ମଧ୍ଯେ ଵିକ୍ରାଂତସଂଜ୍ଞସ୍ତୁ ସ୍ଵପଦେ ଵିନିଯୋଜିତଃ
ମଧ୍ୟଭାଗରେ ବିକ୍ରାନ୍ତ ନାମକ ପୁଅଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ଦେଶରେ ରଖାଯାଇଥିଲା।
ବଭୂଵୁର୍ମଂତ୍ରିଣସ୍ତେଷାଂ ହିତା ଵଂଶକ୍ରମାଗତାଃ
ସେମାନଙ୍କର ମନ୍ତ୍ରୀମାନେ ସବୁବେଳେ ତାଙ୍କ ଭଲ ପାଇଁ ଲାଗିଥିଲେ, ସେମାନେ ତାଙ୍କ ବଂଶରୁ ଆସିଥିଲେ।
ଵିକ୍ରାଂତସ୍ଯ ଚ ଯୋ ମଂତ୍ରୀ ଵିକଲ୍ପୈକପରାଯଣଃ
ବିକ୍ରାନ୍ତଙ୍କର ମନ୍ତ୍ରୀ ସବୁବେଳେ ବିଚାରରେ ଲିନ ଥିଲେ।
ଯସ୍ଯୈଷା ପୃଥିଵୀ କୃତ୍ସ୍ନା ସ ସମର୍ଥଃ ପ୍ରକୀର୍ତିତଃ 5.2.66.
ସେ ଏହି ସମସ୍ତ ପୃଥିବୀ ଶାସନ କରିବାକୁ ସମର୍ଥ ବୋଲି କହାଯାଉଥିଲେ।
ତ୍ରିଦଶୈଶ୍ଚାମୃତଂ ଲବ୍ଧମୁଦ୍ଯମେନ ମହୀପତେ
ହେ ରାଜା, ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟ ଉଦ୍ୟମ କରି ଅମୃତ ପାଇଥିଲେ।
ହୀନୋଦ୍ଯମା ମାନଵା ଯେ କ୍ଷତ୍ତ୍ରିଯାଶ୍ଚ ଵିଶେଷତଃ
ଯେମାନେ ଉଦ୍ୟମ ନଥାନ୍ତି, ବିଶେଷକରି କ୍ଷତ୍ରିୟମାନେ—
ସ୍ନେହଂ ଚ କୁରୁତେ ଭ୍ରାତା ରାଜ୍ଯଲୁବ୍ଧୋଽର୍ଥକାରଣାତ୍ କ୍ରିଯତେ ନ କିମର୍ଥଂ ତୁ ଭୂପ ମଂତ୍ରପରିଗ୍ରହଃ
ରାଜ୍ୟ ଲାଗି ଲୋଭୀ ଭାଇ ଲାଭ ପାଇଁ ମିଥ୍ୟା ସ୍ନେହ ଦେଖାଏ; ତେବେ ରାଜା, ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳୀ କାହିଁକି ଗଠନ କରାଯାଏ?
ପରୋଽପି ହିତଵାନ୍ବନ୍ଧୁର୍ବନ୍ଧୁରପ୍ଯହିତଃ ପରଃ
ପର ଲୋକ ମଧ୍ୟ ଉପକାରୀ ହୋଇପାରନ୍ତି, ଆଉ ନିଜ ଜଣେ ଆପଣଙ୍କୁ କ୍ଷତି କରିପାରନ୍ତି; ନିଜ ଲୋକ ପର ହୋଇପାରନ୍ତି, ପର ଲୋକ ନିଜ ହୋଇପାରନ୍ତି।
ଭୂମିମେତେ ନିର୍ଗିଲଂତି ସର୍ପା ବିଲଶଯାନିଵ
ଏହି ସର୍ପମାନେ, ଯେଉଁମାନେ ତାଙ୍କର ବିଲାରେ ରହୁଥିଲେ, ଏବେ ଭୂମିରେ ବାହାରିଆସୁଛନ୍ତି।
ମାଯଯା ମୋହିତଂ ସର୍ଵଂ କୋ ଵା କସ୍ଯ ଚ ବାଂଧଵଃ
ମାୟାରେ ସମସ୍ତେ ଭ୍ରମିତ; କିଏ କାହାର ବାନ୍ଧବ?
