ଧନ୍ଯୋଽଯମତିପୁଣ୍ଯୋଽଯଂ ଯୋଽଯଂ ଯୌଵନଗୋଚରଃ
ଯିଏ ଯୌବନର ଆନନ୍ଦ ଉପଭୋଗ କରୁଛି, ସେ ଧନ୍ୟ, ସେ ଅତି ପୁଣ୍ୟବାନ।
ଅଭୀଷ୍ଟା କସ୍ଯଚିତ୍କାଂତା କାଂତଃ କସ୍ଯାଶ୍ଚିଦୀପ୍ସିତଃ
କାହାରୋ ପ୍ରିୟା ଅନ୍ୟଜଣଙ୍କ ଆକାଂକ୍ଷା, ଏବଂ କାହାରୋ ପ୍ରିୟ ଅନ୍ୟଜଣଙ୍କ ପ୍ରିୟ ହୁଏ।
ମମାଯଂ ଵଲ୍ଲଭୋ ରାଜା ନ ଚାହଂ ନୃପଵଲ୍ଲଭା
ଏହି ରାଜା ମୋର ପ୍ରିୟ, କିନ୍ତୁ ମୁଁ ରାଜାଙ୍କ ପ୍ରିୟା ନୁହେଁ।
ଯଦ୍ଯଦ୍ଯ ସ ମହୀପାଲୋ ନ ମଯା ସଂଗମେଷ୍ଯତି
ଯଦି ଏଇ ଦିନ ସେ ଭୂମିପତି ମୋ ସହିତ ଏକତ୍ର ହେବେ ନାହିଁ—
ରମଣୀଯମଭୂଦ୍ଯତ୍ତୁ ପୁଂସ୍କୋକିଲନିନାଦିତମ୍ 5.2.61.
ଯେଉଁ ସ୍ଥାନ ପୂର୍ବରୁ କୋଇଲାର ଡାକରେ ମନୋହର ଥିଲା, ଏବେ ସେଠି ଆନନ୍ଦ ରହିଲା ନାହିଁ।
ଇତ୍ଥଂ ସା ମଦନାଵିଷ୍ଟା ଵିଲପନ୍ତୀ ପୁନଃପୁନଃ
ଏଭଳି ଭାବେ, ପ୍ରେମରେ ମୁଗ୍ଧା ହୋଇ, ସେ ପୁନଃପୁନଃ ବିଳାପ କରୁଥିଲେ।
ମେଖଲାଜିନକୌପୀନଦଣ୍ଡକାଷ୍ଠୋପଜୀଵନମ୍
ସେ ମେଖଳା, କୃଷ୍ଣମୃଗଚର୍ମ, କଉପୀନ, ଦଣ୍ଡ ଓ କାଠରେ ନିର୍ଭର କରି ଜୀବନ ଯାପନ କରୁଥିଲେ।
ଉଦଯାଦିତ୍ଯସଂକାଶଂ ଵିଭାଵସୁସମଦ୍ଯୁତିମ୍
ଉଦୟାତ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ଅଗ୍ନି ପରି ତେଜସ୍ବୀ ଜଣେ ନିକଟକୁ ସେ ଗଲେ।
ଵିନଯେନୋପସଂଯମ୍ଯ ପ୍ରଣିପତ୍ଯାଭିଵାଦ୍ଯ ଚ
ବିନୟ ସହିତ ସେ ନିକଟକୁ ଯାଇ, ମୁଣ୍ଡ ନମାଇ, ଅଭିବାଦନ କଲେ।
ଭଗଵନ୍କାଶିରାଜସ୍ଯ ସୁତାହମତିଵଲ୍ଲଭା
ହେ ପୂଜ୍ୟ, ମୁଁ କାଶୀରାଜଙ୍କ ଅତି ପ୍ରିୟ କନ୍ୟା।
ଅଶ୍ଵଵାହନସଂଜ୍ଞେନ ନୃପେଣୋଢା ମହାମୁନେ
ଅଶ୍ୱବାହନ ନାମକ ରାଜାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ମୋର ବିବାହ ହୋଇଥିଲା, ହେ ମହାମୁନି।
ସା କିମର୍ଥଂ ନ ଚାଭୀଷ୍ଟା ଜାତାଽହଂ ତସ୍ଯ ଭୂପତେଃ
ତେବେ, ସେ ଭୂପତିଙ୍କ ପ୍ରିୟା ମୁଁ କାହିଁକି ହେଇପାରିଲି ନାହିଁ?
