ଅତୋ ମଧୁପୁରୀ ଶ୍ରେଷ୍ଠା ଯମୁନା ଚ ଵିଶେଷତଃ
ଏହିପରି ମଧୁପୁରୀ ସବୁଠୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ବିଶେଷ କରି ଯମୁନା।
ଦ୍ଵାରାଵତୀ ତତଃ ଶ୍ରେଷ୍ଠା ପ୍ରତ୍ଯହଂ ସ୍ନାତି କେଶଵଃ
ତାପରେ ଦ୍ୱାରାବତୀ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଯେଉଁଠାରେ କେଶବ ପ୍ରତିଦିନ ସ୍ନାନ କରନ୍ତି।
ଦ୍ଵାରକାଯାଂ ମୃତ୍ତିକାଯାସ୍ତିଲକୋ ଯେନ ମସ୍ତକେ ଦ୍ଵାରକାସ୍ନାନମାହାତ୍ମ୍ଯଂ ନ ଵକ୍ତୁଂ ଶକ୍ଯତେ ମଯା
ଯେଉଁମାନେ ଦ୍ୱାରକାର ମାଟିର ତିଳକ ମସ୍ତକରେ ଲଗାନ୍ତି, ଦ୍ୱାରକାର ସ୍ନାନର ମହିମାକୁ ମୁଁ ବର୍ଣ୍ନନା କରିପାରିବି ନାହିଁ।
ଗୋଵିଂଦାର୍ପିତଚିତ୍ତାନାଂ ଜାଯତେ ପୁଣ୍ଯଭାସ୍କରା
ଯେଉଁମାନେ ଗୋବିନ୍ଦଙ୍କୁ ମନ ଅର୍ପଣ କରିଛନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ପୁଣ୍ୟର ସୂର୍ଯ୍ୟ ଉଦୟ ହୁଏ।
ତସ୍ମାଦ୍ଦଶଗୁଣଂ ପୁଣ୍ଯଂ ତୀର୍ଥରାଜେଽତ୍ର ଜାଯତେ
ଏହିପରି ତୀର୍ଥରାଜରେ ଦଶଗୁଣ ପୁଣ୍ୟ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ।
କଲୌ ଦଶସହସ୍ରାଂଽତେ ଵିଷ୍ଣୁସ୍ତ୍ଯକ୍ଷ୍ଯତି ମେଦିନୀମ୍
କଳିଯୁଗର ଦଶ ହଜାର ବର୍ଷ ଶେଷରେ ବିଷ୍ଣୁ ପୃଥିବୀକୁ ଛାଡିଦେବେ।
ଯାଵତ୍ତିଷ୍ଠତି ଗଂଗାଽତ୍ର ତାଵତ୍ତୀର୍ଥାନି ସଂତି ଚ
ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଗଙ୍ଗା ଏଠାରେ ଅଛି, ସେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ତୀର୍ଥଗୁଡିକ ଅଛି।
ଯଦୈଵ ଗଂଗା ନଷ୍ଟା ସ୍ଯାତ୍କୋ ଵା ତତ୍ପାପମାହରେତ୍ 2.4.4.
ଯେତେବେଳେ ଗଙ୍ଗା ନଷ୍ଟ ହେବ, ସେତେବେଳେ କିଏ ଏହି ପାପକୁ ଦୂର କରିପାରିବ?
