ସମତୀତଂ ଭଵିଷ୍ଯଂ ଚ କୁଲାନାମଯୁତଂ ନରଃ
ଏକ ମଣିଷ ତାଙ୍କର ପୂର୍ବଜ ଓ ଆଗାମୀ ପିଢି, ଅନେକ ପିଢିକୁ ମୁକ୍ତି ଦେଇଥାଏ।
ପ୍ରଯାଂତି ପିତରୋ ହୃଷ୍ଟା ମମ ଲୋକେ ହ୍ଯତଂଦ୍ରିତାଃ
ତାଙ୍କର ପୂର୍ବଜମାନେ ଆନନ୍ଦିତ ହୋଇ, ବିଳମ୍ବ ଛାଡ଼ି ମୋର ଲୋକକୁ ଯାଆନ୍ତି।
କୃତ୍ଵାପି ପାତକଂ ଘୋରଂ ବ୍ରହ୍ମହତ୍ଯାଦିକଂ ନରଃ
ଏହିଅପରାଧ ମଧ୍ୟ କରିଥିଲେ, ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଭୟଙ୍କର ପାପ, ଯେପରି ବ୍ରାହ୍ମଣ ହତ୍ୟା, ମଣିଷ ମୁକ୍ତି ପାଇପାରେ।
ଯା ତିଥିଃ ଶ୍ରୂଯତେ ଦେଵି କୃଷ୍ଣପକ୍ଷେ ତ୍ରଯୋଦଶୀ ୫.୨.୮୩.
ହେ ଦେବୀ, କୃଷ୍ଣପକ୍ଷର ତ୍ରୟୋଦଶୀ ତିଥି ବିଶେଷ ମହତ୍ତ୍ୱ ଥିବା ଦିନ।
ଯେଽର୍ଚଯଂତି ନରାସ୍ତସ୍ଯାଂ ଦେଵଂ ବିଲ୍ଵେଶ୍ଵରଂ ପ୍ରିଯେ
ହେ ପ୍ରିୟେ, ସେଇ ଦିନରେ ଯେମାନେ ବିଲ୍ବେଶ୍ୱର ଦେବଙ୍କୁ ପୂଜା କରନ୍ତି, ସେମାନେ ଶୁଭ ଫଳ ପାଆନ୍ତି।
କର୍ମଣା ମନସା ଵାଚା ଯତ୍ପାପଂ ସମୁପାର୍ଜିତମ୍
କାର୍ଯ୍ୟ, ମନ ଓ କଥା ଦ୍ୱାରା ଯେଉଁ ସମସ୍ତ ପାପ ସଂଚିତ ହୋଇଛି,
ଏଷ ତେ କଥିତୋ ଦେଵି ପ୍ରଭାଵଃ ପାପନାଶନଃ
ହେ ଦେବୀ, ଏହି ପାପ ନାଶକ ଶକ୍ତି ବିଷୟରେ ତୁମକୁ କହିଲି।
ଜନ୍ମମୃତ୍ଯୁଜରାଵ୍ଯାଧିସ୍ଫୋଟନଂ ଶୃଣୁ ପାର୍ଵତି
ହେ ପାର୍ବତୀ, ଜନ୍ମ, ମୃତ୍ୟୁ, ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥା, ରୋଗ ଓ ବିନାଶ ବିଷୟରେ ଶୁଣ।
ଅଯୋଧ୍ଯାଯାମତିଖ୍ଯାତକୁଲୋତ୍ପନ୍ନଶ୍ଚ ପାର୍ଥିଵଃ
ଅଯୋଧ୍ୟାରେ ଏକ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ବଂଶରେ ଏକ ରାଜା ଜନ୍ମ ନେଲେ।
ମୃଗମନୁସସାରାଥ ମୃଗୋ ଦୂରମପାସରତ୍
ସେ ଏକ ମୃଗକୁ ଧାଉଥିଲେ, ମୃଗଟି ଦୂରକୁ ପଳାଇଗଲା।
ତଦାଧ୍ଵନି ଜାତଶ୍ରମଃ କ୍ଷୁତ୍ତୃଷ୍ଣାଭିଭୂତଃ କସ୍ମିଂଶ୍ଚିଦ୍ଵନୋଦ୍ଦେଶେ ନୀଲଵନମପଶ୍ଯଚ୍ଚାଵିଵେଶ
