ମୁନିସ୍ତାଂ ଵିହ୍ଵଲାଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ରାକ୍ଷସାଽନୁଗତାଂ ତଦା
ସେ ସମୟରେ ମୁନି ତାଙ୍କୁ ଅଶାନ୍ତ ଓ ରାକ୍ଷସମାନେ ସହିତ ଦେଖିଲେ—
ତୌ ହୁଂକାରଭଯତ୍ରସ୍ତୌ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଚ ଵିମୁଖୌ ଗତୌ
ସେ ଦୁଇଜଣ ହୁଁକାର ଶବ୍ଦରେ ଭୟଭୀତ ହୋଇ, ମୁହଁ ଫେରାଇ ଚାଲିଗଲେ।
କିଂଚିଦ୍ଵିପ୍ତୁମିଚ୍ଛାମି କୃପଯା ତନ୍ନିଶାମଯ
ମୁଁ କିଛି କହିବାକୁ ଚାହୁଁଛି, ଦୟାକରି ମୋ ଉପରେ କରୁଣା ଦେଖାଇ ଶୁଣ।
ଜଲଂଧରୋ ହି ମଦ୍ଭର୍ତା ରୁଦ୍ରଂ ଯୋଦ୍ଧୁଂ ଗତଃ ପ୍ରଭୋ
ଜଳନ୍ଧର, ଯିଏ ମୋର ପତି, ସେ ରୁଦ୍ରଙ୍କ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧ କରିବାକୁ ଚାଲିଗଲେ, ମହାପ୍ରଭୁ।
ତାଵତ୍କପୀ ସମାଯାତୌ ପ୍ରଣମ୍ଯ ଚାଗ୍ରତଃ ସ୍ଥିତୌ
ସେ ସମୟରେ ଦୁଇଟି ବାନର ଆସିଲେ, ମୋ ପାଖରେ ନମସ୍କାର କରି ଦଢ଼ି ହେଲେ।
ତତସ୍ତଦ୍ଭ୍ରୂଲତାସଂଜ୍ଞାନିଯୁକ୍ତୌ ଗଗନଂ ଗତୌ ଶିରଃକବନ୍ଧେ ହସ୍ତୌ ଚ ଗୃହୀତ୍ଵା ସମୁପସ୍ଥିତୌ
ତାପରେ, ସେମାନେ ନିଜ ଭୂଁରୁ ଲତା ଭଳି ଚିହ୍ନ ଦେଇ, ଆକାଶକୁ ଉଡ଼ିଗଲେ; ଶିରବିହୀନ ଦେହ ଓ ହାତକୁ ଧରି, ମୋ ପାଖରେ ପ୍ରକଟ ହେଲେ।
ଶିରଃକବଂଧେ ହସ୍ତୌ ଚ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵାଽବ୍ଧିତନଯସ୍ଯ ସା
ସମୁଦ୍ରର ପୁତ୍ରଙ୍କର ଶିର ବିନା ଦେହ ଏବଂ ହାତ ଦେଖି, ସେ
କମଂଡଲୂଦକୈଃ ସିକ୍ତ୍ଵା ମୁନିନାଽଽଶ୍ଵାସିତା ତଦା
ମୁନି ତାଙ୍କୁ କମଣ୍ଡଳର ପାଣି ଛିଟି ଶାନ୍ତ କରିଲେ ।
ସ କଥଂ ନ ଵଦସ୍ଯଦ୍ଯ ଵଲ୍ଲଭା ମାମନାଗସମ୍
ମୋ ପ୍ରିୟ, ଆଜି ତୁମେ କାହିଁକି କଥାହେଉନାହିଁ? ମୁଁ ନିର୍ଦ୍ଦୋଷ ।
ଯେନ ଦେଵାଃ ସଗଂଧର୍ଵା ନିର୍ଜିତା ଵିଷ୍ଣୁନା ସହ 2.4.21.
