ସମାଧିଧ୍ଯାନନିରତଂ ପ୍ରୋକ୍ତମସ୍ମାଭିରାଦରାତ୍
ସେ ଧ୍ୟାନ ଓ ଧାରଣାରେ ଲୀନ ଥିଲେ, ଆମେ ସମ୍ମାନ ସହିତ କଥାହେଲୁ।
ଅକ୍ଷଯଂ ତୁ ପଦଂ ପ୍ରାପ୍ତଂ ତ୍ଵଯା ଲିଂଗସ୍ଯ ଦର୍ଶନାତ୍ ନାମ୍ନା କୁଣ୍ଡେଶ୍ଵରୋ ଯସ୍ମାତ୍ସର୍ଵସଂପତ୍କରଃ ସଦା
ଲିଙ୍ଗ ଦର୍ଶନ କରି, ତୁମେ ଅକ୍ଷୟ ସ୍ଥାନ ପାଇଛ; କୁଣ୍ଡେଶ୍ୱର ନାମ ଥିବାରୁ, ଏହା ସବୁବେଳେ ସମସ୍ତ ସମୃଦ୍ଧି ଦେଇଥାଏ।
କୁଣ୍ଡେଶ୍ଵରମନାଦିଂ ତୁ ଭକ୍ତ୍ଯା ପଶ୍ଯତି ଯୋ ନରଃ
ଯେ କୌଣସି ମଣିଷ ଭକ୍ତି ସହିତ ଆଦିହୀନ କୁଣ୍ଡେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଦେଖନ୍ତି,
ତସ୍ଯ ଦାନଫଲଂ ସର୍ଵଂ ସର୍ଵତୀର୍ଥଫଲଂ ସଦା 5.2.40.
ସେ ସବୁବେଳେ ସମସ୍ତ ଦାନ ଓ ସମସ୍ତ ପବିତ୍ର ତୀର୍ଥର ଫଳ ପାଇଥାଏ।
ଦଶାନାମଶ୍ଵମେଧାନାମଗ୍ନିଷ୍ଟୋମଶତସ୍ଯ ଚ
ଦଶଟି ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞ ଓ ଶତଟି ଅଗ୍ନିଷ୍ଟୋମ ଯଜ୍ଞର ଫଳ
ପ୍ରାତଃ ପଶ୍ଯଂତି ଯେ ଭକ୍ତ୍ଯା କୃତ୍ଵା ନିଯମପୂର୍ଵକମ୍
ଯେମାନେ ପ୍ରଭାତେ ଭକ୍ତି ସହିତ ନିୟମ ରଖି ଦର୍ଶନ କରନ୍ତି,
ଏଷ ତେ କଥିତୋ ଦେଵି ପ୍ରଭାଵଃ ପାପନାଶନଃ
ହେ ଦେବୀ, ଏହି ହେଉଛି ପାପ ନାଶ କରୁଥିବା ତାହାର ଶକ୍ତି, ଯାହା ମୁଁ ତୁମକୁ କହିଲି।
ଲୁଂପେଶ୍ଵରମିତି ଖ୍ଯାତଂ ନାମ ଯସ୍ଯ ମହୀତଲେ
ପୃଥିବୀରେ ଲୁଂପେଶ୍ୱର ନାମରେ ଜଣେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଥିଲେ।
ଦେଶେ ମ୍ଲେଚ୍ଛଗଣାକୀର୍ଣେ ବଭୂଵ ଜଗତୀପତିଃ
ଏକ ଦେଶରେ, ଯେଉଁଠାରେ ବହୁତ ଅବିଦେଶୀ ଲୋକ ଥିଲେ, ସେଠି ସେ ଜଗତର ରାଜା ହେଲେ।
ତସ୍ଯାସୀଦ୍ଦଯିତା ଭାର୍ଯା ଵିଶାଲାନାମ ନାମତଃ
ତାଙ୍କର ଏକ ପ୍ରିୟା ଭାର୍ଯ୍ୟା ଥିଲେ, ତାଙ୍କ ନାମ ଥିଲା ବିଶାଳା।
ସ ଯୁଦ୍ଧକାମୋ ନୃପତିଃ ପର୍ଯପୃଚ୍ଛଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମାନ୍
ଯୁଦ୍ଧ ଆଶା କରୁଥିବା ସେ ରାଜା, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ପଚାରିଲେ।
ଅଥ କେନାପି କଥିତମାଶ୍ରମେ ସାମଗୋ ଦ୍ଵିଜଃ
ତାପରେ ଏକ ଆଶ୍ରମରେ, ଜଣେ ସାମଗ ଉଚ୍ଚାରଣ କରୁଥିବା ବ୍ରାହ୍ମଣ ତାଙ୍କୁ କିଛି କହିଲେ।
ତତଃ ସ ପ୍ରସ୍ଥିତୋ ରାଜା ମ୍ଲେଚ୍ଛୈଃ ସାର୍ଦ୍ଧଂ ସହସ୍ରଶଃ
ତାପରେ ସେ ରାଜା ହଜାର ହଜାର ଅବିଦେଶୀଙ୍କ ସହିତ ଯାତ୍ରା କଲେ।
ଦସ୍ଯୁଭିଃ ସଂଵୃତଃ କ୍ରୂରୈଃ କ୍ରୋଧେନାକୁଲିତେଂଦ୍ରିଯଃ
କ୍ରୁର ଦସ୍ୟୁମାନେ ତାଙ୍କୁ ଘେରି ରହିଥିଲେ, କ୍ରୋଧରେ ତାଙ୍କର ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ଅସ୍ଥିର ହୋଇଯାଇଥିଲା।
ମୁନିନା ପୂଜିତସ୍ତେନ ମଧୁପର୍କାଦିଵିଷ୍ଟରୈଃ
ସେ ମୁନି ମଧୁପର୍କ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଆଦର ସହିତ ତାଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କଲେ।
ପ୍ରାର୍ଥଯାମାସ ସହସା ନ ଦତ୍ତା ମୁନିନା ତଦା ଵନଂ ବଭଂଜ ସକଲଂ ତସ୍ଯ ଵିପ୍ରସ୍ଯ ପଶ୍ଯତଃ
ହଠାତ୍ ସେ ଏକ ଅନୁରୋଧ କଲେ, କିନ୍ତୁ ମୁନି ତାହା ଦେଲେ ନାହିଁ; ତାପରେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଦେଖୁଥିବାବେଳେ ସେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଜଙ୍ଗଲ କୁ ଧ୍ୱଂସ କରିଦେଲେ।
କାଲ୍ଯମାନାଂ ଚ ଗାଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଵତ୍ସଂ ଚାତୀଵ ଦୁଃଖିତମ୍ 5.2.41.
ଏଭଳି ଦେଖିଲେ ଯେ, ଗାଈଟି ଯନ୍ତ୍ରଣା ପାଉଛି ଓ ବଛି ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁଃଖିତ।
ଏଵଂ ଵଦଂତଂ ଵିପ୍ରେଂଦ୍ରଂ ଶରୈସ୍ତୀକ୍ଷ୍ଣୈର୍ଜଘାନ ହ
ଏଭଳି ବ୍ରାହ୍ମଣଶ୍ରେଷ୍ଠ କହୁଥିବାବେଳେ, ସେ ତାଙ୍କୁ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ବାଣରେ ଆଘାତ କଲେ।
ଅସକୃତ୍ପୁତ୍ରପୁତ୍ରେତି ଵିଲପଂତମନାଥଵତ୍
ପୁଅ, ପୁଅ ବୋଲି ଅନେକଥର ଏକାକୀ ଭାବେ ବିଳାପ କରୁଥିଲେ।
ଏତସ୍ମିନ୍ନଂତରେ ପୁତ୍ରଃ ସମିତ୍ପାଣିରୁପାଗତଃ ଅନାଗସଂ ମହାତ୍ମାନଂ ଵିଲଲାପ ସୁଦୁଃଖିତଃ
ଏହି ମଧ୍ୟରେ, ପୁଅ ହାତରେ ହୋମକୁଠି ନେଇ ଆସିଲେ; ନିର୍ଦ୍ଦୋଷ ମହାତ୍ମାଙ୍କୁ ଦେଖି ସେ ଗଭୀର ଦୁଃଖରେ କାନ୍ଦିଲେ।
କେନେଦଂ କୁତ୍ସିତଂ କର୍ମ କୃତଂ ପାପେନ ମେ ପିତା
ମୋ ନିର୍ଦ୍ଦୋଷ ପିତାଙ୍କୁ କିଏ ଏହି ନିଚ୍ଚ କାମ କଲା?
