ପାପକୁ ଦୂର କରିବାରେ ସଦା ବିଜୟୀ, ଜନ୍ମର ତାପକୁ ହରିବାରେ ଅପୂର୍ବ, ସେଇ ଭଗବାନଙ୍କୁ ଜୟ ହେଉ। ସମସ୍ତଙ୍କ ନାଥ, ଭୂତଗଣଙ୍କ ନାୟକ, କୈଟଭା ଦାନବଙ୍କୁ ବଧ କରିଥିବା ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ନମସ୍କାର। ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟ ଯାହାଙ୍କୁ ଦେବତା ବୋଲି ପୂଜନ୍ତି, ସେଇ ନାରାୟଣଙ୍କୁ ପୁନିପୁନି ନମସ୍କାର। ଏହି ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡର ସମସ୍ତ ଜଗତର ମାତୃ ଓ ପିତୃ ଆପଣେ, ସବୁ ଆପଣଙ୍କ ଭିତରେ ଅନ୍ତର୍ନିହିତ। ଆପଣେ ହେଉଛନ୍ତି ଯଜ୍ଞର ଅଂଶ, 'ଵଷଟ୍' ଉଚ୍ଚାରଣ, ଯଜ୍ଞପତି ଓ ଅଗ୍ନି ଆପଣେ। ମାଧବ, ଶଂଖ, ଚକ୍ର ଓ ଗଦା ଧାରଣ କରିଥିବା ପ୍ରଭୁ, ମୋତେ ଉଦ୍ଧାର କରନ୍ତୁ। ମନ୍ଦର ପର୍ବତ ଧାରୀ, ମଧୁ ଦାନବଙ୍କୁ ବଧ କରିଥିବା ଦୟାମୟ, ମୋତେ କୃପା କରନ୍ତୁ। ଏହି ପ୍ରାର୍ଥନା ଶେଷେ, ବିଶ୍ୱର ଆତ୍ମା ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁ, ଗରୁଡ଼ାରେ ଚଢ଼ି ଦେଖାଦେଲେ। ସେଇ ଅଚ୍ୟୁତ, ଶଂଖ, ଚକ୍ର ଓ ଗଦା ଧାରଣ କରି, ପିତାମ୍ବର ପିନ୍ଧିଥିଲେ। ଏହି ଦିବ୍ୟ ସ୍ତୁତି କରିବା ସହିତ, ମୁଦ୍ରା ମୁକ୍ତ ହେଲା, ପାପ ନଶ୍ଟ ହେଲା। ତା'ପରେ ଭଗବାନ କହିଲେ, "ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣଶ୍ରେଷ୍ଠ, ମୁଁ ତୁମ ପାଖରେ ବର ଦେବାକୁ ଆସିଛି, ଯାହା ଚାହଁ, ଚୟନ କର।" ସେଠାରେ ବ୍ରାହ୍ମଣ କହିଲେ, "ହେ ବିଶ୍ୱନାଥ, ମୋ ପାଇଁ ଅବିଚଳ ଏବଂ ଏକାନ୍ତିକ ଭକ୍ତି ଦିଅନ୍ତୁ।" ଭଗବାନ କହିଲେ, "ତୁମେ ଏହି ମୁକ୍ତିଦାୟିନୀ ବୈଷ୍ଣବୀ ଭକ୍ତି ନିଶ୍ଚିତ ଅଧିକାରୀ। ଏହି ସ୍ଥାନ ତୁମ ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେବ।" ତା'ପରେ, ଭଗବାନ ତଳତଳ ଲୋକରୁ ଗଙ୍ଗା ଜଳ ଉଦ୍ଭାସିତ କରିଦେଲେ। ସେଇ ପବିତ୍ର ଜଳରେ ଦୟାମୟ ଭଗବାନ ସ୍ନାନ କଲେ। ଏହି ଦିନଠାରୁ, ଏହି ସ୍ଥାନ 'ଚକ୍ରତୀର୍ଥ' ଭାବେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେଲା। ଏଠାରେ ସ୍ନାନ କରିବା ଓ ଦାନ କରିବା ଦ୍ୱାରା ବ୍ୟକ୍ତି ବିଷ୍ଣୁଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତି କରେ। ଏଠି ପରେ, ଭଗବାନ ପୁନି ବିଷ୍ଣୁଶର୍ମାଙ୍କୁ ସମ୍ବୋଧନ କରି କହିଲେ, "ଏଠାରେ ବିଷ୍ଣୁହରି, ଭକ୍ତମାନଙ୍କୁ ମୁକ୍ତି ଦେଇଥିବା ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଠାକୁର, ବିରାଜମାନ ଅଛନ୍ତି।" ସେଠି, ନିଜ ନାମରେ ଏବଂ ଚକ୍ରଧାରୀ ଭାବେ ଏକ ପ୍ରତିମା ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିଦେଲେ। ଏହିଠାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି, କାର୍ତ୍ତିକ ଶୁକ୍ଳ ଦଶମୀ ଦିନରୁ, ଚକ୍ରତୀର୍ଥରେ ସ୍ନାନ କଲେ ସମସ୍ତ ପାପ ଶୁଧି ଯାଏ। ଏଠି ପିତୃଦେବତାଙ୍କ ପାଇଁ ପିଣ୍ଡଦାନ କଲେ, ସ୍ନାନ କରି ବିଷ୍ଣୁହରିଙ୍କ ଦର୍ଶନ କଲେ, ଏବଂ ନିଜ ଶକ୍ତି ଅନୁଯାୟୀ ଦାନ କଲେ, ସେଠି ମନୁଷ୍ୟ ସମସ୍ତ ଦୋଷରୁ ମୁକ୍ତି ପାଏ। ଅନ୍ୟ ସମୟରେ ମଧ୍ୟ, ଯେଉଁଠି ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ନିଗ୍ରହ କରି ସ୍ନାନ କରାଯାଏ, ସେଠି ମନୁଷ୍ୟ ପାପମୁକ୍ତ ହୁଏ। ଏଭଳି ଭାବେ, ହରି, ସମସ୍ତ ଗୁଣର ସାଗର, ଧ୍ୟାନମୟ ଓ ଚେତନାସ୍ୱରୂପ, ମୁକ୍ତି ଦେବା ପାଇଁ ଏଠି ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ। ପୁନି, ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁ କଥା କହିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ। ଅଗସ୍ତ୍ୟ ମୁନି କହିଲେ—ପ୍ରାଚୀନ କାଳରେ, ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା ବ୍ରହ୍ମା, ଅଚ୍ୟୁତ ହରିଙ୍କ ମହିମା ବୁଝି, ଏଠିକୁ ଆସିଲେ ଓ ନିୟମିତ ଭାବେ ତୀର୍ଥଯାତ୍ରା କଲେ। ସେଠି ବ୍ରହ୍ମା, ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କ ପିତାମହ, ନିୟମାନୁସାରେ କ୍ରିୟାକଳାପ କଲେ। ଏହି ସ୍ଥାନ ଆକାଶ ଚୁମ୍ବିତ ବିସ୍ତୃତ ତରଙ୍ଗରେ ଶୋଭିତ, ଅପବିତ୍ରତା କୁ ଦୂର କରୁଥିଲା। ହଂସ ଓ ସାରସ ପକ୍ଷୀ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ, ଚକ୍ର ନାମକ ଏହି ତୀର୍ଥ ଦେଖିବାକୁ ଅତି ଆନନ୍ଦ ଦାୟକ। ସେଠି ପୋକରୀରେ ସମସ୍ତ ଦେବତା ମଧ୍ୟ ସ୍ନାନ କଲେ, ସେମାନେ ପବିତ୍ରତା ଅନୁଭବ କଲେ। ଏହି ସମୟରେ, ଦେବମାନେ ଏକ ଅଦ୍ଭୁତ ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହେଲେ—ସମଗ୍ର ପୋକରୀ ଖୋଦାଯାଇ ଶୁଭ୍ର ତେଜରେ ଦୀପ୍ତିମାନ ହେଉଥିଲା। ସେଠି ସ୍ନାନ କରି ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କର ଅପବିତ୍ରତା ଦୂର ହେଲା। ସେମାନେ କହିଲେ, "ହେ ଦେବଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏହି ପୋକରୀର ମହିମା ଆମକୁ ଅଧିକ କହନ୍ତୁ।" ଏହି ପୋକରୀ ବିଭିନ୍ନ ଫଳଦାୟିନୀ ମହିମାରେ ଯୁକ୍ତ।