ଵାଣୀପ୍ରମାଣୀ କ୍ରିଯତେ ଗୋଵିଂଦଗୁଣଵର୍ଣନେ
ଗୋବିନ୍ଦଙ୍କ ଗୁଣ ବର୍ଣ୍ଣନାରେ ଭାଷାକୁ ପ୍ରମାଣ ବାନ୍ତି ଧରାଯାଏ।
ନିତାଂତକମଲାକାଂତ ନାମଧେଯସୁଧାରସମ୍
କମଳନୟନଙ୍କ ପ୍ରିୟ ନାମର ସାର ଅମୃତ ଭଳି ଗଭୀର ଓ ମଧୁର।
ଶ୍ରୀମୁକୁଂଦ ପଦଦ୍ଵଂଦ୍ଵ ପଦ୍ମାମୋଦପ୍ରମୋଦିତମ୍
ଶ୍ରୀମୁକୁନ୍ଦଙ୍କ ଦୁଇ ଚରଣ କମଳର ସୁଗନ୍ଧରେ ଆନନ୍ଦିତ।
ତ୍ଵଗିଂଦ୍ରିଯଂ ମଧୁରିପୋଃ ପରିସ୍ପୃଶ୍ଯ ପଦଦ୍ଵଯମ୍ 4.1.20.
ମୁରାରିଙ୍କ ଦୁଇ ଚରଣକୁ ଛୁଇଁ, ଚମ୍ମ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ତାହାର ସ୍ପର୍ଶ ଅନୁଭବ କରେ।
ଶବ୍ଦାଦିଵିଷଯାଧାରଂ ସାରଂ ଦାମୋଦରଂ ପରମ୍
ଶବ୍ଦ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ଭୋଗ୍ୟବସ୍ତୁର ଆଧାର ଓ ସାର୍ ହେଉଛନ୍ତି ପରମ ଦାମୋଦର।
ଲୁପ୍ତାନି ସର୍ଵତେଜାଂସି ତତ୍ତପସ୍ତପନୋଦଯେ
ତାଙ୍କ ତପସ୍ୟାର ତାପ ଉଦୟ ହେଲେ, ସମସ୍ତ ତେଜ ଅଦୃଶ୍ୟ ହୋଇଯାଏ।
ଇଂଦ୍ର ଚଂଦ୍ରାଗ୍ନି ଵରୁଣ ସମୀରଣ ଧନାଧିପାଃ
ଇନ୍ଦ୍ର, ଚନ୍ଦ୍ର, ଅଗ୍ନି, ବରୁଣ, ବାୟୁ ଓ ଧନର ଅଧିପତି,
ଵୈମାନିକାସ୍ତଥାଽନ୍ଯେପି ଵସୁମୁଖ୍ଯା ଦିଵୌକସଃ
ଆକାଶରେ ଚଳାଯାଉଥିବା ଦେବତାମାନେ ଓ ଅନ୍ୟ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ ବସୁମାନେ,
ଯତ୍ର ଯତ୍ର ଧ୍ରୁଵଃ ପାଦଂ ମିନୋତି ପୃଥିଵୀତଲେ
ଯେଉଁଠି ଯେଉଁଠି ଧ୍ରୁବ ତାଙ୍କ ପାଦ ଭୂମିରେ ରଖନ୍ତି,
ଅହୋ ତଦଂଗସଂଗୀନି ତ୍ଯକ୍ତ୍ଵା ଜାଡ୍ଯଂ ଜଲାନ୍ଯପି
ହାଁ, ତାଙ୍କ ଅଙ୍ଗ ସଂଯୁକ୍ତ ଯେଉଁମାନେ, ସେମାନେ ଜଡତାକୁ ଛାଡ଼ି ଜଳମାନେ ମଧ୍ୟ ପବିତ୍ର ହୁଅନ୍ତି।
ଯାଵଂତି ଵିଷ୍ଵକ୍ତେଜାଂସି ସିଦ୍ଧରୂପଗୁଣାନି ଚ
ସମସ୍ତ ଚାରିପାଖରେ ବିକିରିତ ତେଜ ଓ ସିଦ୍ଧ ଗୁଣ ଓ ରୂପମାନେ,
ଅହୋ ନିଜଗୁଣସ୍ପର୍ଶଃ ସତତଂ ମାତରିଶ୍ଵନା
ନିଜ ଗୁଣର ସ୍ପର୍ଶ ସଦା ବାୟୁ ସହିତ ରହିଥାଏ।
ଵ୍ଯୋମ୍ନାପି ଶବ୍ଦଗୁଣିନା ଧ୍ରୁଵାରାଧନବୁଦ୍ଧିନା
ଶବ୍ଦ ଗୁଣ ଥିବା ଆକାଶ ମାଧ୍ୟମରେ ଧ୍ରୁବଙ୍କ ଉପାସନାରେ ଲଗ୍ନ ମନ,
ଆରାଧିତୋଽନୁଦିଵସଂ ସଭୂତୈରପି ପଂଚଭିଃ 4.1.20.
