୋଗୋଽସ୍ତୁ ମେ ଦେଵ ତ୍ଵଦଂଘ୍ରିଯୁଗଲେନ ଵୈ 4.1.31.
ହେ ପ୍ରଭୁ, ମୋତେ ତୁମର ଦୁଇଟି ପାଦଯୁଗଳଠାରୁ କେବେ ବି ଦୂର କରିନହଁ।
ବ୍ରହ୍ମହତ୍ଯାଦି ପାପାନି ଯସ୍ଯା ନାମ୍ନୋପି କୀର୍ତନାତ୍ 4.1.31.
ଯେଉଁଠି କେବଳ ତୁମର ନାମ କୀର୍ତ୍ତନ କରିଲେ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ହତ୍ୟା ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପାପ ମଧ୍ୟ ନଶ୍ଟ ହୋଇଯାଏ।
ମହାଶ୍ମଶାନମାସାଦ୍ଯ ଯଦି ଦେଵାଦ୍ଵିପଦ୍ଯତେ 4.1.31.
ଯଦି ମହାଶ୍ମଶାନକୁ ପହଞ୍ଚି ଜଣେ ଦେବତା ରୁ ଅବନତି ପାଇଁ—
ତୀର୍ଥେ କାଲୋଦକେ ସ୍ନାତ୍ଵା କୃତ୍ଵା ତର୍ପଣମତ୍ଵରଃ 4.1.31.
ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନରେ ପବିତ୍ର ଜଳରେ ସ୍ନାନ କରି, ବିଳମ୍ବ ନକରି ତର୍ପଣ କରିବା ଉଚିତ—
ସ୍କଂଦ ଉଵାଚ ପୁନର୍ଵିଶେଷଂ ଵକ୍ଷ୍ଯାମି ସଦାଚାରସ୍ଯ କୁଂଭଜ
ସ୍କନ୍ଦ କହିଲେ: ମୁଁ ପୁଣିଥରେ ନୀତିଶିଳ୍ପ ଲୋକଙ୍କ ଆଚରଣ ବିଷୟରେ ବିସ୍ତାରରେ କହିବି, ହେ କୁମ୍ଭପୁତ୍ର।
ବ୍ରାହ୍ମଣାଃ କ୍ଷତ୍ରିଯା ଵୈଶ୍ଯାସ୍ତ୍ରଯୋ ଵର୍ଣା ଦ୍ଵିଜାଃ ସ୍ମୃତାଃ
ବ୍ରାହ୍ମଣ, କ୍ଷତ୍ରିୟ ଓ ବୈଶ୍ୟ—ଏହି ତିନି ଜାତିକୁ ଦ୍ୱିଜ କୁହାଯାଏ।
ଏଷାଂ କ୍ରିଯାନିଷେକାଦି ଶ୍ମଶାନାଂତା ଚ ଵୈଦିକୀ
ଏମାନଙ୍କ ପାଇଁ ବେଦ ଆଚାର ଗର୍ଭାଧାନରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇ ଶ୍ମଶାନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଚାଲିଥାଏ।
ସ୍ପଂଦନାତ୍ପ୍ରାକ୍ପୁଂସଵନଂ ସୀମଂତୋନ୍ନଯନଂ ତତଃ
ଗର୍ଭରେ ଚଳନ ପୂର୍ବରୁ ପୁଂସବନ କ୍ରିୟା, ତାପରେ ସୀମନ୍ତୋନ୍ନୟନ କରାଯାଏ।
ନାମାହ୍ନ୍ଯେକାଦଶେ ଗେହାଚ୍ଚତୁର୍ଥେମାସି ନିଷ୍କ୍ରମଃ
ଜନ୍ମ ପରେ ଏଗାରୋ ଦିନରେ ଘରେ ନାମକରଣ, ଚତୁର୍ଥ ମାସରେ ବାହାରେ ନେଯାଯାଏ।
ଶମମେନୋ ଵ୍ରଜେଦେଵଂ ବୈଜଂ ଗର୍ଭଜମଵେ ଚ
ଶାନ୍ତି ପାଇଁ ଯେଉଁ କ୍ରିୟା ଓ ଗର୍ଭରୁ ଜନ୍ମିଥିବା ଶିଶୁ ପାଇଁ ଯେଉଁ କ୍ରିୟା, ସେଗୁଡ଼ିକୁ କ୍ରମେ କରିବା ଉଚିତ।
ସପ୍ତମେଥାଷ୍ଟମେଵାବ୍ଦେ ସାଵିତ୍ରୀଂ ବ୍ରାହ୍ମଣୋର୍ହତି
ସପ୍ତମ ବା ଅଷ୍ଟମ ବର୍ଷରେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ପିଲାଙ୍କୁ ସାବିତ୍ରୀ ଉପନୟନ କରିବାଯୋଗ୍ୟ ହୁଏ।
ବ୍ରହ୍ମତେଜୋଭିଵୃଦ୍ଧ୍ଯର୍ଥଂ ଵିପ୍ରୋବ୍ଦେପଂଚମେର୍ହତି
ବ୍ରାହ୍ମଣର ତେଜ ବଢ଼ିବା ପାଇଁ ପଞ୍ଚମ ବର୍ଷରେ ମଧ୍ୟ ଉପନୟନ କରିବାଯୋଗ୍ୟ।
ମହାଵ୍ଯାହୃତିପୂର୍ଵଂ ଚ ଵେଦମଧ୍ଯାପଯେଦ୍ଗୁରୁଃ
ଗୁରୁ ମହାବ୍ୟାହୃତି ପଠାଇବା ପରେ ବିଦ୍ୟାର୍ଥୀଙ୍କୁ ବେଦ ପଢ଼ାଇବା ଉଚିତ।
ପୂର୍ଵୋକ୍ତଵିଧିନା ଶୌଚଂ କୁର୍ଯାଦାଚମନଂ ତଥା 4.1.36.
