ପୁରାଣ କଥାରେ ବର୍ଣ୍ଣିତ ଅନୁସାରେ, ପ୍ରଭୁ ନିଜେ କହିଛନ୍ତି—ଯେଉଁଠି ଜଳପ୍ରପାତ, କୂଆ, ପୋଖରି କିମ୍ବା ହ୍ରଦ ଅଛି, ସେଠି ନିତ୍ୟ ସ୍ନାନ କରିବା ଦ୍ୱାରା ମନୁଷ୍ୟର ସମସ୍ତ ପାପ ନଶ୍ୱର ହୁଏ। ଏହି କାରଣରୁ ଦେବତା ଓ ଦାନବମାନେ ନଦୀଗୁଡ଼ିକୁ ସବୁଠାରୁ ପବିତ୍ର ବୋଲି ଘୋଷଣା କରିଛନ୍ତି। ବିଶେଷକରି ଚାରିମାସରେ, ବ୍ୟକ୍ତି ଯଦି ରେବା ନଦୀ ଓ ପୂର୍ବ ସାଗର ସଙ୍ଗମରେ, ସୂର୍ଯ୍ୟକ୍ଷେତ୍ରରେ ସ୍ନାନ କରେ, ତେବେ ଅତ୍ୟଧିକ ପୁଣ୍ୟ ଲାଭ କରେ। ଏହି ଚାରିମାସ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ଦିନ ମାତ୍ର ସ୍ନାନ କଲେ ମଧ୍ୟ, ସେ କେବେ ଦୁଃଖରେ ଆସିବାକୁ ପଡ଼େନାହିଁ। ଏହି ସମୟରେ, ବିଶ୍ୱର ନାଥ ନିଦ୍ରାସ୍ଥ ଥାନ୍ତି, ତେଣୁ ପାପ ହଜାର ଗୁଣା ବଢ଼ିଯାଏ। ଯଦି କେହି ଏହି ଚାରିମାସରେ ଏକ ମୁହୂର୍ତ୍ତ କିମ୍ବା ଅର୍ଧ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ମଧ୍ୟ ସ୍ନାନକୁ ଅବହେଳା କରେ, ସେ କର୍ମର ଦେହକୁ ଭେଦ କରି ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ସମାନ ଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତି କରିପାରିବା ଅବସ୍ଥାରୁ ବଞ୍ଚିତ ହୁଏ। ଯେଉଁଠି ତିଳମିଶ୍ରିତ ଜଳ କିମ୍ବା ବିଳ୍ବ ଜଳରେ ଦେହକୁ ଦୋବାଯାଏ, କିମ୍ବା ନିତ୍ୟ ଜଳାଶୟ ପାଖରେ ଗଙ୍ଗା ଉଚ୍ଚାରଣ କରାଯାଏ, ସେଠି ମହାପୁଣ୍ୟ ଲାଭ ହୁଏ। ଗଙ୍ଗା ମଧ୍ୟ ଦେବତାମାନଙ୍କ ନାଥଙ୍କ ପାଦଂଗୁଳିରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଛି। ଚାରିମାସ ଅବଧିରେ ନାରାୟଣ ଜଳରେ ବାସ କରନ୍ତି। ଦଶ ପ୍ରକାର ସ୍ନାନ ଏବଂ ବିଷ୍ଣୁ ନାମ ଉଚ୍ଚାରଣ ସହିତ କଲେ ବିଶେଷ ଫଳ ମିଳେ। ସ୍ନାନ ବିନା କୌଣସି ଶୁଭ କାର୍ଯ୍ୟ କଲେ ମଧ୍ୟ ସେଥିରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ମୂଲ୍ୟ ନାହିଁ। ସ୍ନାନ ଦ୍ୱାରା ସତ୍ୟ ଲାଭ ହୁଏ, ସତ୍ୟରେ ଶାଶ୍ୱତ ଧର୍ମ ବସିଥାଏ। ଯେମାନେ ପବିତ୍ର ଓ ଆତ୍ମଜ୍ଞାନୀ, ବେଦାନ୍ତ ଜ୍ଞାନରେ ପାରଙ୍ଗତ, ସେମାନେ ଜାଣନ୍ତି—ସ୍ନାନ କରିଥିବା ଦେହରେ ହରି ନିଜେ ବାସ କରନ୍ତି। ସମସ୍ତ ପାପ ନାଶ ଓ ଦେବତାମାନଙ୍କ ସନ୍ତୋଷ ପାଇଁ ଏହି ସ୍ନାନ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦ୍ୱାରା। ରାତିରେ କିମ୍ବା ସନ୍ଧ୍ୟାବେଳେ (ଗ୍ରହଣ ଛଡ଼ା) ସ୍ନାନ କରିବା ଉଚିତ୍ନୁହେଁ। ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ ସୂର୍ଯ୍ୟଦର୍ଶନ ଶୁଦ୍ଧି ଦେଇଥାଏ। ଯଦି ଦେହ ଅସମର୍ଥ ହୁଏ, ତେବେ ଭସ୍ମ ସ୍ନାନ କରି ମଧ୍ୟ ପବିତ୍ରତା ଲାଭ ହୁଏ। ନାରାୟଣଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ, ତୀର୍ଥକ୍ଷେତ୍ରରେ, ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନରେ କିମ୍ବା ନଦୀରେ ସ୍ନାନ କଲେ ବ୍ୟକ୍ତି ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଧାମକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ। ପୃଥିବୀର ସମସ୍ତ ତୀର୍ଥ ଓ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନ, କର୍କସ୍ଥ ଓ ଦିବାନାଥରେ ସ୍ନାନ କରୁଥିବା ଲୋକମାନେ ବିଶେଷ ପୁଣ୍ୟ ଲାଭନ୍ତି। ଚାତୁର୍ମାସ୍ୟ ଆସିଲେ, ପ୍ରଭୁ ନିଜେ ସେଠି ବାସ କରନ୍ତି। ମହେଶାନ୍ନ, ଜନାର୍ଦ୍ଦନ ଛଡ଼ି ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଦେବତା ମୋକ୍ଷ ଦେଇପାରିବେ ନାହିଁ। ପୃଥିବୀରେ କୌଣସି ତୀର୍ଥ କର୍କରାଜ ସମାନ ନୁହେଁ। ବ୍ରହ୍ମା ଓ ଭାର୍ଗବ ଏହାକୁ ଘୋଷଣା କରିଛନ୍ତି। ଆମର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଆଶ୍ରମ ମଧ୍ୟ ସେଠି ଅଛି। ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବ୍ୟକ୍ତି ସେଠି ରହେ, ମୋକ୍ଷ ନିଶ୍ଚିତ—କୌଣସି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। ଯଦି ଅନ୍ୟଥା ହୁଏ, ତେବେ ଯମଲୋକରେ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ରହିବାକୁ ପଡ଼ିବ। ଏହିଠାରେ ନିଜକୁ ସମର୍ପିତ କରିବା ଉଚିତ। ପରେ ଘୃତ ଓ ସୁନାରେ ଦାନ କରି ନିଜକୁ ମୁକ୍ତ କରିବା ଉଚିତ। କର୍କରାଜରେ ଶିପ୍ରା ନଦୀରେ ଯେଉଁମାନେ ସ୍ନାନ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ପୃଥିବୀର ସମସ୍ତ ତୀର୍ଥ, ନଦୀ, ସାଗର ମଧ୍ୟରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଫଳ ପାଆନ୍ତି, କାରଣ କର୍କରାଜ ସବୁଠାରୁ ପବିତ୍ର। ଏହି ପବିତ୍ର କଥା ଯେଉଁମାନେ ଶୁଣନ୍ତି କିମ୍ବା ପଢ଼ନ୍ତି, ସେମାନେ ମହାପୁଣ୍ୟ ଲାଭ କରନ୍ତି। ଋଷଭ ପର୍ବତ ମଧ୍ୟ ସବୁଠାରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଦେବତା ଓ ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ ଏଠି ବାସ କରନ୍ତି। ସେଠି ସଦା ଦିବ୍ୟାଙ୍ଗନାମାନେ କ୍ରୀଡ଼ା କରନ୍ତି। ଯେଉଁ ବ୍ୟକ୍ତି ସେଠିରେ ସ୍ନାନ କରନ୍ତି, ସେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ ହୁଏ।