ତସ୍ମାନ୍ମୁନୀଶ୍ଵରାଃ ସର୍ଵେ ଯାଵତ୍ତିଷ୍ଠତି ଜାହ୍ନଵୀ
ତେଣୁ, ସମସ୍ତ ମହାମୁନିମାନେ, ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜାହ୍ନବୀ ରହିଛି,
ସମାଧିଂ ଗୃହ୍ଯ ସୁଦୃଢାଂ ଯାଵତ୍କୃତଯୁଗଂ ଭଵେତ୍
ଦୃଢ଼ ସମାଧିରେ ବସିବା ଉଚିତ, ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କୃତଯୁଗ ଆସିନାହିଁ।
ତତଃ ଶ୍ରେଷ୍ଠତରା କାଶୀ ଯସ୍ଯା ନାଶୋ ନ ଜାଯତେ
ତାପରେ ସବୁଠୁ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ କାଶୀ ଅଛି, ଯାହାର କେବେ ନାଶ ହୁଏନାହିଁ।
କାଶିକାଯା ନୈଵ ନାଶୋ ବ୍ରହ୍ମଣ୍ଯପି ମୃତେ ସତି ତସ୍ଯାଂ ପଂଚନଦଂ ତୀର୍ଥଂ ତ୍ରିଷୁ ଲୋକେଷୁ ଵିଶ୍ରୁତମ୍
କାଶୀର କେବେ ନାଶ ହୁଏନାହିଁ, ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବ୍ରହ୍ମା ମୃତ୍ୟୁ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ନୁହେଁ। ସେଠି ପଞ୍ଚନଦ ତୀର୍ଥ ଅଛି, ଯାହା ତିନି ଲୋକରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ।
ଆଗତେ କାର୍ତିକେ ମାସି ରୌରଵଂ ନରକଂ ଗତାଃ
କାର୍ତିକ ମାସ ଆସିଲେ, ରୌରବ ନରକକୁ ଯାଇଥିବା ଲୋକମାନେ—
କଶ୍ଚିଦ୍ଭାଗ୍ଯଵତାଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠୋ ଗତ୍ଵା ପଂଚନଦେ ଶୁଭେ
ଭାଗ୍ୟଶାଳୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ କେହି ଜଣେ, ପବିତ୍ର ପଞ୍ଚନଦକୁ ଯାଇ—
ତୀର୍ଥରାଜାଦିତୀର୍ଥାନି ପ୍ରାପ୍ତେ କାର୍ତିକମାସକେ
କାର୍ତିକ ମାସ ଆସିଲେ, ତୀର୍ଥରାଜ ଦ୍ୱାରା ଆରମ୍ଭ ସମସ୍ତ ତୀର୍ଥ ଉପସ୍ଥିତ ହୁଅନ୍ତି।
କୃତ୍ଵା ତୁ ଲକ୍ଷପାପାନି ସ୍ନାତ୍ଵା ପଂଚନଦେ ଶୁଭେ
ଏକ ଲକ୍ଷ ପାପ କରିଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ପବିତ୍ର ପଞ୍ଚନଦରେ ସ୍ନାନ କରି—
ଯୈଃ ସ୍ନାତଂ କାର୍ତିକେ ମାସି ସକୃତ୍ପଂଚନଦେ ଶୁଭେ
କାର୍ତିକ ମାସରେ ପବିତ୍ର ପଞ୍ଚନଦରେ ଏକଥର ମଧ୍ୟ ସ୍ନାନ କରିଥିବା ଲୋକମାନେ—
ତାଵତା ଵୈ ଵିମୁକ୍ତାଽଘୋ ଵିଷ୍ଣୁସାଯୁଜ୍ଯମାପ୍ନୁଯାତ୍ ।। 2.4.4.
ଏତିକି କରିଲେ, ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହେଇ, ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ସାନିଧ୍ୟ ପାଇଯାନ୍ତି।
କାଵେର୍ଯ୍ଯାଶ୍ଚୈଵ ମାହାତ୍ମ୍ଯଂ କୋ ଵଦେତ୍ପରମୁତ୍ତମମ୍
କାବେରୀର ସର୍ବୋତ୍ତମ ମହିମା କିଏ କହିପାରିବ?
