ଓ ସୁଭଦ୍ରା, ଶୁଣ। ପ୍ରତିବର୍ଷ ଶୁକ୍ଳ ପକ୍ଷର ତୃତୀୟୀ ତିଥିରେ ଏକ ପବିତ୍ର ଯାତ୍ରା କରିବାକୁ କହାଯାଇଛି। ଏହିପରି କରିଥିବା ବୁଦ୍ଧିମାନ ଲୋକ ସଦା ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଧାମରେ ବାସ କରନ୍ତି। ଉର୍ବଶୀ କୁଣ୍ଡର ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗରେ ଅତି ପବିତ୍ର ଘୋଷାର୍କ କୁଣ୍ଡ ଅବସ୍ଥିତ। ଏଠାରେ ସ୍ନାନ କରିବା ଏବଂ ଦାନ କରିବା ଦ୍ୱାରା ମଣିଷ ସୂର୍ୟ ଲୋକରେ ସମ୍ମାନ ପାଆନ୍ତି। ଯେଉଁ ଲୋକ ଆଘାତ, କୁଷ୍ଠରୋଗ, ଦାରିଦ୍ର୍ୟ କିମ୍ବା ଦୁଃଖରେ ପୀଡିତ, ସେମାନେ ବି ଏଠାରେ ଏକାଗ୍ର ଭାବରେ, ବିଶେଷକରି ରବିବାର ଦିନେ, ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ସୂର୍ୟ ଲୋକ କାମନା କରି ସ୍ନାନ କରିବା ଉଚିତ। ଏଠାରେ ସପ୍ତମୀ ତିଥିରେ ସୂର୍ୟ ସଂଯୁକ୍ତ ଥିଲେ ସ୍ନାନ କଲେ ଅନେକ ଫଳ ମିଳେ। ପୃଥିବୀ, ଯାହା ସମୁଦ୍ର ଦ୍ୱାରା ଆବୃତ, ସେଉଁଠି ଏକ ରାଜା ଥିଲେ, ଯିଏ ତାଙ୍କର ତେଜରେ ଦ୍ୱିତୀୟ ସୂର୍ୟ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହୁଏ। ସେ ରାଜା, ନିଜ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳୀ ସହ ରାଷ୍ଟ୍ରକୁ ସୁସ୍ଥାପିତ କରିଥିଲେ। କିନ୍ତୁ ପୂର୍ବଜନ୍ମର ପାପ ଦ୍ୱାରା ଅଶୁଭ ଚିହ୍ନ ଦେଖାଯାଉଥିଲା। ଏକ ଦିନ ସେ ରାଜା ଶିକାର କରୁଥିବା ବେଳେ ଅରଣ୍ୟରେ ଘୁରୁଥିଲେ। ତିବ୍ର ତିରିଷ୍ଣା ଓ ଦୁର୍ବଳ ଶରୀର ସହିତ ସେ ଏକ ଝିଲିକ ଦେଖିଲେ। ସେଠାରେ ଯଥାବିଧି ପବିତ୍ରତା ଅନୁଷ୍ଠାନ କରି ସ୍ନାନ କଲେ। ମୁନିମାନଙ୍କଠାରୁ ଏହା ପୁଣ୍ୟ କ୍ଷେତ୍ର ବୋଲି ଶୁଣି, ସେ ତାଙ୍କର ପ୍ରିୟ ସୂର୍ୟସ୍ତୁତି ଗାଇଲେ। ରାଜା କହିଲେ: “ହେ ପ୍ରଭୁ, ଦେବତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଦେବ, ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର। ଆପଣ ଅବିନାଶୀ ଚେତନା ଆତ୍ମା। ଆଲୋକ ଆଶ୍ରୟୀ, ତିନି ବେଦ ରୂପୀ, ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଦେବ, ତିନି ଲୋକର ଅନ୍ଧକାର ନାଶକ। ଯୋଗକୁ ପ୍ରେମ କରୁଥିବା, ଯୋଗ ରୂପୀ, ଯୋଗ ଜ୍ଞାନୀ, ଆପଣଙ୍କୁ ସଦା ନମସ୍କାର। ଯଜ୍ଞ, ଯଜ୍କର୍ତ୍ତା, ହୋମ, ପୁରୋହିତ ରୂପେ ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର। ଅତ୍ୟନ୍ତ ଶାନ୍ତ ଓ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଉଗ୍ର ଦେବେଶ୍ୱର, ସଦା ଜଗତ୍କୁ ପ୍ରକାଶ ଦେଇଥିବା ଦୟାମୟ, ଆପଣଙ୍କୁ ପୁନଃପୁନଃ ନମସ୍କାର।” ଏହିପରି ଭକ୍ତି ଦେଖି ସୂର୍ୟଦେବ ତାଙ୍କ ଭକ୍ତଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରିବାକୁ ସ୍ୱୟଂ ପ୍ରକଟ ହେଲେ। ସୂର୍ୟ କହିଲେ: “ହେ ରାଜନ୍, ମୁଁ ପ୍ରସନ୍ନ। ତୁମେ ଯାହା ଚାହଁ, ମୁଁ ଦେବି। ମୋ ନାମରେ ତୁମେ ଯେ ମୂର୍ତ୍ତି ସ୍ଥାପନା କରିଛ, ଏହା ସଦା ଏଠାରେ ରହିବ। ଏଠାରେ ତୁମେ ଯେ ସ୍ତୁତି କଲ, ଯେଉଁମାନେ ଏହି ମନ୍ତ୍ର ପଢ଼ିବେ, ମୁଁ ସେମାନଙ୍କର ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରିବି। ଏଠାରେ ଯେଉଁମାନେ ସ୍ନାନ କରିବେ, ସେମାନେ ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପାଇବେ। ଯେଉଁ ଇଚ୍ଛା ଏଠାରେ କରାଯିବ, ସେହି ଇଚ୍ଛା ସଫଳ ହେବ।” ଏପରି କହି ସୂର୍ୟ, ହଜାର କିରଣରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଭାବେ, ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଅନ୍ତର୍ଧାନ ହେଲେ। ରାଜା ଭାସ୍କରଙ୍କ ଶରୀରରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ଅପୂର୍ବ ସୂର୍ୟ ମୂର୍ତ୍ତି ପାଇଲେ। ଏହି ସ୍ଥାନ ଘୋଷାର୍କ କୁଣ୍ଡ ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧି ଲାଗିଲା। ରାଜା ଶ୍ରଦ୍ଧା ଓ ଭକ୍ତି ସହ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ବ୍ୟବସ୍ଥାରେ ଘୋଷାର୍କ ସୂର୍ୟମୂର୍ତ୍ତିକୁ ପୂଜା କଲେ। ଏହି କୁଣ୍ଡ ସଦା ରତିକୁଣ୍ଡ ନାମରେ ଖ୍ୟାତ, ସମସ୍ତ ପାପ ନାଶକ ଭାବେ ପରିଚିତ। ଏଠାରେ ସ୍ନାନ କରି ଓ ଦାନ କରି ମଣିଷ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ତେଜ ପାଇଥାଏ। ଏହି ଅଦ୍ୱିତୀୟ ଖ୍ୟାତିଶାଳୀ କୁଣ୍ଡ ସମସ୍ତ କାମନା ପୂରଣ କରେ, ଯଥାବିଧି ନିୟମରେ କଲେ ନିଶ୍ଚିତ ଫଳ ମିଳେ। ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଏଠି ରତିକୁଣ୍ଡ ଓ କୁସୁମାୟୁଧ କୁଣ୍ଡ ଦୁଇଟି ଅତ୍ୟନ୍ତ ପବିତ୍ର। ଯଦି ଦମ୍ପତି ଏଠି ସ୍ନାନ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ଧର୍ମ, ଅର୍ଥ, କାମ ପାଇଁ ଏଠାରେ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ସ୍ନାନ କରିବା ଉଚିତ।