ଦୁର୍ଭଗାହଂ କଥଂ ଜାତା କର୍ମଣା କେନ ତାପସ ସୌଭାଗ୍ଯଂ ଚ କଥଂ ମେ ସ୍ଯାଦିତି ସତ୍ଯଂ ଚ କଥ୍ଯତାମ୍
ମୁଁ କିପରି ଦୁର୍ଭାଗ୍ୟବତୀ ହେଲି, କେଉଁ କର୍ମର ଫଳ? ମୋର ସୌଭାଗ୍ୟ କିପରି ହେବ? ଏହି ସତ୍ୟ କହନ୍ତୁ, ହେ ତାପସ।
ତସ୍ଯାସ୍ତଦ୍ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ସ ମୁନିଃ ସଂଶିତଵ୍ରତଃ
ତାଙ୍କର କଥା ଶୁଣି, ସେ ଦୃଢ଼ ବ୍ରତ ଧାରଣ କରିଥିବା ମୁନି—
ପାଣିଗ୍ରହଣକାଲେ ତ୍ଵଂ ଗ୍ରହୈଃ ପାପୈର୍ଵିଲୋକିତା 5.2.61.
ବିବାହ ସମୟରେ ତୁମେ ଦୁଷ୍ଟ ଗ୍ରହମାନଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟିରେ ପଡ଼ିଥିଲେ।
ତେନ ତେ ଵଲ୍ଲଭୋ ରାଜା ନ ତ୍ଵଂ ଭୂପସ୍ଯ ଵଲ୍ଲଭା ପପ୍ରଚ୍ଛ ଵିନଯୋପେତା ଭକ୍ତିନମ୍ରାତ୍ମକନ୍ଧରା
ଏହି କାରଣରୁ ତୁମର ପତି ରାଜା ତୁମର ସତ୍ୟ ସ୍ନେହିତ ନୁହଁନ୍ତି; ତୁମେ ଭକ୍ତି ଓ ନମ୍ରତାରେ ଶୋଭିତ ହୋଇ, ମଣିଷ ମୁଣ୍ଡ ନମାଇ ସେଠାରେ ପଚାରିଥିଲେ।
ଭଗଵନ୍କେନ ଦାନେନ ସ୍ନାନେନ ନିଯମେନ ଚ
ହେ ପ୍ରଭୁ, କେଉଁ ଦାନ, କେଉଁ ସ୍ନାନ କିମ୍ବା କେଉଁ ନିୟମ ଦ୍ୱାରା—
ଇତି ତସ୍ଯା ଵଚଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ସ ମୁନିଃ ସଂଶିତଵ୍ରତଃ
ତାଙ୍କର କଥା ଶୁଣି, ସେ ମୁନି ଦୃଢ଼ ବ୍ରତ ଧାରଣ କରିଥିଲେ—
ମହାକାଲଵନେ ପୁତ୍ରି ଲିଗଂ ସୌଭାଗ୍ଯଦାଯକମ୍ ତସ୍ଯ ଦର୍ଶନମାତ୍ରେଣ ସୌଭାଗ୍ଯଂ ସମଵାପ୍ସ୍ଯସି
ପୁତ୍ରୀ, ମହାକାଳବନରେ ଏକ ଲିଙ୍ଗ ଅଛି, ଯାହା ସୌଭାଗ୍ୟ ଦେଇଥାଏ; କେବଳ ଦର୍ଶନ କରିଲେ ମଧ୍ୟ ତୁମେ ସୌଭାଗ୍ୟ ପାଇବ।
ଇଂଦ୍ରାଣ୍ଯାରାଧିତଂ ଲିଂଗଂ ପୁରା ସୌଭାଗ୍ଯକାରଣାତ୍ ତସ୍ମାଦ୍ଗଚ୍ଛ ମମାଦେଶାନ୍ମହାକାଲଵନଂ ଶୁଭମ୍