ପୂର୍ବରୁ କହିଥିବା ନୀତିଅନୁଯାୟୀ ଶୌଚ ଓ ଆଚମନ କରିବା ଦରକାର।
ସ୍ନାତ୍ଵାଂବୁଦୈଵତୈର୍ମଂତ୍ରୈଃ ପ୍ରାଣାନାଯମ୍ଯ ଯତ୍ନତଃ
ସ୍ନାନ କରି, ଜଳଦେବତାଙ୍କ ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରି, ସାବଧାନ ଭାବେ ଶ୍ୱାସନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିବା ଉଚିତ।
ଅଗ୍ନିକାର୍ଯଂ ତତଃ କୃତ୍ଵା ବ୍ରାହ୍ମଣାନଭିଵାଦଯେତ୍
ଅଗ୍ନିକାର୍ଯ୍ୟ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କରି, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଙ୍କୁ ଶ୍ରଦ୍ଧାସହିତ ପ୍ରଣାମ କରିବା ଉଚିତ।
ଅଭିଵାଦନଶୀଲସ୍ଯ ଵୃଦ୍ଧସେଵାରତସ୍ଯ ଚ
ଯିଏ ସମ୍ମାନସହିତ ପ୍ରଣାମ କରେ ଓ ବଡ଼ମାନେଙ୍କୁ ସେବା କରିବାରେ ରତ, ସେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ।
ଅଧୀତେ ଗୁରୁଣା ହୂତଃ ପ୍ରାପ୍ତଂ ତସ୍ମୈ ନିଵେଦଯେତ୍
ଗୁରୁ ଡାକିଲେ ଯେଉଁ ଶିକ୍ଷା ମିଳିଛି, ସେଥିରେ ତାଙ୍କୁ ଜଣାଇବା ଉଚିତ।
ଅଧ୍ଯାପ୍ଯାଧର୍ମତୋନାର୍ଥାତ୍ସାଧ୍ଵାପ୍ତଜ୍ଞାନଵିତ୍ତଦାଃ
ଅନ୍ୟାୟ କିମ୍ବା ଲାଭ ପାଇଁ ଶିକ୍ଷା ଦେବା ଉଚିତ ନୁହେଁ, କେବଳ ନିତିମାନ, ଜ୍ଞାନୀ ଓ ଦାନଶୀଳଙ୍କୁ ଦେବା ଉଚିତ।
ଧାରଯେନ୍ମେଖଲାଦଂଡୋପଵୀତାଜିନମେଵ ଚ
ସେ ମେଖଳା, ଦଣ୍ଡ, ଉପବୀତ ଓ ଅଜିନା ପିନ୍ଧିବା ଉଚିତ।
ବ୍ରାହ୍ମଣକ୍ଷତ୍ରିଯଵିଶାମାଦିମଧ୍ଯାଵସାନତଃ
ବ୍ରାହ୍ମଣ, କ୍ଷତ୍ରିୟ ଓ ବୈଶ୍ୟମାନେ ପାଇଁ ଆରମ୍ଭ, ମଧ୍ୟ ଓ ଶେଷ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ।
ଵାଗ୍ଯତୋ ଗୁର୍ଵନୁଜ୍ଞାତୋ ଭୁଂଜୀତାନ୍ନମକୁତ୍ସଯନ୍
ବାକ୍ୟ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରି, ଗୁରୁଙ୍କ ଅନୁମତିରେ, ଖାଦ୍ୟକୁ ଅପମାନ ନକରି ଭୋଜନ କରିବା ଉଚିତ।
ଅନାରୋଗ୍ଯମନାଯୁଷ୍ଯମସ୍ଵର୍ଗ୍ଯଂଚାତିଭୋଜନମ୍
ଅତିରିକ୍ତ ଭୋଜନ ରୋଗ, ଆୟୁ ହ୍ରାସ ଓ ସ୍ୱର୍ଗର ଅପାୟ ଆଣେ।
ନ ଦ୍ଵିର୍ଭୁଂଜୀତ ଚୈକସ୍ମିନ୍ଦିଵା କ୍ଵାପି ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମଃ 4.1.36.
ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦ୍ୱିଜ ଏକେ ଦିନରେ ଦୁଇଥର କେଉଁଠି ମଧ୍ୟ ଭୋଜନ କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ।
ମଧୁମାଂସଂ ପ୍ରାଣିହିଂସାଂ ଭାସ୍କରାଲୋକନାଂଜନେ
ମଧୁ, ମାଂସ, ପ୍ରାଣୀହିଂସା ଓ ସୂର୍ଯ୍ୟକୁ ଦେଖି କାଜଳ ଲଗାଇବା ଅନୁଚିତ।
ଔପନାଯନିକଃ କାଲୋ ବ୍ରହ୍ମକ୍ଷତ୍ର ଵିଶାଂ ପରଃ
ଉପନୟନ ପାଇଁ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ ସମୟ ବ୍ରାହ୍ମଣ, କ୍ଷତ୍ରିୟ ଓ ବୈଶ୍ୟମାନେ ପାଇଁ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ।