ତସ୍ଯା ଗୃହଂ ସମାଗଚ୍ଛଦ୍ଵିଦ୍ଵାନ୍ଵୈ କୁତ୍ସନାମକଃ କୋପେନ ରକ୍ତଚକ୍ଷୁଃ ସଂସ୍ତାମୁଵାଚାଽସତୀଂ ସ୍ତ୍ରିଯମ୍
କୁତ୍ସନା ନାମକ ଜ୍ଞାନୀ ଜଣେ ତାଙ୍କ ଘରକୁ ଆସିଲେ; କ୍ରୋଧରେ ତାଙ୍କର ଚକ୍ଷୁ ରକ୍ତ ହୋଇଗଲା, ସେ ଅସତୀ ମହିଳାକୁ କଠୋର କଥା କହିଲେ।
ଦୁଃଖହେତୁମିମଂ ଦେହଂ ପୂଯଶୋଣିତପୂରିତମ୍
ଏହି ଦେହ ପୁୟ ଓ ରକ୍ତରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ଏହି ଦୁଃଖର କାରଣ।
ଜଲବୁଦ୍ବୁଦଵଦ୍ଦେହୋ ନାଶମାଯାତି ନିଶ୍ଚିତମ୍
ପାଣିର ବୁଦ୍ବୁଦ ଭଳି ଏହି ଦେହ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ନଶ୍ୱର।
ତସ୍ମାଦଂତଃସ୍ଥିତଂ ମୋହଂ ତ୍ଯଜ ମୂଢେ ଵିଚାରତଃ
ତେଣୁ ମୁଢ଼ ବୁଝିବା ଦ୍ୱାରା ମନରେ ଥିବା ମୋହକୁ ଛାଡ଼।
କାର୍ତିକେ ମାସି ସଂପ୍ରାପ୍ତେ ସ୍ନାନଦାନାଦିକଂ କୁରୁ
କାର୍ତ୍ତିକ ମାସ ଆସିଲେ ସ୍ନାନ, ଦାନ ଓ ଏପରି କାର୍ଯ୍ୟ କର।
ଲକ୍ଷଵର୍ତ୍ଯାଦିକଂ ଚୈଵ ଲକ୍ଷପଦ୍ମାଦିକଂ ତଥା
ଅନେକ ଦୀପ ଓ ପଦ୍ମ ଆଦି ମଧ୍ୟ ଦାନ କର।
ଧାରଣଂ ପାରଣଂ ଚୈଵ କୁରୁ ଭକ୍ତ୍ଯା ହି କାର୍ତିକେ
କାର୍ତ୍ତିକ ମାସରେ ଭକ୍ତି ସହିତ ଧାରଣା ଓ ପାରଣା କର।
ସର୍ଵପାପପ୍ରଶମନଂ ସର୍ଵୋପଦ୍ରଵନାଶନମ୍ 2.4.7.
ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ସମସ୍ତ ପାପ ଦୂର କରେ ଓ ସମସ୍ତ ବିପଦ ନାଶ କରେ।
ଦୀପୋ ହରେଃ ପ୍ରିଯକରଃ କାର୍ତିକେ ମାସି ନିଶ୍ଚିତମ୍
କାର୍ତ୍ତିକ ମାସରେ ଦୀପ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ହରିଙ୍କୁ ପ୍ରିୟ।
ପୁରା କଶ୍ଚିଦ୍ଦ୍ଵିଜଵରୋ ନାମ୍ନା ହରିକରୋ ହ୍ଯଭୂତ୍
ପୂର୍ବେ ହରିକର ନାମକ ଏକ ପ୍ରଶଂସିତ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଥିଲେ।
ପିତୃଵିତ୍ତକ୍ଷଯକରୋ ଵଂଶଚ୍ଛେଦେ କୁଠାରକଃ
ସେ ତାଙ୍କ ପିତାଙ୍କର ଧନ ନଷ୍ଟ କଲେ ଓ ବଂଶ କାଟିଦେଇଥିଲେ।
ହାରିତଂ ଦୁଷ୍ଟସଂସର୍ଗାତ୍ତତୋ ଦୁଃଖୀ ସ ଚାଽଭଵତ୍
ଦୁଷ୍ଟଙ୍କ ସଙ୍ଗରେ ରହିବାରୁ ସେ ନଷ୍ଟ ହେଲେ ଓ ଦୁଃଖୀ ହେଲେ।
ଅଯୋଧ୍ଯାମାଗତୋ ଵତ୍ସେ ମହାପାପକରୋ ଦ୍ଵିଜଃ
ହେ ବତ୍ସ, ସେ ବଡ଼ ପାପ କରୁଥିବା ବ୍ରାହ୍ମଣ ଅୟୋଧ୍ୟାକୁ ଆସିଥିଲେ।
ଦ୍ଯୂତଵ୍ଯାଜେନ ତେନାଽଽଶୁ ଦୀପୋ ଦତ୍ତୋ ହରେଃ ପୁରଃ
ଜୁଆ ଖେଳିବା ଉପଲକ୍ଷେ ସେ ଶୀଘ୍ର ହରିଙ୍କ ପାଖରେ ଦୀପ ଦାନ କଲେ।
ମହାପାତକକୃଦ୍ଵାଽପି ଗତଵାନଭଯଂ ହରିମ୍
ସେ ବଡ଼ ପାପ କରିଥିଲେ ମଧ୍ୟ ହରିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଭୟହୀନ ହେଲେ।
ତଥାଽନ୍ଯାନ୍ଯପି ଦାନାନି କୁରୁ ଭକ୍ତିସମନ୍ଵିତା
ଏଭଳି ଭାବେ ଭକ୍ତି ସହିତ ଅନ୍ୟ ଦାନ କାର୍ଯ୍ୟ ମଧ୍ୟ କର।
ସାଽପି କୁତ୍ସଵଚଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ପଶ୍ଚାତ୍ତାପେନ ସଂଯୁତା
ସେ ମଧ୍ୟ ନିନ୍ଦାର କଥା ଶୁଣି ଅତ୍ୟନ୍ତ ପଶ୍ଚାତ୍ତାପରେ ଭରିଗଲେ।
ପତଂଗୋଦଯଵେଲାଯାଂ କାର୍ତିକେ ସ୍ନାନମଂଭସି 2.4.7.
