ଏଵଂ ଭଵିଷ୍ଯତୀତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵା ମେଘଂ ଚୋତ୍ତରମୁକ୍ତଵାନ୍
ଏଭଳି ହେବ ବୋଲି କହି, ସେ ଉତ୍ତର ନାମକ ମେଘକୁ କହିଲେ।
ତଚ୍ଛ୍ରୁତ୍ଵା ଵଚନଂ ତତ୍ର ହ୍ଯୁତ୍ତରଃ ପ୍ରାହ ହର୍ଷିତଃ
ସେଇ କଥା ଶୁଣି, ଉତ୍ତର ମେଘ ଖୁସି ହୋଇ କହିଲା।
ଯଦାସ୍ମାକଂ ମହାବାଧାଂ କଦା କୋପି କରିଷ୍ଯତି
ଯେତେବେଳେ କେହି ଆମକୁ ବଡ଼ ଦୁଃଖ ଦେବେ—
ରକ୍ଷା କାର୍ଯା ଚ ମେଘାନାଂ ରକ୍ଷଣୀଯାସ୍ତ୍ଵଯା ଵଯମ୍
ମେଘମାନେ ସୁରକ୍ଷିତ ରହିବା ଦରକାର; ଆପଣ ଆମକୁ ରକ୍ଷା କରିବେ।
ଅଦ୍ଯପ୍ରଭୃତି ତେ ନାମ୍ନା ଖ୍ଯାତିଂ ଯାସ୍ଯାମି ଭୂତଲେ.
ଆଜିଠାରୁ ଆମେ ତୁମ ନାମରେ ପୃଥିବୀରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧି ଲଭିବି।
ଯେ ମାଂ ସଂପୂଜଯିଷ୍ଯଂତି ଭକ୍ତ୍ଯା ପରମଯା ଯୁତାଃ
ଯେମାନେ ମୋତେ ଗଭୀର ଭକ୍ତି ସହିତ ପୂଜା କରିବେ—
ପଶ୍ଯଂତି ପ୍ରଯତା ଯେ ମାଂ କୃତ୍ଵା ନିଯମପୂର୍ଵକମ୍
ଯେମାନେ ନିୟମ ରଖି, ପ୍ରୟାସ କରି ମୋତେ ଦର୍ଶନ କରିବେ—
ଆରୂଢାଃ ସୂର୍ଯସଂକାଶୈର୍ଵିମାନୈଃ ସାର୍ଵକାମିକୈଃ
ସେମାନେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରୁଥିବା ଦିବ୍ୟ ରଥରେ ଆରୋହଣ କରିବେ।
ନୃତ୍ଯ ଵାଦିତ୍ରନିର୍ଘୁଷ୍ଟୈରୁତ୍କଟଧ୍ଵନିନାଦିତୈଃ
ନୃତ୍ୟ ଓ ବାଦ୍ୟର ଶବ୍ଦରେ, ଉତ୍କଟ ଧ୍ୱନିରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ—
ପ୍ରସଂଗାଦ୍ଭକ୍ତିହୀନୋଽପି ଯୋ ମାଂ ପଶ୍ଯତ୍ଯଶାଠ୍ଯତଃ 5.2.44.