ସେ ଲିଙ୍ଗକୁ ପୂର୍ବେ ଇନ୍ଦ୍ରାଣୀ ସୌଭାଗ୍ୟ ପାଇବା ପାଇଁ ପୂଜା କରିଥିଲେ; ତେଣୁ ମୋ ଆଦେଶରେ ଶୁଭ ମହାକାଳବନକୁ ଯାଅ।
ସୌଭାଗ୍ଯଂ ଭଵିତା ତତ୍ର କାଂତେନ ସହ ଦର୍ଶନମ୍
ସେଠାରେ, ତୁମର ପ୍ରିୟ ସହିତ ଏହାକୁ ଦେଖିଲେ ସୌଭାଗ୍ୟ ଉଦୟ ହେବ।
ଇତ୍ଯୁକ୍ତା ସା ତଦା ତେନ ତାପସେନ ଵରାନନେ
ଏଭଳି ତାପସଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସେ ସମୟରେ କହାଯାଇ, ହେ ସୁନ୍ଦରମୁଖୀ—
ଦଦର୍ଶ ପ୍ରଣଯୋପେତା ଲିଂଗଂ ସୌଭାଗ୍ଯଦାଯକମ୍
ସେ ସ୍ନେହଭାବରେ ସୌଭାଗ୍ୟଦାୟକ ଲିଙ୍ଗକୁ ଦେଖିଲେ।
ପପ୍ରଚ୍ଛ ଜମଦଗ୍ନିଂ ତୁ କ୍ଵ ଗତା ମେ ପ୍ରିଯା ଵିଭୋ
ସେ ଜମଦଗ୍ନିଙ୍କୁ ପଚାରିଲେ, 'ହେ ପ୍ରଭୁ, ମୋର ପ୍ରିୟା କେଉଁଠି ଗଲେ?'
ମଯା ତ୍ଯକ୍ତା ନୃଶଂସେନ ଅହଂ ତସ୍ଯାସ୍ତୁ ଵଲ୍ଲଭଃ 5.2.61.
ମୁଁ ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା କଠୋର ଭାବେ ତ୍ୟାଗିତ ହୋଇଛି, ମୁଁ ତାଙ୍କର ପ୍ରିୟ ହେବାକୁ ଚାହେଁ।
ନ ଭକ୍ଷିତା ସା ଭୂପାଲ ସିଂହଵ୍ଯାଘ୍ରନିଶାଚରୈଃ
ହେ ରାଜା, ସେ ସିଂହ, ବାଘ କିମ୍ବା ରାତିରେ ଘୁରୁଥିବା ପଶୁମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଖାଇ ନହାନ୍ତି।
ମହାକାଲଵନଂ ରାଜନ୍ଗତା ସୌଭାଗ୍ଯକାମ୍ଯଯା
ହେ ରାଜା, ସେ ସୌଭାଗ୍ୟ ଆଶାରେ ମହାକାଳବନକୁ ଗଲେ।
ଭାର୍ଯାଯାଂ ରକ୍ଷ୍ଯମାଣାଯାଂ ପ୍ରଜା ଭଵତି ରକ୍ଷିତା
ଭାର୍ଯ୍ୟା ସୁରକ୍ଷିତ ରହିଲେ, ପ୍ରଜାମାନେ ମଧ୍ୟ ସୁରକ୍ଷିତ ହୁଅନ୍ତି।
ଧର୍ମହାନିଶ୍ଚାନୁଦିନମଭାର୍ଯସ୍ଯ ଭଵେନ୍ନୃପ
ହେ ରାଜା, ଭାର୍ଯ୍ୟା ନଥିଲେ ଦିନକୁ ଦିନ ଧର୍ମର ହ୍ରାସ ହୁଏ।
ପତ୍ନ୍ଯାନୁକୂଲଯା ଭାଵ୍ଯଂ ଯଥାଶୀଲେଽପି ଭର୍ତ୍ତରି
ପତିର ଚରିତ୍ର ଯେପରି ହେଉ, ଭାର୍ଯ୍ୟାଙ୍କ ସହ ସଦା ଭଲ ଭାବରେ ବ୍ୟବହାର କରିବା ଉଚିତ।