ମୋର ଦୁଇଟି ରୂପ ଅଛି, ଯେଉଁ ଦୁଇଟି ଅନନ୍ତ ଏବଂ ମୋର ସ୍ୱରୂପକୁ ଅନ୍ତର୍ଭୂତ କରିଛି। ଏହି ଦୁଇ ରୂପର ଦର୍ଶନ ଦ୍ୱାରା ଆମେ ସର୍ବୋତ୍ତମ ସାଧନା ପ୍ରାପ୍ତ କରିପାରିବା। ବଳି ଯଜ୍ଞ ପାଇଁ, ମୁଁ ପାର୍ବତୀଙ୍କର ଭାର୍ତା ଶ୍ରୀକଣ୍ଠଙ୍କୁ ଅନୁରୋଧ କରିଥିଲି। ସେହି ଦେବତା, ପରମେଷ୍ଠିନ୍ ମୋତେ ସମ୍ବୋଧନ କରିଥିଲେ। ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ସବୁ କିଛି ଦେଇଥିଲି, ମହାକାଳ ଅରଣ୍ୟ ବାହାରେ; ଏଠାରେ କପର୍ଦିନ୍ କହିଲେ, “ଆମେ ତୁମ୍ଭା ପାଖକୁ ଆସିବା ନାହିଁ।” ତାପରେ ଯଜ୍ଞ ଆରମ୍ଭ ହେଲା, ଯେଉଁଠି ନାରାୟଣ ପ୍ରଧାନ ଦେବତା ଭାବେ ବସିଲେ। କପର୍ଦିନ୍ ଭିକ୍ଷା ଚାହିଁ ଯଜ୍ଞ ଶାଳାକୁ ଆସିଲେ। ସେଠାରେ, କପର୍ଦିନ୍ ତୁମ୍ଭାକୁ କହିଲେ, “ମୁଁ ପୁନି ଯିବି।” ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦେବତା କପର୍ଦିନ୍ ଶିପ୍ରା ନଦୀରେ ସ୍ନାନ କରିବାକୁ ଗଲେ। ଯଜ୍ଞ ମଣ୍ଡଳରେ ଖପର ଥିଲାବେଳେ କିପରି ଅଫରିଂ ଦିଆଯାଇପାରିବ? ସେଠି, ଏହି ଖପରଟିକୁ ଏକ ଅଫରିଂକାରୀ ନିଜ ହାତରେ ଫେଙ୍ଗିଦେଲେ। ବେଦବ୍ୟାସ ମୁନି, ଏହି ଖପରର ଶେଷ ହେବା ନାହିଁ। ତାପରେ ମହେଶ୍ୱର ଭକ୍ତିରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ ଦିବ୍ୟ ଦର୍ଶନ ଦେଲେ। “ବ୍ରହ୍ମନ୍, ତୁମେ ଇଚ୍ଛା କର, ଯାହା କି ତୁମ୍ଭା ମନରେ ଅଛି।” ମହେଶ୍ୱର କହିଲେ, “ଏହି ସର୍ବୋତ୍ତମ ବ୍ରହ୍ମା ସ୍ଥାନ ମୁଁ ତୁମ୍ଭାକୁ ଦେଇଛି, ଚତୁର୍ମୁଖ।” ପରମେଶ୍ୱର ଦାନ କରୁଥିବାବେଳେ, ମୁଁ ସଭାରେ କହିଲି, “ମୁଁ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଦାନ ଚୟନ କରିନାହିଁ।” କୁଶସ୍ଥଳୀରେ ଉଜ୍ଜୟିନୀ ନାମର ଏକ ନଗର ସ୍ଥାପିତ ହେଇଛି। ସେଠି, ଯେଉଁ ବ୍ରାହ୍ମଣ ସ୍ନାନ କରେ, ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତି ମିଳେ। ତିଳ, ବସ୍ତ୍ର, ଫଳ ଏବଂ ପିଠା ସହିତ, ଏହି ସବୁ ପ୍ରଥମେ ଋଗ୍ବେଦ ଓ ଯଜୁର୍ବେଦକୁ ଦାନ ଦିଅ। ବେଦକୁ ଏହିପରି ଆହ୍ୱାନ କରି, ମୋର ପ୍ରପିତାମହ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଉ। ସମସ୍ତ ତୀର୍ଥର ଯେଉଁ ପୁଣ୍ୟ ଅଛି, ମଣ୍ଡାକିନୀରେ ମଧ୍ୟ ତାହା ଅଛି। ମଣ୍ଡାକିନୀରେ ଦାନ କରିଲେ ଦଶ ମିଳିଅନ୍ ଗୁଣା ପୁଣ୍ୟ ମିଳେ, ଏହି ନିଶ୍ଚିତ। କାର୍ତ୍ତିକ ମାସରେ ଘୃତର ଗାଈ ଦେବା, ମାଘ ମାସରେ ତିଳର ଗାଈ ଦେବା ଉଚିତ। କଥା, ମନ, କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଉତ୍ପନ୍ନ ପାପ ଏବଂ ସବୁଠୁ ଦୁଷ୍ଟ, ମଣ୍ଡାକିନୀ ଦର୍ଶନ କରିଲେ ସମସ୍ତ ଅପବିତ୍ରତା ଦୂର ହେଉଛି। ପୃଥିବୀରେ କୌଣସି ତୀର୍ଥ ମଣ୍ଡାକିନୀ ସମାନ ନୁହେଁ। ଯେଉଁଠି, ମଣ୍ଡାକିନୀରେ ସ୍ନାନ କରି ପିତୃୟ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କରାଯାଏ, ଏବଂ ଯେଉଁଠି ଭକ୍ତି ସହିତ ପ୍ରପିତାମହଙ୍କୁ ଦର୍ଶନ କରାଯାଏ, ସେଠି ନିଶ୍ଚୟ ଏହି ଫଳ ମିଳିଥାଏ, ଏହା ଏକ ସତ୍ୟ। ସେଇ ଅସାଧାରଣ ଭାବରେ, ମହେଶ୍ୱର ସିଧା ଅଟୁଆ ରହିଲେ। ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ତାଙ୍କୁ ଶାପ ଦେଲେ, ଅନ୍ୟମାନେ ଉପାହାସ କଲେ। ତାଙ୍କର ଶକ୍ତିର ଗର୍ବରେ, ତାଙ୍କୁ ମାଟି ଏବଂ ଲାଠିରେ ମାରିଦେଲେ। ତାଙ୍କୁ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ, “ଏହି ନିୟମ କିଏ ଦେଖାଇଛି?” କି ବ୍ରହ୍ମା କିମ୍ବା ବିଷ୍ଣୁ ନିଜେ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି? “ଦେବତାଙ୍କର ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ଉପାହାସ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ; ଆଜି ଆମେ ତୁମ୍ଭାକୁ ମୃତ୍ୟୁଦଣ୍ଡ ଦେବା।” ପରମେଶ୍ୱର ସମସ୍ତ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ହସି ହସି କହିଲେ, “ତୁମେ ମାନବତାରେ ନିସ୍ଥା ରଖିଛ, ମିତ୍ରତାରେ ଅଟୁଆ ଅଛ।” ଦ୍ୱିଜମାନେ ସେହି ଦେବତାଙ୍କର ମାୟାରେ ଭ୍ରମିତ ହେଲେ। ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ତାଙ୍କୁ ଆଘାତ କରିବା ପରେ, ସେ ଅତ୍ୟନ୍ତ କ୍ରୁଧିତ ହେଲେ। ଚୁଡା ବାନ୍ଧି, ଗଦା ନେଇ, ଅନ୍ୟଙ୍କର ଜନନୀ ସହିତ ବସି, ସେ ଅତ୍ୟନ୍ତ କ୍ରୁଧିତ ହେଇ ରହିଲେ।