ଯଦିଓ କେହି ଭକ୍ତିହୀନ, ତଥାପି ଯେ ନିଷ୍କପଟ ଭାବରେ, ସଂଗରେ ମୋତେ ଦେଖେ—
ସ୍ମରିଷ୍ଯତି ଚ ଯୋ ନିତ୍ଯଂ ପ୍ରଭାତେ ଚୋତ୍ତରେଶ୍ଵରମ୍
ଏବଂ ଯିଏ ପ୍ରତିଦିନ ସକାଳେ ଉତ୍ତରେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରେ—
ଏଷ ତେ କଥିତୋ ଦେଵି ପ୍ରଭାଵଃ ପାପନାଶନଃ
ହେ ଦେବୀ, ଏହି ହେଉଛି ପାପ ନାଶ କରୁଥିବା ମୋର ଶକ୍ତି, ଯାହା ତୁମକୁ କହିଲି।
ଶ୍ରୀଦେଵଦେଵ ଉଵାଚ । ଯସ୍ଯ ଦର୍ଶନମାତ୍ରେଣ ସର୍ଵସିଦ୍ଧିରଵାପ୍ଯତେ
ଶ୍ରୀଦେବଦେବ କହିଲେ — ଯେଉଁଠାରେ କେବଳ ଦର୍ଶନ କରିଲେ ସମସ୍ତ ସିଦ୍ଧି ମିଳେ।
ଇତିହାସମିହାସୀଦ୍ଯତ୍ପୀଠେ ଵିରଜସଂଜ୍ଞକେ
ଏହି ପୁରୁଣା କଥାଟି ଭିରଜା ନାମକ ପୀଠରେ ଘଟିଥିଲା।
ନାନାଭଂଗିଗଵାକ୍ଷାଢ୍ଯେ ରତ୍ନସାନାଵିଵାପରେ
ଏଠି ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ଜାନଲା ଓ ତୋରଣା ରହିଛି, ମଣିମାଣିକ୍ୟରେ ଭରିଥିବା ପାହାଡ଼ ଭଳି ଦେଖାଯାଏ।
ପାର୍ଵଣେନ ଶଶାଂକେନ ଖେଦାଦିଵ ସମାସିତେ
ପୂର୍ଣ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଆକାଶରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହୋଇ ଦେଖାଯାଏ, ନିଜ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତାରେ କ୍ଲାନ୍ତ ହେଉଥିବା ପରି।
ପ୍ରାତଃ ସାଯଂ ଚ ମଧ୍ଯାହ୍ନେ କୁର୍ଵ ନ୍ନିତ୍ଯପ୍ରଦକ୍ଷିଣମ୍
ପ୍ରଭାତ, ସଂଧ୍ୟା ଓ ମଧ୍ୟାହ୍ନ — ଏହି ସମୟରେ ସଦା ପ୍ରଦକ୍ଷିଣ କରିବା ଉଚିତ।
ରଜଃପ୍ରାସାଦସଂଲଗ୍ନଂ ଦୂରୀକୁର୍ଵଦ୍ଦିଶୋ ଦଶ ତ୍ରିଵିଷ୍ଟପେତି ଚ ତଥା ତଯୋଃ କର୍ଣାତିଥୀଭଵେତ୍
ମହଳରେ ଲାଗିଥିବା ଧୂଳି ଦଶଦିଗକୁ ଦୂରେଇଦିଏ, ଏହିଠାରୁ ଏହାକୁ ତ୍ରିବିଷ୍ଟପ ବୋଲି କୁହାଯାଏ। ଏହା ବିଷୟରେ ଯିଏ ଶୁଣେ, ସେ ଶ୍ରବଣରେ ଅତିଥି ହୁଏ।
ଚତୁର୍ଵିଧାନି ଵାଦ୍ଯାନି ଶଂଭୁପ୍ରୀତିକରାଣ୍ଯଲମ୍
ଚାରି ପ୍ରକାର ମଧୁର ବାଦ୍ୟଯନ୍ତ୍ର ଏଠି ଶିବଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରିବା ପାଇଁ ସବୁବେଳେ ଝଙ୍କାରି ଉଠେ।
ମଂଗଲାରାତ୍ରିକଜ୍ଯୋତିସ୍ତ୍ରିସଂଧ୍ଯଂ ପକ୍ଷିଣୋସ୍ତଯୋଃ
ମଙ୍ଗଳ ଦୀପ ରାତିରେ ଜଳାଯାଏ, ଏବଂ ତିନିବେଳା — ପ୍ରଭାତ, ମଧ୍ୟାହ୍ନ ଓ ସଂଧ୍ୟାରେ — ସେଇ ଦୁଇଟି ପକ୍ଷୀ ପାଇଁ ଉପଚାର ହୁଏ।
ପ୍ରାଣଯାତ୍ରାଂ ଵିହାଯାପି କଦାଚିତ୍ସ୍ଥିରମାନସୌ
କେବେ କେବେ ଜୀବନର ଆବଶ୍ୟକତାକୁ ଛାଡ଼ି, ଦୃଢ଼ ମନେ ରହିଥାନ୍ତି।
ତତ୍ରାସକୃଜ୍ଜନାକୀର୍ଣଂ ପ୍ରାସାଦଂ ପରିତୋଽଵନୌ 5.2.45.
