ସମସ୍ତ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡର ନାଥଙ୍କୁ ଦେବତାମାନେ ନମ୍ର ହୃଦୟରେ ବିନନ୍ତି କଲେ, “ହେ ପ୍ରଭୁ, ଏହି ଜନମାନେ ନିରାପଦ ଓ ସ୍ୱସ୍ଥ ରହନ୍ତୁ—ଏହି ହେଉ ଆମର ଆଶୀର୍ବାଦ।” ପ୍ରଭୁ ଉତ୍ତର ଦେଲେ, “ଏହି ଲିଙ୍ଗ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ସୁରକ୍ଷିତି ଓ ଆରୋଗ୍ୟ ଦେବ। ପରେ ଲକୁଳୀଶ ନାମକ ଏହି ଦେବତା ଲିଙ୍ଗରେ ସ୍ଥାପିତ ହେବେ, ଏବଂ ସେ ଚୁଆଯୋଗ୍ୟ ହେବେ। ସେ ଏହି ଜଗତରେ ‘କୁଟୁମ୍ବେଶ୍ୱର’ ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେବେ। ମୋ ଆଜ୍ଞାରେ ଲକୁଳୀଶ ଏହି ଲିଙ୍ଗରେ ଅବତରିତ ହେଲେ। ଯେଉଁମାନେ ‘କୁଟୁମ୍ବେଶ୍ୱର’ ନାମକ ଏହି ଲିଙ୍ଗଙ୍କୁ ଦର୍ଶନ କରନ୍ତି, ବିଶେଷକରି ଆଶ୍ୱିନ ମାସର ଶୁକ୍ଲ ପକ୍ଷର ପଞ୍ଚମୀ ତିଥିରେ ଯେଉଁମାନେ ଦର୍ଶନ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ମହାସମୃଦ୍ଧି ଓ ରୋଗମୁକ୍ତି ଲାଭ କରନ୍ତି। ଯେଉଁମାନେ ଏଠାରେ ଦର୍ଶନ, ସ୍ପର୍ଶ ଓ ପୂଜା କରନ୍ତି, ଏବଂ ନଦୀ, ପୋଖରୀ କିମ୍ବା କୂଆଁ ପାଖରେ ସ୍ନାନ କରି ଏକାଗ୍ର ଚିତ୍ତରେ ଦେବଙ୍କୁ ପୂଜନ କରନ୍ତି, ବିଶେଷକରି ସୋମବାର କିମ୍ବା ରବିବାର ଦିନରେ, ସେମାନେ ହଜାର ରାଜସୂୟ ଓ ଶତ ବଜପେୟ ଯଜ୍ଞର ପୁଣ୍ୟ ଲାଭ କରନ୍ତି। ଏହି ଶକ୍ତି ସମସ୍ତ ପାପ ନାଶ କରେ, ଏହି କଥା ମୁଁ ତୁମକୁ କହିଲି, ହେ ଦେବୀ। ଏହି ପବିତ୍ର ଲିଙ୍ଗଙ୍କୁ ଦେଖିବାମାତ୍ରେ ମହାନ କୀର୍ତ୍ତି ଓ ପ୍ରଶଂସା ଲାଭ ହୁଏ। ପୂର୍ବେ ଏକ ରାଜା ଥିଲେ, ତାଙ୍କ ନାମ ଥିଲା ଇନ୍ଦ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ, ସେ ପୃଥିବୀର ଅଧିପତି ଥିଲେ। ସେ ଦେଖିଲେ ଯେ, ଭୂମିରେ ବିଭିନ୍ନ ଯଜ୍ଞ ହେଉଛି ଓ ବହୁତ ଦାନ ହେଉଛି। କିନ୍ତୁ ପରେ ସେ ସ୍ୱର୍ଗରୁ ପଡ଼ିଗଲେ, ତାଙ୍କର କୀର୍ତ୍ତି ହରାଇଗଲା, ଦୁଃଖ-ବିଷାଦରେ ତଳମୁଳା ହେଲେ। ସେ ବୁଝିଲେ, “ଏଠାରେ କରାଯାଇଥିବା କାର୍ଯ୍ୟର ଫଳ ସ୍ୱର୍ଗରେ ଉପଭୋଗ କରାଯାଏ; ଏହା ଏଠାରେ ଦୋଷ ଭାବେ ଗଣାଯାଏ, ଏହି କାରଣରୁ ମୋର ପତନ ହେଲା। ପୃଥିବୀରେ ଯେଉଁମାନେ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କର କୀର୍ତ୍ତି ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରହିଥାଏ, ସେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସେମାନେ ସ୍ୱର୍ଗରେ ରହନ୍ତି; ନାମ ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଥାଏ, ସେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଲୋକେ ସେମାନଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରନ୍ତି। ଯଦି କୌଣସି ମୃତ ଲୋକଙ୍କ ବିଷୟରେ ଖରାପ କଥା କୁହାଯାଏ, ତେବେ ତାଙ୍କର ପତନ ହୁଏ। ସେହିପାଇଁ ମନୁଷ୍ୟଙ୍କୁ ସଦାଚାରୀ ହେବା ଉଚିତ, ନହେଲେ ପୃଥିବୀରେ ତାଙ୍କର ପତନ ହୁଏ। ମୁଁ ଏଠାରେ ସେଇ ସର୍ବୋଚ୍ଚ କୀର୍ତ୍ତିକୁ ବଡ଼ ମାନ୍ୟତା ଦେଉଛି, ଯାହା ସ୍ୱର୍ଗକୁ ନେଇଯାଏ। ପୃଥିବୀରେ ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କୀର୍ତ୍ତି ଅକ୍ଷୟ ରହିଥାଏ, ସେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଲୋକେ ଦୁଃଖ, ଦୁର୍ଗନ୍ଧ, ମଳ, ମୁତ୍ର ଭୋଗ କରନ୍ତିନାହିଁ; ସେମାନେ ବିମାନରେ ବସି, ନାନା ଅଳଙ୍କାରରେ ଶୋଭିତ ହୁଅନ୍ତି। ଏଭଳି ଚିନ୍ତା କରି, ରାଜା ଇନ୍ଦ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ ମହାତ୍ମା ମାର୍କଣ୍ଡେୟଙ୍କ ତପୋଭୂମିକୁ ଗଲେ। ସେଠାରେ ଅଟୁଟ ନିୟମରେ ଅନୁଷ୍ଠାନ କରୁଥିବା ମହାର୍ଷିଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ ସହ କହିଲେ, “ଦେବତା, ଦାନବ, ରାକ୍ଷସ ସମସ୍ତଙ୍କ ବିଷୟରେ ଆପଣ ଜାଣନ୍ତି; ଏହି ପୃଥିବୀରେ କିଛି ଆପଣଙ୍କୁ ଅଜଣା ନୁହେଁ। କିପରି ଏଠାରେ ଅବିନାଶୀ କୀର୍ତ୍ତି ହୁଏ? ତପସ୍ୟାର ପ୍ରଭାବ କ’ଣ?” ମାର୍କଣ୍ଡେୟ ଉତ୍ତର ଦେଲେ, “ପୃଥିବୀରେ ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କୀର୍ତ୍ତି ରହିଥାଏ, ସେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଲୋକେ ଦେବତାମାନଙ୍କ ସହ ରହନ୍ତି। ଲୋକେ କଲ୍କଳେଶ୍ୱର ଦେବଙ୍କ ବାମପାର୍ଶ୍ୱରେ ଥିବା ଲିଙ୍ଗକୁ ପୂଜିଲେ, ସର୍ବୋଚ୍ଚ କୀର୍ତ୍ତି ଲାଭ କରନ୍ତି।” ଏହି ଉପଦେଶ ଶୁଣି, ଇନ୍ଦ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ ଏହି ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଲିଙ୍ଗକୁ ଯାଇ ସମ୍ମାନ ସହ ପୂଜା କଲେ। ତା’ପରେ ଆକାଶରେ ବିମାନରେ ବସିଥିବା ଦେବତାମାନେ ରାଜାଙ୍କୁ କହିଲେ, “ଆଜିଠାରୁ ଏହି ଲିଙ୍ଗ ତୁମ ନାମରେ ଇନ୍ଦ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନେଶ୍ୱର ଭାବରେ ପରିଚିତ ହେବ। ଯେଉଁମାନେ ଏହି ଦେବତାଙ୍କୁ ପୂଜନ୍ତି, ସେମାନେ ଦେବତା ଓ ଋଷିମାନେ ପ୍ରଶଂସିତ ଓ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଯିବେ। ଯେଉଁମାନେ ଚାହାଁ ଚାହିଁ କିମ୍ବା ଅଚାନକ ଏହି ଲିଙ୍ଗ ଦର୍ଶନ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ଚୌଦ ଇନ୍ଦ୍ର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସ୍ୱର୍ଗରୁ ପତିତ ହେବେନାହିଁ; ସେମାନେ ତାଙ୍କର ପିତୃ ମାତୃ ଲିନ୍ଗକୁ ମୋକ୍ଷ ଦେଇଥାନ୍ତି।” ଏହିପରି ଉଚ୍ଚାରଣ ପରେ ସମସ୍ତ ଦେବତା ଏହି ଲିଙ୍ଗକୁ ଗଭୀର ଭକ୍ତିରେ ପୂଜା କଲେ।