କାଵେର୍ଯା ଵିଷଯେ ବ୍ରହ୍ମନ୍ସାଵଧାନମନାଃ ଶୃଣୁ
ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, କାବେରୀ ଅଞ୍ଚଳ ବିଷୟରେ ଆଗ୍ରହପୂର୍ବକ ଶୁଣ।
ଗଂଗା ତ୍ରୈଲୋକ୍ଯପାପଘ୍ନୀ ଵର୍ତତେ ଲୋକପୂଜିତା
ଗଙ୍ଗା, ତିନି ଲୋକର ପାପ ନାଶ କରିଥିବା, ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କର ପୂଜିତା ଅଛି।
ସର୍ଵଲୋକାଃ ସମାଗତ୍ଯ ମଯି ପାପଂ ତ୍ଯଜଂତି ହି
ସମସ୍ତ ଲୋକ ଏକଠା ହୋଇ, ମୋ ମଧ୍ୟରେ ପାପ ଛାଡିଦିଅନ୍ତି।
ପ୍ରଷ୍ଟୁଂ ଜଗାମ କୈଲାସଂ ଗିରିଜାଵଲ୍ଲଭଂ ଭଵମ୍
ସେ ପ୍ରଶ୍ନ କରିବା ପାଇଁ କୈଳାସକୁ, ଗିରିଜାର ପ୍ରିୟ ଭବଙ୍କ ନିକଟକୁ ଗଲେ।
ସର୍ଵେ ଲୋକାଃ ସମାଗତ୍ଯ ମଯି ପାପଂ ତ୍ଯଜଂତି ହି
ସମସ୍ତ ଲୋକ ଏକଠା ହୋଇ, ମୋ ମଧ୍ୟରେ ପାପ ଛାଡିଦିଅନ୍ତି।
ତତ୍ପାପଂ ତୁ ମଯା ସୋଢୁଂ ନ ଶକ୍ଯଂ ପାର୍ଵତୀପତେ
ହେ ପାର୍ବତୀପତି, ସେହି ପାପକୁ ମୁଁ ସହିପାରିବିନାହିଁ।
ଏଵଂ ଗଂଗାଵଚଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ପ୍ରତ୍ଯାହ ପରମେଶ୍ଵରଃ ରୁଦ୍ର ଉଵାଚ ପାପନିର୍ହରଣାଯାଦୌ ପଦ୍ମନାଭାଂଘ୍ରିପଂକଜାତ୍
ଗଙ୍ଗାଙ୍କର କଥା ଶୁଣି, ପରମେଶ୍ୱର ଉତ୍ତର ଦେଲେ— ରୁଦ୍ର କହିଲେ: 'ପାପ ଦୂର କରିବା ପାଇଁ ପ୍ରଥମେ ପଦ୍ମନାଭଙ୍କ ଚରଣ କମଳରୁ—'
ପ୍ରାଦୁର୍ଭୂତାଽସି ତ୍ଵଂ ଦେଵି କିମର୍ଥଂ ତପ୍ଯତେ ତ୍ଵଯା
ତୁମେ ଦେବୀ ଭାବରେ ପ୍ରକଟ ହେଇଛ, କିପାଇଁ ଏତେ ତପ କରୁଛ?
ତଥାଽପି ପାପନିର୍ହାର ଉପାଯଂ ତେ ବ୍ରଵୀମ୍ଯହମ୍ 2.4.4.
ତଥାପି, ପାପ ଦୂର କରିବା ଉପାୟ ମୁଁ ତୁମକୁ କହିବି।
ସର୍ଵୋତ୍କୃଷ୍ଟା ଚ ସର୍ଵେଷାଂ ହରେର୍ବଲଵଶାତ୍ତୁ ସା
ସମସ୍ତଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସେ ସବୁଠାରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, କିନ୍ତୁ ହରିଙ୍କ ଶକ୍ତିରେ ସେ ଅଧୀନ ହୋଇଯାନ୍ତି।
କାର୍ତିକେ ମାସି କାଵେର୍ଯାଂ ଯଃ ସ୍ନାନଂ କୁରୁତେ ନରଃ
ଯେଉଁ ମଣିଷ କାର୍ତ୍ତିକ ମାସରେ କାବେରୀ ନଦୀରେ ସ୍ନାନ କରେ,