ଇଦମେଵ ଵ୍ରତଂ ସ୍ତ୍ରୀଣାମଯମେଵପରୋ ଵୃଷଃ 4.1.4.
ଏହି ଏକାଟି ହେଉଛି ଜନାନୀଙ୍କ ପାଇଁ ବ୍ରତ; ଏହି ଏକାଟି ହେଉଛି ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଧର୍ମ।
କ୍ଲୀବଂ ଵା ଦୁରଵସ୍ଥଂଵା ଵ୍ଯାଧିତଂ ଵୃଦ୍ଧମେଵ ଵା
ପତି ଅପୁରୁଷ, ଦୁଃସ୍ଥିତିରେ, ରୋଗୀ କିମ୍ବା ବୃଦ୍ଧ ହେଲେ ମଧ୍ୟ—
ହୃଷ୍ଟାହୃଷ୍ଟେଵିଷଣ୍ଣାସ୍ଯା ଵିଷଣ୍ଣାସ୍ଯେ ପ୍ରିଯେ ସଦା
ପତି ଖୁସି କିମ୍ବା ଦୁଃଖି, ହସୁଥିବା କିମ୍ବା ଦୁଃଖିତ ମୁହଁ ରଖିଥିବା, ସେ ସଦା ପ୍ରେମରେ ଲଗି ରହିବା ଉଚିତ।
ସର୍ପିର୍ଲଵଣତୈଲାଦି କ୍ଷଯେପି ଚ ପତିଵ୍ରତା
ଘିଅ, ଲୁଣ, ତେଲ ଓ ଏପରି ଜିନିଷ ଅଭାବ ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ସେ ପତିପ୍ରତି ନିଷ୍ଠା ରଖିଥାଏ।
ତୀର୍ଥସ୍ନାନାର୍ଥିନୀ ନାରୀ ପତିପାଦୋଦକଂ ପିବେତ୍
ତୀର୍ଥରେ ସ୍ନାନ କରିବା ଇଚ୍ଛା କରୁଥିବା ଜନାନୀ, ପତିଙ୍କ ପାଦର ଜଳ ପିବିବା ଉଚିତ।
ଵ୍ରତୋପଵାସନିଯମଂ ପତିମୁଲ୍ଲଂଘ୍ଯ ଯା ଚରେତ୍
ପତିଙ୍କୁ ଅଣସୁଣି କରି, ବ୍ରତ, ଉପବାସ କିମ୍ବା ନିୟମ ଅନୁଷ୍ଠାନ କରୁଥିବା ଜନାନୀ—
ଉକ୍ତା ପ୍ରତ୍ଯୁତ୍ତରଂ ଦଦ୍ଯାଦ୍ଯା ନାରୀ କ୍ରୋଧତତ୍ପରା
କେହି କଥା କହିଲେ, କ୍ରୋଧରେ ଉତ୍ତର ଦେଇଥିବା ଜନାନୀ—
ସ୍ତ୍ରୀଣାଂ ହି ପରମଶ୍ଚୈକୋ ନିଯମଃ ସମୁଦାହୃତଃ
ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ପାଇଁ ଏକା ଶ୍ରେଷ୍ଠ ନିୟମ ଘୋଷିତ ହୋଇଛି।
ଉଚ୍ଚାସନଂ ନ ସେଵେତ ନ ଵ୍ରଜେତ୍ପରଵେଶ୍ମସୁ
ଉଚ୍ଚ ଆସନରେ ବସିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, ଅନ୍ୟର ଘରକୁ ଯିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।
ଅପଵାଦୋ ନ ଵକ୍ତଵ୍ଯଃ କଲହଂ ଦୂରତସ୍ତ୍ଯଜେତ୍
ଅପବାଦ କହିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, ଝଂଜଟକୁ ଦୂରରୁ ଏଡ଼ାଇବା ଉଚିତ୍।
ଯା ଭର୍ତାରଂ ପରିତ୍ଯଜ୍ଯ ରହଶ୍ଚରତି ଦୁର୍ମତିଃ 4.1.4.