ସେଠାରେ ଯାଉଥିବା ବେଳେ, ଶ୍ରମିତ ଓ ଭୋକ-ତୃଷ୍ଣାରେ କ୍ଳାନ୍ତ ହୋଇ, ଏକ ନୀଳବନ ଦେଖି, ସେଠାକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ।
ତସ୍ଯ ଵନଖଣ୍ଡସ୍ଯ ଦକ୍ଷିଣଭାଗେ ସରୋ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ସାଶ୍ଵ ଏଵ ଵ୍ଯଗାହତ
ସେଇ ବନର ଦକ୍ଷିଣ ଭାଗରେ ଏକ ଝିଲିକୁ ଦେଖି, ଘୋଡ଼ା ସହିତ ସେଠାକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ।
ଅଥାଶ୍ଵସ୍ଥଃ ସନ୍ମୃଣାଲମଶ୍ଵସ୍ଯାଗ୍ରତୋ ନିକ୍ଷିପ୍ଯ ପୁଷ୍କରିଣୀଂ ସମୁପାଵିଶତ୍
ଏପରେ, ଶାନ୍ତ ହୋଇ, ଘୋଡ଼ାର ଦାଡ଼ି ଆଗରେ ରଖି, ପଦ୍ମପୁଷ୍କରୀଣୀ ପାଖରେ ବସିଲେ।
ଶଯିତସ୍ତତଃ ଶଯାନୋ ଗୀତମଶୃଣୋତ୍
ସେଠାରେ ଶୋଇଥିବା ବେଳେ, ସେ ଏକ ଗୀତ ଶୁଣିଲେ।
ସ ଶ୍ରୁତ୍ଵାଚିଂତଯନ୍ନେହ ମନୁଷ୍ଯଗତିଂ ପ୍ରପଶ୍ଯାମି
ସେ ଶୁଣି, ଭାବିଲେ—ଏଠାରେ ମୁଁ ମନୁଷ୍ୟଙ୍କର ଉପସ୍ଥିତି ଅନୁଭବୁଛି।
କସ୍ଯ ଖଲ୍ଵଯଂ ଗୀତଶବ୍ଦ ଇତ୍ଯଵଲୋକଯାମାସ
‘ଏହି ଗୀତ ଶବ୍ଦ କାହାର?’ ବୋଲି ଚିନ୍ତା କରି, ସେ ଚାରିପାଖ ଦେଖିଲେ।
ଅଥାପଶ୍ଯତ୍କନ୍ଯାଂ ପରମରୂପଦର୍ଶନୀଯାଂ ପୁଷ୍ପାଣି ଵିଚିନ୍ଵଂତୀଂ ଚାଥ ରାଜା ସମୀପେ ପର୍ଯକ୍ରାମତ୍ ।। ୫.୨.୮୪.
ତାପରେ ସେ ଏକ ଅତି ସୁନ୍ଦର କନ୍ୟାକୁ ଫୁଲ ଟୋକୁଥିବା ଦେଖିଲେ, ଏବଂ ରାଜା ସେଠାକୁ ଯାଇଲେ।
ତାମବ୍ରଵୀଦ୍ରାଜା କସ୍ଯାସି ତ୍ଵଂ କନ୍ଯା ପରମରୂପଦର୍ଶନୀଯା ପୁଷ୍ପାଣି ଵିଚିନ୍ଵତୀ
ରାଜା ସେଠି କହିଲେ—‘ଏ ଅତି ସୁନ୍ଦର କନ୍ୟା, ତୁମେ କାହାର ଝିଅ? ଫୁଲ ଟୋକୁଛ?’
ସାଥ ରାଜସମୀପେ ଗତ୍ଵେତି ପ୍ରୋଵାଚ କନ୍ଯାସ୍ମୀତି
ସେ ରାଜାଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଇ, କହିଲେ, "ମୁଁ ଏକ କୁଁଆରି।"
ରାଜୋଵାଚ ଅର୍ଥୀ ତଵାସ୍ମୀତି
ରାଜା କହିଲେ, "ମୁଁ ତୁମ ପ୍ରେମୀ।"
ଅଥୋଵାଚ କନ୍ଯା
ତାପରେ ସେଇ କୁଁଆରି କହିଲେ।
ତାଂ ରାଜା ସମପୃଚ୍ଛତ୍କସ୍ତେ ସମଯ ଇତି
ରାଜା ତାଙ୍କୁ ପଚାରିଲେ, "ତୁମର କ'ଣ ଶର୍ତ୍ତ ଅଛି?"
