ଓ ପାର୍ବତୀ, ଯେଉଁ ଭକ୍ତମାନେ ସଂକ୍ରାନ୍ତି, ସୋମବାର କିମ୍ବା ଗ୍ରହଣକାଳରେ ମୋର ଉପାସନା କରନ୍ତି, ସେମାନେ ଚ୦ଦ ଇନ୍ଦ୍ର ରାଜ୍ୟ କାଳ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମୋର ଲୋକରେ ଆନନ୍ଦ ଉପଭୋଗ କରିଥାନ୍ତି। ମୋର ଏହି ଶକ୍ତି, ଯାହା ପାପ ନାଶ କରେ, ତୁମକୁ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିଛି। ଏବେ ଶୁଣ, ଦେବୀ, ଦ୍ୱାଦଶମ ତିଥି ଶିବଙ୍କୁ ଉତ୍ସର୍ଗ କରାଯାଇଛି; ସେ ଲୋକପାଳମାନଙ୍କର ନାଥ। ପ୍ରାଚୀନ କାଳରେ, ଦୈତ୍ୟମାନେ ହଜାର ହଜାର ଭାବରେ ପୃଥିବୀରେ ଆସିଥିଲେ। ସେମାନେ ପୃଥିବୀ, ପାହାଡ, ଜଙ୍ଗଲ, ଉଦ୍ୟାନ ସବୁକୁ ଆକ୍ରମଣ କରିଥିଲେ। ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ, ଯେଉଁମାନେ ବେଦ ଓ ଶାଖାରେ ପାରଙ୍ଗତ, ସେମାନେ ଦୈତ୍ୟମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଭକ୍ଷିତ ହେଲେ। ସମସ୍ତ ଯଜ୍ଞ ଭାଣ୍ଡା, ମାଟିର ମାନ୍ଦା ଓ ଅନ୍ୟ ଦ୍ରବ୍ୟ ସବୁ ଭଙ୍ଗ ହେଲା। ପୃଥିବୀରୁ ଯଜ୍ଞ ଓ ଉତ୍ସବ ଶୂନ୍ୟ ହେଲା। ଦୈତ୍ୟମାନେ ଭୟଭୀତ ଓ ଭୂକ୍ତିରେ ଅନ୍ତର୍ଭୂତ ହୋଇ, ହାତ ଜୋଡି କହିଲେ: "ତୁମେ ଆମକୁ ପୂର୍ବେ ନାମୁଚି ଓ ବୃଷପର୍ବଣରୁ ରକ୍ଷା କରିଥିଲେ। ଏବେ, ଦେବମାନଙ୍କ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଆମକୁ ରକ୍ଷା କର; ବଡ଼ ଭୟ ଆସିଛି।" ସେହି ସମୟରେ, ଶଙ୍ଖ, ଚକ୍ର, ଗଦାଧାରୀ ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁ ଦେବମାନଙ୍କ କଥା ଶୁଣିଲେ। ଦୈତ୍ୟମାନେ ରାତିରେ ଯାଇ, ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କୁ ହତ୍ୟା କରିବା ଆରମ୍ଭ କରିଲେ। ତାପରେ, ମାରୁତମାନଙ୍କ ନାଥ ଇନ୍ଦ୍ର ପରାଜିତ ହେଇ ଦ୍ୱାଦଶ ଦିଶାରେ ଗଲେ। ପଶ୍ଚିମ ଦିଶାକୁ ଯାଇ, ଜଳର ନାଥ ବି ଦୈତ୍ୟମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ବିଜିତ ହେଲେ। ଦେବମାନେ ବିପଦରେ ପଡ଼ି ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଶରଣେ ଆସିଲେ। ସମସ୍ତେ ଭକ୍ତି ଓ ଏକାଗ୍ରତା ସହିତ ବିଶାଳ କାଳବନକୁ ଗଲେ। ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଦୟାରେ ସେଠାରେ ସଫଳତା ମିଳିବ। କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଅପାର ଶକ୍ତି କଥା ଶୁଣି, ଏହି ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ଦୈତ୍ୟମାନେ ଅସ୍ତ୍ରଧାରୀ ଭାବରେ ସେମାନେକୁ ଘେରି ଦେଲେ। ସମସ୍ତେ ତିନି ଲୋକ କିପରି ଦୈତ୍ୟମାନେ ଦ୍ୱାରା ଅଟକି ଯାଇଛି, ତାହା ଉତ୍ସାହ ସହିତ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଲେ। ତୁମେ, ଉପବାସ ଅନୁଷ୍ଠାନ କରି, ଖପର ଧରି, ଦେହରେ ଭସ୍ମ ଲଗାଇ, ଘଣ୍ଟି ଓ ଗୁଂରି ରେ ଶୋଭିତ, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ସହିତ ଏକସାଥି ଯାଉଛ। ଲୋକପାଳମାନେ କୃଷ୍ଣଙ୍କ କଥା ଶୁଣି, ସେଠାରେ ଏକ ବିଶ୍ୱଦ୍ଧ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଲିଙ୍ଗ ଦେଖିଲେ। ସେ ଲିଙ୍ଗରୁ ଏକ ଅଗ୍ନିଶିଖା ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲା। ଲିଙ୍ଗର ମହାତ୍ମ୍ୟ ବୁଝି, ଏକ ଏକାଗ୍ର ମନେ ନାମ ଦେଲେ—‘ଲୋକପାଳେଶ୍ୱର’। ଏହି ନାମ ପୃଥିବୀରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେବା। ସମସ୍ତ ଦେବମାନେ ପୁନଃ ନିଜ ଦିବ୍ୟ ଲୋକକୁ ଫେରି ଆନନ୍ଦ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଲେ। ଦେବୀ, ଯେଉଁ ମନୁଷ୍ୟ ଲୋକପାଳେଶ୍ୱର ଶିବଙ୍କୁ ଦର୍ଶନ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ଦରିଦ୍ରତା, ରୋଗ, ଅକାଳମୃତ୍ୟୁ ଭୋଗିବେ ନାହିଁ। ଯେଉଁ ଜଣେ ନିଜ ଇଚ୍ଛା ନିମିତ୍ତେ ଦର୍ଶନ ଚାହିଁ, ସେଠାରେ ଏକ ଶୁଦ୍ଧ ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞର ଫଳ ପାଇଁ। ଏକ ଅଞ୍ଜାନ ମନୁଷ୍ୟ ମଧ୍ୟ ଯଦି ଲୋକପାଳେଶ୍ୱର ଶିବଙ୍କୁ ଦେଖିଥାଏ, ବିଶେଷ କରି ସଂକ୍ରାନ୍ତି, ସୋମବାର କିମ୍ବା ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀ ତିଥିରେ, ସେ ସେଠାରେ ଶତ୍ରୁଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ ଅଜୟ ହୋଇଥାଏ। ସମୟ ପରେ, ସେ ଚାହିଁଥିବା ଭାବରେ ବରୁଣ ଲୋକ କିମ୍ବା କୁବେର ଲୋକ ପାଇଁ। ଓ ଦେବୀ, ଏହି ତୁମ ଶକ୍ତି, ଯାହା ପାପ ନାଶ କରେ, ତୁମକୁ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିଛି। ଏହାକୁ କେବଳ ଦର୍ଶନ କରିଲେ ମଙ୍ଗଳ ଲାଭ ହୁଏ। ଏକ ସମୟରେ, ବ୍ରହ୍ମା ସୃଷ୍ଟି ଇଚ୍ଛାରେ ଧ୍ୟାନରେ ବସିଥିଲେ, ଏକ ଶୋଭାମୟ, ଦିବ୍ୟ ମଣି ଓ ଗହଣାରେ ଶୋଭିତ, ରୂପବାନ୍ ଜଣେ ପ୍ରକଟ ହେଲେ। ବ୍ରହ୍ମା ତାଙ୍କୁ ଦେଖି, ଦିବ୍ୟ, ମନୋହର ଓ ଭାଗ୍ୟର ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ରୂପରେ ଚମକୁଥିବା ଦେଖିଲେ।