ଯେଉଁ ଦୁଷ୍ଟ ଜନାନୀ ତାଙ୍କର ପତିକୁ ଛାଡ଼ି ଗୁପ୍ତଭାବରେ ଘୁଞ୍ଚିଅଛନ୍ତି—
ତାଡିତା ତାଡିତୁଂ ଚେଚ୍ଛେତ୍ସା ଵ୍ଯାଘ୍ରୀ ଵୃଷଦଂଶିକା
ତାଙ୍କୁ ମାରିଲେ, ସେ ମାରିବାକୁ ଚାହାନ୍ତି, ବାଘିଣୀ କିମ୍ବା ବିଷାଳୁ ସାପ ଭଳି।
ଯା ଭର୍ତାରଂ ପରିତ୍ଯଜ୍ଯ ମିଷ୍ଟମଽଶ୍ନାତି କେଵଲମ୍
ଯେଉଁ ଜନାନୀ ପତିକୁ ଛାଡ଼ି, ସୁଆଦି ଖାଦ୍ୟ ଏକା ଖାନ୍ତି—
ଯା ତ୍ଵଂ(ହୁଂ) କୃତ୍ଯାଽପ୍ରିଯଂ ବ୍ରୂତେ ମୂକା ସା ଜାଯତେ ଖଲୁ
ଏବଂ ଯେଉଁଠି ମନ୍ତ୍ର ସହ ଅପ୍ରିୟ କଥା କହିଥାନ୍ତି, ସେ ନିଶ୍ଚୟ ମୂକ ହୋଇଯାନ୍ତି।
ଦୃଷ୍ଟିଂ ଵିଲୁପ୍ଯ ଭର୍ତୁର୍ଯା କଂଚିଦନ୍ଯଂ ସମୀକ୍ଷତେ
ଯେଉଁ ଜନାନୀ ପତିକୁ ଦୃଷ୍ଟି ଦେଇ ଅନ୍ୟ ପୁରୁଷକୁ ଚାହିଅଛନ୍ତି—
ବାହ୍ଯାଦାଯାଂତମାଲୋକ୍ଯ ତ୍ଵରିତା ଚ ଜଲାଶନୈଃ
ବାହାରୁ କେହି ଆସୁଥିବାକୁ ଦେଖି, ସେ ଶୀଘ୍ର ଖାଇବା ଏବଂ ପାଣି ପିଇବା କରନ୍ତି।
ତଥୈଵ ଚାଟୁଵଚନୈଃ ଖେଦସଂନୋଦନୈଃ ପରୈଃ
ଏଭଳି, ଚାଟୁକଥା ଏବଂ ଅନ୍ୟମାନେ ପାଖରେ ଅଭିଯୋଗ କରିବା—
ମିତଂ ଦଦାତି ହି ପିତା ମିତଂ ଭ୍ରାତା ମିତଂ ସୁତଃ
ପିତା ସୀମିତ ଦେଇଥାନ୍ତି, ଭାଇ ସୀମିତ ଦେଇଥାନ୍ତି, ପୁଅ ସୀମିତ ଦେଇଥାନ୍ତି।
ଭର୍ତା ଦେଵୋ ଗୁରୁର୍ଭର୍ତା ଧର୍ମ ତୀର୍ଥ ଵ୍ରତାନି ଚ
ପତି ଦେବତା, ପତି ଗୁରୁ, ପତି ଧର୍ମ, ତୀର୍ଥ ଏବଂ ବ୍ରତ।
ଜୀଵହୀନୋ ଯଥା ଦେହଃ କ୍ଷଣାଦଶୁଚିତାଂ ଵ୍ରଜେତ୍
ଯେପରି ଜୀବ ନଥିବା ଦେହ ତୁରନ୍ତ ଅଶୁଚି ହୋଇଯାଏ—
ଅମଂଗଲେଭ୍ଯଃ ସର୍ଵେଭ୍ଯୋ ଵିଧଵା ତ୍ଯକ୍ତମଂଗଲା 4.1.4.