ଯିଏ ଦେବତା, ଗନ୍ଧର୍ବ ଏବଂ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଜିତିଥିଲେ,
ତ୍ଵମେଵାସ୍ଯ ମୁନେ ଶକ୍ତୋ ଜୀଵନାଯ ମତୋ ମମ
ଓ ମୁନି, ତୁମେ ଏକା ମାତ୍ର ଏହାର ଜୀବନକୁ ଫେରାଇବାକୁ ସମର୍ଥ ଭବା ଭାବିଛି।
ତଥାଽପି ତ୍ଵତ୍କୃପାଵିଷ୍ଟ ଏନଂ ସଂଜୀଵଯାମ୍ଯହମ୍
ତଥାପି, ତୁମର କୃପାରେ ଭରିତ, ମୁଁ ଏହାକୁ ପୁନଃ ଜୀବନ ଦେଇବି।
ଵୃଂଦାମାଲିଂଗ୍ଯ ତଦ୍ଵକ୍ତ୍ରଂ ଚୁଚୁଂବ ପ୍ରୀତମାନସଃ
ବୃନ୍ଦାକୁ ଆଲିଂଗନ କରି, ସେ ତାଙ୍କର ମୁହଁକୁ ଚୁମିଲେ, ତାଙ୍କର ହୃଦୟ ଆନନ୍ଦରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଲା।
ଅଥ ଵୃନ୍ଦାଽପି ଭର୍ତାରଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ହର୍ଷିତମାନସା
ତାପରେ, ବୃନ୍ଦା ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କର ସ୍ୱାମୀକୁ ଦେଖି ଅତି ଖୁସି ହେଲେ।
କଦାଚିତ୍ସୁରତସ୍ଯାଂତେ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଵିଷ୍ଣୁଂ ତମେଵ ଚ
ଏକଥର, ସେମାନଙ୍କର ମିଳନ ଶେଷରେ, ସେ ଏହି ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।
ଜ୍ଞାତୋଽସି ତ୍ଵଂ ମଯା ସମ୍ଯଙ୍ମାଯାପ୍ରଚ୍ଛନ୍ନତାପସଃ
ମୁଁ ତୁମକୁ ଠିକ୍ ଭାବରେ ଚିହ୍ନିଛି, ମାୟାରେ ଲୁଚିଥିବା ତପସ୍ବୀ ଭାବରେ।
ଯୌ ତ୍ଵଯା ମାଯଯା ଦ୍ଵାଃସ୍ଥୌ ସ୍ଵକୀଯୌ ଦର୍ଶିତୌ ମମ
ତୁମେ ମୋତେ ତୁମର ଦୁଇ ଦ୍ବାରପାଳକଙ୍କୁ ମାୟା ଦ୍ୱାରା ଦେଖାଇଥିଲା।
ତ୍ଵଂ ଚାଽପି ଭାର୍ଯାଦୁଃଖାର୍ତୋ ଵନେ କପିସହାଯଵାନ୍
ତୁମେ ଜଣେ ଭାର୍ଯ୍ୟାର ଦୁଃଖରେ ପୀଡିତ, ବନରେ ବାନରମାନଙ୍କ ସହଯୋଗରେ ଭ୍ରମଣ କରିଥିଲା।
ଇତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵା ସା ତଦା ଵୃନ୍ଦା ପ୍ରାଵିଶଦ୍ଧଵ୍ଯଵାହନମ୍ 2.4.21.
ଏପରି କହି, ଭୃନ୍ଦା ସେ ସମୟରେ ହବ୍ୟାହୂତି ଅଗ୍ନିରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ।
ତତୋ ହରିସ୍ତାମନୁସଂସ୍ମରନ୍ମୁହୁର୍ଵୃଂଦାନ୍ଵିତୋଭସ୍ମରଜୋଵଗୁଂଠିତଃ
ତାପରେ ହରି, ଭୃନ୍ଦାଙ୍କୁ ପୁନଃପୁନଃ ସ୍ମରଣ କରି, ପ୍ରେମର ଧୂଳିରେ ଢାକା ହୋଇ ଭୃନ୍ଦାଙ୍କ ସହିତ ଅତିବିହ୍ବଳ ହେଲେ।