କାର୍ତ୍ତିକ ମାସରେ ସୂର୍ଯ୍ୟୋଦୟ ବେଳେ ସେ ପାଣିରେ ସ୍ନାନ କଲେ।
ତତଃ କାଲାଂତରେ ଚୈଵ ଗତାଯୁର୍ମୃତିମାଗତା
ତାପରେ କିଛି ସମୟ ପରେ ତାଙ୍କର ଆୟୁଷ୍ୟ ଶେଷ ହେଲା ଏବଂ ମୃତ୍ୟୁ ଆସିଗଲା।
ସ୍ଵର୍ଗମାର୍ଗଂ ଗତା ସା ସ୍ତ୍ରୀ କାଲେ ମୋକ୍ଷମଵାପ ହ
ସେ ନାରୀ ସ୍ୱର୍ଗର ପଥକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେଲେ ଏବଂ ସମୟ ଅନୁସାରେ ମୋକ୍ଷ ଲାଭ କଲେ।
କାର୍ତିକେ ଦୀପଦାନଂ ତୁ ମହାପୁଣ୍ଯଫଲପ୍ରଦମ୍
କାର୍ତ୍ତିକ ମାସରେ ଦୀପ ଦାନ କଲେ ବଡ଼ ପୁଣ୍ୟ ଫଳ ମିଳେ।
ଦୀପଦାନସ୍ଯେତିହାସଂ ଶୃଣ୍ଵନ୍ଵୈ ମୋକ୍ଷମାପ୍ନୁଯାତ୍
ଦୀପ ଦାନର କଥା ଶୁଣିଲେ ମଧ୍ୟ ମୋକ୍ଷ ମିଳେ।
ଦୀପଦାନସ୍ଯ ମାହାତ୍ମ୍ଯଂ ଵକ୍ତୁଂ କେନେହ ଶକ୍ଯତେ
ଦୀପ ଦାନର ମହତ୍ତ୍ୱ କିଏ କହିପାରିବ?
ସ୍ଵସ୍ଯାଽପି ଶକ୍ତିରାହିତ୍ଯେ ପରସ୍ଯାଽପି ପ୍ରବୋଧନମ୍
ନିଜର ଶକ୍ତି ନଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଅନ୍ୟକୁ ଜାଗ୍ରତ କରିପାରିବ।
ଦୀପାର୍ଥଂ ଵର୍ତିକାଂ ତୈଲଂ ପାତ୍ରଂ ଵା ଯୋ ଦଦାତି ହି
ଯିଏ ଦୀପ ପାଇଁ ବତି, ତେଲ କିମ୍ବା ପାତ୍ର ଦେଇଥାଏ,
ସ ତୁ ମୋକ୍ଷମଵାପ୍ନୋତି ନାଽତ୍ର କାର୍ଯା ଵିଚାରଣା
ସେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ମୋକ୍ଷ ପାଏ; ଏଥିରେ କୌଣସି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
ସ୍ଵସ୍ଯାପି ଶକ୍ତିରାହିତ୍ଯେ ପରଦୀପଂ ପ୍ରବୋଧଯେତ୍
ନିଜର ଶକ୍ତି ନଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଅନ୍ୟର ଦୀପକୁ ଜାଗ୍ରତ କରିବା ଉଚିତ।
ଵେଶ୍ଯା ଚେନ୍ଦୁମତୀନାମ ତସ୍ଯା ଗେହେଽଥ ମୂଷିକା 2.4.7.
ଇନ୍ଦୁମତୀ ନାମକ ଏକ ବେଶ୍ୟା ଥିଲେ, ତାଙ୍କ ଘରେ ଏକ ଉଠୁରା ଥିଲା।
ତସ୍ମାତ୍ସର୍ଵପ୍ରଯତ୍ନେନ ପରଦୀପଂ ପ୍ରବୋଧଯେତ୍
ସେଥିପାଇଁ ସମସ୍ତ ପ୍ରୟାସରେ ଅନ୍ୟର ଦୀପକୁ ଜାଗ୍ରତ କରିବା ଉଚିତ।
ପରଦୀପପ୍ରବବୋଧସ୍ଯ ଫଲମୀଦୃଗ୍ଵିଧଂ ମୁନେ
ହେ ମୁନି, ଅନ୍ୟର ଦୀପ ଜାଗ୍ରତ କରିବାର ଫଳ ଏପରି ଅଦ୍ଭୁତ।