ସମସ୍ତ ଅଶୁଭ ମଧ୍ୟରେ, ବିଧବା ମଙ୍ଗଳ ଛାଡ଼ି ଅଶୁଭ ହୋଇଯାନ୍ତି।
ଵିହାଯ ମାତରଂ ଚୈକାଂ ସର୍ଵମଂଗଲଵର୍ଜିତାମ
ମାତାକୁ ଛାଡ଼ି ଏକା ହୋଇ, ସମସ୍ତ ମଙ୍ଗଳ ହରାଇଯାନ୍ତି।
କନ୍ଯାଵିଵାହସମଯେ ଵାଚଯେଯୁରିତି ଦ୍ଵିଜାଃ
କନ୍ୟା ବିବାହ ସମୟରେ, ଦ୍ୱିଜମାନେ ଏଭଳି ପାଠ କରିବା ଉଚିତ୍।
ଭର୍ତା ସଦାନୁଯାତଵ୍ଯୋ ଦେହଵଚ୍ଛାଯଯା ସ୍ତ୍ରିଯା
ପତିକୁ ସ୍ତ୍ରୀ ସଦା ଅନୁସରଣ କରିବା ଉଚିତ୍, ନିଜ ଦେହ ଓ ଛାୟା ଭଳି।
ଅନୁଵ୍ରଜତି ଭର୍ତାରଂ ଗୃହାତ୍ପିତୃଵନଂ ମୁଦା
ସେ ଆନନ୍ଦରେ ପତିକୁ ପିତାଙ୍କ ଘରରୁ ଅଟବାରେ ଅନୁସରଣ କରନ୍ତି।
ଵ୍ଯାଲଗ୍ରାହୀ ଯଥା ଵ୍ଯାଲଂ ବଲାଦୁଦ୍ଧରତେ ବିଲାତ
ଯେପରି ଜଣେ ସାପକୁ ଶକ୍ତିରେ ଗୁହାରୁ ଟାଣିବା—
ଯମଦୂତାଃ ପଲାଯଂତେ ସତୀମାଲୋକ୍ଯ ଦୂରତଃ ।। ଅପି ଦୁଷ୍କୃତକର୍ମାଣଂ ସମୁତ୍ସୃଜ୍ଯ ଚ ତତ୍ପତିମ୍
ଯେତେବେଳେ ଏକ ସତୀ ଝିଅକୁ ଦୂରରୁ ଦେଖନ୍ତି, ଯମର ଦୂତମାନେ ଭୟରେ ଦୂରକୁ ପଳାଇଯାନ୍ତି, ଏବଂ ସେମାନେ ତାଙ୍କର ପାପୀ ସ୍ୱାମୀକୁ ମଧ୍ୟ ଛାଡ଼ି ଦିଅନ୍ତି।
ନ ତଥା ବିଭୀମୋ ଵହ୍ନେର୍ନତଥା ଵିଦ୍ଯୁତୋ ଯଥା
ଆମେ ଅଗ୍ନିକୁ ଯେତେ ଭୟ କରୁନାହିଁ, ବିଜୁଳିକୁ ମଧ୍ୟ ତେତେ ଭୟ କରୁନାହିଁ—
ତପନସ୍ତପ୍ଯତେତ୍ଯଂତଂ ଦହନୋପି ଚ ଦହ୍ଯତେ
ସୂର୍ଯ୍ୟ ଭୟଙ୍କର ଭାବେ ପୋଡ଼େ, ଏବଂ ଅଗ୍ନି ମଧ୍ୟ ସେଇ ପୋଡ଼ାରେ ପୋଡ଼ିଯାଏ।
ଯାଵତ୍ସ୍ଵଲୋମସଂଖ୍ଯାସ୍ତି ତାଵତ୍କୋଟ୍ଯଯୁତାନି ଚ
ତାଙ୍କର ଶରୀରରେ ଯେତେ ଲୋମ ଅଛି, ସେତେ କୋଟି ଏବଂ ଅନେକ ଲକ୍ଷ—