ସେଠାରେ ପ୍ରାସାଦ ସବୁବେଳେ ଲୋକମାନେ ଦ୍ୱାରା ଚାରିପାଖରୁ ଘେରାଯାଇଥାଏ।
ଦେଵଦକ୍ଷିଣଦିଗ୍ଭାଗେ ଵିଷ୍ଣୁଦେହୋଦ୍ଭଵଂ ଜଲମ୍
ଦେଉଳର ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗରେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଦେହରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ଜଳ ଅଛି।
ତଯୋରିତ୍ଥଂ ଵିଚରତୋସ୍ତ୍ରିଲୋଚନସମୀପତଃ
ସେଇ ଦୁଇଜଣ ଏଭଳି ଘୁରୁଥିବାବେଳେ, ତିନିନୟନଙ୍କ ନିକଟରେ ଥିଲେ।
ଅଥ ଦେଵାଲଯସ୍କଂଧେ ଗଵାକ୍ଷାଂତର୍ଗତୌ ଚ ତୌ
ତାପରେ, ଦେଉଳର କାନ୍ଧରେ ଥିବା ଜାନଲା ମାଧ୍ୟମରେ ସେମାନେ ଭିତରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ।
ତଚ୍ଚ ପାରାଵତଦ୍ଵଂଦ୍ଵଂ ଶ୍ଯେନଃ ପରିଜିଘୃକ୍ଷଯା
ସେଇ ପାରାବତ ଦୁଇଟିକୁ ଏକ ଚିଲି ଧରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲା।
ତତୋ ଵିଲୋକଯାମାସ ତଦାଗମଵିନିର୍ଗମୌ
ତାପରେ ସେ ସେମାନଙ୍କର ଆସିବା ଓ ଯିବା ଦେଖିଲା।
କେନାଧ୍ଵନା ଚ ନିର୍ଯାତଃ କିଂକାଲେ କୁରୁତଶ୍ଚ କିମ୍
କେଉଁ ପଥରେ ସେମାନେ ଯାଇଥିଲେ, କେଉଁ ସମୟରେ, ଏବଂ କଣ କରୁଥିଲେ?
ଦୁର୍ବଲୋଽପ୍ଯାକଲଯିତୁଂ ସହସାରିର୍ନ ଶକ୍ଯତେ
ଦୁର୍ବଳ ଶତ୍ରୁ ମଧ୍ୟ ଏହି କଥା ତୁରନ୍ତ ବୁଝିପାରିବେ ନାହିଁ।
ନ କର୍ମ ସିଦ୍ଧ୍ଯେନ୍ନୃପତେର୍ଦୁଗେଣୈକେନ ଯଦ୍ଭଵେତ୍ ସ୍ଵତଂତ୍ରଂ ଯଦି ଦୁର୍ଗଂ ସ୍ଯାଦପମାର୍ଗପ୍ରକାଶକମ୍
ରାଜାଙ୍କ କାମ କେବଳ ଗୋଟିଏ କିଲ୍ଲାରେ ସଫଳ ହୁଏନାହିଁ; ଯଦି କିଲ୍ଲା ସ୍ୱାଧୀନ ହୁଏ, ତେବେ ଗୁପ୍ତ ପଥ ଖୋଲିପଡ଼େ।