ଭ୍ରାତୃଭିର୍ଭ୍ରାତରଃ ସର୍ଵେ ନିହତା ରାଜ୍ଯକାରଣାତ୍
ରାଜ୍ୟ ପାଇଁ ସମସ୍ତ ଭାଇମାନେ ନିଜ ଭାଇଙ୍କ ହାତରେ ହତ ହୋଇଛନ୍ତି।
ଇତି ମଂତ୍ରିଵଚଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ସ ରାଜା ଵିସ୍ମଯାନ୍ଵିତଃ
ମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ କଥା ଶୁଣି ରାଜା ଆଶ୍ଚର୍ୟରେ ଭରିଯାଇଲେ।
ଅତୁଷ୍ଟାଃ ପୃଥଗୈଶ୍ଵର୍ଯଂ କଥଂ କୃତ୍ସ୍ନା ଭଵିଷ୍ଯତି ।।5.2.66.
ଯେଉଁଠାରେ ପୃଥକ୍ ପୃଥକ୍ ଶାସନ ଅସନ୍ତୁଷ୍ଟ, ସେଠାରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଏକତା କିପରି ହେବ?
ଜ୍ଯେଷ୍ଠୋ ଭ୍ରାତା ସୁବାହୁଶ୍ଚ ଦ୍ଵିତୀଯଃ ଶତ୍ରୁମର୍ଦନଃ
ଠାରୁ ବଡ଼ ଭାଇ ଥିଲେ ସୁବାହୁ, ଦ୍ୱିତୀୟ ଥିଲେ ଶତ୍ରୁମର୍ଦ୍ଦନ।
କନିଷ୍ଠଜ୍ଯେଷ୍ଠତା କେଯଂ ରାଜ୍ଯଂ ପ୍ରାର୍ଥଯତାଂ ନୃଣାମ୍
ଯେଉଁମାନେ ରାଜ୍ୟ ଚାହାଁନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବଡ଼-ଛୋଟ କଣ ଅର୍ଥ ରଖେ?
ତଥେତି ଚ ପ୍ରତିଜ୍ଞାତେ ଵିକ୍ରାଂତେନ ମହୀଭୃତା
ତେବେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରାଜା 'ଏହିପରି ହେଉ' ବୋଲି ସମ୍ମତି ଦେଲେ।
ଅଥର୍ଵଣେନ ମଂତ୍ରେଣ ପୁରୋଧାଃ ପ୍ରଚକାର ହ
ପୁରୋହିତ ଅଥର୍ବ ବିଦ୍ୟାର ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଅଭିଷେକ କଲେ।
ଅଥ କୃତ୍ଯା ସମୁତ୍ପନ୍ନା ପଶ୍ଚାତ୍କୃତ୍ଯାଚତୁଷ୍ଟଯମ୍
ତାପରେ ଏକ ମାୟାବୀ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲା, ଏବଂ ପରେ ଚାରିଟି କାର୍ଯ୍ୟ ଦେଖାଦେଲା।
ତତଃ ସମସ୍ତଲୋକସ୍ଯ ଵିସ୍ମଯଶ୍ଚାଭଵନ୍ମହାନ୍
ତାପରେ ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବଡ଼ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହେଲା।
ତତଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଚ ନିଧନଂ ପୁତ୍ରାଣାଂ ଜଲ୍ପକୋ ନୃପଃ
ତାପରେ, ପୁଅମାନଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ଶୁଣି, ସେ ଅଧିକ କଥା କହୁଥିବା ରାଜା—
ତେନାପି କଥିତଂ ସର୍ଵଂ ଵଶିଷ୍ଠେନ ମହାତ୍ମନା
ଏହି ସମସ୍ତ କଥା ମହାତ୍ମା ବଶିଷ୍ଠ ମଧ୍ୟ କହିଥିଲେ।
ସାର୍ଦ୍ଧଂ ତ୍ଵମାତ୍ଯପୁତ୍ରୈଶ୍ଚ ମୃତଂ ବ୍ରାହ୍ମଣପଂଚକମ୍
ତୁମେ ଏବଂ ମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ପୁଅମାନେ ସହିତ ପାଞ୍ଚଜଣ ବ୍ରାହ୍ମଣ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଛନ୍ତି।
ମତ୍ତୋଽନ୍ଯଃ କଃ ପାପରତୋ ଭଵିଷ୍ଯତି ମହାନ୍ଭୁଵି 5.2.66.
ମୋତେ ଛାଡ଼ି ଏହି ପୃଥିବୀରେ ଏତେ ଦୁଷ୍ଟ କିଏ ହେବ?
ତତସ୍ତେ ନ ଵିନଶ୍ଯେଯୁର୍ମମ ପୁତ୍ରପୁରୋହିତାଃ
ତେଣୁ, ମୋ ପୁଅମାନେ ଓ ପୁରୋହିତମାନେ ନଶ୍ଟ ହେଇନଥାନ୍ତେ।
କାରଣତ୍ଵଂ ଗତୋ ଯୋଽହଂ ଵିନାଶସ୍ଯ ଦ୍ଵିଜନ୍ମନାମ୍ ନାଶଂ ଯଯୁର୍ନ ଦୁଷ୍ଟାସ୍ତେ ଦୁଷ୍ଟୋଽହଂ ନାଶକାରଣେ
ମୁଁ ଯେତେବେଳେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେର ନଶ୍ଟର କାରଣ ହେଲି, ସେମାନେ ଦୁଷ୍ଟ ଥିଲେନି; ମୁଁ ଦୁଷ୍ଟ, କାରଣ ମୁଁ ନଶ୍ଟର ମୂଳ।
ଇତ୍ଥମୁଦ୍ଵିଗ୍ନହୃଦଯଃ ସ ଜଲ୍ପଃ ପୃଥିଵୀପତିଃ
ଏଭଳି ଚିନ୍ତାଗ୍ରସ୍ତ ହୃଦୟ ସହିତ, ସେ କଥାବାତ୍ତା କରୁଥିବା ଭୂମିପତି—
ରାଜୋଵାଚ ଭଗଵନ୍ବ୍ରୂହି ମେ ତୀର୍ଥମଵିଯୋଗକରଂ ସଦା
ରାଜା କହିଲେ, ହେ ପୂଜ୍ୟ, ମୋତେ ସେଉଁଠି ଏମିତି ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନ ବତାଅ, ଯେଉଁଠାରେ ଯାଇଲେ ସଦା ସମସ୍ତ ବିୟୋଗରୁ ମୁକ୍ତି ମିଳେ।
ତସ୍ଯ ତଦ୍ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଜଲ୍ପସ୍ଯ ପୃଥିଵୀପତେଃ
ଜଲ୍ପଙ୍କର ଏହି କଥା ଶୁଣି, ପୃଥିବୀର ଏଇ ରାଜାଙ୍କର ଉଦ୍ବେଗ ଜାଣି,
ଗଚ୍ଛ ଜଲ୍ପ ମମାଦେଶାନ୍ମହାକାଲଵନୋତ୍ତମମ୍ ତତ୍ର ଲିଂଗମନାଦ୍ଯଂ ଚ କୁକ୍କୁଟେଶ୍ଵରପଶ୍ଚିମେ
ମୋ ଆଦେଶରେ ତୁମେ ମହାକାଳବନରେ ଯାଅ, ସେଠାରେ କୁକ୍କୁଟେଶ୍ୱରଙ୍କ ପଶ୍ଚିମ ଦିଗରେ ଆଦି ଲିଙ୍ଗ ଅଛି।
ତଦାରାଧଯ ରାଜେଂଦ୍ର ଜାମଦଗ୍ନ୍ଯାଶ୍ରମେ ସ୍ଥିତଃ
ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର, ତୁମେ ଜାମଦଗ୍ନିଙ୍କ ଆଶ୍ରମରେ ରୁହି, ସେ ଲିଙ୍ଗକୁ ଭକ୍ତିଭାବରେ ପୂଜା କର।