ଶାଲିଗ୍ରାମଶିଲାଦାନଂ ଯଃ କୁର୍ଯାଦ୍ଦ୍ଵାଦଶୀଦିନେ ଦତ୍ତ୍ଵା ଯତ୍ଫଲମାପ୍ନୋତି ତତ୍ଫଲଂ ଲଭତେ ନରଃ
ଯିଏ ଦ୍ୱାଦଶୀ ଦିନରେ ଶାଳିଗ୍ରାମ ଶିଳା ଦାନ କରେ, ଯେଉଁ ଫଳ ମିଳେ, ସେଉଁଠି ଲୋକ ସେଉଁଠି ପାଏ।
ପଂଚାମୃତୈସ୍ତୁ ଯୋ ଵିଷ୍ଣୁଂ ଭକ୍ତ୍ଯା ସଂସ୍ନାପଯେଦ୍ଦ୍ଵିଜ
ଯିଏ ପଞ୍ଚାମୃତରେ ଭକ୍ତି ସହିତ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ସ୍ନାନ କରାଏ, ହେ ଦ୍ୱିଜ!
ଶୁକ୍ଲେ କାର୍ତିକମାସସ୍ଯ ଦ୍ଵାଦଶ୍ଯାଂ ପରମୋତ୍ସଵେ ସ ତୁ ମୋକ୍ଷମଵାପ୍ନୋତି ନାଽତ୍ର କାର୍ଯା ଵିଚାରଣା
କାର୍ତ୍ତିକ ମାସର ଶୁକ୍ଳ ପକ୍ଷର ଦ୍ୱାଦଶୀ ମହାଉତ୍ସବରେ ଯିଏ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ କରେ, ସେ ନିଶ୍ଚିତ ମୁକ୍ତି ପାଏ; ଏଠାରେ କୌଣସି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
ଦ୍ଵାଦଶ୍ଯାଂ କାର୍ତିକେ ମାସି ସ୍ନାନସଂଧ୍ଯାଦିକର୍ମ ଚ
କାର୍ତ୍ତିକ ମାସର ଦ୍ୱାଦଶୀ ଦିନରେ ସ୍ନାନ ଓ ସନ୍ଧ୍ୟାଦି କର୍ମ କରିବା—
ଯସ୍ତସ୍ଯାଂ ସୂପନୈଵେଦ୍ଯଂ ନ ଦଦାତି ନରାଧମଃ
ଯିଏ ସେହି ଦିନ ସୂପ ନଇବେଦ୍ୟ ଦେଉନାହାଁ, ସେ ମନୁଷ୍ୟ ଅତି ନିଚ।
ତସ୍ମାତ୍ସୂପସ୍ଯ ନୈଵେଦ୍ଯଂ ଦ୍ଵାଦଶ୍ଯାଂ କାର୍ତିକେ ଶୁଭେ
ସେହିପାଇଁ କାର୍ତ୍ତିକ ମାସର ଶୁଭ ଦ୍ୱାଦଶୀ ଦିନରେ ସୂପ ନଇବେଦ୍ୟ ଦେବା ଉଚିତ।
ଯସ୍ତସ୍ଯାଂ ଦଂପତୀନାଂ ତୁ ଭୋଜନଂ କୁରୁତେ ନରଃ
ଯିଏ ସେହି ଦିନ ଦମ୍ପତିଙ୍କୁ ଭୋଜନ ଦେଉଛନ୍ତି—
ଧାତ୍ରୀଚ୍ଛାଯାଂ ଗତୋ ଯସ୍ତୁ ଦ୍ଵାଦଶ୍ଯାଂ ପୂଜଯେଦ୍ଧରିମ୍ 2.4.33.
ଯିଏ ଧାତ୍ରୀ ଗଛର ଛାୟାରେ ଯାଇ ଦ୍ୱାଦଶୀ ଦିନ ହରିଙ୍କୁ ପୂଜା କରନ୍ତି—
ସ୍ଵଯଂ ଚ ତତ୍ର ଭୁଂକ୍ତେ ଯଃ ସୂପଭକ୍ଷ୍ଯାଦିକଂ ତଥା
ଏବଂ ଯିଏ ସେଠି ସୂପ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଖାଦ୍ୟ ନିଜେ ଭୋଜନ କରନ୍ତି—
ଏଵଂ ପ୍ରାତର୍ଵିଧାଯାଽଥ ପୂଜାଂ ଦାମୋଦରସ୍ଯ ହି
ଏହିପରି ପ୍ରଭାତରେ ଦାମୋଦରଙ୍କ ପୂଜା କରି—
ତୁଲସୀସନ୍ନିଧୌ କୃତ୍ଵା ପତାକାଧ୍ଵଜଶୋଭିତମ୍
ତୁଳସୀ ଗଛ ପାଖରେ, ଶୋଭାମୟ ପତାକା ଓ ଧ୍ୱଜରେ ସଜାଇ ରଖିବା ଉଚିତ।
ମୁକ୍ତାଦାମଭିରାଚ୍ଛନ୍ନଂ କୃତ୍ଵା ମଂଡପମୁତ୍ତମମ୍
ମୁକ୍ତା ମାଳାରେ ଢାକି, ଅତି ଉତ୍ତମ ମଣ୍ଡପ ତିଆରି କରିବା ଦରକାର।
ପଂଚରାତ୍ରୋକ୍ତମାର୍ଗେଣ ଗନ୍ଧପୁଷ୍ପାକ୍ଷତାଦିଭିଃ
ପଞ୍ଚରାତ୍ର ଶାସ୍ତ୍ର ଅନୁସାରେ, ଗନ୍ଧ, ଫୁଲ, ଅକ୍ଷତ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଦ୍ରବ୍ୟରେ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ଵିଵିଧୈଃ ଖାଦ୍ଯନୈଵେଦ୍ଯୈର୍ଜଲେନ ଚ ସୁଗଂଧିନା
ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ଖାଦ୍ୟ ନୈବେଦ୍ୟ, ସୁଗନ୍ଧିତ ଜଳ ଦେଇ ପୂଜା କରିବା ଦରକାର।
ପୁଷ୍ପାଣି ଚ ଵିଚିତ୍ରାଣି ସୁଗନ୍ଧୀନି ବହୂନି ଚ
ଅନେକ ପ୍ରକାର ରଙ୍ଗିନ ଓ ସୁଗନ୍ଧିତ ଫୁଲ ଦେଇ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ତୁଲସ୍ଯାଶ୍ଚାପି ଧାତ୍ର୍ଯାଶ୍ଚ ଫଲୈଶ୍ଚାଽପି ପ୍ରପୂଜଯେତ୍
ତୁଳସୀ ଓ ଆମଳକୀ ଫଳ ଦେଇ ମଧ୍ୟ ପୂଜା କରିବା ଦରକାର।
ଅଭିଷେକଂ ଵିନା ସର୍ଵପୂଜାଂ କୃତ୍ଵା ଵିଧାନତଃ
ଅଭିଷେକ ବ୍ୟତୀତ, ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ସମସ୍ତ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
କୁର୍ଯାଦ୍ଭକ୍ତିଯୁତୋ ଵିପ୍ର ଦଦ୍ଯାଚ୍ଚୈଵ ଫଲାଦିକମ୍ 2.4.33.
ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଭକ୍ତି ସହିତ ଫଳ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଦ୍ରବ୍ୟ ମଧ୍ୟ ଅର୍ପଣ କରିବା ଦରକାର।
ତତୋ ଵୃଦ୍ଧାନ୍ପିତୄନ୍ମାତୄନ୍ ପୂଜଯିତ୍ଵା ଵିଧାନତଃ
ତାପରେ, ବୃଦ୍ଧ, ପିତା ଓ ମାତାଙ୍କୁ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ସମ୍ମାନ କରିବା ଉଚିତ।
ଇତ୍ଯେଵଂ ତୁ ଵିଧାନେନ ଯଃ କୁର୍ଯାଦ୍ଦ୍ଵାଦଶୀଵ୍ରତମ୍
ଏଭଳି ନିୟମରେ ଯିଏ ଦ୍ୱାଦଶୀ ବ୍ରତ ପାଳନ କରେ,
ପୁତ୍ରପୌତ୍ରୈଃ ପରିଵୃତୋ ଭୁକ୍ତ୍ଵା ଭୋଗାନ୍ମନୋହରାନ୍
ସେ ପୁଅ ଓ ନାତିମାନେ ଚାରିପାଖରେ ରହି, ଆନନ୍ଦ ଭୋଗ ଉପଭୋଗ କରିବ।
ତସ୍ମାନ୍ନାରଦ ମାହାତ୍ମ୍ଯଂ ଦ୍ଵାଦଶ୍ଯାଃ କାର୍ତିକସ୍ଯ ଚ
ତେଣୁ ନାରଦ, ଏହି ହେଉଛି ଦ୍ୱାଦଶୀ ଓ କାର୍ତ୍ତିକ ମାସର ମହିମା।
ଦ୍ଵାଦଶ୍ଯା ହ୍ଯୁତ୍ତମଂ ପୁଣ୍ଯଂ ମାହାତ୍ମ୍ଯଂ ଯଃ ପଠେନ୍ନରଃ
ଯିଏ ଦ୍ୱାଦଶୀର ଉତ୍ତମ ପୁଣ୍ୟ ଓ ମହିମା ପଢ଼େ,
ରାଜର୍ଷିରମ୍ବରୀଷୋଽପି ଚକାରୈତଦ୍ଵ୍ରତଂ ଶୁଭମ୍
ରାଜା ଋଷି ଅମ୍ବରୀଷ ମଧ୍ୟ ଏହି ଶୁଭ ବ୍ରତ କରିଥିଲେ।
ଅଭାଵେ ତୂଦ୍ଯାପନସ୍ଯ ଫଲଂ ନୈଵାଽଽପ୍ନୁଯାତ୍କ୍ଵଚିତ୍
ଉଦ୍ୟାପନ ନ ହେଲେ, କେଉଁଠି ମଧ୍ୟ ବ୍ରତର ଫଳ ମିଳେ ନାହିଁ।
କୃତଵ୍ରତଫଲାପ୍ତ୍ଯର୍ଥଂ କୁର୍ଯାଦୁଦ୍ଯାପନଂ ବୁଧଃ
ବ୍ରତର ଫଳ ପାଇବାକୁ, ଜ୍ଞାନୀ ଲୋକେ ଉଦ୍ୟାପନ କରିବା ଉଚିତ।
କାର୍ତିକେଽପି କୃତଂ ଦେଵ ଵ୍ରତାନାମୁତ୍ତମଂ ଵ୍ରତମ୍
କାର୍ତ୍ତିକ ମାସରେ କରାଯାଇଥିବା ବ୍ରତ ସମସ୍ତ ବ୍ରତ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ।
ତସ୍ମାତ୍କାର୍ତିକମାସସ୍ଯ ଚୋଦ୍ଯାପନଵିଧିଂ ପ୍ରଭୋ
ତେଣୁ, ପ୍ରଭୁ, କାର୍ତ୍ତିକ ମାସର ଉଦ୍ୟାପନ ବିଧି ବିସ୍ତାରରେ କହାଯାଉଛି।
ତଚ୍ଛୃଣୁଷ୍ଵ ମହାଭକ୍ତ୍ଯା ସଵିଧାନଂ ସମାସତଃ
ଏବେ ତୁମେ ଭକ୍ତିଭାବରେ ଏହି ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ ସାବଧାନ ଭାବରେ ସାରାଂଶରେ ଶୁଣ।
ଊର୍ଜେ ଶୁକ୍ଲଚତୁର୍ଦଶ୍ଯାଂ କୁର୍ଯାଦୁଦ୍ଯାପନଂ ଵ୍ରତୀ
ମାର୍ଗଶୀର୍ଷ ମାସର ଶୁକ୍ଳ ପକ୍ଷର ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀ ତିଥିରେ ବ୍ରତୀ ଉଦ୍ୟାପନ କରିବା ଉଚିତ।