ତତଃ କନ୍ଯା ତମୁଵାଚ ନୋଦକଂ ଦର୍ଶଯିତଵ୍ଯମିତି
ତାପରେ କୁଁଆରି କହିଲେ, "ପାଣି ଦେଖାଯିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।"
ରାଜା ବାଢମିତ୍ଯୁକ୍ତା ତାଂ ସମାଗମ୍ଯ ତଯା ସହାସ୍ତେ
ରାଜା କହିଲେ, "ଠିକ୍ ଅଛି," ଏବଂ ସେଠାରେ ସେଉଁଠି ତାଙ୍କ ସହ ରହିଲେ।
ତତ୍ରୈଵାସନ୍ନେ ରାଜନି ସେନା ତ୍ଵାଗଚ୍ଛତ୍ ତଯା ସହୋପଵିଷ୍ଟଂ ରାଜାନଂ ପରିଵାର୍ଯ ଚାତିଷ୍ଠତ୍
ସେଠାରେ ରାଜା ନିକଟରେ ଥିବାବେଳେ, ସେନା ଆସିଲା; ରାଜା ଏବଂ ସେଇ କୁଁଆରି ଏକଠି ବସିଥିଲେ, ସେନା ତାଙ୍କୁ ଘେରି ଦାଉଡ଼ିଲା।
ସଭାଜିତଶ୍ଚ ରାଜା ତଥୈଵ ଶିବି କଯା ପ୍ରାଯାତ୍
ରାଜାଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ ଦିଆଯିଲା, ଏବଂ ଶିବି ସେଇପରି ଚାଲିଗଲେ।
କିମତ୍ର ପ୍ରଯୋଜନଂ ଵିଦ୍ଯତେ ଇତ୍ଯବ୍ରୁଵଂସ୍ତାଃ ସ୍ତ୍ରିଯୋ ପୂର୍ଵମେଵ ପଶ୍ଯାମସ୍ତଦୁଦକଂ ନାତ୍ରାଶ୍ରିଯତ ଇତି ।। ୫.୨.୮୪.
ସେଠାରେ ମହିଳାମାନେ କହିଲେ, "ଏଠାରେ କ'ଣ କାମ ଅଛି? ଆମେ ପୂର୍ବରୁ ଏହି ପାଣି ଦେଖିଛୁ; ଏଠାରେ ଏହାକୁ ମୂଲ୍ୟ ଦିଆଯାଉନାହିଁ।"
ଅଥାମା ତ୍ଯଶ୍ଚ ନିରୁଦକଂ କାରଯିତ୍ଵା ଦାରୁଵୃକ୍ଷଂ ଵୃଦ୍ଧପୁଷ୍ପଫଲଂ ଶରଦ୍ଯୁପଲଭ୍ଯ ରାଜାନାମବ୍ରଵୀତ୍
ତାପରେ ଅମାତ୍ୟ ଏଠାକୁ ପାଣିହୀନ କରି, ଶରଦ୍ ଋତୁରେ ଫୁଲ ଓ ଫଳ ଥିବା ଜରା ଗଛ ଦେଖି, ରାଜାମାନେଙ୍କୁ କହିଲେ।
ସ ତସ୍ଯ ଵଚନାତ୍ତ ଯୈଵ ସହ ଦେଵ୍ଯା ଵନଂ ପ୍ରାଵିଶତ୍
ତାଙ୍କର କଥା ଅନୁସାରେ, ସେ ଦେବୀଙ୍କ ସହ ଅରଣ୍ୟକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ।
ସକଲତ୍ରସ୍ତସ୍ମିନ୍ଵନେ ରମ୍ଯେ ତଯୈଵ ସହ ରେମେ
ସେ ସୁନ୍ଦର ଅରଣ୍ୟରେ ତାଙ୍କର ସ୍ତ୍ରୀ ସହ ଆନନ୍ଦ କରିଥିଲେ।