ଇତି ଶ୍ରୀସ୍କାଂଦେ ମହାପୁରାଣ ଏକାଶୀତିସାହସ୍ର୍ଯାଂ ସଂହିତାଯାଂ ଦ୍ଵିତୀଯେ ଵୈଷ୍ଣଵଖଣ୍ଡେ କାର୍ତିକମାସମାହାତ୍ମ୍ଯେ ଜଲଂଧରୋପାଖ୍ଯାନେ ଵୃନ୍ଦାଗ୍ନିପ୍ରଵେଶଵର୍ଣନଂନାମୈକଵିଂଶୋଽଧ୍ଯାଯଃ
ଏହିପରି, ଶ୍ରୀସ୍କନ୍ଦ ମହାପୁରାଣର ଏକାଶୀହଜାର ଶ୍ଲୋକର ସଂହିତାର ଦ୍ୱିତୀୟ ବୈଷ୍ଣବ ଖଣ୍ଡରେ, କାର୍ତ୍ତିକ ମାସର ମହିମା ଓ ଜଲନ୍ଧର ଉପାଖ୍ୟାନରେ, 'ବୃନ୍ଦାଙ୍କ ଅଗ୍ନିପ୍ରବେଶର ବର୍ଣ୍ଣନା' ନାମକ ଏକୋନେଇଶ ଅଧ୍ୟାୟ ଏଠାରେ ସମାପ୍ତ ହେଲା।
ଚକାର ମାଯଯା ଗୌରୀଂ ତ୍ର୍ଯଂବକଂ ମୋହଯନ୍ନିଵ
ସେ ତାଙ୍କର ମାୟା ଦ୍ୱାରା ଗୌରୀଙ୍କୁ ଏମିତି ଦେଖାଇଲେ, ଯେପରି ତ୍ରୟମ୍ବକଙ୍କୁ ଭ୍ରମିତ କରୁଛନ୍ତି।
ରଥୋପରି ଚ ତାଂ ବଦ୍ଧାଂ ରୁଦନ୍ତୀଂ ପାର୍ଵତୀଂ ଶିଵଃ
ରଥ ଉପରେ ବାନ୍ଧାଯାଇଥିବା, କନ୍ଦୁଥିବା ପାର୍ବତୀଙ୍କ ସହିତ ଶିବ ଥିଲେ।
ଗୌରୀଂ ତଥାଵିଧାଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଶିଵୋଽପ୍ଯୁଦ୍ଵିଗ୍ନମାନସଃ
ଏପରି ଅବସ୍ଥାରେ ଗୌରୀଙ୍କୁ ଦେଖି, ଶିବଙ୍କର ମନ ମଧ୍ୟ ଅତି ଚିନ୍ତିତ ହେଲା।
ତତୋ ଜଲଂଧରୋ ଵେଗାତ୍ତ୍ରିଭିର୍ଵିଵ୍ଯାଧ ସାଯକୈଃ
ତାପରେ ଜଲନ୍ଧର ତୀବ୍ର ଗତିରେ ତିନିଟି ଶର ଛାଡ଼ିଲେ।
ତତୋ ଜଜ୍ଞେ ସ ତାଂ ମାଯାଂ ଵିଷ୍ଣୁନା ଚ ପ୍ରବୋଧିତଃ
ତାପରେ ସେଇ ମାୟା ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଜାଗୃତ ହୋଇ ଅନ୍ତର୍ଧାନ ହେଲା।
ତସ୍ଯାଽତୀଵ ମହାରୌଦ୍ରଂ ରୂପଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ମହାସୁରାଃ
ତାଙ୍କର ଅତ୍ୟନ୍ତ ଭୟଙ୍କର ରୂପ ଦେଖି, ବଡ଼ ଦାନବମାନେ ଭୟଭୀତ ହେଲେ।
ତତଃ ଶାପଂ ଦଦୌ ରୁଦ୍ରସ୍ତଯୋଃ ଶୁଂଭନିଶୁଂଭଯୋଃ
ତାପରେ ରୁଦ୍ର ଶୁମ୍ଭ ଓ ନିଶୁମ୍ଭ ଉପରେ ଶାପ ଦେଲେ।
ପୁନର୍ଜଲଂଧରୋ ଵେଗାଦ୍ଵଵର୍ଷ ନିଶିତୈଃ ଶରୈଃ
ପୁଣି ଜଲନ୍ଧର ତୀବ୍ର ଗତିରେ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଶର ବର୍ଷା କଲେ।
ଯାଵଦ୍ରୁଦ୍ରଶ୍ଚ ଚିଚ୍ଛେଦ ତସ୍ଯ ବାଣଗଣଂ ଜଵାତ୍
ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରୁଦ୍ର ତାଙ୍କର ଅନେକ ଶରକୁ ତୁରନ୍ତ କାଟିଦେଲେ।