ଵିଲପ୍ଯୈଵଂ ସକରୁଣଂ ବହୁନା ନାଵିଧଂ ତଥା
ଏଭଳି ଅନେକ ପ୍ରକାର ଦୟାଳୁ ବିଳାପ କରି କରି,
ଦଦାହ ପିତରଂ ଚାଗ୍ନୌ ତୋଯମାଦାଯ ସତ୍ଵରମ୍
ସେ ତୁରନ୍ତ ପାଣି ନେଇ, ନିଜ ବାପାଙ୍କ ପାଇଁ ଅଗ୍ନିରେ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କାର୍ଯ୍ୟ କଲେ।
ସ୍ଵଧର୍ମନିରତୋ ଵିଦ୍ଵାନ୍ଯେନ ମେ ନିହତଃ ପିତା
ମୋ ବାପାଙ୍କୁ ଜଣେ ଜ୍ଞାନୀ ଏବଂ ନିଜ କର୍ତ୍ତବ୍ୟରେ ନିଷ୍ଠାବାନ୍ ବ୍ୟକ୍ତି ମାରିଦେଲେ।
ଏତସ୍ମିନ୍ନନ୍ତରେ ରାଜା କୁଷ୍ଠରୋଗେଣ ପୀଡିତଃ
ଏହି ସମୟରେ ରାଜା କୁଷ୍ଠରୋଗରେ ଭୟଙ୍କର ଭାବରେ ପୀଡିତ ହେଲେ।
ଔଷଧୈରଧିକୋଽଭ୍ଯେତି ବ୍ରହ୍ମଶାପପ୍ରଭାଵତଃ
ଅନେକ ଔଷଧ ଦେଉଥିବା ସତ୍ତ୍ୱେ ମଧ୍ୟ, ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଶାପର ପ୍ରଭାବରେ ତାଙ୍କର ଅବସ୍ଥା ଅଧିକ ଖରାପ ହେଲା।
ଚିତାଂ କର୍ତୁଂ ସମାରେଭେ ସମାଯାତୋଽଥ ନାରଦଃ 5.2.41.
ଯେତେବେଳେ ସେ ଚିତା ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବାକୁ ଯାଉଥିଲେ, ସେତେବେଳେ ମହାମୁନି ନାରଦ ଆସିପହଞ୍ଚିଲେ।
ଅଥ ପପ୍ରଚ୍ଛ ଲୁଂପୋଽସୌ ନାରଦଂ ମୁନିସତ୍ତମମ୍ ତେନାହଂ ପୀଡିତୋଽତୀଵ ନ ଚ ଶାଂତିଂ ଵ୍ରଜତ୍ଯସୌ
ତାପରେ ଲୁମ୍ପ ନାମକ ରାଜା, ମହାମୁନି ନାରଦଙ୍କୁ ପଚାରିଲେ: 'ମୁଁ ଏହି ଦୁଃଖରେ ଅତି ଭାବେ ପୀଡିତ, ଏବଂ ସେ ଶାନ୍ତି ମିଳୁନାହିଁ।'
ଔଷଧୈର୍ଵର୍ଦ୍ଧତେ କସ୍ମାଦେତଦାଖ୍ଯାତୁମର୍ହସି
'ଏତେ ଔଷଧ ଦେଲେ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କର ରୋଗ କାହିଁକି ବଢ଼ୁଛି? ଆପଣ ଏହାର କାରଣ କହିବାକୁ ଉଚିତ।'
ତସ୍ଯ ତଦ୍ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଲୁଂପାଧୀଶସ୍ଯ ନାରଦଃ
ରାଜା ଲୁମ୍ପଙ୍କ ଏହି କଥା ଶୁଣି, ନାରଦ ଉତ୍ତର ଦେଲେ।