ସେ ପ୍ରତିଦିନ ସମସ୍ତ ପାଞ୍ଚ ଭୂତ ଦ୍ୱାରା ଉପାସିତ ହୁଅନ୍ତି।
କୌସ୍ତୁଭୋଦ୍ଭାସିତହୃଦଃ ପୀତକୌଶେଯଵାସସଃ
ତାଙ୍କର ହୃଦୟ କଉସ୍ତୁଭ ମଣିର ଆଭାରେ ଅତି ଦ୍ରୁତିମାନ ହେଉଥିଲା, ସେ ପିତାମ୍ବର ପିତଳ ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିଥିଲେ।
ମରୁତ୍ଵତାତିମହତୀ ଚିଂତାଽପ୍ତା ତତ୍ତପୋଭଯାତ୍
ବାୟୁଦେବଙ୍କୁ ତାଙ୍କର ତପସ୍ୟା ଓ ଦୁଃଖରୁ ଏକ ବଡ଼ ଚିନ୍ତା ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲା।
ସମର୍ଥସ୍ତ୍ଵପ୍ସରୋଵର୍ଗୋ ନିଯଂତୁଂ ଯମିନାଂ ଯମାନ୍
ଅପ୍ସରାମାନେ ଏମିତି ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ସେମାନେ ନିଜ ନିୟମରେ ଅଟୁଟ ଥିବା ଲୋକମାନେକୁ ମଧ୍ୟ ଅଟକେଇପାରନ୍ତି।
ତପସ୍ଵିନାଂ ତପୋ ହଂତୁଂ ଦ୍ଵୌ ମତ୍ସାହାଯ୍ଯକାରିଣୌ
ତପସ୍ୟା କରୁଥିବା ଲୋକଙ୍କର ତପସ୍ୟା ଭଙ୍ଗ କରିବାରେ ମୋତେ ସହଯୋଗ କରୁଥିବା ଦୁଇଜଣ ଅଛନ୍ତି।
ଏକ ଏଵ କିଲୋପାଯୋ ବାଲେ ମେ ପ୍ରଭଵିଷ୍ଯତି
ଏହି ଶିଶୁ ପାଇଁ ମୋ ପକ୍ଷରୁ କେବଳ ଗୋଟିଏ ଉପାୟ ଲାଗିପଡିବ।
ବାଲତ୍ଵାଦ୍ଭୀଷିତୋ ଭୂତୈସ୍ତପସ୍ତ୍ଯକ୍ଷ୍ଯତ୍ଯସୌ ଧ୍ରୁଵମ୍
ଏହି ଶିଶୁ ତାଙ୍କର ଅପରିପକ୍କତାରୁ ଭୂତମାନେକୁ ଭୟ କରି, ନିଶ୍ଚିତ ତାଙ୍କର ତପସ୍ୟା ଛାଡିଦେବେ।
ଭଲ୍ଲୂକାକାରସର୍ଵାଂଗ ଉଷ୍ଟ୍ରଲଂବଶିରୋଧରଃ
ସେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଦେହରେ ଭାଲୁ ଆକୃତି ଧାରଣ କରି, ଉଠ ଓ ଗଳା ଉଠର ଭଳି ଲଟକିଥିଲା।
ତଂ ଵ୍ଯାଘ୍ରଵଦନଃ କଶ୍ଚିଦ୍ଵ୍ଯାଦାଯ ଵିକଟାନନମ୍
ଅନ୍ୟେଜଣ ବ୍ୟକ୍ତି ବାଘର ମୁହଁ ଧାରଣ କରି, ଭୟଙ୍କର ମୁହଁ ଡେଙ୍ଗାଇ ଖୋଲିଥିଲେ।
ରଯାତ୍ତୁ ମାଂସକଂ ଭୁଂଜନ୍କଶ୍ଚିଦ୍ଵିକଟଦଂଷ୍ଟ୍ରକଃ
ଅନ୍ୟେଜଣ ଭୟଙ୍କର ଦାନ୍ତ ନେଇ, ଭୂମିରୁ ମାଂସ ଖାଉଥିଲେ।
ଅତିତୀକ୍ଷ୍ଣୈର୍ଵିଷାଣାଗ୍ରୈସ୍ତଟାନୁଚ୍ଚାନ୍ଵିଦାରଯନ୍ 4.1.20.
ଅତ୍ୟନ୍ତ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଶିଙ୍ଗର ଟିପ୍ପାରେ ଜମିକୁ ଚିରି, ଉଠାଇ ଦେଉଥିଲେ।
କଶ୍ଚିଦ୍ଧି ପନ୍ନଗୀ ଭୂଯ ଫଟାଟୋପଭଯାନକଃ
ଅନ୍ୟେଜଣ ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ସର୍ପ ଆକୃତି ଧାରଣ କରି, ତାଙ୍କର ଫଣାର ଭୟଙ୍କର ଶବ୍ଦରେ ସବୁକୁ ଭୟଭୀତ କରୁଥିଲେ।
କଶ୍ଚିଚ୍ଚ ମହିଷାକାରଃ କ୍ଷିପଞ୍ଶୃଂଗାଗ୍ରତୋ ଗିରୋନ୍
ଅନ୍ୟେଜଣ ମହିଷ ଆକୃତି ଧାରଣ କରି, ଶିଙ୍ଗର ଟିପ୍ପାରେ ପାହାଡ଼ ଛାଡ଼ି ମାରୁଥିଲେ।
କଶ୍ଚିଦ୍ଦାଵାନଲାଲୀଢ ଖର୍ଜୂରଦ୍ରୁମସନ୍ନିଭମ୍
ଅନ୍ୟେଜଣ ଦାହୁଛିଥିବା ଅଗ୍ନିରେ ଜଳିଯାଉଥିବା ଖଜୁରୀ ଗଛ ପରି ଦେଖାଯାଉଥିଲେ।
ମୌଲିଜୈରଭ୍ରସଂଘର୍ଷଂ କୁର୍ଵନ୍ଦୀର୍ଘକୃଶୋଦରଃ
ଲମ୍ବା ଓ ପତଳା ପେଟ ଥିବା, ମୁଣ୍ଡର ଚୁଡିଆ ଦ୍ୱାରା ମେଘକୁ ଆଘାତ କରୁଥିଲେ।
କୃପାଣପାଣିର୍ଭଗ୍ନାସ୍ଯୋ ଵାମହସ୍ତକପାଲଧୃତ୍
ତାଙ୍କର ହାତରେ ତଳୱାର ଧରିଥିଲେ, ମୁହଁ ଭାଙ୍ଗିଯାଇଥିଲା, ବାମ ହାତରେ ଖପର ଧରିଥିଲେ।
ଵିଶାଲ ସାଲମାଦାଯ କୁର୍ଵନ୍କିଲ କିଲାରଵମ୍
ବଡ଼ ସାଳ ଗଛ ଧରି, ଭୟଙ୍କର ଓ ପୁନିପୁନି ଗର୍ଜନ କରୁଥିଲେ।